Orzeczenie · 2022-11-15

III APA 23/22

Sąd
Sąd Apelacyjny w Katowicach
Miejsce
Katowice
Data
2022-11-15
SAOSinneodpowiedzialność dyscyplinarna nauczycieliŚredniaapelacyjny
karta nauczycielaodpowiedzialność dyscyplinarnagodność zawodubezpieczeństwo uczniówopieka nad uczniamipostępowanie dyscyplinarneuchylenie orzeczeniaprzedawnienie

Sprawa dotyczyła nauczyciela I.W., który został obwiniony o niezapewnienie bezpieczeństwa uczniom klasy oraz ośmieszanie ich, co miało stanowić uchybienie godności zawodu nauczyciela. Komisje dyscyplinarne nałożyły na niego karę nagany z ostrzeżeniem. Po odwołaniu, Sąd Apelacyjny w Katowicach uchylił pierwsze orzeczenie, wskazując na naruszenie przepisów proceduralnych przez komisję odwoławczą, która odmówiła odroczenia rozprawy mimo wniosku nauczyciela popartego dokumentacją medyczną. Po ponownym rozpoznaniu sprawy przez komisję, która ponownie utrzymała karę nagany, Sąd Apelacyjny tym razem orzekł reformatoryjnie. Sąd uznał, że zarzuty nie znalazły potwierdzenia w materiale dowodowym. W kwestii niezapewnienia bezpieczeństwa, sąd wskazał na sporadyczne sytuacje wynikające z konieczności opieki nad uczniami w świetlicy, co było akceptowane przez dyrekcję. Zarzut ośmieszania uczniów nie został potwierdzony; nauczyciel, działając z troski o zdrowie uczniów, przeprowadził zajęcia na temat BMI, a indywidualne uwagi dotyczące wagi kierował do uczniów z nadwagą. Sąd uznał, że komunikaty motywujące uczniów do nauki nie miały na celu ich ośmieszenia. Sąd Apelacyjny stwierdził, że I.W. nie uchybił godności zawodu nauczyciela ani obowiązkom wynikającym z Karty Nauczyciela, a postępowanie dowodowe nie potwierdziło popełnienia zarzucanych mu czynów.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności dyscyplinarnej nauczycieli, procedury odwoławczej, wpływu stanu epidemii na bieg terminów przedawnienia, a także oceny zachowań nauczycieli w kontekście godności zawodu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego kontekstu odpowiedzialności dyscyplinarnej nauczycieli i procedury odwoławczej w tym zakresie. Ocena zachowań nauczyciela jest silnie zależna od konkretnych okoliczności faktycznych.

Zagadnienia prawne (5)

Czy zachowanie nauczyciela polegające na pozostawieniu uczniów bez opieki na kilka minut, w celu skorzystania z toalety lub pomocy w świetlicy, stanowi uchybienie godności zawodu nauczyciela i obowiązkom wynikającym z Karty Nauczyciela?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli sytuacje te były sporadyczne, usprawiedliwione i akceptowane przez dyrekcję placówki.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że sporadyczne, krótkotrwałe pozostawienie uczniów bez opieki, wynikające z konieczności wykonania pilnych czynności (toaleta) lub pomocy w świetlicy, nie stanowiło zawinionego uchybienia obowiązkom, zwłaszcza gdy dyrekcja tolerowała takie doraźne zastępstwa.

Czy omawianie przez nauczyciela zagadnień związanych z nadwagą i BMI na zajęciach rewalidacyjnych, w tym indywidualne zwrócenie uwagi jednemu z uczniów, stanowi ośmieszanie lub dokuczanie uczniom i uchybienie godności zawodu nauczyciela?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli działania te wynikały z troski o zdrowie uczniów i były prowadzone w sposób nieobraźliwy, a indywidualne uwagi były uzasadnione obserwacją.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że nauczyciel, działając z troski o zdrowie uczniów, przeprowadził zajęcia na temat BMI, a indywidualne uwagi dotyczące wagi były uzasadnione obserwacją zachowania ucznia w stołówce. Brak było dowodów na celowe ośmieszanie czy dokuczanie.

Czy komunikaty nauczyciela motywujące uczniów do nauki poprzez przedstawienie konsekwencji braku zaangażowania (np. niezdaną maturą, skargą do dyrektora) stanowią uchybienie godności zawodu nauczyciela?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli miały na celu motywowanie do nauki i nie były skierowane w sposób obraźliwy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że tego typu komunikaty miały na celu motywowanie uczniów do nauki i wykorzystania czasu lekcyjnego, a nie ośmieszanie czy dokuczanie, zwłaszcza w kontekście niewłaściwego zachowania samych uczniów.

Czy termin karalności czynów zarzucanych nauczycielowi uległ przedawnieniu, biorąc pod uwagę okresy stanu epidemii i zagrożenia epidemicznego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, bieg terminu przedawnienia został zawieszony na podstawie przepisów o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z COVID-19.

Uzasadnienie

Sąd potwierdził, że zgodnie z art. 96 ustawy o szczególnych instrumentach wsparcia, bieg terminu przedawnienia karalności czynów (art. 85o ust. 4 Karty Nauczyciela) został zawieszony od 20 marca 2020 roku, co oznacza, że czyny popełnione od 1 września 2015 roku nie uległy przedawnieniu.

Czy odmowa odroczenia rozprawy dyscyplinarnej przez komisję odwoławczą, pomimo złożenia przez obwinionego wniosku umotywowanego dokumentacją medyczną, stanowi naruszenie przepisów proceduralnych?

Odpowiedź sądu

Tak, stanowi naruszenie przepisów Karty Nauczyciela dotyczących odraczania rozpraw w przypadku usprawiedliwionego niestawiennictwa.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny wskazał, że Odwoławcza Komisja Dyscyplinarna naruszyła art. 85e ust. 5 i 6 Karty Nauczyciela, odmawiając odroczenia rozprawy mimo złożenia przez obwinionego wniosku opartego na dokumentacji medycznej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie orzeczenia i orzeczenie reformatoryjne
Strona wygrywająca
I. W. (obwiniony nauczyciel)

Strony

NazwaTypRola
I. W.osoba_fizycznaobwiniony nauczyciel
Odwoławcza Komisja Dyscyplinarna dla Nauczycieli przy Ministrze Edukacji Narodowejinstytucjaorgan orzekający
Komisja Dyscyplinarna dla Nauczycieli przy Wojewodzie (...)instytucjaorgan orzekający pierwszej instancji
Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego przy Ministrze Edukacji i Naukiorgan_państwowyorgan prowadzący postępowanie

Przepisy (11)

Główne

Karta Nauczyciela art. 6

Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 roku Karta Nauczyciela

Określa obowiązki nauczyciela, w tym dbanie o bezpieczeństwo uczniów z poszanowaniem ich godności, wspieranie rozwoju, kształcenie w duchu patriotyzmu i poszanowania praw człowieka.

Karta Nauczyciela art. 75 § ust. 1

Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 roku Karta Nauczyciela

Określa przesłanki odpowiedzialności dyscyplinarnej nauczycieli za uchybienia godności zawodu lub obowiązkom.

Karta Nauczyciela art. 76 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 roku Karta Nauczyciela

Określa kary dyscyplinarne, w tym karę nagany z ostrzeżeniem.

Karta Nauczyciela art. 85o § ust. 4

Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 roku Karta Nauczyciela

Określa termin przedawnienia karalności czynu nauczyciela (5 lat od popełnienia).

ustawa COVID-19 art. 96

Ustawa z dnia 16 kwietnia 2020 roku o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-COV-2

Zawiesza bieg terminów przedawnienia w okresie stanu epidemii/zagrożenia epidemicznego.

Pomocnicze

Karta Nauczyciela art. 85e § ust. 5 i 6

Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 roku Karta Nauczyciela

Reguluje kwestię niestawiennictwa na rozprawie i odroczenia rozprawy.

Karta Nauczyciela art. 85l § ust. 1

Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 roku Karta Nauczyciela

Określa możliwe rozstrzygnięcia odwoławczej komisji dyscyplinarnej.

Karta Nauczyciela art. 85m § ust. 2

Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 roku Karta Nauczyciela

Podstawa prawna orzekania przez sąd apelacyjny w sprawach dyscyplinarnych.

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzekania reformatoryjnego przez sąd drugiej instancji.

k.p.c. art. 386 § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do uchylenia orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

k.k. art. 9

Kodeks karny

Definicja winy (umyślność, nieumyślność).

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przepisów proceduralnych przez komisję odwoławczą (odmowa odroczenia rozprawy mimo wniosku medycznego). • Brak potwierdzenia zarzutów o niezapewnieniu bezpieczeństwa i ośmieszaniu uczniów w materiale dowodowym. • Zachowanie nauczyciela wynikało z troski o uczniów i trudności wychowawczych, a nie złej woli.

Odrzucone argumenty

Zarzuty o niezapewnieniu bezpieczeństwa uczniom. • Zarzuty o ośmieszaniu i dokuczaniu uczniom. • Zarzut uchybienia godności zawodu nauczyciela.

Godne uwagi sformułowania

uchybienie godności zawodu nauczyciela to zachowanie przynoszące ujmę randze tego zawodu i funkcji pełnionej w społeczeństwie. • rodzące odpowiedzialność dyscyplinarną zachowania lub zaniechania muszą być bezprawne, czyli niezgodne z wzorcem prawidłowego zachowania się w określonej sytuacji oraz zawinione. • karalność czynów przedawniłaby się najwcześniej 1 września 2020 roku. Wówczas już obowiązywał stan epidemii, wprowadzony 20 marca 2020 roku. • w ocenie Sądu Apelacyjnego I. W. nie uchybił godności zawodu nauczyciela ani obowiązkom, o których mowa w art. 6 Karty Nauczyciela.

Skład orzekający

Dorota Wydmańska-Cichy

sędzia sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności dyscyplinarnej nauczycieli, procedury odwoławczej, wpływu stanu epidemii na bieg terminów przedawnienia, a także oceny zachowań nauczycieli w kontekście godności zawodu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego kontekstu odpowiedzialności dyscyplinarnej nauczycieli i procedury odwoławczej w tym zakresie. Ocena zachowań nauczyciela jest silnie zależna od konkretnych okoliczności faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje złożoność oceny zachowań nauczycieli i znaczenie prawidłowego postępowania proceduralnego. Pokazuje, jak sąd może uchylić decyzje dyscyplinarne, gdy zarzuty nie są wystarczająco udowodnione lub gdy doszło do naruszeń proceduralnych.

Nauczyciel uniewinniony od zarzutów o niebezpieczeństwo i ośmieszanie uczniów – sąd wskazuje na błędy proceduralne i brak dowodów.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst