III FSK 29/21Odpowiedzialność likwidatora zaległości podatkowe spółki 2
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Z.W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Radomiu o solidarnej odpowiedzialności likwidatora za zaległości podatkowe spółki. Skarżący zarzucił naruszenie szeregu przepisów, w tym art. 87 ust. 2 Konstytucji, art. 3 ust. 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz art. 116b O.p., argumentując m.in. błędne uznanie go za podatnika, pominięcie uchwał rady gminy zwalniających z podatku od nieruchomości oraz mechaniczne uznanie powstania zobowiązania w czasie jego likwidatorstwa. Kwestionował również naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. i art. 47 Karty Praw Podstawowych. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, stwierdził, że skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd przypomniał przesłanki odpowiedzialności członków zarządu za zaległości spółki zgodnie z art. 116 O.p., dzieląc je na pozytywne (pełnienie funkcji, bezskuteczność egzekucji) i negatywne (przesłanki egzoneracyjne). Wskazał, że w sprawie nie było sporne pełnienie przez skarżącego funkcji likwidatora w 2016 r., kiedy powstały zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku od nieruchomości, ani bezskuteczność egzekucji wobec majątku spółki. Sąd uznał, że skarżący nie wykazał żadnych okoliczności zwalniających go z odpowiedzialności, w tym nie wskazał mienia spółki, z którego egzekucja mogłaby zaspokoić zaległości, ani nie wykazał, że podjął działania zapobiegające powstaniu zaległości lub zgłoszeniu wniosku o upadłość. Sąd podkreślił, że odpowiedzialność likwidatora obejmuje także zaległości powstałe w czasie likwidacji, a utrata statusu likwidatora przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego nie zwalnia z odpowiedzialności jako byłego likwidatora. Argumentacja skarżącego dotycząca zwolnienia z podatku od nieruchomości na podstawie prawa miejscowego została uznana za nieprzekonującą w kontekście przesłanek odpowiedzialności za zaległości podatkowe. W konsekwencji, wobec bezzasadności zarzutów, skarga kasacyjna została oddalona.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalenie przesłanek odpowiedzialności likwidatora za zaległości podatkowe spółki, w tym znaczenia bezskuteczności egzekucji i braku przesłanek egzoneracyjnych, a także odpowiedzialności byłego likwidatora.
Dotyczy specyficznej sytuacji odpowiedzialności za podatek od nieruchomości i interpretacji przepisów Ordynacji podatkowej w kontekście prawa miejscowego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy likwidator spółki może ponosić odpowiedzialność za zaległości podatkowe spółki, jeśli nie wykazał przesłanek zwalniających go z tej odpowiedzialności, mimo istnienia uchwał rady gminy zwalniających z podatku od nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, likwidator ponosi odpowiedzialność za zaległości podatkowe spółki, jeśli egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna, a likwidator nie wykazał przesłanek egzoneracyjnych, nawet jeśli istniały uchwały zwalniające z podatku od nieruchomości, które mogłyby wpłynąć na wysokość zobowiązania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przesłanki odpowiedzialności likwidatora (pełnienie funkcji, bezskuteczność egzekucji) zostały spełnione, a skarżący nie wykazał przesłanek zwalniających go z odpowiedzialności. Argumentacja dotycząca zwolnienia z podatku od nieruchomości na podstawie prawa miejscowego nie była wystarczająca do uwolnienia od odpowiedzialności za istniejące zaległości.
Czy utrata statusu likwidatora przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego zwalnia z odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, były likwidator również ponosi odpowiedzialność za zaległości podatkowe spółki powstałe w czasie pełnienia funkcji.
Uzasadnienie
Zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej, odpowiedzialność likwidatora obejmuje zaległości powstałe w czasie jego funkcji, a także jako były likwidator, jeśli nie wykaże przesłanek egzoneracyjnych.
Czy naruszenie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. i art. 47 Karty Praw Podstawowych poprzez nieprawidłowe zbadanie stanu prawnego i zwolnienia przedmiotowego z aktu prawa miejscowego miało wpływ na wynik sprawy?
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania i Karty Praw Podstawowych nie wpłynęły na ocenę zasadności skargi kasacyjnej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że mimo podnoszonych zarzutów proceduralnych, kluczowe było ustalenie przesłanek odpowiedzialności podatkowej, które zostały prawidłowo ocenione.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (24)
Główne
O.p. art. 116 § § 1
Ordynacja podatkowa
Podstawa odpowiedzialności członków zarządu za zaległości podatkowe spółki.
O.p. art. 116 § § 1 pkt 1 lit. a
Ordynacja podatkowa
Przesłanka negatywna dotycząca zgłoszenia wniosku o upadłość lub postępowania restrukturyzacyjnego.
O.p. art. 116 § § 1 pkt 2
Ordynacja podatkowa
Przesłanka negatywna dotycząca wskazania mienia spółki do egzekucji.
O.p. art. 116 § § 2
Ordynacja podatkowa
Zakres odpowiedzialności członków zarządu.
O.p. art. 116 § § 4
Ordynacja podatkowa
Odpowiedzialność byłych członków zarządu.
O.p. art. 116b § § 3
Ordynacja podatkowa
Odpowiedzialność likwidatorów.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa oddalenia skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 87 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zarzut naruszenia poprzez orzeczenie contra legem, wbrew treści aktów prawa miejscowego.
u.p.o.l. art. 3 § ust. 4
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Zarzut błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania, poprzez uznanie skarżącego za podatnika w sytuacji, gdy nieruchomość była w posiadaniu spółki, a skarżący nie był likwidatorem w dacie wydania decyzji.
u.p.o.l.
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Wspomniana w kontekście zwolnienia przedmiotowego budynków gospodarczych.
O.p. art. 180 § ust. 1
Ordynacja podatkowa
Zarzut pominięcia okoliczności udowodnionej dokumentem urzędowym w postaci uchwały rady gminy o zwolnieniach od podatku od nieruchomości.
O.p. art. 116 § b)
Ordynacja podatkowa
Zarzut mechanicznego uznania powstania zobowiązania podatkowego spółki w dacie, kiedy skarżący był jej likwidatorem, mimo zwolnienia przedmiotowego.
O.p. art. 116a
Ordynacja podatkowa
Wspomniana w kontekście stosowania przepisów do odpowiedzialności likwidatorów.
O.p. art. 107 § § 2 pkt 2
Ordynacja podatkowa
Odpowiedzialność członka zarządu (likwidatora) za odsetki od zaległości podatkowej.
p.u.n. art. 10
Ustawa - Prawo upadłościowe i naprawcze
Definicja niewypłacalności dłużnika.
p.u.n. art. 11 § ust. 1
Ustawa - Prawo upadłościowe i naprawcze
Definicja niewypłacalności dłużnika (niewykonywanie wymagalnych zobowiązań).
p.u.n. art. 11 § ust. 2
Ustawa - Prawo upadłościowe i naprawcze
Definicja niewypłacalności dłużnika (zobowiązania przekraczające wartość majątku).
p.u.n. art. 21 § ust. 1 i 2
Ustawa - Prawo upadłościowe i naprawcze
Obowiązek zgłoszenia wniosku o upadłość w terminie.
p.r.
Ustawa - Prawo restrukturyzacyjne
Wspomniana w kontekście zgłoszenia wniosku o upadłość.
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa skargi kasacyjnej z powodu naruszenia przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 8
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zarzut naruszenia poprzez nie dostateczne wyjaśnienie sprawy i zamknięcie rozprawy.
p.p.s.a. art. 151 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zarzut uczynienia materialną podstawą wyroku art. 151 § 1 p.p.s.a. bez różnicowania skutków i dokonania subsumcji.
p.p.s.a. art. 182 § § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym.
p.p.s.a. art. 182 § § 3
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skład sądu orzekający na posiedzeniu niejawnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spełnienie przesłanek odpowiedzialności likwidatora za zaległości podatkowe spółki (pełnienie funkcji, bezskuteczność egzekucji). • Niespełnienie przez skarżącego przesłanek egzoneracyjnych zwalniających z odpowiedzialności. • Odpowiedzialność byłego likwidatora za zaległości powstałe w czasie pełnienia funkcji.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 87 ust. 2 Konstytucji poprzez orzeczenie contra legem. • Naruszenie art. 3 ust. 4 u.p.o.l. poprzez błędne uznanie za podatnika. • Naruszenie art. 180 ust. 1 O.p. poprzez pominięcie uchwał rady gminy zwalniających z podatku. • Naruszenie art. 116b O.p. poprzez mechaniczne uznanie powstania zobowiązania. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., art. 47 KPP) poprzez nieprawidłowe wyjaśnienie sprawy i brak zbadania prawa miejscowego.
Godne uwagi sformułowania
orzeczenie contra legem a to wbrew treści aktów prawa miejscowego • błąd co do osoby zobowiązanej • pominięcie okoliczność udowodnionej dokumentem urzędowym • mechaniczne uznanie iż zobowiązanie podatkowe spółki powstało w dacie, kiedy Skarżący był jej likwidatorem • nie tylko zamknięcie rozprawy mimo nie dostatecznego wyjaśnienia sprawy, ale poprzez uczynienie materialną podstawą wyroku artykułu 151 § 1 p.p.s.a. • nie wykazał, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub w tym czasie zostało otwarte postępowanie restrukturyzacyjne • nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części • skarżący w 2016 r. był nie tylko likwidatorem Spółki, ale także jej jedynym wspólnikiem • skarżący ponosi odpowiedzialność za zobowiązania (zaległości) podatkowe Spółki także jako jej były likwidator • nie odnaleziono żadnego majątku mogącego stanowić skuteczne źródło egzekucji
Skład orzekający
Paweł Borszowski
przewodniczący
Dominik Gajewski
sprawozdawca
Paweł Dąbek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie przesłanek odpowiedzialności likwidatora za zaległości podatkowe spółki, w tym znaczenia bezskuteczności egzekucji i braku przesłanek egzoneracyjnych, a także odpowiedzialności byłego likwidatora."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odpowiedzialności za podatek od nieruchomości i interpretacji przepisów Ordynacji podatkowej w kontekście prawa miejscowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności osobistej za długi spółki, co jest istotne dla przedsiębiorców i likwidatorów. Choć nie zawiera nietypowych faktów, pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów Ordynacji podatkowej.
“Czy likwidator zawsze odpowiada za długi spółki? NSA wyjaśnia kluczowe przesłanki.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.