II SAB/Kr 274/26

II SAB/Kr 274/26 - Postanowienie WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2026-09-24
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2026-06-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Mirosław Bator /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
658
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
odrzucono skargę
Sentencja
Kraków, dnia 24 września 2026 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator po rozpoznaniu w dniu 24 września 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. P. na bezczynność Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie w przedmiocie rozpoznania skargi na działanie organu postanawia: 1/ odrzucić skargę; 2/ zwrócić skarżącej kwotę 100 (sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od wniesionej skargi
Uzasadnienie
M. P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie w przedmiocie rozpoznania skargi na działanie organu.
W odpowiedzi na skargę Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie wniósł o jej odrzucenie. Organ wskazał, że prowadził postępowania dotyczące sprawy skarżącej w zakresie braku uznania ją za stronę postępowania. Postępowania te prowadzone były w trybie działu VIII K.p.a. W ich toku wysłano do skarżącej zawiadomienia na podstawie art. 238 K.p.a., w których poinformowano o sposobie załatwienia sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Merytoryczną ocenę skargi wniesionej do sądu administracyjnego poprzedza badanie jej dopuszczalności z uwzględnieniem kognicji sądu administracyjnego do orzekania w sprawie, co wynika z ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.; dalej: P.p.s.a.).
Zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych reguluje art. 3 P.p.s.a., zgodnie z którym, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie (art. 3 § 1 P.p.s.a.).
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na (art. 3 § 2 P.p.s.a.):
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a 2 P.p.s.a.) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 P.p.s.a.).
Powyższe unormowania wyznaczają zakres kognicji sądów administracyjnych, wyjaśniając, jakie konkretnie działania organów administracji publicznej i w jakim przedmiocie bezczynność tych organów może być zaskarżona do sądu administracyjnego. Tym samym kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne ma charakter ograniczony, tzn. objęte są nią jedynie działania administracyjne, czy ich brak, które są wskazane w ustawie. Przedstawiony katalog ma charakter zamknięty, dlatego wniesienie skargi wykraczającej poza wskazany zakres, skutkuje jej odrzuceniem jako niedopuszczalnej zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
W sprawie skarżąca wniosła skargę na bezczynność polegającą na nierozpoznaniu skargi na działanie organu. Analiza skargi i jej uzasadnienia wskazuje, że skarżąca domaga się kontroli sposobu działania organu w ramach postępowania skargowego regulowanego przepisami zawartymi w Dziale VIII ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 227 K.p.a. przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. O tym zaś, czy pismo jest skargą albo wnioskiem decyduje treść pisma a nie jego forma zewnętrzna (art. 222 K.p.a.). Kodeks postępowania administracyjnego nie narzuca organom formy, w jakiej może nastąpić załatwienie skargi złożonej w opisywanym trybie, stanowi jednak, że sprawa ma być załatwiona bez zbędnej zwłoki, a skarżącego zawiadamia się o sposobie załatwienia skargi (art. 237 K.p.a.).
W ramach postępowania skargowego - regulowanego działem VIII K.p.a. "Skargi i wnioski" - realizowane jest zagwarantowane każdemu w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej prawo składania skarg i wniosków. Tryb skargowy z działu VIII K.p.a. ma na celu sprawdzenie prawidłowości i terminowości działania organów administracyjnych i ich pracowników oraz zbadanie potrzeby podjęcia określonych czynności w celu wyeliminowania ustalonych nieprawidłowości.
W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że w sprawach dotyczących postępowania skargowego nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Postępowanie w sprawie skarg wniesionych w trybie art. 227 K.p.a. w związku z art. 221 K.p.a. ma charakter odrębny od postępowania administracyjnego, postępowanie skargowe, w odróżnieniu od postępowania administracyjnego, nie kończy się wydaniem władczego rozstrzygnięcia (decyzji, postanowienia). Zakończenie postępowania skargowego przybiera formę zawiadomienia o sposobie załatwienia skargi, zawierającego informację o czynnościach organu załatwiającego skargę i ich rezultatach. Działania podejmowane przez organ w sprawie skarg i wniosków, normowane przepisami działu VIII K.p.a., nie mają formy aktu lub czynności, o jakich mowa w art. 3 § 2 P.p.s.a. W związku z tym, w przypadku wniesienia skargi do organu administracji w trybie art. 227 K.p.a. w związku z art. 221 K.p.a., stronie nie służy skarga do sądu administracyjnego ani na wynik tego postępowania, ani też na bezczynność organu w zakresie rozpoznania skargi. Żaden przepis ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości kontroli przez sąd administracyjny postępowania dotyczącego rozpoznania skargi złożonej w trybie art. 227 K.p.a. w związku z art. 221 K.p.a., brak jest też przepisów szczególnych, które przewidywałyby w takiej sytuacji kontrolę sądowoadministracyjna.
Czynności podejmowane przez organy administracji publicznej w trybie przepisów działu VIII K.p.a. (art. 221-256 K.p.a.), odnoszące się do skarg i wniosków, nie mieszczą się zatem w zakresie przedmiotowym objętym art. 3 § 2 pkt 1-9 P.p.s.a. i nie podlegają kognicji sądu administracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 9 listopada 2006 r. sygn. akt I OZ 1133/06).
W związku z powyższym również i bezczynność, mająca miejsce po złożeniu skargi w trybie przepisów działu VIII k.p.a., nie może podlegać kontroli sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 9 P.p.s.a. W orzecznictwie wprost wskazuje się, że ewentualna bezczynność organu w postępowaniu prowadzonym przy zastosowaniu przepisów działu VIII K.p.a., nie podlega kontroli sądu administracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 25 lutego 2009 r. sygn. akt II OSK 241/09).
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Brak właściwości sądu administracyjnego ma miejsce wówczas, gdy skarga m.in. dotyczy aktu lub czynności nieobjętych zakresem właściwości sądu administracyjnego (tak: J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis 2011). Tego rodzaju sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, bowiem z powyższych rozważań wynika, że bezczynność organu w postępowaniu prowadzonym przy zastosowaniu przepisów działu VIII K.p.a., nie podlega kontroli sądu administracyjnego.
W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.
W myśl art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a., Sąd z urzędu zwrócił stronie uiszczony wpis wobec odrzucenia skargi.