II SA/WR 696/19

II SA/Wr 696/19 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2020-01-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-10-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Alicja Palus
Gabriel Węgrzyn /przewodniczący sprawozdawca/
Wojciech Śnieżyński
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 1785/20 - Wyrok NSA z 2023-05-24
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
*Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 1186
art. 48 ust. 1, 2, 3, 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Alicja Palus Asesor WSA Wojciech Śnieżyński Protokolant: referent Kinga Bilska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi E. P. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku warsztatowego oddala skargę w całości.
Uzasadnienie
Decyzją z [...] nr [...] D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej "DWINB"), po rozpatrzeniu odwołania E. P., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. (dalej jako "PINB") z [...] nr [...] nakazującą E. P. rozbiórkę budynku warsztatowego zlokalizowanego na działce nr [...] w miejscowości G., gmina N.
W motywach decyzji DWINB wyjaśnił, że w toku wszczętego przez PINB z urzędu postepowania ustalono, że na działce nr [...] w miejscowości G. zlokalizowany jest budynek o niejednorodnej bryle o wymiarach: szerokość maksymalna – 14 m, długość maksymalna – 38 m, wysokość maksymalna w kalenicy – 7 m. Ściany budynku murowane, dach drewniany pokryty w części plandeką, blachą, posadzki betonowe, obiekt wyposażony w instalacje wodno-kanalizacyjną i elektryczną. Obiekt użytkowany jest jako warsztat - zaplecze techniczne pomocy drogowej. Inwestorem jest E. P., który wybudował przedmiotowy obiekt około 2013 r. bez wymaganego pozwolenia na budowę.
Dalej DWINB zaznaczył, że PINB postanowieniem z [...] nr [...] wstrzymał prowadzenie robót budowlanych polegających na budowie budynku warsztatowego oraz nakazał przedstawienie w terminie do dnia 31 XII 2018 r. określonych dokumentów umożliwiających legalizację obiektu (tj. zaświadczenie o zgodności inwestycji z planem miejscowym lub decyzja o warunkach zabudowy, cztery egzemplarze projektu budowlanego, oświadczenie o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane). Termin ten został następnie przedłużony do 1 VI 2019 r.
W ocenie DWINB wobec nieprzedłożenia przez stronę wymaganych dokumentów PINB zasadnie orzekł o nakazie rozbiórki przedmiotowego obiektu powołując się na art. 48 ust. 1 i 4 ustawy z 7 VII 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2019 r., poz. 1186, ze zm.) – dalej jako "PB". W przypadku bowiem niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków nałożonych postanowieniem wstrzymującym prowadzenie robót budowlanych i obligującym do przedłożenia określonych dokumentów, organy nadzoru budowlanego zobligowane są nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.
W skardze na powyższą decyzję E. P. (dalej jako "skarżący") zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 8, art. 9, art. 14 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 kpa, oraz przepisów prawa materialnego, tj. art. 48 ust. 3 pkt 1 i art. 48 ust. 4 PB. Skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji, wstrzymanie wykonania decyzji i zasądzenie kosztów postępowania.
Uzasadniając zarzuty skargi skarżący podniósł, że nie jest dla niego zrozumiały nakaz dostarczenia zaświadczenia o zgodności obiektu z obowiązującym planem miejscowym lub decyzji o warunkach zabudowy, skoro w postanowieniu PINB sam wskazuje, że obiekt zgodny jest z obowiązującą uchwałą nr [...] Rady Gminy i Miasta N. z dnia [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi W. (Dz.Urz. Woj. [...] z 1996 r. Nr 52, poz. 114). Ponadto skarżący podkreślił, że w urzędzie PINB uzyskał ustne zapewnienie możliwości dalszego przedłużenia terminu do złożenia wymaganych dokumentów, tak więc dużym zaskoczeniem była dla niego decyzja nakazująca rozbiórkę warsztatu. W sytuacji, gdy osoba pełniąca funkcję publiczną toczyła ze skarżącym rozmowy i podejmowała ustalenia co do przesunięcia terminu do złożenia dokumentów, skarżący uznał takie ustalenia za wiążące i wystarczające w sprawie.
W odpowiedzi na skargę DWINB podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Postanowieniem z [...] nr [...] DWINB wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa.
W myśl art. 48 ust. 1 PB, organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego: 1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo 2) bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia.
W przypadku więc ustalenia przez organ nadzoru, że w określonym miejscu i czasie realizowane są lub już zrealizowano roboty budowlane polegające na budowie obiektu budowlanego wymagającego pozwolenia na budowę lub – w określonych przypadkach - braku sprzeciwu, organ nadzoru zobligowany jest wydać decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu w całości lub w części.
Powyższa reguła nie ma charakteru bezwzględnego. Ustawodawca w ramach art. 48 ust. 2 i 3 PB umożliwia legalizację samowoli budowlanej, o ile zgodna jest z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. W takim przypadku organ nadzoru nakłada na inwestora, właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego stosowne obowiązki umożliwiające legalizację. Nakaz rozbiórki może być w takiej sytuacji orzeczony jedynie wówczas, gdy nie wykonano nałożonych obowiązków (art. 48 ust. 4 PB).
W okolicznościach kontrolowanej sprawy organy nadzoru budowlanego, stosownie do procesowych obowiązków wynikających z art. 77 § 1 i art. 80 kpa, przeprowadziły wyczerpujące ustalenia dowodowe i dokonały prawidłowej oceny dowodów. Materiał dowodowy wskazuje, że w sprawie wystąpiły okoliczności określone w art. 48 ust. 1 PB, obligujące do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę.
Okoliczność istnienia na działce skarżącego obiektu kubaturowego (warsztatu samochodowego) została ustalona w trakcie oględzin przeprowadzonych przez PINB w dniu 25 V 2018 r. (akta PINB, k. 4). Skarżący w trakcie oględzin oświadczył, że obiekt został wykonany około 2013 r. Jest również okolicznością bezsporną, że skarżący nie uzyskał pozwolenia na budowę i nie przedłożył dokumentacji niezbędnej do legalizacji obiektu.
Trafnie organy obu instancji przyjęły, że w okolicznościach sprawy miała miejsce "budowa" obiektu budowlanego w rozumieniu art. 3 pkt 6 PB, polegająca na wykonaniu budynku, czyli obiektu trwale związanego z gruntem, wydzielonego z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiadającego fundamenty i dach (art. 3 pkt 2 PB).
Sąd zwraca uwagę, że hipotezą normy z art. 48 ust. 1 PB objęte są właśnie przypadki samowolnej "budowy" obiektu budowlanego, tak więc w okolicznościach sprawy zasadnie organy obu instancji prowadziły postępowanie w oparciu o regulację z art. 48 PB.
Jak jednoznacznie wynika z art. 48 ust. 4 w zw. z ust. 1 PB, w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków nałożonych postanowieniem wstrzymującym roboty budowlane i zobowiązującym do przedłożenia określonej dokumentacji, organ nadzoru budowlanego nakazuje w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego. W okolicznościach sprawy, wobec nieprzedłożenia przez skarżącego wymaganej dokumentacji, organy prawidłowo zastosowały dyspozycję z art. 48 ust. 1 PB wydając nakaz rozbiórki.
Odnosząc się do zarzutów skargi należy przede wszystkim podkreślić, że zawarta w postanowieniu naprawczym PINB ocena stwierdzająca zgodność samowolnie wykonanego warsztatu z obowiązującym planem miejscowym nie oznacza, że skarżący powinien zostać zwolniony z obowiązku przedłożenia zaświadczenia o zgodności z planem miejscowym. Abstrahując od kwestii prawidłowości dokonanej przez PINB oceny w tym zakresie najistotniejsze jest, że nałożenie na skarżącego obowiązku tego rodzaju znajduje uzasadnienie w treści art. 48 ust. 3 pkt 1 PB. Jak bowiem wynika z art. 48 ust. 3 pkt 1 PB, w postanowieniu organu nadzoru budowlanego nakłada się na stronę m.in. obowiązek przedstawienia zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. PINB wykonał tę dyspozycję i nałożył na skarżącego obowiązek przedłożenia zaświadczenia lub decyzji o warunkach zabudowy.
Sąd zwraca również uwagę, że organy nadzoru budowlanego nie mają prawnego obowiązku przedłużania terminu do przedłożenia dokumentacji niezbędnej do legalizacji samowoli budowlanej. Sąd nie ma również podstaw do uchylenia kwestionowanej decyzji tylko z tego powodu, że PINB – według relacji skarżącego – "toczył rozmowy ze skarżącym i podejmował ustalenia co do przesunięcia terminu do złożenia dokumentów". Termin ten zresztą już raz został przesunięty, w konsekwencji czego skarżący miał łącznie prawie rok czasu na przedłożenie wymaganej dokumentacji. Rację ma DWINB stwierdzając, że był to wystarczający okres na wywiązanie się z nałożonego obowiązku.
Mając powyższe na względzie Sąd oddalił skargę na zasadzie art. 151 ustawy z 30 VIII 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325).