III FPS 2/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów podjął uchwałę w odpowiedzi na wniosek Prokuratora Generalnego, który wskazał na rozbieżności w orzecznictwie dotyczące kwalifikacji budynków mieszkalnych wynajmowanych przez przedsiębiorców na cele mieszkaniowe dla najemców. Spór dotyczył tego, czy takie budynki powinny być opodatkowane według stawki dla budynków mieszkalnych (niższej), czy dla budynków zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej (wyższej). Prokurator Generalny oraz Rzecznik Praw Obywatelskich argumentowali, że kluczowe jest faktyczne wykorzystanie nieruchomości na cele mieszkaniowe, a nie sam fakt prowadzenia działalności gospodarczej przez wynajmującego. Podkreślali, że wykładnia rozszerzająca pojęcia „zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej” naruszałaby konstytucyjną zasadę wspierania zaspokajania potrzeb mieszkaniowych. Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców również opowiedział się za niższym opodatkowaniem. Naczelny Sąd Administracyjny, analizując przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w tym art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a i b oraz art. 1a ust. 1 pkt 3 i ust. 2a pkt 1, uznał, że dla zastosowania wyższej stawki podatku kluczowe jest faktyczne zajęcie budynku na prowadzenie działalności gospodarczej. Stwierdził, że budynki mieszkalne lub ich części, które służą zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych najemców, nawet jeśli są wynajmowane przez przedsiębiorcę w ramach jego działalności gospodarczej, powinny być opodatkowane według stawki niższej. Sąd odróżnił „zajęcie na prowadzenie działalności gospodarczej” od „związane z prowadzeniem działalności gospodarczej”, podkreślając, że pierwsze ma charakter faktyczny. Uchwała wyjaśnia, że krótkotrwały najem (np. na doby) lub sytuacje, gdy budynek nie jest wykorzystywany na cele mieszkaniowe (np. inwestycyjne pustostany), mogą być traktowane jako zajęcie na działalność gospodarczą, ale wynajem na zaspokojenie podstawowych potrzeb mieszkaniowych najemców nie spełnia tej przesłanki.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie stawki podatku od nieruchomości dla budynków mieszkalnych wynajmowanych przez przedsiębiorców na cele mieszkaniowe.
Dotyczy sytuacji, gdy budynek mieszkalny jest faktycznie wykorzystywany na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych najemców. Krótkotrwały najem lub brak funkcji mieszkaniowej może prowadzić do zastosowania wyższej stawki.
Zagadnienia prawne (1)
Czy budynki mieszkalne lub ich części, przeznaczone do najmu w celu zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych najemców w ramach prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej, należy traktować jako budynki mieszkalne lub ich części, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, czy jako budynki mieszkalne lub ich części zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b tej ustawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Budynki mieszkalne lub ich części, przeznaczone do najmu w ramach prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej, w takiej części, w jakiej służą zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych najemców, należy traktować jako budynki mieszkalne lub ich części, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kluczowe dla zastosowania wyższej stawki podatku od nieruchomości jest faktyczne zajęcie budynku na prowadzenie działalności gospodarczej. Jeśli budynek mieszkalny lub jego część służy trwałemu zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych najemcy, nie jest on zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, nawet jeśli wynajmującym jest przedsiębiorca. Krótkotrwały najem lub brak realizacji funkcji mieszkaniowej mogą jednak skutkować zastosowaniem wyższej stawki.
Przepisy (10)
Główne
u.p.o.l. art. 5 § ust. 1 pkt 2 lit. a i b
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Pomocnicze
u.p.o.l. art. 1a § ust. 1 pkt 3 i 4, ust. 2a pkt 1
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
u.p.g.k. art. 21 § ust. 1
Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne
p.p.s.a. art. 15 § § 1 pkt 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 264 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa Prawo o prokuraturze art. 3 § § 1 pkt 3
Ustawa o Rzeczniku Małych i Średnich Przedsiębiorców art. 9 § ust. 1 pkt 8
Ustawa o Rzeczniku Praw Obywatelskich art. 14 § pkt 6
k.c. art. 25
Kodeks cywilny
Ustawa Prawo przedsiębiorców art. 3
Argumenty
Skuteczne argumenty
Budynki mieszkalne wynajmowane przez przedsiębiorcę na cele mieszkaniowe najemców powinny być opodatkowane niższą stawką podatku od nieruchomości, ponieważ kluczowe jest faktyczne wykorzystanie na cele mieszkaniowe, a nie sam fakt prowadzenia działalności gospodarczej przez wynajmującego. • Wykładnia rozszerzająca pojęcia „zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej” naruszałaby konstytucyjną zasadę wspierania zaspokajania potrzeb mieszkaniowych.
Odrzucone argumenty
Budynki mieszkalne wynajmowane przez przedsiębiorcę na cele mieszkaniowe najemców powinny być opodatkowane wyższą stawką podatku od nieruchomości, ponieważ stanowią element przedsiębiorstwa i są wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej poprzez ich wynajem.
Godne uwagi sformułowania
„zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej” należy rozumieć jako okoliczność faktyczną polegającą na rzeczywistym (fizycznym) wykorzystywaniu (zajęciu) całości lub części budynku mieszkalnego na prowadzenie działalności gospodarczej • Za zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej nie będą mogły być uznane te części budynku mieszkalnego, które są wykorzystywane (zajęte) na cele mieszkalne, przez co należy rozumieć trwałe zaspokajanie podstawowych potrzeb mieszkaniowych posiadacza lokalu • powtarzający się (w założeniu) krótkotrwały odpłatny najem lokali mieszkalnych (na dobę lub kilka dni), niezwiązany z zaspokajaniem potrzeb mieszkaniowych najemcy i jego rodziny, zbliżony jest w istocie do świadczenia usług hotelarskich
Skład orzekający
Jan Rudowski
przewodniczący
Jolanta Sokołowska
członek
Krzysztof Winiarski
sprawozdawca
Paweł Borszowski
sprawozdawca
Sławomir Presnarowicz
członek
Stanisław Bogucki
członek
Wojciech Stachurski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie stawki podatku od nieruchomości dla budynków mieszkalnych wynajmowanych przez przedsiębiorców na cele mieszkaniowe."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy budynek mieszkalny jest faktycznie wykorzystywany na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych najemców. Krótkotrwały najem lub brak funkcji mieszkaniowej może prowadzić do zastosowania wyższej stawki.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu podatkowego związanego z wynajmem nieruchomości przez przedsiębiorców, a uchwała NSA ma istotne znaczenie praktyczne dla wielu podatników i interpretacji przepisów.
“Wynajem mieszkania przez firmę? Niższy podatek od nieruchomości, jeśli służy najemcy!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.