III CO 20/26

III CO 20/26 
 
 
  
POSTANOWIENIE 
  
22 stycznia 2026 r. 
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: 
  
SSN Dariusz Pawłyszcze 
  
na posiedzeniu niejawnym 22 stycznia 2026 r. w Warszawie 
w sprawie z powództwa M. T. 
przeciwko Ministerstwu Sprawiedliwości i J. T. 
o ustalenie prawa do jawnego konstytucyjnego procesu, 
na skutek wystąpienia przez Sąd Okręgowy w Szczecinie 
postanowieniem z 3 grudnia 2025 r., I C 2057/25, 
o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu,  
  
odmawia przekazania sprawy.  
  
(G.G.)  
  
UZASADNIENIE 
 
Powódka wniosła pismo oznaczone jako pozew z wytłuszczonym żądaniem 
„ustalenia prawa do jawnego konstytucyjnego procesu”, wskazując jako pozwanych 
Ministerstwo Sprawiedliwości i referendarza w Sądzie Okręgowym. Z uzasadnienia 
wynika, że zarzuca niekonstytucyjność § 182 r.u.s.p. (stąd zapewne „pozwanie” 
Ministerstwa Sprawiedliwości jako odpowiedzialnego za wydanie Regulaminu 
urzędowania sądów powszechnych) oraz bezprawność zastosowania tego przepisu 
przez referendarza. 
Sąd 
Okręgowy 
wystąpił 
o 
przekazanie 
sprawy 
innemu 
sądowi 
równorzędnemu na podstawie art. 441 k.p.c., ponieważ rozpoznawanie sprawy 
przez sąd, w którym pełni służbę pozwany referendarz, „godziłoby w społeczne 
postrzeganie sądu jako organu bezstronnego”. 

III CO 20/26              
2 
 
 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Wystąpienie o przekazanie sprawy oparte jest na błędnym założeniu, że 
pismo „powódki” wymaga rozpoznania. Tymczasem żądanie „ustalenia prawa 
do jawnego konstytucyjnego procesu” nie jest ani żądaniem świadczenia, 
ani żądaniem ustalenia istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, 
ani żądaniem 
wydania 
orzeczenia 
kształtującego 
prawa 
lub 
obowiązki 
o charakterze cywilnym. Dlatego w sprawie należy zastosować art. 1861 k.p.c., 
gdyż pismo oznaczone jako pozew nie zawiera żądania, o którym mógłby 
rozstrzygać sąd powszechny. 
  
  
Dariusz Pawłyszcze 
 
  
(G.G.)  
[r.g.]