II SAB/Rz 137/23

II SAB/Rz 137/23 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2024-03-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-12-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Joanna Zdrzałka
Jolanta Kłoda-Szeliga /sprawozdawca/
Magdalena Józefczyk /przewodniczący/
Symbol z opisem
6136 Ochrona przyrody
658
Hasła tematyczne
Ochrona przyrody
Sygn. powiązane
III OSK 1776/24 - Wyrok NSA z 2025-01-17
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
stwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 149 §  1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Magdalena Józefczyk Sędziowie WSA Joanna Zdrzałka AWSA Jolanta Kłoda-Szeliga /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 20 marca 2024 r. sprawy ze skargi K. M. na bezczynność Prezydenta Miasta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku I. stwierdza, że Prezydent Miasta [...]a dopuścił się bezczynności; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. oddala skargę w pozostałym zakresie; IV. zasądza od Miasta [...] na rzecz skarżącej K. M. kwotę 100 zł /słownie: sto złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem sprawy jest skarga na bezczynność Prezydenta Miasta [...] (zwany dalej organem) wniesiona przez K. M. (dalej: Skarżąca), w następującym stanie faktycznym.
Pismem z 12 czerwca 2023 r. Skarżąca zwróciła się do Prezydenta Miasta [...] o wyjaśnienie kwestii dotyczącej oznaczeń oraz wycinki części drzew rosnących na działce nr [...] obręb [...] oraz w jej sąsiedztwie. W związku z faktem, że sprawa dotyczyła realizacji inwestycji drogowej, w ramach której oznakowano drzewa, wniosek Skarżącej przekazano do właściwej jednostki organizacyjnej Gminy [....] - Miejskiego Zarządu Dróg w [...] w celu udzielenia Skarżącej żądanych informacji. Pismem z dnia 6 lipca 2023 r. Miejski Zarząd Dróg w [...], odnosząc się do pisma z dnia 12 czerwca 2023 r. , udzielił Skarżącej wyjaśnień, co do oznaczeń poczynionych na drzewach - informując że są to robocze oznaczenia geodezyjne, wskazujące na już zainwentaryzowane i pomierzone elementy zieleni, które wykonano w ramach planowanej inwestycji w zakresie budowy wielopoziomowego skrzyżowania drogi z linią kolejową
Kolejnym pismem z 4 lipca 2023 r. Skarżąca, twierdząc że oznaczenia znajdujące się na drzewach, oznaczają drzewa całkowicie obumarłe, zwróciła się z wnioskiem o wszczęcie postępowania administracyjnego, w celu wyjaśnienia kto i dlaczego poczynił oznaczenia na drzewach, które rosną na działce o nr ewid [....] oraz sąsiednich, a także o wszczęcie postępowania administracyjnego, które wyjaśni czy drzewa te są żywe czy obumarłe, a w przypadku ustalenia że są zdrowe – zawiadomienia organów ścigania o podejrzeniu popełnienia przestępstwa.
Skarżąca w dalszym ciągu odnosiła się do kwestii oznaczeń i żywotności drzew rosnących na działce nr [....] oraz drzew zlokalizowanych przy ulicy [...] i ul. [....].
Wobec braku ponownej odpowiedzi organu Skarżąca, pismem z 3 października 2023r., wniosła ponaglenie, a następnie skargę na bezczynność organu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie.
W skardze, Skarżąca wniosła o stwierdzenie, że w sprawie wniosku z 4 lipca 2023 r. doszło do bezczynności Prezydenta Miasta [...], a także o zobowiązanie tego organu do rozpoznania w określonym przez Sąd terminie wniosku Skarżącej z dnia 4 lipca 2023 r. oraz do dokonania czynności zmierzających do wyjaśnienia podniesionych we wniosku okoliczności. Skarżąca wniosła także o zasądzenie na jej rzecz od organu sumy pieniężnej w wysokości 30.000,00 zł. (trzydzieści tysięcy złotych) na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U - dalej P.p.s.a.)
W uzasadnieniu skargi wyjaśniła, że pismem z dnia 4 lipca 2023r. domagała się wszczęcia postępowania administracyjnego w celu wyjaśnienia kto i dlaczego poczynił oznaczenia na drzewach, które rosną na działce oznaczonej nr [...] oraz sąsiednich. Ustaliła bowiem wraz z sąsiadami, że obce osoby weszły na teren nieruchomości, której współwłaścicielami są mieszkańcy bloku przy ulicy [...] i dokonały oznaczeń czerwoną farbą na wielu drzewach. Oznaczeń tych nie dokonali pracownicy Zarządu Zieleni Miejskiej w [...]. Symbole najczęściej się powtarzające: 213, 231, 232 i 233, według wiedzy Skarżącej, oznaczają drzewa całkowicie obumarłe. W rzeczywistości drzewa te są żywe i zielone. W ocenie Skarżącej osoby, które dokonały takich oznaczeń świadomie skłamały co do stanu drzew, co może wyczerpywać znamiona przestępstwa. Dlatego też Skarżąca wniosła o wszczęcie postępowania administracyjnego w celu wyjaśnienia, czy drzewa na których poczyniona ww. oznaczenia są zdrowe czy też obumarłe.
Powołując się na art. 35 § 1 K.p.a. Skarżąca podkreśliła, że organy administracji publicznej zobowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowane nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Tymczasem w odpowiedzi na wniosek Skarżącej w przedmiotowej sprawie nie zostało ani wszczęte postępowanie, ani też nie doszło do odmowy wszczęcia postępowania w sprawie. W związku z tym Skarżąca wywodzi, że doszło do bezczynności organu.
Skarżąca zaakcentowała, że wniosła dwa pisma: z 12 czerwca 2023 r. oraz z 4 lipca 2023 r. Wyraziła przy tym ubolewanie, że Wydział Klimatu i Środowiska Urzędu Miasta [...], którego zadaniem jest podejmowanie wszelkich starań w celu zachowania i tak ubogiej roślinności znajdującej się na terenie miasta [...] nie jest zainteresowany faktem, że drzewa są malowane chemicznymi farbami, uszkadzane i niszczone. Podkreśliła, że wycina się setki drzew na terenie [...] i w taki sam sposób urzędnicy chcą potraktować stare - ponad 50 letnie drzewa - rosnące przy ulicy [...], [...] i na sąsiednich ulicach.
Dodała, że postępowanie, o którego wszczęcie wniosła pismem z dnia 4 lipca 2023 r. powinno było być wszczęte przez Prezydenta Miasta [...] z urzędu, gdyż organ ten ma obowiązek podjęcia działań zmierzających do wyjaśnienia, dlaczego niszczy się otaczającą nas przyrodę.
W odpowiedzi na skargę organ, wnosząc o jej odrzucenie względnie o oddalenie i wyjaśniając, że w polskim systemie prawnym nie istnieje przepis regulujący zagadnienie dotyczące oznakowania drzew, w tym wprowadzający zakazy czy szczególne warunki w jakich ma się to odbywać. Oznaczanie drzew stanowi powszechną praktykę, stosowaną nie tylko w celu wyznaczenia ich pod wycinkę, ale również dla wyszczególnienia ze względu na konkretną potrzebę, w tym również w zakresie m.in. pielęgnacji. Oznaczenia nie muszą dotyczyć samego drzewa, mogą odnosić się również do wytyczenia granicy działki czy oznakowania przebiegu szlaku turystycznego. W związku z powyższym malowanie na drzewach określonych znaków, stanowi powszechną praktykę, stosowaną dla lepszego rozeznania i orientacji nie tylko dla celów bezpośrednio związanych z drzewami i nie powoduje uszkodzeń drzewa. Organ wskazał też, że brak jest przepisu prawa, który umożliwiałby wszczęcie w opisanym zakresie postępowania administracyjnego.
Organ podkreślił również, że pismem z 19 lipca 2023 r. wystosowano do Skarżącej wniosek o uzupełnienie i doprecyzowanie zagadnień związanych z podnoszoną kwestią, m.in.: w zakresie podania nr działek, na których została dokonana wycinka drzew oraz konkretnego oznaczenia miejsc, w których te drzewa się znajdowały, które pozostało jednak bez odpowiedzi, do daty wniesienia ponaglenia z żądaniem natychmiastowego rozpoznania wniosku z dnia 4 lipca 2023r.
Prezydent Miasta [...] przekazał ponaglenie do rozpatrzenia Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w Rzeszowie, jednakże nie zostało ono dotychczas rozpatrzone, w związku z czym organ wywiódł, że wniesiona skarga jest przedwczesna i powinna zostać odrzucona.
Odnosząc się do meritum sprawy, Prezydent podkreślił, że Skarżąca nie zareagowała na wezwanie organu tj. nie doprecyzowała zakresu żądania, co uniemożliwiało organowi dokonanie jakichkolwiek działań. Zwrócił także uwagę na kwestię braku podstawy prawnej do wszczęcia postępowania w zakresie oznaczenia drzew farbą.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
W świetle art. 3 § 2 pkt 8 i pkt 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 1634), zwanej dalej : P.p.s.a. w zw. z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2022 r., poz. 2492), sądowa kontrola administracji publicznej dokonywana jest na podstawie kryterium legalności. Obejmuje ona m.in. orzekanie przez sądy administracyjne w sprawach skarg na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego.
Skarga na bezczynność, w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a., ma na celu ochronę prawa strony przez doprowadzenie do wydania przez organ rozstrzygnięcia w sprawie lub podjęcia czynności dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie nie jest zatem działanie (akt lub czynność) organu, lecz jego ewentualny brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym terminie.
Sprawowana przez sądy administracyjne kontrola działalności administracji publicznej obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 P.p.s.a. W razie uwzględnienia skargi na bezczynność, sąd na podstawie art. 149 § 1 P.p.s.a.:
1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;
2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;
3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.).
Zgodnie zaś z art. 149 § 2 P.p.s.a. sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a.
Przepisy prawa nie definiują pojęcia na bezczynności, jednakże w piśmiennictwie przyjmuje się, że stan taki zachodzi wówczas, gdy organ administracji publicznej nie podjął w przewidzianym terminie żadnych czynności w sprawie lub co prawda prowadził postępowanie, ale pomimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął w terminie stosownej czynności (zob. T. Woś (w:) T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2005, s. 86).
Zgodnie z art. 12 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2023 r. poz. 775 – dalej K.p.a.), organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie. Wyrażona w tym przepisie zasada szybkości postępowania ściśle związana z regulacjami zawartymi w art. 35 i następnymi przepisami K.p.a., nie może jednak pozostawać w sprzeczności z obowiązkiem organu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz dokładnego wyjaśnienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywatela.
W związku z tym sąd administracyjny rozpoznając skargę na bezczynność organu powinien rozważyć wszelkie okoliczności związane z pozostawaniem przez organ w zwłoce z załatwieniem sprawy.
W rozpoznawanej sprawie Skarżąca zwróciła się do organu z wnioskiem z dnia 4 lipca 2022 r., w którym formułowała jednocześnie różnego rodzaju wnioski :
- o wyjaśnienie kwestii faktycznych tj. tego, kto i w jakim celi i w jakich okolicznościach oznakował drzewa – co może sugerować chęć pozyskania kolejnych informacji, np. w trybie dostępu do informacji publicznej,
- o wszczęcie postępowania w przedmiocie sposobu oznakowania drzew oraz zbadania zdrowotności drzew, rosnących w rejonach ulic określonych bliżej w treści pisma,
Organ w tej sytuacji uznał, że korespondencja z 4 lipca stanowi kontynuację wcześniej prowadzonej korespondencji w przedmiocie udzielenia informacji i nie potraktował pisma Skarżącej z 4 lipca 2023 r. jako wniosku o wszczęcie postępowania, nie dążąc do wyjaśnienia jakiego rodzaju postępowanie Skarżąca zamierzała zainicjować.
Jednocześnie organ, uzasadniając swoje działanie, stwierdził, że nie jest możliwe wszczęcie postępowania jakiego żąda Skarżąca, gdyż nie przysługuje jej materialne prawo do żądania od organu wszczęcia postępowania, czy to przedmiocie sposobu oznakowania drzew, czy to w przedmiocie badania ich zdrowotności czy żywotności.
Powyższe postępowanie organu należy uznać za wadliwe z dwóch powodów. Po pierwsze, organ w sposób nieuprawniony potraktował pismo Skarżącej z 4 lipca 2023r. jako kontynuację poprzedniej korespondencji i nie rozeznał jakiego rodzaju postępowania dotyczy ten wniosek, nie procedował w sprawie, przez co naraził się na zarzut bezczynności. Dodatkowo, jak słusznie zauważyła Skarżąca w treści skargi – organ powinien był albo wszcząć na żądanie Skarżącej postępowanie w sprawie, albo odmówić wszczęcia tego postępowań w formie prawem przewidzianej.
Jeśli w aktualnie obowiązującym stanie prawnym, Prezydent Miasta [...] nie dysponował podstawą prawną do wszczęcia z wniosku Skarżącej, a następnie prowadzenia z jej udziałem, postępowania administracyjnego w przedmiocie zasugerowanym przez Skarżącą, to nie oznacza, że w związku z tym na organie administracji nie ciążyły żadne obowiązki proceduralne. Wręcz przeciwnie, w ocenie Sądu, pomimo braku podstaw do wszczęcia postępowania na wniosek strony, Prezydent Miasta [...] obowiązany był podjąć przewidziane prawem działania. A mianowicie, powinien rozważyć możliwość zastosowania przepisu art. 61a § 1 K.p.a., który przewiduje, że gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.
Każdy ma bowiem prawo do procesu, w tym procesu administracyjnego. Jeśli więc osoba posiadająca zdolność prawną, żąda od organu administracji publicznej rozstrzygnięcia sprawy indywidualnej z zakresu administracji publicznej, to rozpatrzenie tego żądania nastąpić powinno w trybie właściwym dla postępowania administracyjnego( tak Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z dnia z 24 maja 2021 r., sygn. akt II SAB/Wr 12/21).W przypadku ustalenia przez organ, że zachodzi bezprzedmiotowość postępowania z przyczyn podmiotowych (np. brak interesu prawnego) lub przedmiotowych (np. brak podstawy materialnoprawnej, dopuszczalność wszczęcia postępowania wyłącznie z urzędu) organ powinien odmówić wszczęcia postępowania (art. 61a K.p.a.).
W realiach rozpoznawanej sprawy, organ nie zareagował na pismo Skarżącej z 4 lipca 2023 r., traktując go jako kontynuację poprzedniej korespondencji. Organ nie uściślił zatem zakresu żądania Skarżącej tj. nie ustalił czy intencją Skarżącej jest uzyskanie dalszych informacji w sprawie, czy też wszczęcie odrębnego postępowania administracyjnego, do którego wszczęcia, jak twierdzi organ, nie ma podstawy prawnej, a w konsekwencji nie zareagował na pismo Skarżącej w jakikolwiek sposób.
Również wystosowane przez Skarżącą ponaglenia, nie wpłynęło na przyjętą przez organ postawę.
W okolicznościach przedmiotowej sprawy Sąd zważył zatem, że jakkolwiek organ poinformował, że nie ma podstaw prawnych do podjęcia żądanego przez Skarżącą postępowania, to stało się to dopiero na etapie wniesienia skargi. W sprawie nie zostało wydane adekwatne rozstrzygnięcie w tym przedmiocie, w oparciu o wymienione przepisy kodeksowe. Co więcej organ nie próbował nawet uściślić jaki był rzeczywisty cel wnioskodawczyni i skierować jej wniosku do właściwego trybu postępowania, dołączając jedynie pismo do poprzednio prowadzonej korespondencji.
Tym samym analiza postępowania organu prowadzi do wniosku, że nie załatwiono wniosku Skarżącej w przewidzianej przez prawo formie. Nie sposób zatem w takich uwarunkowaniach uznać, że żądanie strony zostało rozpatrzone. Organ w ponownie prowadzonym postępowaniu w pierwszej kolejności wyjaśni, czy wniesiony czy wniesiony przez Skarżącą wniosek jest wnioskiem o informację publiczną, czy też o wszczęcie postępowania, ewentualnie w jakim przedmiocie, a następnie skieruje sprawę do odpowiedniego trybu postępowania i zakończy bądź to udzieleniem żądanej informacji, bądź to wydaniem stosownego orzeczenia w sprawie.
Orzekając w zakresie uregulowanym w przepisie art. 149 § 1a P.p.s.a. Sąd uwzględnił, że rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ terminów załatwienia sprawy, gdyż wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne (por.m.in. wyroki: WSA w Białymstoku z dnia 11 maja 2017 r., sygn. akt II SAB/Bk 38/17; WSA w Łodzi z dnia 20 kwietnia 2017 r., sygn. akt II SAB/Łd 13/17 oraz WSA w Krakowie z dnia 22 marca 2017 r., sygn. akt II SAB/Kr 35/17).
Rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez wątpliwości i wahań, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy można powiedzieć, że prawo naruszono w sposób oczywisty (por. wyrok NSA z dnia 26 lutego 2016 r., sygn. akt I OSK 2451/14). Oceny sposobu prowadzenia postępowania pod kątem bezczynności należy dokonywać mając na uwadze zindywidualizowane okoliczności sprawy (por. wyrok NSA z 17 listopada 2015 r., sygn. akt II OSK 652/15), co nakazuje uwzględniać m.in. stopień zaniedbań ze strony organu i naruszenia terminów załatwienia sprawy, obiektywną sytuację w jakiej działa oraz sposób zachowania tak organu, jak i strony.
Kierując się przedstawionymi kryteriami i regulacjami prawnymi Sąd uznał, że w rozpoznawanej sprawie bezczynność podmiotu wykonującego funkcje publiczne nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Stwierdzone naruszenie nie jest bowiem wadliwością o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym, a stanowi jedynie formalne naruszenie zasad procedowania, które mimo, iż wpływa na prawo strony do załatwienia jej sprawy w krótkim terminie, to nie nosi cech oczywistego braku podejmowania przez organ jakichkolwiek czynności, ewidentnego lekceważenia wniosku strony czy jawnego braku woli w załatwieniu sprawy. Taka szczególna sytuacja w sprawie nie zaistniała. Organ ewidentnie nie podjął działania w sprawie, ale jest to usprawiedliwiane okolicznościami. Skarżąca bowiem w krótkim okresie skierowała do organu dwa pisma w podobnym przedmiocie, co w sposób nieprawidłowy lecz jednak usprawiedliwiony okolicznościami wprowadziło organ w błąd, co do odrębności kolejnego żądania strony. Pismo z 4 lipca 2023r, nawiązuje bowiem w swojej treści do poprzednio kierowanej przez Skarżącą korespondencji.
Terminowe było też zachowanie organu dotyczące przekazania właściwemu organowi ponaglenia skarżącego.
Co istotne, na stan bezczynności w sprawie wpłynęła głównie błędna ocena, co do formy zakończenia postępowania. Sąd nie dopatrzył się po stronie organu intencjonalnego działania, mającego na celu nierozpoznanie wniosku.
Stwierdzając zatem, że organ dopuścił się bezczynności Sąd uznał jednocześnie, iż bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, o czym orzeczono na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a.
Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z rozważań przedstawionych w uzasadnieniu wyroku.
Odnosząc się natomiast do żądania skargi dotyczącego przyznania Skarżącej sumy pieniężnej (do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a.) Sąd wskazuje, że suma pieniężna przyznawana stronie skarżącej to forma rekompensaty za doznane niedogodności w związku z bezczynnością organu. Niewątpliwie przyznanie sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a. jest dodatkowym środkiem o charakterze dyscyplinująco-represyjnym. Nadto, suma pieniężna stanowi formę rekompensaty dla strony skarżącej za zwłokę w załatwieniu sprawy. Jednakże suma pieniężna, pomimo posiadania kompensacyjnego charakteru, nie ma na celu naprawienia szkody. Odpowiedzialność za szkodę przewidziana została bowiem w art. 4171 § 3 ustawy z dnia 23 kwietnia z 1964 r. - Kodeks cywilny (t.j.: Dz. U. z 2020 r. poz. 1740 ze zm.). Wyklucza to traktowanie sumy pieniężnej jako odszkodowania. Otrzymana kwota ma jedynie zrekompensować stronie m.in. niedogodności doznane na skutek bezczynności organu administracji. Jest to także swoista sankcja dla organu za wadliwe zorganizowanie i prowadzenie postępowania. Podkreślenia wymaga również, że przyznanie stronie sumy pieniężnej ma charakter fakultatywny (art. 149 § 2 P.p.s.a.), to jest zastosowanie omawianej instytucji zostało pozostawione rozwadze Sądu.
W tym stanie Sąd zważył, że Skarżąca nie uzasadniła należycie zasadności przyznania w sprawie sumy pieniężnej. Uzasadnienie skargi nie wskazuje żadnych konkretnych okoliczności, jakie wystąpiły w związku z bezczynnością organu w sprawie. Zwłaszcza mając na uwadze rolę, jaką pełni instytucja sumy pieniężnej należy podnieść, że strona nie podała wymagających zrekompensowania okoliczności, ani nie wykazała wymiernych strat, które są wynikiem zachowania się organu. Sąd nie dopatrzył się również żadnych okoliczności przemawiających za potrzebą zastosowanie omawianego środka prawnego - Sam fakt pozostawania przez organ w bezczynności nie przesądza automatycznie o powinności zastosowania tego środka.
Sąd nie uwzględnił zarzutu organu w przedmiocie przedwczesnego wniesienia skargi, uznając że samo rozpoznanie ponaglenia nie jest warunkiem skutecznego wniesienia skargi na bezczynność organu. Skoro bowiem zgodnie z art. 53 § 2b P.p.s.a. skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie, po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu, to nie można przyjmować, że w rzeczywistości takiej skargi nie można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia, lecz dopiero po upływie terminu, w którym zgodnie z art. 37 § 3, § 4 i § 5 K.p.a., właściwy organ administracji byłby zobowiązany rozpatrzyć ponaglenie (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 stycznia 2020 r. II OSK 2497/19)
W tym stanie rzeczy, w oparciu o art. 149 § 1a P.p.s.a. Sąd stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności oraz na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd oddalił skargę w pozostałym zakresie.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 w związku z art. 209 P.p.s.a., a rozstrzygnięcie o zwrocie kosztów postępowania obejmuje uiszczony przez Skarżącą wpis od skargi w kwocie 100 zł.
Uznając stan sprawy za dostatecznie wyjaśniony, Sąd wydał wyrok w sprawie na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 4 i art. 120 P.p.s.a., bowiem przedmiotem zaskarżenia była bezczynność organu.
Powołane w treści uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod internetowym adresem: "orzeczenia.nsa.gov.pl".