III FSK 1376/25

III FSK 1376/25 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2026-06-02
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-10-23
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Agnieszka Olesińska
Anna Dalkowska
Paweł Borszowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Sygn. powiązane
I SA/Bd 165/25 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2025-06-24
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2025 poz 111
art. 247 § 1 pkt 4, art. 249 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Borszowski (sprawozdawca), Sędzia NSA Anna Dalkowska, Sędzia WSA (del.) Agnieszka Olesińska, , po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej J. U. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 24 czerwca 2025 r. sygn. akt I SA/Bd 165/25 w sprawie ze skargi J. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Włocławku z dnia 31 stycznia 2025 r. nr KO.411.1591.2024 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2018 r. oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z 24 czerwca 2025 r., sygn. akt I SA/Bd 165/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę J. U. (dalej: "Skarżący") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Włocławku (dalej: "Organ") z 31 stycznia 2025 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2018 r.
Wymieniony wyrok, jak również inne przytoczone w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych, publikowane są na stronach internetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego (http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Skarżący reprezentowany przez adwokata zaskarżył powyższe rozstrzygnięcie w całości, opierając skargę kasacyjną na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), a mianowicie na zarzutach naruszenia przepisów prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
a) naruszenia art. 151 p.p.s.a. poprzez bezzasadne oddalenie skargi, mimo iż w sprawie zachodzi wysokie prawdopodobieństwo stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z 29 sierpnia 2018 r. w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości za 2018 r.,
b) naruszenia art. 249 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111, dalej: "O.p.") poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie, polegające na odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z 29 sierpnia 2018 r. w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości za 2018 r., pomimo istnienia wysokiego prawdopodobieństwa stwierdzenia nieważności decyzji rzeczonej decyzji Prezydenta Miasta [...] z 29 sierpnia 2018 r., co w konsekwencji pozbawiło Skarżącego skutecznych środków ochrony prawnej i możliwości obrony jego praw.
W oparciu o tak postawione zarzuty, Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu Bydgoszczy, a także o zasądzenie kosztów postępowania od Organu na rzecz Skarżącego według norm przepisanych. Jednocześnie oświadczył, że nie wnosi o rozpoznanie sprawy na rozprawie.
W zakreślonym ustawowo terminie Organ nie skorzystał z możliwości złożenia odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W badanej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się okoliczności uzasadniających nieważność postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.) i rozpoznał skargę kasacyjną w podstawach w niej wskazanych.
Na wstępie przypomnieć należy, że przedmiotem niniejszego postępowania była kontrola decyzji Organu utrzymującej w mocy decyzję odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej. Samo właściwe określenie granic rozpoznawanej sprawy ma zasadnicze znaczenie dla oceny podniesionych zarzutów, albowiem Skarżący pomija odmienny charakter postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji i przenosi do niego argumentację odnoszącą się do materialnoprawnej prawidłowości wymiaru podatku.
Wbrew stanowisku Skarżącego, zarówno organ podatkowy, jak i Sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjęli, że w realiach niniejszej sprawy zachodziła przesłanka określona w art. 249 § 1 pkt 2 O.p. Zgodnie z tym przepisem organ podatkowy wydaje decyzję o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, jeżeli w szczególności sąd administracyjny oddalił skargę na tę decyzję, chyba że żądanie oparte jest na przepisie art. 247 § 1 pkt 4.
Godzi się zauważyć, że odmowa wszczęcia postępowania stanowi jednocześnie odmowę przeprowadzenia jakichkolwiek dowodów w sprawie i rozstrzygania merytorycznego o zasadności wniosku o stwierdzenie nieważności. Oddalenie przez sąd administracyjny skargi na niezgodność decyzji z prawem zamyka organowi drogę do stwierdzenia nieważności decyzji, ze względu na związanie go oceną prawną zawartą w wyroku sądu w odniesieniu do przedmiotu rozstrzygnięcia sądowego. Próba stwierdzenia nieważności decyzji rozpoznawanej już wcześniej przez sąd oddalający skargę na niezgodność tej decyzji z prawem stanowi w istocie w odniesieniu do przedmiotu rozstrzygnięcia sądowego niedopuszczalną ingerencję w prawomocne orzeczenie sądu (wyrok NSA z 12 kwietnia 2016 r., sygn. akt II FSK 485/14).
Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny pragnie wskazać, że decyzja wymiarowa Prezydenta Miasta [...] została wydana 29 sierpnia 2018 r., następnie została utrzymana w mocy decyzją Organu z 26 listopada 2018 r., a prawomocnym wyrokiem z 13 marca 2019 r., sygn. akt I SA/Bd 20/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę na tę decyzję. Z uwagi na wydanie tego prawomocnego wyroku została zatem zrealizowana przesłanka wskazana w art. 249 § 1 pkt 2 O.p.
Prawidłowo również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zwrócił uwagę, że Organ wydając decyzję zaskarżoną w niniejszej sprawie pozostawał związany oceną prawną (stosownie do art. 153 p.p.s.a.) zawartą we wcześniejszym wyroku tego Sądu z 19 grudnia 2023 r., sygn. akt I SA/Bd 562/23, którym uchylił decyzję z 21 sierpnia 2023 r. Organ ponownie rozpoznając sprawę prawidłowo wykonał wskazania Sądu.
W konsekwencji nie zasługują na uwzględnienie zarzuty naruszenia art. 151 p.p.s.a. poprzez bezzasadne oddalenie skargi oraz art. 249 § 1 pkt 2 O.p. poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie.
Mając na względzie powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Agnieszka Olesińska Anna Dalkowska Paweł Borszowski (spr.)