II SAB/Ol 142/24

II SAB/Ol 142/24 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2025-01-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-12-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Andrzej Brzuzy
Anna Janowska /przewodniczący/
Katarzyna Górska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Burmistrz Miasta i Gminy
Treść wyniku
Stwierdzono, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 902
art. 6 ust. 1 pkt 5, art. 13 ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Anna Janowska Sędziowie sędzia WSA Andrzej Brzuzy sędzia WSA Katarzyna Górska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi E. S. na bezczynność Dyrektora Schroniska dla Zwierząt w O. w udostępnieniu informacji publicznej 1) umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do udostępnienia informacji publicznej; 2) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej; 3) stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 4) zasądza od Dyrektora Schroniska dla Zwierząt w O. na rzecz E. S. kwotę 100 (sto) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Skarga E.S. (dalej: "wnioskodawca", "skarżąca") dotyczy bezczynności Dyrektora Schroniska dla Zwierząt w O. (dalej: "dyrektor", "organ") w udostępnieniu informacji publicznej dotyczącej kart ewidencyjnych zwierząt padłych, uśpionych i zbiegłych za okres od 1 czerwca 2023 r. do 31 grudnia 2023 r.
Z akt sprawy wynika, że wniosek o udzielenie powyższej informacji (dalej: "wniosek dostępowy") został zawarty w piśmie z 3 października 2024 r., w którym skarżąca wnosiła, aby w udostępnionej dokumentacji uwzględniono widoczną, czytelną, tzn. między innymi niezakrytą, niezamazaną, nieuciętą datę i przyczynę opuszczenia przez zwierzę schroniska, oraz widoczny, czytelny, m.in. niezakryty, niezamazany, nieucięty numer czip.
W dniu 16 października 2024 r. organ udostępnił ww. informację poprzez przesianie skanów kart z zamazanymi lub zakrytymi (niemożliwymi do odczytania) lub w ogóle niewpisanymi w karcie numerami czip zwierząt.
W skardze wniesiono o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, zobowiązanie organu do załatwienia wniosku niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku w zakresie nieudostępnionych informacji tj. karty z numerami czip zwierząt padłych, uśpionych i zbiegłych, oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zarzucono naruszenie w tej sprawie:
1. art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie na wniosek informacji podlegającej udostępnieniu, co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego ograniczenia prawa człowieka do informacji,
2. art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę do uzyskiwania informacji poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji podlegającej udostępnieniu na wniosek,
3. art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 902; dalej: "u.d.i.p.") w zakresie, w jakim przepis ten stanowi, że informacja nieudostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium, jest udostępniana na wniosek poprzez błędne zastosowanie, polegający na nieprawidłowym, gdyż tylko częściowym zrealizowaniu wniosku o udostępnienie informacji.
W uzasadnieniu tych zarzutów podniesiono, że numer czip transpondera wszczepionego zwierzęciu w schronisku dla zwierząt nie jest rejestrowany na dane osób fizycznych przed adopcją zwierzęcia. Oceniono, że numerów tych nie można uznać za dane osobowe w rozumieniu Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE ani innych przepisów odnoszących się do ochrony danych osobowych osób fizycznych. Stwierdzono zatem, że numery czip zwierząt nie mogą podlegać wykluczeniu z zakresu informacji publicznej. Zauważono jednak, że organ pomimo upływu terminu określonego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udzielił wyłącznie częściowej odpowiedzi, w związku z czym w odniesieniu do tej części wniosku, która nie została zrealizowana organ pozostaje w bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie lub umorzenie postępowania w związku z udzieleniem skarżącej uzupełnionej odpowiedzi. Wyjaśnił, że podczas anonimizacji kart zwierząt udostępnionych skarżącej 16 października 2024 r. omyłkowo usunięto numery czipów zwierząt. Podał, że skarżąca nie wezwała organu do uzupełnienia odpowiedzi na wniosek, które to wezwanie organ zrealizowałby bez zbędnej zwłoki. Natomiast po wpłynięciu do organu skargi na bezczynność i ustaleniu, że udzielono niepełnej odpowiedzi, organ udostępnił 2 grudnia 2024 r. skarżącej pełną i zgodną z wnioskiem odpowiedź na wniosek o udostępnienie informacji publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
W sprawach dotyczących bezczynności w udzieleniu dostępu do informacji publicznej sąd administracyjny bada w pierwszej kolejności, czy żądanie zostało skierowane do podmiotu zobowiązanego w u.d.i.p. oraz czy informacja wskazana we wniosku o jej udostępnienie jest informacją publiczną w rozumieniu tej ustawy. Dopiero pozytywna ocena obu wymienionych wymogów wniosku otwiera kolejny etap kontroli sądowej, jakim jest ocena przez sąd działań podjętych przez organ w celu załatwienia wniosku.
W myśl art. 1 ust. 1 ustawy u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie.
Nie jest sporne w sprawie, że wnioskowana informacja (karty ewidencyjne zwierząt padłych, uśpionych i zbiegłych) stanowi informację publiczną. Stosownie do art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p., w którym zawarto przykładowy katalog informacji publicznych. Udostępnieniu podlega więc m.in. informacja o zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym, zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. f u.d.i.p., informacja o prowadzonych rejestrach, ewidencjach i archiwach oraz o sposobach i zasadach udostępniania danych w nich zawartych (por. prawomocny wyrok WSA w Olsztynie z 30 stycznia 2024 r. II SA/Ol 970/23). Zatem żądanie skarżącej mieściło się w ramach wyznaczonych przez art. 1 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.
Niesporne jest także to, że dyrektor schroniska dla zwierząt jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Pomimo, że nie jest organem władzy publicznej, w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., jest jednak podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, jako podmiot reprezentujący jednostkę organizacyjną samorządu terytorialnego, wykonującą zadania publiczne, o którym mowa w pkt 4. Zgodnie bowiem ,z art. 11 ust. 1 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. 2023 r. poz. 1580, ze zm.) zapobieganie bezdomności zwierząt i zapewnienie opieki bezdomnym zwierzętom oraz ich wyłapywanie należy do zadań własnych gmin, których realizacja może zostać powierzona podmiotowi prowadzącemu schronisko dla zwierząt (art. 11a ust. 4 ustawy o ochronie zwierząt), przy czym koszty realizacji tych zadań ponosi gmina (art. 11a ust. 5 cytowanej ustawy).
We wniosku z 3 października żądano udostępnienia kart ewidencyjnych zwierząt padłych, uśpionych i zbiegłych za określony okres. Organ dopiero po otrzymaniu skargi na bezczynność, tj. 2 grudnia 2024 r. załatwił w pełni wniosek dostępowy. Wcześniej zaś, tj. 16 października 2024 r. udostępniono tylko niepełną informację.
W odpowiedzi na skargę organ przyznał, że przyczyną nieudostępnienia w terminie pełnej żądanej informacji była omyłka popełniona podczas anonimizacji kart zwierząt polegająca na usunięciu numerów czipów.
W ocenie Sądu skarga jest zasadna, gdyż niewątpliwie organ, do którego skierowano wniosek, nie podjął we właściwym terminie przewidzianych prawem działań w celu jego załatwienia, czym naruszył przepis art. 13 ust. 1 u.d.i.p., w którym przyjęto, że udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni, za wyjątkiem sytuacji przewidzianych w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 u.d.i.p. Zgodnie zaś z art. 13 ust. 2 u.d.i.p. - jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.
Z powołanego przepisu nie wynika, jakie okoliczności (przyczyny opóźnienia) są ustawowo dopuszczalne. Użyty zwrot "jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie" interpretowany jest przez sądy administracyjne jako pozwalający na indywidualne zastosowanie, w zależności od okoliczności konkretnej sprawy. W wyroku z 5 marca 2024 r. III OSK 370/23 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że "przepisy u.d.i.p. nie wskazują, jakie powody opóźnienia są dopuszczalne, należy jednak uznać, że muszą to być powody bezpośrednio związane z opóźnieniem w udostępnieniu konkretnej informacji publicznej."
W rozpoznawanej sprawie przyczyną nieudzielenia pełnego żądanego dostępu do informacji publicznej była omyłka popełniona podczas anonimizacji kart zwierząt. Została ona naprawiona przez organ w pierwszym możliwym momencie, tj. po otrzymaniu skargi na bezczynność. Zatem zarzucana w skardze bezczynność ustała przed rozpatrzeniem skargi przez Sąd, ponieważ organ udzielił jednak dostępu do żądanej informacji publicznej w wyżej opisany sposób, co potwierdziła skarżąca w piśmie procesowym z 27 grudnia 2024 r.(k.24).
W tych okolicznościach Sąd zobowiązany był do wydania rozstrzygnięcia z uwzględnieniem stanu faktycznego sprawy w czasie wyrokowania, przyjmując że w dniu wydania wyroku organ nie pozostawał już w zwłoce. Dlatego nie mogło zostać uwzględnione żądanie zobowiązania organu do załatwienia wniosku w określonym terminie, zaś Sąd na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a.") w pkt I sentencji orzekł o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego w zakresie zobowiązania organu do rozpatrzenia wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej (por. uchwała składu 7 sędziów NSA z 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08).
Podjęcie przez organ stosownego działania po wniesieniu skargi nie zwalniało jednak Sądu z obowiązku rozpoznania skargi wniesionej na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. w zakresie stwierdzenia, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.).
Zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie nie doszło do rażącego naruszenia prawa przez organ. Naruszenie to było skutkiem omyłki podczas aninimizacji kart zwierząt, naprawionej przez organ po otrzymaniu skargi. W wyroku z 12 września 2024 r. I OSK 661/24 Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że "oceniając, czy naruszenie prawa jest rażące, należy uwzględnić nie tylko proste zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania i jego zakończenia, względnie braku zakończenia, lecz także warunkowane okolicznościami materialnoprawnymi sprawy czynności, jakie powinien podjąć organ dążąc do merytorycznego rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. Rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niepozwalające na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne." Jak już wyżej wyjaśniono, taka sytuacja nie wystąpiła w rozpoznawanej sprawie.
Z art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. wynika, że sąd administracyjny uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. W rozpoznawanej sprawie Sąd orzekł tak w pkt 2 sentencji wyroku. Następnie, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. sąd stwierdza, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie okoliczność taka nie wystąpiła, tj. bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, co Sąd orzekł w pkt 3 sentencji wyroku. Jak wyżej wyjaśniono, bezczynność organu nie cechowała się rażącym naruszenia prawa, co zostało przez organ naprawione po otrzymaniu skargi.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a.
Przywoływane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl.