III CO 684/26

III CO 684/26 
 
 
  
POSTANOWIENIE 
  
16 lipca 2026 r. 
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: 
  
SSN Maciej Kowalski 
  
na posiedzeniu niejawnym 16 lipca 2026 r. w Warszawie 
w sprawie z powództwa C.B. 
przeciwko Skarbowi Państwa - Sądowi Rejonowemu w […], Sądowi Okręgowemu 
w […], Sądowi Okręgowemu w […], Sądowi Okręgowemu we […] 
o zapłatę, 
na skutek wystąpienia przez Sąd Okręgowy we Włocławku 
postanowieniem z 30 maja 2026 r., I C 98/24, 
o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy,  
  
odmawia wyznaczenia sądu do rozpoznania wystąpienia Sądu 
Okręgowego we Włocławku objętego postanowieniem z 17 września 
2024 r.  
  
(K.W.)  
  
UZASADNIENIE 
Postanowieniem z 30 maja 2026 r. Sąd Okręgowy we Włocławku zwrócił 
się do Sądu Najwyższego celem wyznaczenia sądu do rozpoznania wystąpienia 
tam. Sądu objętego postanowieniem z 17 września 2024 r.  
Wskazał, że przywołanym postanowieniem z 17 września 2024 r., 
na postawie art. 442 pkt 1 i 2 k.p.c., zwrócił się do Sądu Apelacyjnego w Gdańsku 
celem 
rozważenia 
przekazania 
bliżej określonej 
sprawy 
innemu 
sądowi 
równorzędnemu. 
Wobec wniosków sędziów Sądu Apelacyjnego w Gdańsku o ich wyłączenie 
od rozpoznania sprawy zainicjowanej ww. postanowieniem z 17 września 2024 r. 

III CO 684/26              
2 
 
 
Sąd Najwyższy postanowieniem z 31 marca 2026 r. wyznaczył Sąd Apelacyjny 
w Szczecinie jako właściwy do rozpoznania przedmiotowych wniosków. 
Postanowieniem z 28 kwietnia 2026 r. Sąd Apelacyjny w Szczecinie wyłączył bliżej 
określonych sędziów Sądu Apelacyjnego w Gdańsku. 
Zdaniem Sądu Okręgowego w tej sytuacji procesowej zaistniała koniczność 
wskazania sądu właściwego do rozpoznania wniosku objętego ww. postanowieniem 
z 17 września 2024 r., albowiem wszyscy sędziowie orzekający w sądzie 
przełożonym – Sądzie Apelacyjnym w Gdańsku zostali wyłączeni od jego 
rozpoznania. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Zgodnie z art. 442 pkt 1 k.p.c., jeżeli stroną jest Skarb Państwa, a państwową 
jednostką organizacyjną, z której działalnością wiąże się dochodzone roszczenie, 
jest sąd właściwy do rozpoznania sprawy - sąd ten z urzędu przedstawia akta 
sprawy sądowi nad nim przełożonemu, który przekazuje sprawę innemu sądowi 
równorzędnemu z sądem przedstawiającym.  
Zgodnie z ustawą procesową właściwy do orzekania w przedmiocie 
wystąpienia 
Sądu 
Okręgowego 
we 
Włocławku 
objętego 
postanowieniem 
z 17 września 2024 r. jest Sąd Apelacyjny w Gdańsku.  
Według art. 44 § 1 k.p.c., jeżeli sąd właściwy nie może z powodu przeszkody 
rozpoznać sprawy lub podjąć innej czynności, sąd nad nim przełożony wyznaczy 
inny 
sąd 
równorzędny. 
Paragraf 
2 
tego 
artykułu 
stanowi 
natomiast, 
że o wyznaczenie innego sądu równorzędnego występuje sąd właściwy. 
Jak wyjaśnił Sąd Najwyższy przeszkoda, o której mowa w art. 44 § 1 k.p.c. 
może wynikać m. in. z wyłączenia sędziów danego sądu (zob. postanowienia SN: 
z 28 kwietnia 2021 r., I CO 32/21, i z 24 listopada 2022 r., I NO 84/22).  
Mając powyższe na względzie stwierdzić należy, że to Sąd Apelacyjny 
w Gdańsku, o ile wszyscy sędziowie orzekający w tym Sądzie przełożonym zostali 
wyłączeni, powinien wystąpić do Sądu Najwyższego (jako do sądu przełożonego) 
o wyznaczenie sądu równorzędnego do rozpoznania przedmiotowego wystąpienia 
Sądu Okręgowego we Włocławku (art. 44 § 2 k.p.c.). 

III CO 684/26              
3 
 
 
Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. 
  
  
  
  
(M.M.) 
[a.ł]