Orzeczenie · 2026-08-27

III CZ 182/25Odrzucenie zażalenia postępowanie sanacyjne

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2026-08-27
SNCywilneprawo restrukturyzacyjneWysokanajwyższy
sąd najwyższyprawo restrukturyzacyjnepostępowanie sanacyjneskarga kasacyjnazażaleniezastępstwo procesowepełnomocnikdopuszczalnośćodrzucenie

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie dłużnika D.K. na postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 25 czerwca 2025 r., którym odrzucono skargę kasacyjną dłużnika od postanowienia z dnia 16 grudnia 2024 r. oddalającego zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego Poznań - Stare Miasto w Poznaniu z dnia 1 października 2024 r., umarzające postępowanie sanacyjne dłużnika. Sąd Okręgowy uzasadnił odrzucenie skargi kasacyjnej brakiem jej dopuszczalności w postępowaniu restrukturyzacyjnym, zgodnie z art. 202 ustawy Prawo restrukturyzacyjne. Dłużnik wniósł zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów k.p.c. oraz Konstytucji RP i Karty Praw Podstawowych UE, a także wniósł o zadanie pytań prawnych. W toku postępowania zażaleniowego dłużnikowi ustanowiono pełnomocnika z urzędu. Sąd Najwyższy, zgodnie z art. 871 § 1 i 2 k.p.c., podkreślił obowiązek zastępstwa przez adwokatów lub radców prawnych w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, mający na celu zapewnienie profesjonalnej pomocy prawnej. Sąd uznał, że zażalenie wniesione osobiście przez dłużnika podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne, a późniejsze ustanowienie pełnomocnika nie sanuje tego braku. Sąd zaznaczył również, że skarga kasacyjna w postępowaniu restrukturyzacyjnym nie przysługuje, a prawo do jej wniesienia nie jest gwarantowane konstytucyjnie ani przez EKPC czy Kartę Praw Podstawowych UE. W związku z niedopuszczalnością zażalenia, Sąd Najwyższy orzekł jego odrzucenie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie rygorystycznego stosowania przepisów o obowiązkowym zastępstwie procesowym przed Sądem Najwyższym oraz niedopuszczalności skargi kasacyjnej w postępowaniu restrukturyzacyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku profesjonalnego pełnomocnika przy wnoszeniu środka zaskarżenia do Sądu Najwyższego w postępowaniu restrukturyzacyjnym.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zażalenie na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną w postępowaniu restrukturyzacyjnym, wniesione osobiście przez dłużnika, jest dopuszczalne w sytuacji naruszenia obowiązku zastępstwa procesowego przez profesjonalnego pełnomocnika?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zażalenie wniesione osobiście przez dłużnika, z naruszeniem art. 871 k.p.c. nakazującego obowiązkowe zastępstwo przez adwokata lub radcę prawnego przed Sądem Najwyższym, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że obowiązek zastępstwa procesowego przez profesjonalnego pełnomocnika przed Sądem Najwyższym ma na celu zapewnienie fachowej pomocy prawnej i jest zgodny ze standardami konstytucyjnymi i międzynarodowymi. Brak zdolności postulacyjnej na etapie wnoszenia środka zaskarżenia nie może być sanowany przez późniejsze ustanowienie pełnomocnika.

Czy skarga kasacyjna przysługuje w postępowaniu restrukturyzacyjnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zgodnie z art. 202 ustawy Prawo restrukturyzacyjne, skarga kasacyjna nie przysługuje w postępowaniu restrukturyzacyjnym.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na przepis ustawy Prawo restrukturyzacyjne, który w sposób jednoznaczny wyłącza możliwość wniesienia skargi kasacyjnej w postępowaniu restrukturyzacyjnym. Wyłączenie to ma charakter pełny i nie zależy od innych okoliczności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odrzucenie zażalenia
Strona wygrywająca
Sąd Najwyższy (wobec odrzucenia zażalenia)

Strony

NazwaTypRola
D.K.osoba_fizycznadłużnik

Przepisy (7)

Główne

pr. restr. art. 202

Ustawa – Prawo restrukturyzacyjne

Skarga kasacyjna nie przysługuje w postępowaniu restrukturyzacyjnym.

k.p.c. art. 871 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

W postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych, chyba że zachodzą wyjątki.

Pomocnicze

k.p.c. art. 871 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Uzasadnienie obowiązku zastępstwa procesowego przez profesjonalnych pełnomocników.

k.p.c. art. 3941 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa odrzucenia zażalenia.

k.p.c. art. 3986 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa odrzucenia zażalenia w związku z brakiem zdolności postulacyjnej.

k.p.c. art. 3986 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący skargi kasacyjnej, przywołany przez stronę.

k.p.c. art. 871 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący zastępstwa procesowego, przywołany przez stronę.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zażalenie wniesione osobiście przez dłużnika narusza art. 871 k.p.c. nakazujący obowiązkowe zastępstwo przez profesjonalnego pełnomocnika przed Sądem Najwyższym. • Brak zdolności postulacyjnej na etapie wnoszenia środka zaskarżenia do Sądu Najwyższego nie może być sanowany ex post. • Skarga kasacyjna nie przysługuje w postępowaniu restrukturyzacyjnym na mocy art. 202 pr. restr.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia art. 3986 § 2 k.p.c., art. 3986 § 2 k.p.c. w związku z art. 8 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 19 TUE i art. 47 Karty Praw Podstawowych UE, a także art. 3986 § 2 w związku z art. 871 § 1 k.p.c. w związku z art. 31 ust. 3 i art. 45 ust. 1 Konstytucji RP.

Godne uwagi sformułowania

obowiązkowe zastępstwo przez kwalifikowanych pełnomocników przed Sądem Najwyższym znajduje również szerokie odniesienia w argumentach prawnoporównawczych i odpowiada standardom konstytucyjnym, jak i międzynarodowym • brak zdolności postulacyjnej na etapie wnoszenia środka zaskarżenia do Sądu Najwyższego nie może być sanowany ex post, nawet w razie późniejszego ustanowienia pełnomocnika • skarga kasacyjna w postępowaniu restrukturyzacyjnym nie przysługuje

Skład orzekający

Paweł Grzegorczyk

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie rygorystycznego stosowania przepisów o obowiązkowym zastępstwie procesowym przed Sądem Najwyższym oraz niedopuszczalności skargi kasacyjnej w postępowaniu restrukturyzacyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku profesjonalnego pełnomocnika przy wnoszeniu środka zaskarżenia do Sądu Najwyższego w postępowaniu restrukturyzacyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje kluczową kwestię formalną w postępowaniu przed Sądem Najwyższym – obowiązek profesjonalnego pełnomocnika, co jest istotne dla praktyków prawa. Pokazuje też, jak rygorystycznie sądy podchodzą do takich wymogów.

“Błąd formalny, który kosztował dłużnika szansę na kasację: dlaczego Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie?”

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst