III AUA 2583/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odwołania A.K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) Oddziału w O., która zmniejszyła wysokość pobieranej renty z tytułu niezdolności do pracy z powodu potrąceń nienależnie pobranych świadczeń. Ubezpieczony kwestionował wysokość naliczonych odsetek, twierdząc, że przekroczyły one wartość spornej kwoty. Sąd Okręgowy w Kaliszu oddalił odwołanie. Sąd Apelacyjny w Łodzi, rozpoznając apelację ubezpieczonego, uchylił zaskarżony wyrok oraz poprzedzającą go decyzję organu rentowego, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania ZUS. Sąd Apelacyjny uznał, że decyzja ZUS była wadliwa, ponieważ nie precyzowała kwoty odsetek ani wysokości świadczenia po ich potrąceniu. Brak takiej informacji uniemożliwił ubezpieczonemu skuteczne wniesienie odwołania w ustawowym terminie. Sąd wskazał, że decyzja ustalająca wysokość świadczenia po jego zmniejszeniu musi zawierać dokładne wyliczenie kwoty zmniejszenia i obliczenie konkretnej kwoty, jaką ubezpieczony otrzyma. Ponadto, sąd zwrócił uwagę na przepis art. 84 ust. 8a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, zgodnie z którym od kwot nienależnie pobranych świadczeń rozłożonych na raty nie nalicza się odsetek od dnia wpływu wniosku o ulgę, co w tej sprawie nie zostało uwzględnione.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWadliwość decyzji organów rentowych w zakresie naliczania odsetek od nienależnie pobranych świadczeń, stosowanie art. 84 ust. 8a u.s.u.s., możliwość uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania organowi rentowemu.
Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwej decyzji ZUS i sposobu naliczania odsetek w kontekście rozłożenia należności na raty.
Zagadnienia prawne (3)
Czy decyzja organu rentowego ustalająca wysokość świadczenia po jego zmniejszeniu z powodu potrącenia nienależnie pobranych świadczeń jest wadliwa, jeśli nie zawiera precyzyjnego określenia kwoty odsetek i wysokości świadczenia po potrąceniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, decyzja jest wadliwa, jeśli nie zawiera precyzyjnego określenia kwoty odsetek i wysokości świadczenia po potrąceniu.
Uzasadnienie
Decyzja ustalająca wysokość świadczenia po jego zmniejszeniu musi zawierać dokładne wyliczenie kwoty zmniejszenia oraz obliczenie konkretnej kwoty, jaką ubezpieczony otrzyma. Brak takich informacji uniemożliwia stronie zapoznanie się z treścią decyzji i skuteczne odwołanie.
Czy od nienależnie pobranych świadczeń, które zostały rozłożone na raty, nalicza się odsetki od dnia wpływu wniosku o udzielenie ulgi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zgodnie z art. 84 ust. 8a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, od kwot nienależnie pobranych świadczeń, które rozłożono na raty, nie nalicza się odsetek, począwszy od dnia wpływu wniosku o udzielenie tych ulg.
Uzasadnienie
Przepis art. 84 ust. 8a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych wprost stanowi, że odsetki nie są naliczane od momentu złożenia wniosku o rozłożenie należności na raty.
Czy sąd drugiej instancji może przekazać sprawę do ponownego rozpoznania bezpośrednio organowi rentowemu, gdy decyzja tego organu nie zawiera rozstrzygnięcia co do istoty sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd drugiej instancji może uchylić wyrok sądu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania bezpośrednio organowi rentowemu, jeśli decyzja tego organu nie zawiera rozstrzygnięcia co do istoty sprawy.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 477 14a k.p.c., takie działanie jest możliwe, gdy decyzja organu rentowego nie rozstrzyga o istocie sprawy, np. nie ustala prawidłowo wysokości świadczenia po jego zmniejszeniu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. K. | osoba_fizyczna | ubezpieczony/odwołujący |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. | instytucja | organ rentowy/pozwany |
Przepisy (10)
Główne
k.p.c. art. 477 § 14a
Kodeks postępowania cywilnego
u.s.u.s. art. 84 § ust.1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 84 § ust.8a
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Od kwot nienależnie pobranych świadczeń, które rozłożono na raty, nie nalicza się odsetek, począwszy od dnia wpływu wniosku o udzielenie tych ulg.
Pomocnicze
k.p.c. art. 477 § 9 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 476 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 477 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
u.s.u.s. art. 83 § ust. 1 pkt 1-5
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 83 § ust. 2
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 139 § ust.1 pkt.1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 140
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Decyzja ZUS nie precyzowała kwoty odsetek ani wysokości świadczenia po potrąceniu, co uniemożliwiło skuteczne odwołanie. • Odsetki zostały naliczone w sposób nieprawidłowy, z naruszeniem art. 84 ust. 8a u.s.u.s. (brak naliczania odsetek od wniosku o raty). • Organ rentowy nie rozstrzygnął co do istoty sprawy w swojej decyzji.
Odrzucone argumenty
Argumenty sądu pierwszej instancji dotyczące prawidłowości naliczania odsetek i możliwości dobrowolnej spłaty należności.
Godne uwagi sformułowania
Decyzja ta wyraża stanowisko organu, jako strony postępowania administracyjnego, które może być zakwestionowane w drodze odwołania. • Treść decyzji zatem wyznacza zakres i przedmiot rozpoznania sądowego, w którym sąd rozstrzyga o zasadności wniosku w granicach przedmiotu zaskarżonej decyzji. • Sąd nie działa w zastępstwie organu rentowego, w związku z czym nie ustala ab initio prawa do świadczeń i choć samodzielnie oraz we własnym zakresie rozstrzyga wszelkie kwestie związane z prawem lub wysokością świadczenia objętego decyzją, to jego rozstrzygnięcie odnosi się do zaskarżonej decyzji. • Zaskarżona decyzja jest zatem w swej treści wadliwa, nie rozstrzyga istoty sprawy i z tego powodu podlegała uchyleniu. • Prawidłowa decyzja, której treścią jest ustalenie wysokości świadczenia po jego zmniejszeniu, musi zawierać bowiem dokładne wyliczenie kwoty zmniejszenia oraz obliczenie konkretnej kwoty, jaką ubezpieczony otrzyma po dokonaniu takiego zmniejszenia, aby mógł w prawidłowy sposób zapoznać się z jego treści.
Skład orzekający
Mirosław Godlewski
przewodniczący
Maria Padarewska - Hajn
sędzia
Beata Michalska
sędzia (sprawozdawca)
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wadliwość decyzji organów rentowych w zakresie naliczania odsetek od nienależnie pobranych świadczeń, stosowanie art. 84 ust. 8a u.s.u.s., możliwość uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania organowi rentowemu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwej decyzji ZUS i sposobu naliczania odsetek w kontekście rozłożenia należności na raty.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak istotne jest precyzyjne formułowanie decyzji przez organy rentowe i jakie mogą być konsekwencje błędów proceduralnych, co jest cenne dla prawników procesowych i ubezpieczonych.
“ZUS źle naliczył odsetki? Sąd Apelacyjny uchyla decyzję i wysyła sprawę z powrotem do ZUS!”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.