II UK 48/11
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła prawa do emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach, przyznanego W. S. przez Sąd Okręgowy, który uznał okres zatrudnienia na stanowisku kierownika zakładu obróbki drewna za pracę w szczególnych warunkach. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił uznania tego okresu, twierdząc, że wnioskodawca nie udokumentował wymaganego 15-letniego stażu pracy w szczególnych warunkach. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok Sądu Okręgowego, oddalając odwołanie, ponieważ uznał, że praca wnioskodawcy nie spełniała kryteriów pracy w szczególnych warunkach stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, a także z powodu braku akt osobowych i niedostatecznych ustaleń faktycznych. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną wnioskodawcy, uchylił zaskarżony wyrok Sądu Apelacyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Apelacyjny przedwcześnie oddalił odwołanie, nie dokonując wystarczających ustaleń faktycznych co do charakteru pracy wnioskodawcy i jej zgodności z przepisami dotyczącymi pracy w szczególnych warunkach, w szczególności w kontekście nadzoru inżynieryjno-technicznego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Zagadnienia prawne (2)
Czy praca na stanowisku kierownika zakładu obróbki drewna, obejmująca nadzór nad produkcją galanterii ogrodowej, może być uznana za pracę w szczególnych warunkach w rozumieniu przepisów prawa, w szczególności w kontekście dozoru inżynieryjno-technicznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Apelacyjny przedwcześnie oddalił odwołanie, nie dokonując wystarczających ustaleń faktycznych co do charakteru pracy i jej zgodności z przepisami, co wymaga ponownego rozpoznania sprawy.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał na potrzebę dokładnych ustaleń, czy prace wykonywane w zakładzie obróbki drewna były technologicznie związane z pracami wymienionymi w wykazie A rozporządzenia (np. impregnacja drewna, klejownie), oraz czy czynności nadzorcze i administracyjno-biurowe wykonywane przez kierownika stanowiły integralną część dozoru w szczególnych warunkach, czy też uniemożliwiały wykonywanie pracy stale i w pełnym wymiarze.
Czy sąd drugiej instancji może orzec reformatoryjnie na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego przez sąd pierwszej instancji, bez przeprowadzenia własnego postępowania dowodowego, w sytuacji gdy ustalenia faktyczne są niewystarczające?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd drugiej instancji powinien dokonać kontroli materiału dowodowego i, jeśli to konieczne, uzupełnić postępowanie dowodowe, a orzeczenie reformatoryjne na podstawie niewystarczających ustaleń jest wadliwe.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że sąd drugiej instancji, orzekając reformatoryjnie, musi dokonać ponownego rozważenia dowodów, wyjaśnić motywy zmiany oceny i dokonać nowych ustaleń faktycznych, a nie opierać się na niepełnych ustaleniach sądu pierwszej instancji, zwłaszcza gdy dotyczą one kluczowych kwestii prawnych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. S. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (13)
Główne
u.e.r.f.u.s. art. 184 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa warunki nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż powszechny, w tym wymóg posiadania okresu zatrudnienia w szczególnych warunkach.
u.e.r.f.u.s. art. 32 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Dotyczy prawa do emerytury w wieku niższym niż określony w art. 27, dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.
u.e.r.f.u.s. art. 32 § 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Definiuje pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach jako osoby zatrudnione przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej.
u.e.r.f.u.s. art. 32 § 4
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Wskazuje, że wiek emerytalny, rodzaj prac i warunki nabycia prawa do emerytury ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych.
rozp. RM art. 2 § 1
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze
Określa, że okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń są okresy, w których praca w szczególnych warunkach jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.
rozp. RM art. 4 § 1
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze
Przewiduje wymóg osiągnięcia wieku 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn oraz posiadania co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.
rozp. RM § Załącznik A, dział XIV, poz. 24
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze
Dotyczy prac różnych, w tym kontroli międzyoperacyjnej, kontroli jakości produkcji i usług oraz dozoru inżynieryjno-technicznego na oddziałach i wydziałach, w których jako podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie.
Pomocnicze
k.p.c. art. 386 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy możliwości zmiany lub uchylenia orzeczenia sądu pierwszej instancji przez sąd drugiej instancji.
k.p.c. art. 382
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje zakres rozpoznania sprawy przez sąd drugiej instancji, w tym możliwość orzekania na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego przez sąd pierwszej instancji.
k.p.c. art. 398 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Określa podstawy skargi kasacyjnej, w tym naruszenie prawa materialnego i przepisów postępowania.
k.p.c. art. 108 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozstrzygnięcia o kosztach postępowania w przypadku uchylenia orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
k.p.c. art. 398 § 15
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje orzekanie przez Sąd Najwyższy w przypadku uwzględnienia skargi kasacyjnej.
k.p.c. art. 398 § 21
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy kosztów postępowania kasacyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd Apelacyjny dokonał błędnej wykładni pojęcia 'wykonywania pracy stale, w pełnym wymiarze czasu pracy'. • Sąd Apelacyjny orzekł reformatoryjnie bez przeprowadzenia własnego postępowania dowodowego, mimo niewystarczających ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji. • Brak jest dostatecznych ustaleń co do rodzaju prac wykonywanych w zakładzie obróbki drewna i ich związku z pracami wymienionymi w wykazie A rozporządzenia.
Godne uwagi sformułowania
praca w szczególnych warunkach • dozór inżynieryjno-techniczny • stale i w pełnym wymiarze czasu pracy • niewystarczająco ustalony stan faktyczny • naruszenie przepisów postępowania
Skład orzekający
Małgorzata Wrębiakowska-Marzec
przewodniczący
Halina Kiryło
członek
Jolanta Frańczak
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego dla wielu osób prawa do emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach, a jej rozstrzygnięcie opiera się na szczegółowej analizie przepisów i ustaleń faktycznych dotyczących charakteru pracy.
“Czy praca kierownika zakładu obróbki drewna to praca w szczególnych warunkach? Sąd Najwyższy analizuje kluczowe dowody.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.