II SAB/Bk 141/25

II SAB/Bk 141/25 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2026-04-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-11-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Barbara Romanczuk /przewodniczący sprawozdawca/
Małgorzata Roleder
Marta Joanna Czubkowska
Symbol z opisem
6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
658
Hasła tematyczne
Cudzoziemcy
Skarżony organ
Komendant Straży Granicznej
Treść wyniku
Zobowiązano do podjęcia czynności
Stwierdzono bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ art. 149 § 1a ustawy  PoPPSA
Nie stwierdzono bezczynności z rażącym naruszeniem prawa
Nie przyznano sumy pieniężnej od organu na rzecz skarżącego
Nie wymierzono grzywny organowi
Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Powołane przepisy
Dz.U. 2025 poz 1079
art. 356 ust. 2 w zw. z art. 348 pkt 2
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Barbara Romanczuk (spr.), Sędziowie asesor sądowy WSA Marta Joanna Czubkowska, sędzia WSA Małgorzata Roleder, po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 kwietnia 2026 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi F.H. na bezczynność Komendanta Placówki Straży Granicznej w Rutce Tartak w przedmiocie udzielenia zgody na pobyt ze względów humanitarnych 1. zobowiązuje Komendanta Placówki Straży Granicznej w Rutce Tartak do załatwienia wniosku w terminie 30 dni od daty otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności; 3. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 4. nie przyznaje od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej; 5. nie wymierza organowi grzywny; 6. zasądza od Komendanta Placówki Straży Granicznej w Rutce Tartak na rzecz skarżącego F.H. kwotę 597,00 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Działając przez pełnomocnika F.H. (dalej: "skarżący") złożył w dniu 2 lipca 2025 r. do Komendanta Placówki Straży Granicznej w Rutce Tartak wniosek o udzielenie zgody na pobyt ze względów humanitarnych skarżącego na terytorium Rzeczpospolitej Polski oraz o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji Komendanta Placówki Straży Granicznej w Rutce Tartak z dnia 2 stycznia 2023 roku znak PD-RT-I.2.4224.1.2023.
W uzasadnieniu wniosku podniósł, że w dniu 2 stycznia 2023 r. Komendant Placówki Straży Granicznej w Rutce Tartak wydał decyzję zobowiązującą go do powrotu oraz orzeczono o zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i innych państw Schengen na okres 6 miesięcy. Ponadto zaakcentował, że w maju 2023 r. wziął ślub z obywatelką Litwy I.L., a 6 czerwca 2025 roku przyszła na świat ich córka E.H. Wskazał, że wraz z żoną i córką wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe oraz planują przyszłość w Polsce. W jego ocenie deportacja z Polski wiązałaby się z poważnym naruszeniem życia rodzinnego oraz koniecznością zerwanie więzi osobistych z rodziną, co pozostaje w sprzeczności z art. 8 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, gwarantującej prawo do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego. Mając powyższe na uwadze skarżący podniósł, że spełnia przesłanki do udzielenia mu zezwolenia na pobyt humanitarny z art. 348 pkt 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2025 r. poz. 1079). Wskazał, że zgodnie z jednolitym stanowiskiem judykatury, organ ma obowiązek wszcząć postępowanie o udzielenie zgody na pobyt ze względów humanitarnych także wówczas, gdy to cudzoziemiec występuje z żądaniem jego wszczęcia.
W odpowiedzi na powyższy wniosek Komendant Placówki Straży Granicznej w Rutce Tartak w piśmie z dnia 21 lipca 2025 r. wezwał do usunięcia braków formalnych w postaci poprawnie wniesionego pełnomocnictw w formie elektronicznej.
Dnia 25 lipca 2025 r. skarżący wniósł ponaglenie w związku z bezczynnością Komendanta Placówki Straży Granicznej w Rutce Tartak w zakresie rozpoznania wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt humanitarny. W piśmie stwierdził również, że wezwanie do uzupełnienia braków formalnych ma jedynie na celu przedłużenie postępowania, a załączone pełnomocnictwo jest sporządzone prawidłowo.
W dniu 1 sierpnia 2025 roku Komendant Placówki Straży Granicznej w Rutce Tartak, w odpowiedzi na ponaglenie skarżącego poinformował, że brak jest podstaw do wszczęcia postępowania o udzielenie zgody na pobyt humanitarny. Komendant przywołał treść art. 356 ust. 2 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach i stwierdził, że przepis ten nie stanowi dla organu obowiązku do wszczęcia postępowania w sprawie i mógł jedynie stanowić sygnał do zbadania, czy zaistniała podstawa do wszczęcia postępowania z urzędu. Wszczęcie postępowania z urzędu jest prawem, a nie obowiązkiem organu. Wobec stwierdzenia, że przesłanki do wszczęcia postępowania z art. 356 ust. 2 pkt 1 cyt. ustawy nie występują, wystarczającym działaniem było poinformowanie zwykłym pismem o braku podstaw do wszczęcia postępowania w przedmiocie udzielenia zgody na pobyt ze względów humanitarnych w RP. Dodatkowo wskazał, że skarżący mimo krótkotrwałego pobytu w Polsce (3 lata), w tym czasie długotrwale naruszał przepisy ustawy o cudzoziemcach: przekroczenie granicy wbrew przepisom prawa, przebywanie na terytorium RP bez podstawy prawnej, unikanie wykonania obowiązków wynikających z wydanej decyzji. Organ zaznaczył również, że skarżący większość swojego życia mieszkał w Azerbejdżanie, i posiada w tamtych stronach rodzinę. Zaakcentował, że relacja z obywatelka Republiki Litewskiej nosi znamiona życia rodzinnego, gdyż ze związku urodziło się także dziecko. Wskazał jednak, że życie rodzinne zostało nawiązane po wydaniu wobec cudzoziemca decyzji o zobowiązaniu go do powrotu.
Z uwagi na powyższe Komendant uznał, że brak jest obecnie podstaw do wszczęcia z urzędu odrębnego postępowania administracyjnego w przedmiocie udzielenia zgody na pobyt ze względów humanitarnych na terytorium RP.
W dniu 27 sierpnia 2025 r. skarżący po raz drugi wniósł o ponaglenie do Komendanta Głównego Straży Granicznej za pośrednictwem Komendanta Placówki Straży Granicznej w Rutce Tartak.
W dniu 5 września 2025 roku, Komendant Główny Straży Granicznej w odpowiedzi na ponaglenia skarżącego stwierdził, że brak jest podstaw do zarzucenia, że Komendant Placówki SG w Rutce Tartak pozostaje w bezczynności lub że działa w sposób przewlekły. Komendant przywołał treść art. 356 ust. 2 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach i stwierdził, że przepis ten nie stanowi dla organu obowiązku do wszczęcia postępowania w sprawie i mógł jedynie stanowić sygnał do zbadania, czy zaistniała podstawa do wszczęcia postępowania z urzędu. Wszczęcie postępowania z urzędu jest prawem, a nie obowiązkiem organu. Wobec stwierdzenia, że przesłanki do wszczęcia postępowania z art. 356 ust. 2 pkt 1 cyt. ustawy nie występują, wystarczającym działaniem było poinformowanie zwykłym pismem o braku podstaw do wszczęcia postępowania w przedmiocie udzielenia zgody na pobyt ze względów humanitarnych w RP.
Skargę na bezczynność Komendanta Placówki Straży Granicznej w Rutce Tartak złożył za pośrednictwem pełnomocnika do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego F.H. Wniósł o:
1. zobowiązanie Komendanta Placówki Straży Granicznej w Rutce Tartak do wydania odpowiedniego aktu administracyjnego w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi;
2. przyznanie skarżącemu na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. od organu sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 156 § 6 p.p.s.a., ewentualnie wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 §.6 p.p.s.a.;
3. zasądzenie kosztów postępowania na rzecz skarżącego według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego w podwójnej wysokości, opłaty sądowej oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
Zdaniem skarżącego, organ powinien był podjąć środki prowadzące do niezwłocznego załatwienia sprawy, tj. wszcząć z urzędu postępowanie w przedmiocie udzielenia mu zezwolenia na pobyt ze względów humanitarnych w Polsce, zapewniając tym samym prawo do czynnego udziału w tym postępowaniu. Organ miał obowiązek wszcząć postępowanie, ponieważ skarżący wystąpił z żądaniem jego wszczęcia i powołał się na nowe okoliczności, które uzasadniają udzielenie mu zgody na pobyt ze względów humanitarnych. Wówczas skarżący miałaby gwarancję, że działanie bądź ewentualna bezczynność organu w tym zakresie będzie mogła być przedmiotem kontroli sądów administracyjnych. Skarżący w tym zakresie powołał się m.in. na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 września 2013 r. wyrażoną w sprawie o sygn. I OPS 2/13. Podkreślił jednocześnie, że przed wniesieniem skargi do sądu wniósł ponaglenie do Komendanta Głównego Straży Granicznej.
Skarżący wywodzi swoje żądanie z tego, iż po ostatecznym rozstrzygnięciu sprawy o zobowiązaniu go do powrotu, ujawniły się nowe okoliczności uzasadniające udzieleniu mu zezwolenia na pobyt ze względów humanitarnych. Te okoliczności to: wzięcie ślubu z obywatelką Republiki Litewskiej po wydaniu decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu, prowadzenie życia rodzinnego na terytorium RP, co skutkowało urodzeniem ich wspólnej córki w 2025 roku.
Według skarżącego organ błędnie zinterpretował przepisy ustawy o cudzoziemcach uznając, że ujawnienie się okoliczności, o których mowa w art. 348 ustawy o cudzoziemcach, odnosi się wyłącznie do faktów istniejących w trakcie trwania pierwotnego postępowania.
W złożonej skardze skarżący zarzucił organowi bezczynność w rozpoznaniu jego wniosku argumentując, że w świetle aktualnego orzecznictwa NSA, organ ma obowiązek wszcząć postępowanie z urzędu w sprawie o zgodę na pobyt humanitarny, również wtedy gdy cudzoziemiec wystąpi z wnioskiem wskazującym na nowe okoliczności w sprawie, zaistniałe dopiero po wydaniu decyzji o zobowiązaniu do powrotu
Skarżący podkreślił, że organ nie może ograniczać się do pisemnego zawiadomienia o braku podstaw do wszczęcia postępowania, lecz w przypadku stwierdzenia zaistnienia nowych przesłanek, organ powinien przeprowadzić postępowanie zakończone decyzją administracyjną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia, gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność) - art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a.
Obowiązujące organ terminy załatwiania spraw są następujące (art. 35 k.p.a.): bez zbędnej zwłoki w przypadku spraw, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (§ 1 i 2); nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania w przypadku spraw wymagających postępowania wyjaśniającego (§ 3).
O bezczynności organu można mówić wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (tak m.in. wyrok WSA w Łodzi z dnia 20 grudnia 2010 r. II SAB/Łd 53/10; wyrok WSA w Lublinie z dnia 19 maja 2011 r. II SAB/Lu 9/11; wyrok NSA z dnia 11 marca 2015 r. I OSK 934/14; wyrok NSA z dnia 7 sierpnia 2019 r. I OSK 974/19 – powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne na internetowej stronie bazy orzeczeń: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Dla stwierdzenia, czy organ pozostaje w bezczynności, nie mają zatem znaczenia przyczyny, które spowodowały niezałatwienie sprawy w terminie.
Bezczynność organu prowadzącego postępowanie administracyjne ma miejsce wówczas, gdy ten – będąc właściwym w sprawie – nie załatwia jej w ustawowym terminie, a zatem nie wydaje rozstrzygnięcia bez usprawiedliwienia pozwalającego na przesunięcie tego terminu (zob. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2018 r. I OSK 2936/16). Organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 k.p.a. lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji (zob. np. wyrok NSA z dnia 25 maja 2018 r. II OSK 1420/17; wyrok WSA w Białymstoku z dnia 22 września 2009 r. II SAB/Bk 43/05).
Skarga na bezczynność pełni zatem funkcję gwarancyjną dla strony, zabezpieczając ją przed brakiem reakcji organu w zakresie rozpatrzenia jej sprawy. Ocenę, czy w konkretnym przypadku mamy do czynienia z bezczynnością organu, należy przeprowadzić uwzględniając sposoby i formy załatwienia sprawy, jakie każdorazowo przewidują przepisy mające w danej sprawie zastosowanie.
W realiach rozpoznawanego przypadku wniosek skarżącego został złożony 2 lipca 2025 roku.
Skarżący zarzuca Komendantowi bezczynność polegającą na braku wszczęcia postępowania dotyczącego udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt ze względów humanitarnych. Za niewystarczające uznaje wystosowanie do niego pismo z dnia 1 sierpnia 2025 r., które nie przybrało formy administracyjnego rozstrzygnięcia.
Organ podkreślał natomiast, że skarżący mimo krótkotrwałego pobytu w Polsce (3 lata), w tym czasie długotrwale naruszał przepisy ustawy o cudzoziemcach: przekroczenie granicy wbrew przepisom prawa, przebywanie na terytorium RP bez podstawy prawnej, unikanie wykonania obowiązków wynikających z wydanej decyzji. Ponadto wskazał, że skarżący większość swojego życia mieszkał w Azerbejdżanie i posiada w tamtych stronach rodzinę. Zaakcentował również, że relacja z obywatelką Republiki Litewskiej nosi znamiona życia rodzinnego, gdyż ze związku urodziło się także dziecko, jednakże życie rodzinne w RP zostało nawiązane po wydaniu wobec cudzoziemca decyzji o zobowiązaniu go do powrotu.
Stosownie do treści art. 348 ustawy o cudzoziemcach, cudzoziemcowi udziela się zgody na pobyt ze względów humanitarnych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli zobowiązanie go do powrotu:
1) może nastąpić jedynie do państwa, w którym, w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r.:
a) zagrożone byłoby jego prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego lub
b) mógłby on zostać poddany torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu, lub
c) mógłby być zmuszony do pracy, lub
d) mógłby być pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego albo być ukarany bez podstawy prawnej, lub
2) naruszałoby jego prawo do życia rodzinnego lub prywatnego, w rozumieniu przepisów Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., lub
3) naruszałoby prawa dziecka, określone w Konwencji o prawach dziecka, przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989 r., w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu.
Przepis art. 356 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach stanowi, że jeżeli okoliczność, o której mowa w art. 348 lub art. 351 pkt 1 lub 2, wyszła na jaw:
1) po wydaniu ostatecznej decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu albo
2) w związku z koniecznością wykonania decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu wydanej przez organ innego państwa członkowskiego stosującego dyrektywę Rady nr 2001/40/WE z dnia 28 maja 2001 r. w sprawie wzajemnego uznawania decyzji o wydalaniu obywateli państw trzecich (Dz. Urz. WEL 149 z 02.06.2001, s. 34; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 19, t. 4, s. 107)
- z urzędu wszczyna się odrębne postępowanie.
Zgodnie z aktualnym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skoro organ administracji publicznej ma obowiązek wszczęcia z urzędu postępowania w sprawie udzielenia zgody na pobyt ze względów humanitarnych, gdy po wydaniu ostatecznej decyzji o zobowiązaniu do powrotu wyjdą na jaw okoliczności, o których mowa w art. 348 ustawy o cudzoziemcach, to tym bardziej właściwy organ ma obowiązek wszcząć takie postępowanie, gdy zażąda tego cudzoziemiec, twierdząc, że takie okoliczności zachodzą (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2020 r., II OSK 3679/19, z dnia 16 marca 2021 r., II OSK 1619/20, z dnia 7 czerwca 2022 r., II OSK 2500/21, z dnia 21 czerwca 2022 r., II OSK 1519/21, 5 kwietnia 2023 r., II OSK 1374/22,). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 kwietnia 2023 r., II OSK 1374/22 wskazał, że "Sąd zauważa wprawdzie, że ustawodawca ukształtował powyższe postępowanie jako "wszczynane z urzędu", jednakże nie można przyjąć, że osoba uprawniona nie może skutecznie domagać się wszczęcia postępowania w tym trybie. Stąd, dla zapewnienia gwarancji ochrony praw przewidzianej m.in. przepisami dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie wspólnych procedur udzielania i cofania ochrony międzynarodowej (Dz.Urz.UE z 29 czerwca 2013 r. L 180/60), art. 356 ust. 2 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach powinien być wykładany w taki sposób, że właściwy organ ma obowiązek wszcząć postępowanie o udzielenie zgody na pobyt ze względów humanitarnych także wówczas, gdy to cudzoziemiec wystąpi z żądaniem jego wszczęcia i powoła się na nowe okoliczności, o których mowa w tym przepisie. Cudzoziemiec ma wówczas gwarancję, że działanie bądź ewentualna bezczynność organu w tym zakresie będzie mogła być przedmiotem kontroli sądów administracyjnych".
W związku ze wskazaną wykładnią art. 356 ust. 2 ustawy należy przyjąć, że również w przedmiotowej sprawie istniały podstawy do wszczęcia zainicjowanego wnioskiem skarżącego postępowania celem rozważenia przez Komendanta jako właściwy organ w ramach procedury administracyjnej, czy zachodzą przesłanki udzielenia wnioskodawcy zgody na pobyt ze względów humanitarnych.
Co ponadto istotne, wbrew twierdzeniu Komendanta, skarżący wskazał na wystąpienie nowych okoliczności istotnych dla sprawy. W trakcie postępowania podniósł bowiem, że decyzja o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu została wydana w dniu 2 stycznia 2023 r., a więc organ nie miał realnej możliwości zbadania w postępowaniu o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu dowodów przedstawionych we wniosku skarżącego z dnia 2 lipca 2025 r., które powstały dopiero po dacie wydania decyzji o zobowiązaniu do powrotu, na okoliczność pełnej asymilacji skarżącego w Polsce, a szczególnie na okoliczność zawarcia związku małżeńskiego z obywatelką Litwy na terytorium RP i urodzenia ich wspólnej córki.
W związku z powyższym Komendant będzie zobowiązany rozpoznać wniosek skarżącego z zachowaniem gwarancji procesowych w ramach procedury administracyjnej.
Uznając, że w sprawie doszło do naruszenia art. 356 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach poprzez jego niezastosowanie i niewszczęcie z urzędu odrębnego postępowania o udzielenie skarżącemu zgody na pobyt ze względów humanitarnych, Sąd uznał, że organ dopuścił się bezczynności i orzekł o tym w pkt 2 wyroku (art. 149 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej: p.p.s.a.).
Na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd zobowiązał organ do załatwienia wniosku skarżącego w terminie 30 dni od daty otrzymania prawomocnego wyroku, które powinno polegać na przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w sprawie (punkt 1 wyroku).
Stosownie do art. 149 § 1a p.p.s.a. orzekając o bezczynności organu sąd jednocześnie stwierdza, czy miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntował się pogląd, zgodnie z którym rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym wyraźnie i drastycznie naruszono treść obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności, oczywistego lekceważenia wniosków stron i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak też w sytuacji ewidentnego niestosowania przepisów prawa, czy opóźnienia w podejmowanych czynnościach pozbawionego jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 5 maja 2016 r., sygn. akt II SAB/Ol 31/16, w Łodzi z dnia 14 października 2015 r., sygn. akt II SAB/Łd 137/15; wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 17 listopada 2015 r., sygn. akt II OSK 652/15 i sygn. akt I OSK 2440/15).
W okolicznościach rozpoznanej sprawy nie sposób dopatrywać się w działaniu organu rażącego naruszenia prawa. Sąd wziął pod uwagę, że Komendant bezzwłocznie pismem z 1 sierpnia 2025 r. zareagował na wniosek skarżącego. Wskazał motywy, dla których w jego ocenie nie było podstaw do wszczęcia postępowania w sprawie, zaś literalne brzmienie przepisu mogło sugerować, że nie ma podstaw do wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie na wniosek. Odmienna ocena Sądu w tym zakresie nie czyni zaistniałej bezczynności rażącą, albowiem stanowiska to wynika przede wszystkim z orzecznictwa sądów administracyjnych. Okoliczności te wykluczały zatem uznanie rażącego naruszenia prawa, o czym orzeczono w pkt 3 sentencji wyroku na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a.
Z tych samych względów, Sąd nie znalazł także przesłanek do orzeczenia w przedmiocie zasądzenia sumy pieniężnej czy też grzywny, gdyż te środki mają na celu zdyscyplinowanie organu i wyeliminowanie zachowań naruszających prawo. Przyjęta kwalifikacja naruszenia prawa wyklucza w opinii Sądu zastosowanie wspominanych środków, tym bardziej, że w postępowaniu organu trudno dopatrywać się złej woli. Wobec tego zasadne stało się oddalenie wniosku w tym względzie, co ma umocowanie w art. 149 § 2 p.p.s.a (pkt 4 i 5 sentencji wyroku).
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023, poz. 1935). Na koszty te składał się wpis w kwocie 100 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 480 zł plus opłata kancelaryjna. Sąd nie znalazł podstaw, aby zasądzić wynagrodzenie pełnomocnika w podwójnej wysokości, albowiem żadne okoliczności wskazujące na zwiększone nakłady pracy pełnomocnika nie zostały podniesione w skardze.
Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 P.p.s.a.