II SAB/Po 20/26

II SAB/Po 20/26 - Postanowienie WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2026-04-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-01-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Jakub Zieliński /przewodniczący/
Paweł Daniel /sprawozdawca/
Robert Talaga
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
658
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art. 58 § 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Dnia 23 kwietnia 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Zieliński Sędziowie Sędzia WSA Paweł Daniel (sprawozdawca) Sędzia WSA Robert Talaga po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 kwietnia 2026 roku sprawy ze skargi A. D. na bezczynność Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie świadczenia wychowawczego postanawia odrzucić skargę
Uzasadnienie
W dniu 3 grudnia 2025 r. na elektroniczną skrzynkę podawczą Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] wpłynęła skarga A. D. na bezczynność Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Skarżący zarzucił organowi brak rozpoznania odwołania od decyzji z dnia 27 czerwca 2025 r. o odmowie przyznania świadczenia wychowawczego za okres od 1 czerwca 2024 r. do 31 marca 2025 r. na dwójkę dzieci: A. i Z..
Z akt sprawy wynika następujący przebieg postępowania.
W dniu 5 kwietnia 2025 r. skarżący złożył wniosek o świadczenie wychowawcze na okres świadczeniowy [...].
Decyzją z dnia 27 czerwca 2025 r. Centrum Obsługi Świadczeń dla Rodzin odmówiło prawa do świadczenia wychowawczego za okres od 1 czerwca 2024 r. do 31 marca 2025 r.
W dniu 30 czerwca 2025 r. A. D. wniósł odwołanie od powyższej decyzji, argumentując opóźnienie w złożeniu wniosku niezamierzonym niedopilnowaniem terminu o charakterze czysto formalnym. Odwołanie zostało wniesione za pośrednictwem profilu PUE ZUS, jednakże przy użyciu niewłaściwego formularza (pismo ogólne POG zamiast formularza SW-ODW), co spowodowało jego rejestrację jako pisma ogólnego.
Następnie, w dniu 25 listopada 2025 r. skarżący skierował do Centrum Kontaktu Klientów ZUS wiadomość e-mail zatytułowaną "Żądanie załatwienia sprawy". Pismo to nie zostało złożone za pośrednictwem portalu PUE ZUS.
W dniu 03 grudnia 2025 r., skarżący wniósł przedmiotową skargę na bezczynność organu.
W odpowiedzi na skargę Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej odrzucenie, argumentując, że skarżący nie wyczerpał prawidłowo trybu ponaglenia. Organ wskazał, że wiadomość e-mail z 25 listopada 2025 r. nie spełnia wymogów ponaglenia, ponieważ nie została wniesiona w przewidzianej prawem formie elektronicznej przez profil PUE ZUS.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga podlega odrzuceniu z uwagi na jej niedopuszczalność.
Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej: p.p.s.a.), skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. W przypadku skargi na bezczynność, przepis art. 53 § 2b p.p.s.a. stanowi, że można ją wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Uprzednie ponaglenie stanowi bezwzględny warunek dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego na bezczynność.
Skutki ponaglenia dla dopuszczalności skargi można rozważać jedynie w przypadku skutecznie wniesione ponaglenia, w tym dochowania właściwej formie. Niezachowanie wymaganej formy wniesienia żądania pociąga za sobą jego bezwzględną bezskuteczność.
W sprawach z zakresu świadczeń wychowawczych rygorystyczne wymogi co do formy wnoszonych pism określa ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1576). Zgodnie z bezwzględnie obowiązującym art. 13a ust. 7 tej ustawy, osoba ubiegająca się o świadczenie wychowawcze lub osoba pobierająca świadczenie wychowawcze wnosi do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych pisma wyłącznie w postaci elektronicznej na swoim profilu informacyjnym.
Jak trafnie wskazuje orzecznictwo sądów administracyjnych (por. postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 31 stycznia 2024 r., sygn. akt IV SAB/Po 141/23), ustanowiony tym przepisem wymóg wnoszenia pism wyłącznie w postaci elektronicznej na profilu informacyjnym dotyczy również ponagleń. Niedochowanie tej formy powoduje bezskuteczność takiego ponaglenia, co z kolei powoduje niedopuszczalność skargi na bezczynność.
W niniejszej sprawie pismo skarżącego z dnia 25 listopada 2025 r. ("Żądanie załatwienia sprawy"), mające stanowić ponaglenie, zostało wysłane zwykłą drogą e-mailową do Centrum Kontaktu Klientów ZUS. Nie zostało ono wniesione w formie elektronicznej na indywidualnym profilu informacyjnym skarżącego na platformie PUE ZUS. W związku z tym, w sensie prawnym ponaglenie to nie zostało skutecznie wniesione.
Konsekwencją nieskutecznego wniesienia ponaglenia jest uznanie, że skarga nie została nim prawidłowo poprzedzona. Skarga na bezczynność, która nie została poprzedzona skutecznym ponagleniem, jest niedopuszczalna i jako taka podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a..
Sąd pragnie jednocześnie wyjaśnić, że niniejsze orzeczenie o odrzuceniu skargi nie zamyka Skarżącemu drogi do merytorycznego zbadania przez sąd ewentualnej bezczynności organu w przyszłości. Warunkiem koniecznym do skutecznego wniesienia nowej skargi na bezczynność jest jednak uprzednie, prawidłowe wniesienie ponaglenia. Aby ponaglenie to było skuteczne, Skarżący musi złożyć je bezwzględnie w formie elektronicznej, wykorzystując do tego celu wyłącznie swój profil na portalu PUE ZUS (zgodnie z dyspozycją art. 13a ust. 7 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci). Dopiero po prawidłowym wniesieniu ponaglenia w ten określony prawem sposób, Skarżący uzyska uprawnienie do ewentualnego ponownego wniesienia skargi na bezczynność do sądu administracyjnego.