III FSK 212/26

III FSK 212/26 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2026-07-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-02-26
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Dominik Gajewski /przewodniczący/
Krzysztof Przasnyski
Tomasz Kolanowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Sygn. powiązane
III SA/Wa 1432/25 - Wyrok WSA w Warszawie z 2025-11-20
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2025 poz 132
art. 54 § 1 pkt 1, art. 155b § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Dominik Gajewski, Sędzia NSA Tomasz Kolanowski (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Krzysztof Przasnyski, po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 listopada 2025 r., sygn. akt III SA/Wa 1432/25 w sprawie ze skargi A. A. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 7 maja 2025 r., nr 1401-IEE1.712.3.2025.6.NSZ w przedmiocie zabezpieczenia zobowiązań podatkowych oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 20 listopada 2025 r., sygn. akt III SA/Wa 1432/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie ze skargi A. A. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 7 maja 2025 r. w przedmiocie zabezpieczenia zobowiązań podatkowych, uchylił zaskarżone postanowienie i zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego.
Powyższy wyrok dostępny jest w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl (dalej: CBOSA).
Organ w skardze kasacyjnej zarzucił zaskarżonemu wyrokowi na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj:
1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 155b § 1 w zw. z art. 54 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2025 r., poz. 132 ze zm., dalej: "u.p.e.a.") przez uznanie przez sąd, że brak natychmiastowego przesłania do pełnomocnika skarżącej zarządzenia zabezpieczenia i wcześniejsze doręczenie skarżącej prowadzi do wadliwości dokonania czynności zabezpieczające, co powinno skutkować uwzględnieniem skargi, w sytuacji gdy brak natychmiastowego doręczenia zarządzania zabezpieczenia nie pozbawił pełnomocnika działania w imieniu skarżącej w tym wniesienia skargi na czynność zabezpieczającą czy wniesienia zarzutów w postępowaniu zabezpieczającym, co uznać należy, że uchybienie organu egzekucyjnego nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.
Organ wniósł o uwzględnienie skargi kasacyjnej, uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, a także zasądzenie od strony przeciwnej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Jednocześnie organ poinformował, że zrzeka się rozprawy.
W piśmie z 9 lutego 2026 r. skarżąca wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej, jednocześnie informując, że zrzeka się przeprowadzenia rozprawy.
Zarządzeniem z 15 maja 2026 r. Przewodniczący Wydziału III Izby Finansowej, na podstawie art. 182 § 2 p.p.s.a., skierował sprawę na posiedzenie niejawne.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W badanej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się okoliczności uzasadniających nieważność postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.) i rozpoznał skargę kasacyjną w podstawach w niej wskazanych.
W myśl art. 54 § 1 pkt 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje skarga na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego. Podstawą skargi jest dokonanie czynności egzekucyjnej z naruszeniem ustawy.
Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko sądu pierwszej instancji, że w sprawie doszło do dokonania czynności egzekucyjnej z naruszeniem przepisów ustawy. W niniejszej sprawie zarządzenie zabezpieczenia organ pierwszej instancji doręczył bezpośrednio skarżącej, pomimo że miała ona pełnomocnika ustanowionego w prowadzonym wobec niej postępowaniu kontrolnym. Zgodzić należy się z sądem pierwszej instancji, że w takich okolicznościach doręczenie zarządzenia zabezpieczenia, jak i innych pism w toku prowadzonego postępowania zabezpieczającego, winno nastąpić do rąk pełnomocnika skarżącej.
W tym zakresie wskazać należy na treść uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 czerwca 2025 r., sygn. akt III FPS 1/25, zgodnie z którą: "Doręczenie zarządzenia zabezpieczenia w trybie art. 155b § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2025 r. poz. 132) w wykonaniu decyzji o zabezpieczeniu, o której mowa w art. 33 § 2 w zw. z art. 33 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111), powinno nastąpić do rąk pełnomocnika ustanowionego i zgłoszonego przez podatnika w postępowaniu podatkowym (kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej)."
W uchwale NSA zwrócił uwagę, że "o ścisłym związku postępowania w przedmiocie wydania decyzji o zabezpieczeniu i postępowania w sprawie jego wykonania świadczy treść art. 155b § 1a u.p.e.a., który stanowi, że w przypadku, gdy doręczenie odpisu zarządzenia po doręczeniu decyzji o zabezpieczeniu, o której mowa w art. 33 O.p., mogłoby utrudnić lub udaremnić dokonanie zabezpieczenia, organ egzekucyjny lub egzekutor wraz z odpisem zarządzenia zabezpieczenia doręcza zobowiązanemu tę decyzję o zabezpieczeniu. Czyli w sytuacji określonej w cytowanej normie prawnej, zmierzającej do realizacji celu zabezpieczenia, doręczenie decyzji o zabezpieczeniu oraz doręczenie zarządzenia zabezpieczenia następuje jednocześnie, łącznie w ramach jednej czynności doręczenia. Nie sposób zaakceptować w takim przypadku stanowiska, że decyzja o zabezpieczeniu doręczana jest pełnomocnikowi, zaś zarządzenie o zabezpieczeniu, jako pierwsza czynność w odrębnym postępowaniu, powinno być doręczone samemu zobowiązanemu". Oznacza to, że zarządzenie zabezpieczenia nie powinno być doręczone zobowiązanej (z pominięciem pełnomocnika).
Ponadto, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy wskazane w treści art. 141 § 4 p.p.s.a. Sąd pierwszej instancji odniósł się do istotnych kwestii spornych, wskazał na podstawę prawną rozstrzygnięcia, a także ją uzasadnił.
Z tych też względów niezasadny okazał się zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 155b § 1 w zw. z art. 54 § 1 pkt 1 u.p.e.a.
Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.
sędzia NSA Tomasz Kolanowski sędzia NSA Dominik Gajewski sędzia WSA (del.) Krzysztof Przasnyski