III FSK 232/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła podatku od nieruchomości za rok 2023. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która stwierdzała nieważność decyzji Prezydenta Miasta o wygaśnięciu wcześniejszej decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe. WSA uznał, że stwierdzenie nieważności przez SKO było niezasadne, ponieważ decyzja Prezydenta o wygaśnięciu decyzji podatkowej, oparta na art. 258 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej (O.p.), nie stanowiła rażącego naruszenia prawa, gdyż wymagała interpretacji pojęcia "bezprzedmiotowości" decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, oddalił skargę podatników i zasądził zwrot kosztów postępowania kasacyjnego. NSA uznał skargę kasacyjną SKO za zasadną, stwierdzając, że WSA błędnie zinterpretował pojęcie rażącego naruszenia prawa w kontekście art. 247 § 1 pkt 3 O.p. Sąd kasacyjny podkreślił, że decyzja wydana w trybie art. 258 O.p. nie może być podstawą do stwierdzenia nieważności, jeśli nie zaszły przesłanki do wygaśnięcia decyzji, a sama decyzja nie była wadliwa w momencie wydania. NSA uznał, że decyzja Prezydenta o wygaśnięciu była nieuzasadniona, a jej uchylenie przez WSA skutkowałoby pozostawieniem w obrocie prawnym wadliwej decyzji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia rażącego naruszenia prawa w kontekście art. 247 § 1 pkt 3 O.p. oraz stosowania art. 258 O.p. w sprawach dotyczących podatku od nieruchomości.
Dotyczy specyficznej sytuacji wygaszenia decyzji podatkowej i jej oceny w trybie nadzwyczajnym.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wydanie decyzji w trybie art. 258 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, stwierdzającej wygaśnięcie decyzji ostatecznej z powodu jej bezprzedmiotowości, nawet jeśli wymagało interpretacji pojęcia "bezprzedmiotowości", może być uznane za rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 247 § 1 pkt 3 O.p.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, naruszenie prawa nawet wymagające interpretacji może być uznane za rażące w rozumieniu art. 247 § 1 pkt 3 O.p., jeżeli interpretacja ta jest sprzeczna z wykładnią językową a jej przyjęcie powoduje nieakceptowalne skutki, tj. wywołuje stan gdy wadliwość ustalonego decyzją konstytutywną zobowiązania podatkowego jest eliminowana wadliwą decyzją – wydaną w trybie art. 258 O.p. mimo nie spełnienia się żadnej z przesłanek warunkujących wydanie takiej decyzji.
Uzasadnienie
NSA uznał, że WSA błędnie zinterpretował pojęcie rażącego naruszenia prawa. Stwierdził, że decyzja wydana w trybie art. 258 O.p. nie może być podstawą do stwierdzenia nieważności, jeśli nie zaszły przesłanki do wygaśnięcia decyzji, a sama decyzja nie była wadliwa w momencie wydania. Wydanie decyzji w trybie art. 258 O.p. przy braku zaktualizowania się przesłanek warunkujących stwierdzenie wygaśnięcia decyzji stanowić będzie, że decyzja taka jest obarczona wadą rażącego naruszenia prawa.
Czy stwierdzenie wygaśnięcia decyzji na podstawie art. 258 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej jest dopuszczalne, gdy decyzja nie była wadliwa w momencie wydania, a jej bezprzedmiotowość wynika z późniejszych zdarzeń lub błędnej oceny organu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, stwierdzenie wygaśnięcia decyzji z uwagi na bezprzedmiotowość dotyczy decyzji niewadliwych, które dopiero później stały się bezprzedmiotowe. Decyzje wadliwe mogą być weryfikowane w innych trybach (zwykłym, wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności).
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że bezprzedmiotowość decyzji powstaje po jej wydaniu jako stan prawny spowodowany odpadnięciem elementu stosunku materialnoprawnego. W postępowaniu prowadzonym w trybie art. 258 O.p. nie weryfikuje się prawidłowości działania organu podatkowego ani samej decyzji. Organ, który stwierdził bezprzedmiotowość decyzji, a jednocześnie wydał nową decyzję ustalającą podatek, nie może twierdzić, że pierwotna decyzja była bezprzedmiotowa.
Przepisy (13)
Główne
O.p. art. 247 § § 1 pkt 3
Ordynacja podatkowa
Rażące naruszenie prawa jako podstawa stwierdzenia nieważności decyzji.
O.p. art. 258 § § 1 pkt 1
Ordynacja podatkowa
Przesłanka wygaśnięcia decyzji z powodu jej bezprzedmiotowości.
Pomocnicze
t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 art. 247 § § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 art. 258 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 art. 174 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 707 art. 2 § ust. 2
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
WSA błędnie uznał, że zastosowanie art. 258 § 1 pkt 1 O.p. wymagało interpretacji i dlatego nie mogło być uznane za rażące naruszenie prawa. • Decyzja wydana w trybie art. 258 O.p. nie może być podstawą do stwierdzenia nieważności, jeśli nie zaszły przesłanki do wygaśnięcia decyzji. • Bezprzedmiotowość decyzji musi wynikać z okoliczności powstałych po jej wydaniu, a nie z wadliwości samej decyzji lub błędnej oceny organu.
Odrzucone argumenty
Argumentacja WSA, że stwierdzenie bezprzedmiotowości decyzji wymaga interpretacji i dlatego nie może być rażącym naruszeniem prawa. • Uchylenie decyzji SKO przez WSA, co skutkowało pozostawieniem w obrocie prawnym decyzji Prezydenta Miasta o wygaśnięciu decyzji podatkowej, która zdaniem SKO była wadliwa.
Godne uwagi sformułowania
naruszenie prawa nawet wymagającego interpretacji może być uznane za rażące • wadliwość ustalonego decyzją konstytutywną zobowiązania podatkowego jest eliminowana wadliwą decyzją – wydaną w trybie art. 258 O.p. mimo nie spełnienia się żadnej z przesłanek warunkujących wydanie takiej decyzji • stwierdzenie wygaśnięcia decyzji z uwagi na bezprzedmiotowość dotyczy decyzji niewadliwych, które dopiero później stały się bezprzedmiotowe • nie można przyjąć, że pierwotna decyzja była bezprzedmiotowa
Skład orzekający
Agnieszka Olesińska
sprawozdawca
Paweł Borszowski
członek
Stanisław Bogucki
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia rażącego naruszenia prawa w kontekście art. 247 § 1 pkt 3 O.p. oraz stosowania art. 258 O.p. w sprawach dotyczących podatku od nieruchomości."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wygaszenia decyzji podatkowej i jej oceny w trybie nadzwyczajnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy kluczowych kwestii proceduralnych w prawie podatkowym, a rozstrzygnięcie NSA wyjaśnia granice stosowania trybu stwierdzenia nieważności decyzji i wygaśnięcia decyzji, co jest istotne dla praktyków.
“NSA: Kiedy wygaszenie decyzji podatkowej staje się rażącym naruszeniem prawa?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.