II ZOW 68/22Zwrot kosztów obrony dyscyplinarnej prokuratora
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał wniosek obrońcy uniewinnionej prokurator S.C. o zasądzenie kosztów obrony z wyboru poniesionych w postępowaniu dyscyplinarnym. Sąd, powołując się na art. 632 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 171 pkt 1 ustawy Prawo o prokuraturze, stwierdził, że w przypadku uniewinnienia koszty procesu ponosi Skarb Państwa. Wynagrodzenie adwokata z wyboru jest ustalane w granicach autonomii stron, jednak sąd limituje jego zwrot stawkami określonymi w Rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie. Sąd uznał za nieuzasadnione żądanie zwrotu podatku VAT oraz kosztów dojazdu obrońcy, wskazując, że przepisy te dotyczą wyłącznie pomocy prawnej udzielanej z urzędu. W postępowaniu pierwszoinstancyjnym, uwzględniając nakład pracy obrońcy, liczbę rozpraw i jego aktywność, sąd zasądził kwotę 6960 zł (4-krotność stawki minimalnej 1200 zł). W postępowaniu odwoławczym, gdzie odbyła się tylko jedna rozprawa i obrońca odnosił się do wcześniejszych argumentów, sąd zasądził kwotę 2400 zł (2-krotność stawki minimalnej). Łącznie zasądzono 9360 zł.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie wysokości zwrotu kosztów obrony z wyboru w sprawach dyscyplinarnych, w tym zasady dotyczące zwrotu VAT i kosztów dojazdu obrońcy.
Orzeczenie dotyczy specyfiki postępowań dyscyplinarnych prokuratorów i stosowania przepisów k.p.k. oraz rozporządzeń o opłatach adwokackich. Zasady dotyczące VAT i kosztów dojazdu odnoszą się do pomocy prawnej z urzędu.
Zagadnienia prawne (2)
Czy w przypadku uniewinnienia w postępowaniu dyscyplinarnym, obwinionemu przysługuje zwrot kosztów obrony z wyboru, w tym kosztów VAT i kosztów dojazdu obrońcy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przysługuje zwrot kosztów obrony z wyboru, jednakże limitowany stawkami określonymi w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości. Nie przysługuje zwrot kosztów VAT ani kosztów dojazdu obrońcy, gdyż przepisy te dotyczą pomocy prawnej udzielanej z urzędu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na przepisy k.p.k. i ustawy Prawo o prokuraturze, zgodnie z którymi w razie uniewinnienia koszty procesu ponosi Skarb Państwa. Jednocześnie podkreślił, że zwrot kosztów obrony z wyboru jest limitowany stawkami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, a przepisy dotyczące zwrotu VAT i kosztów dojazdu dotyczą wyłącznie obrońców z urzędu.
Jakie są zasady ustalania wysokości wynagrodzenia obrońcy z wyboru w sprawach dyscyplinarnych, w tym możliwość zastosowania stawek wyższych niż minimalne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wynagrodzenie obrońcy z wyboru jest ustalane w granicach autonomii stron, jednak sąd limituje jego zwrot stawkami określonymi w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości. Możliwe jest zastosowanie stawek wyższych niż minimalne (do sześciokrotności), jeśli uzasadniają to okoliczności wskazane w § 15 ust. 3 rozporządzenia, takie jak nakład pracy, czas poświęcony na przygotowanie, liczba stawiennictw, rodzaj i zawiłość sprawy.
Uzasadnienie
Sąd analizując § 11 ust. 2 pkt 6 i § 15 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, wskazał, że stawka minimalna za obronę przed Sądem Najwyższym wynosi 1200 zł. Zwielokrotnienie tej stawki jest możliwe, ale wymaga wykazania konkretnych okoliczności uzasadniających taki nakład pracy i zawiłość sprawy. Sąd ocenił, że w analizowanej sprawie uzasadnione jest zasądzenie 4-krotności stawki minimalnej za postępowanie pierwszoinstancyjne i 2-krotności za postępowanie odwoławcze.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S.C. | osoba_fizyczna | obwiniona |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | strona obciążona kosztami |
| Prokuratura Rejonowa [...] | organ_państwowy | oskarżyciel publiczny |
Przepisy (9)
Główne
k.p.k. art. 632 § pkt 2
Ustawa - Kodeks postępowania karnego
W razie uniewinnienia oskarżonego lub umorzenia postępowania koszty procesu ponosi Skarb Państwa.
ustawa Prawo o prokuraturze art. 171 § pkt 1
Ustawa z dnia 28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuraturze
Przepis stosujący przepisy k.p.k. do kosztów postępowania dyscyplinarnego.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. 11 § ust. 2 pkt 6
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie
Określa stawkę minimalną za obronę przed Sądem Najwyższym na 1200 zł.
Pomocnicze
k.p.k. art. 616 § § 1 pkt 2
Ustawa - Kodeks postępowania karnego
Do uzasadnionych wydatków obwinionego z tytułu ustanowionego w sprawie jednego obrońcy wchodzą również poniesione przez niego wydatki na pokrycie kosztów dojazdu obrońcy na rozprawę (dotyczy obrońców z urzędu).
ustawa Prawo o prokuraturze art. 137 § § 1 pkt 5
Ustawa z dnia 28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuraturze
Przepis określający przewinienie dyscyplinarne, od którego obwiniona została uniewinniona.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. 15 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie
Określa, że stawka minimalna stanowi podstawę zasądzania kosztów zastępstwa prawnego.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. 15 § ust. 3
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie
Określa okoliczności uzasadniające zwielokrotnienie stawki minimalnej (nakład pracy, czas, liczba stawiennictw, zawiłość sprawy itp.).
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. 4 § ust. 3
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu
Przepis wykluczający podwyższenie stawki o podatek VAT w przypadku pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (co pośrednio wpływa na pomoc z wyboru).
Prawo o adwokaturze art. 16 § ust. 1
Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze
Określa autonomię stron w ustalaniu opłat za czynności adwokackie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uniewinnienie obwinionej prokurator S.C. uzasadnia zasądzenie kosztów obrony z wyboru na jej rzecz. • Nakład pracy obrońcy, liczba rozpraw i jego aktywność procesowa w postępowaniu pierwszoinstancyjnym uzasadniają zastosowanie stawki 4-krotności stawki minimalnej. • Widoczne zaangażowanie obrońcy w sporządzenie odwołania i odpowiedzi na odwołanie w postępowaniu odwoławczym uzasadnia zastosowanie stawki 2-krotności stawki minimalnej.
Odrzucone argumenty
Żądanie zwrotu kosztów obrony o kwotę podatku od towarów i usług. • Żądanie zwrotu kosztów dojazdu obrońcy na rozprawy. • Żądanie zasądzenia kosztów obrony w postępowaniu odwoławczym w wysokości 4-krotności stawki minimalnej (4800 zł).
Godne uwagi sformułowania
umowa z klientem, ustalająca opłaty za czynności adwokackie, nie jest wiążąca dla sądu • zwrot ten limitowany jest natomiast stawkami określonymi w Rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości • zasądzenie jednak kosztów obrony wyższych od stawek minimalnych (...) wymaga wykazania i ustalenia okoliczności uzasadniających takie rozstrzygnięcie • przepis [...] przewiduje obowiązek podwyższenia stawki o należny podatek VAT wyłącznie w przypadku pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu • koszty z tytułu wydatków na ustanowienie obrońcy z wyboru zasądzane są na rzecz samej strony
Skład orzekający
Marek Dobrowolski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości zwrotu kosztów obrony z wyboru w sprawach dyscyplinarnych, w tym zasady dotyczące zwrotu VAT i kosztów dojazdu obrońcy."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki postępowań dyscyplinarnych prokuratorów i stosowania przepisów k.p.k. oraz rozporządzeń o opłatach adwokackich. Zasady dotyczące VAT i kosztów dojazdu odnoszą się do pomocy prawnej z urzędu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się kosztami zastępstwa procesowego i postępowań dyscyplinarnych, ze względu na szczegółowe omówienie zasad zwrotu wydatków i stawek adwokackich.
“Jakie koszty obrony z wyboru odzyskasz w postępowaniu dyscyplinarnym? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
zwrot kosztów obrony: 9360 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.