II UKN 383/97

Wyrok z dnia 10 grudnia 1997 r. 
II UKN 383/97 
 
Przerwa w odbywaniu przez pracownika drogi z pracy do domu związana 
z udziałem w spotkaniu towarzyskim, wyłącza możliwość uznania zdarzenia za 
wypadek w drodze z pracy (art. 41 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świad-
czeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych - jednolity tekst: 
Dz.U. z 1983 r. Nr 30, poz. 144 ze zm. w związku z § 14 rozporządzenia Rady 
Ministrów z dnia 17 października 1975 r. w sprawie zasad i trybu orzekania o 
uszczerbku na zdrowiu oraz wypłacania świadczeń z tytułu wypadków w dro-
dze i z pracy - jednolity tekst: Dz.U. Nr 36, poz. 199). 
 
Przewodniczący SSN: Barbara Wagner, Sędziowie SN: Jerzy Kuźniar (spra-
wozdawca), Zbigniew Myszka. 
 
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 1997 r. sprawy z wniosku 
Jana K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w W. o uznanie 
zdarzenia za wypadek w drodze do domu, na skutek kasacji wnioskodawcy od wy-
roku Sądu Apelacyjnego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu z 
dnia 26 lutego 1997 r. [...] 
 
o d d a l i ł   kasację. 
 
U z a s a d n i e n i e 
 
Wyrokiem z dnia 26 listopada 1996 r. Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpie-
czeń Społecznych we Wrocławiu oddalił odwołanie wnioskodawcy Jana K. od decyzji 
Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w W. z dnia 30 marca 1995 r. odma-
wiających przyznania jednorazowego odszkodowania i renty inwalidzkiej z tytułu wy-
padku w drodze z pracy do domu w dniu 7 października 1994 r., ustalając następu-
jący stan faktyczny. 
Wnioskodawca był zatrudniony w Zakładach "G." w D. jako kierownik zakładu 

 
 
- 2 -
zamiejscowego L. W dniu 7 października 1994 r. po zakończeniu pracy udał się wraz 
z dwoma współpracownikami do restauracji "P." w D. na obiad. Około godziny 18-19 
idąc do toalety w lokalu, poślizgnął się i upadł na schodach. Wobec bólu głowy został 
odwieziony do domu, a następnie przez syna do stacji pogotowia ratunkowego, gdzie 
udzielono mu pomocy doraźnej bez przeprowadzania szczegółowych badań. W dniu 
9 października 1994 r. został przyjęty na Oddział Neurologiczny Szpitala w W. 
Według opinii biegłego sądowego neurologa, wnioskodawca przebył samoistny 
krwotok podpajęczynówkowy w październiku 1994 r. bez objawów ogniskowych, do 
którego mogło dojść bądź to na skutek urazu mechanicznego, bądź też na skutek 
przyczyny wewnętrznej (obie wersje zostały uznane przez biegłego za jednakowo 
prawdopodobne z medycznego punktu widzenia). Sąd doszedł do przekonania, że 
następstwem upadku na schodach w lokalu i urazu głowy był krwotok podpajęczy-
nówkowy. Zdarzenie to jednak nie ma cech wypadku w drodze do domu, skoro nas-
tąpiła w niej przerwa, która przekroczyła granice potrzeby - obiad przekształcił się w 
spotkanie towarzyskie, które trwało do godzin wieczornych. W tych warunkach prze-
rwanie drogi do domu na czas przekraczający granice potrzeby, wyłącza możliwość 
uznania zdarzenia za wypadek w drodze z pracy do domu, stosownie do art. 41 
ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i 
chorób zawodowych (jednolity tekst: Dz. U. z 1983 r. Nr 32, poz. 144 ze zm.) w 
związku z § 14 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 października 1975 r. w 
sprawie zasad i trybu orzekania o uszczerbku na zdrowiu oraz wypłacania świadczeń 
z tytułu wypadku w drodze do pracy i z pracy (Dz. U. Nr 36, poz. 199). 
Apelację wnioskodawcy od tego wyroku Sąd Apelacyjny we Wrocławiu oddalił, 
podzielając ustalenia Sądu pierwszej instancji i stwierdzając, że dokonana przez Sąd 
Wojewódzki ocena zeznań świadków mieści się w granicach swobodnej oceny 
dowodów (wyrok z dnia 26 lutego 1997 r. [...]). 
Kasacja wnioskodawcy została skierowana do wyroków obu Sądów i oparta 
na naruszeniu przepisów postępowania, które mogło mieć istotne znaczenie dla 
oceny sprawy, przez nieprzeprowadzenie konfrontacji między słuchanymi świadkami, 
co naruszyło przepis art. 272 KPC. Przy takim zarzucie kasacja wniosła o uchylenie 
zaskarżonych wyroków i przekazanie sprawy Sądowi Wojewódzkiemu do 
ponownego rozpoznania. 

 
 
- 3 -
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Jedną z podstaw, na których może być oparta kasacja, jest naruszenie przez 
sąd orzekający przepisów postępowania, jeżeli mogło to wywrzeć istotny wpływ na 
wynik sprawy. Dla skutecznego powoływania tej podstawy, konieczne jest wykaza-
nie, że doszło do naruszenia konkretnego przepisu, obiektywnie istotnego oraz 
wskazanie na czym to naruszenie polegało. W świetle dotychczasowego orzecznic-
twa Sądu Najwyższego w sprawach kasacyjnych naruszeniem istotnych przepisów 
postępowania, które mogło wpłynąć stanowczo na wynik sprawy, będzie niedopusz-
czenie dowodu na fakty sporne między stronami, a mające dla sprawy istotne zna-
czenie. Tak ustalony bowiem stan faktyczny może być oceniony jako błędny, wobec 
niewyczerpującego przeprowadzenia postępowania dowodowego i dowolnej - w 
związku z tym - oceny dowodów (por. wyrok SN z dnia 6 grudnia 1996 r., II UKN 
26/96 - OSNAPiUS 1997 nr 14 poz. 256). 
W rozpoznawanej sprawie Sąd pierwszej instancji przeprowadził szczegółowe 
postępowanie dowodowe, a oceniając je dał wiarę świadkowi E.P., który w swoich 
zeznaniach stwierdził, że do zdarzenia (upadku wnioskodawcy na schodach), doszło 
około godziny 1800-1900 w dniu 7 października 1994r. 
Sąd Apelacyjny podzielając tę ocenę, swoje stanowisko należycie uzasadnił, a 
zarzuty kasacji - w swej istocie - polemizują z ustaleniami faktycznymi Sądu. Do tego 
bowiem można sprowadzić zarzut kasacji, to jest nieprzeprowadzenie konfrontacji 
między świadkiem Eugeniuszem P. z jednej strony, a pozostałymi świadkami i 
wnioskodawcą z drugiej. Zarzut taki zmierza do wykazania, że po przeprowadzeniu 
konfrontacji, Sąd zmieniłby ocenę stanu faktycznego i ustalenia na jego podstawie 
dokonane. Przepis art. 272 KPC dopuszcza możliwość konfrontowania świadków, 
których zeznania przeczą sobie wzajemnie, ale nie może być on interpretowany jako 
wprowadzający obowiązek konfrontacji świadków. Instytucja ta bowiem służy wyjaś-
nieniu okoliczności sprawy i ma pomóc sądowi w należytej ocenie materiału dowo-
dowego, w sytuacji gdy w związku z zebranym materiałem sąd ma wątpliwości zwią-
zane z jego oceną. W rozpoznawanej sprawie Sąd prawidłowo - w ramach swobod-
nej oceny dowodów - ocenił materiał dowodowy, a w takiej sytuacji kasacja oparta na 

 
 
- 4 -
zarzucie naruszenia art. 272 KPC, która ustalenia te kwestionuje, nie może być 
uznana za zasadną. 
Dokonane ustalenia dają podstawę do stwierdzenia, że przerwa w odbywaniu 
przez wnioskodawcę drogi z pracy do domu, związana z udziałem w spotkaniu towa-
rzyskim, przekroczyła granice potrzeby, co wyłącza możliwość uznania zdarzenia za 
wypadek, w drodze z pracy do domu. 
Z tych względów na podstawie art. 39312 KPC orzeczono jak w sentencji. 
========================================