III FSK 409/26

III FSK 409/26 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2026-07-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-04-15
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Sokołowska
Dominik Gajewski /przewodniczący/
Jacek Pruszyński /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
658
Hasła tematyczne
Przewlekłość postępowania
Sygn. powiązane
III SAB/Wa 64/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2025-03-07
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 134 § 1, art. 57 § 1 pkt 3, art. 174 pkt 2, art. 151, art. 153, art. 170
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Dominik Gajewski, Sędzia NSA Jacek Pruszyński (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Anna Sokołowska, Protokolant asystent sędziego Łukasz Tłuczkiewicz, po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2026 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej G. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 marca 2025 r. sygn. akt III SAB/Wa 64/24 w sprawie ze skargi G. Z. na bezczynność Prezydenta Miasta [...] w przedmiocie ulgi płatniczej oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
1. Wyrok Sądu pierwszej instancji.
Zaskarżonym wyrokiem z 7 marca 2025 r., sygn. akt III SAB/Wa 64/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę G.Z. (dalej: skarżący) na bezczynność Prezydenta Miasta [...] w postępowaniu w sprawie umorzenia zaległości podatkowych.
Wymieniony wyrok, jak również inne przytoczone w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych, publikowane są na stronach internetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego (www.nsa.orzeczenia.gov.pl).
2. Skarga kasacyjna.
Skargę kasacyjną od wyroku Sądu pierwszej instancji wniósł skarżący. Działający w jego imieniu pełnomocnik, na podstawie art. 173 § 1 i 2 oraz art. 177 § 1, art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.), zaskarżył wyrok w całości.
1. Jako podstawę kasacyjną wskazał naruszenie przez WSA w Warszawie art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez wyjście poza granice skargi określone jednoznacznie przez skarżącego w trybie art. 57 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w skardze z 21 października 2024 r.;
2. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 151 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i oddalenie przez WSA w Warszawie skargi, a nie powinien on zostać zastosowany z uwagi na brak przesłanek do oddalenia skargi ze względu na art. 153 i art. 170 p.p.s.a. w powiązaniu z jednoznacznym zakreśleniem zakresu i przedmiotu skargi;
3. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy powinien być zastosowany, z uwagi na wystąpienie przesłanki do uwzględnienia skargi tj. art. 153 i art. 170 p.p.s.a. w powiązaniu z jednoznacznym zakreśleniem zakresu i przedmiotu skargi i stanem faktycznym sprawy;
4. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie, a zastosowanie którego wynika z brzmienia art. 153 i art. 170 p.p.s.a. w powiązaniu z jednoznacznym zakreśleniem zakresu i przedmiotu skargi i stanem faktycznym sprawy;
5. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 149 § 1a p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie, a zastosowanie którego wynika ze stanu faktycznego sprawy przedstawionego w skardze do WSA w Warszawie, niekwestionowanym przez Prezydenta Miasta [...];
6. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 149 § 2 p.p.s.a., w powiązaniu z wadliwym zastosowaniem art. 151 p.p.s.a. i niezastosowaniem art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. oraz wskazanym przez skarżącego okresem bezczynności organu, uciążliwościami dla skarżącego, postawą organu i orzecznictwem sądów administracyjnych i Europejskiego Trybunału Praw Człowieka.
Wobec powyższych zarzutów autor skargi kasacyjnej na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. wniósł o uwzględnienie skargi kasacyjnej w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, ponadto wniósł o zwrot kosztów postępowania przed dwoma instancjami.
Prezydent Miasta [...] nie wniósł odpowiedzi na skargę kasacyjną.
3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna jest niezasadna.
Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie niniejszej Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się okoliczności uzasadniających nieważność postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.) i rozpoznał skargę kasacyjną w podstawach w niej wskazanych.
Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez wyjście poza granice skargi określone przez skarżącego w trybie art. 57 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w skardze z 21 października 2024 r.
W skardze z 21 października 2024 r. wskazano: "Na podstawie art. 1 i 2 w powiązaniu z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej ppsa), wnoszą skargę na bezczynność Prezydenta Miasta [...], który zaniechał wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 31 stycznia 2007 r. w sprawie o sygnaturze akt: lll SA/Wa 2507/06".
Zgodnie z przywołanym w skardze art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
We wskazanym przez skarżącego wyroku WSA w Warszawie z 31 stycznia 2007 r., po rozpoznaniu sprawy ze skargi A.Z. i G.Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 30 maja 2006 r. w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości oraz odmowy zwolnienia z podatku od nieruchomości, uchylił zaskarżoną decyzję. Skoro skarżący wniósł skargę na bezczynność Prezydenta Miasta [...], który był organem pierwszej instancji we wskazanej sprawie, w zakresie wykonania wyroku z 31 stycznia 2007 r., to Sąd pierwszej instancji zasadnie przyjął, że skarga dotyczy bezczynności w sprawie odmowy umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości oraz odmowy zwolnienia z podatku od nieruchomości. Konsekwentnie w zaskarżonym wyroku odniesiono się zarówno do kwestii umorzenia postępowania podatkowego w zakresie zwolnienia z podatku od nieruchomości – II, III i IV raty za 2005 r., jak też zwolnienia z podatku od nieruchomości w zakresie pozostałych rat za 2015 r.
Dla skuteczności zarzutu skargi kasacyjnej opartego na art. 134 § 1 p.p.s.a. należy wykazać, że Sąd pierwszej instancji rozpoznając skargę, dokonał oceny pod względem zgodności z prawem innej sprawy (w znaczeniu przedmiotowym i podmiotowym) lub z przekroczeniem granic danej sprawy, a także w przypadku gdy powinien był wyjść poza granice zakreślone zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, a tego nie uczynił, natomiast zaniechanie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżący kasacyjnie nie wykazał, że do tego rodzaju naruszenia doszło w tej sprawie.
Nie zasługują też na uwzględnienie pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 149 § 1 pkt 3, § 1a i § 2 p.p.s.a., a także art. 153 i art. 170 p.p.s.a.
Zarzuty te koncentrują się na braku wykonania wyroku WSA w Warszawie z 31 stycznia 2007 r., w zakresie w jakim w uzasadnieniu tego orzeczenia wskazano: "Niezależnie od powyższego konieczne jest zwrócenie uwagi, iż niedopuszczalne jest wydanie decyzji w przedmiocie zwolnienia z zaległości podatkowych jeżeli w obrocie prawnym istnieje decyzja określająca zobowiązanie podatkowe. Z akt sprawy nie wynika, czy została wydana ostateczna decyzja określająca zobowiązanie w podatku od nieruchomości za okres, który został objęty wnioskiem skarżących o zwolnienie z tego podatku. Jeśli takowa decyzja istnieje niedopuszczalne jest wydanie rozstrzygnięcia w przedmiocie zwolnienia z przedmiotowego podatku bez jej wzruszenia w trybie przewidzianym do wzruszenia decyzji ostatecznych. Nie mogą bowiem w obrocie prawnym funkcjonować dwie decyzje o sprzecznych rozstrzygnięciach, tj. decyzja określająca zobowiązanie podatkowe i decyzja w przedmiocie zwolnienia z tego obowiązku, nawet jeśli zawiera ona rozstrzygnięcie negatywne."
Wbrew twierdzeniom skarżącego do zagadnienia tego odniósł się Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym wyroku. WSA wskazał, że w prawomocnym orzeczeniu z 5 lipca 2024 r., sygn. akt III SA/Wa 534/24 Sąd uznał, że zaskarżona decyzja SKO z 14 grudnia 2023 r. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z 3 sierpnia 2021 r. o odmowie umorzenia zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości w zakresie 2014 r. i I raty za 2015 r. oraz o umorzeniu postępowania w pozostałym zakresie, jest zgodna z prawem w części dotyczącej umorzenia postępowania podatkowego w zakresie zwolnienia z podatku od nieruchomości – II, III i IV raty za 2005 r. Jak przesądził bowiem WSA w wyroku z 18 sierpnia 2020 r., sygn. akt III SA/Wa 2245/19, w tej części postępowanie było (i nadal jest) bezprzedmiotowe, poprawnie zatem zostało umorzone.
Ocena ta nie została skutecznie podważona w skardze kasacyjnej. Podnoszona przez skarżącego kwestia została zatem prawomocnie rozstrzygnięta. Jeżeli skarżący nie zgadzał się z podjętymi w sprawie rozstrzygnięciami mógł je kwestionować poprzez składnie właściwych środków zaskarżenia. Badanie skargi na bezczynność postępowania organu administracji nie pozwala na weryfikację prawidłowości stanowiska przyjętego w wydanych decyzjach, także w kontekście naruszenia art. 153 i art. 170 p.p.s.a. W związku z tym Sąd pierwszej instancji prawidłowo oddalił złożoną skargą na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Wobec powyższego skarga kasacyjna podlega oddaleniu, o czym Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 184 p.p.s.a.
sędzia del. WSA Anna Sokołowska sędzia NSA Dominik Gajewski sędzia NSA Jacek Pruszyński