Orzeczenie · 2026-07-09

II SA/Wr 650/25Nieważność uchwały krajobrazowej reklamy zgoda budowlana

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Miejsce
Wrocław
Data
2026-07-09
NSAAdministracyjneWysokawsa
uchwała krajobrazowatablice reklamoweurządzenia reklamoweplanowanie przestrzenneprawo administracyjneTrybunał Konstytucyjnyniezgodność z Konstytucjąbrak mechanizmu kompensacyjnegozgoda budowlanainteres prawny

Spółka J. S.A. wniosła skargę na uchwałę Rady Miejskiej W. z dnia [...] listopada 2022 r. w sprawie ustalenia zasad i warunków sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych. Skarżąca spółka zarzuciła naruszenie art. 37a ust. 9 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (u.p.z.p.) w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 grudnia 2023 r. (sygn. P 20/19), który uznał ten przepis za niezgodny z art. 21 w zw. z art. 2 Konstytucji RP z powodu braku mechanizmu kompensacyjnego dla podmiotów zobowiązanych do usunięcia legalnie wzniesionych tablic reklamowych. Spółka domagała się stwierdzenia nieważności uchwały w całości lub w części dotyczącej § 27-30. Po wcześniejszym rozpoznaniu sprawy przez WSA i NSA, który przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, WSA we Wrocławiu ponownie rozpoznał sprawę. Sąd, kierując się wytycznymi NSA i wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, stwierdził, że skarżąca spółka posiada interes prawny do zaskarżenia uchwały, wykazując tytuły prawne do nieruchomości i pozwolenia na budowę urządzeń reklamowych. Sąd uznał, że § 29 i § 30 uchwały, które nakazują dostosowanie istniejących tablic reklamowych wzniesionych na podstawie zgody budowlanej, są niezgodne z prawem z powodu braku mechanizmu kompensacyjnego, co narusza zasadę zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa. W związku z tym, Sąd stwierdził nieważność § 29 i § 30 zaskarżonej uchwały w odniesieniu do tablic reklamowych i urządzeń reklamowych skarżącej istniejących w dacie wejścia w życie uchwały, wzniesionych na podstawie zgody budowlanej. Skargę w pozostałym zakresie oddalono. Zasądzono również zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących uchwał krajobrazowych w kontekście wyroku Trybunału Konstytucyjnego P 20/19, zwłaszcza w zakresie obowiązku zapewnienia mechanizmu kompensacyjnego dla legalnie wzniesionych tablic reklamowych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy spraw, w których uchwały krajobrazowe nakładają obowiązki na istniejące tablice reklamowe wzniesione na podstawie zgody budowlanej, a nie zapewniają mechanizmu odszkodowawczego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy uchwała krajobrazowa może nakładać obowiązek dostosowania istniejących tablic reklamowych, wzniesionych na podstawie zgody budowlanej, bez zapewnienia mechanizmu kompensacyjnego, w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uchwała krajobrazowa nie może nakładać takiego obowiązku bez zapewnienia mechanizmu kompensacyjnego, ponieważ przepis art. 37a ust. 9 u.p.z.p. w tym zakresie został uznany za niezgodny z Konstytucją RP.

Uzasadnienie

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego wskazał na pominięcie prawodawcze polegające na braku mechanizmu odszkodowawczego za legalnie wzniesione tablice reklamowe, co narusza zasadę zaufania do państwa i prawa. Uchwała krajobrazowa nie może eliminować skutków prawnych decyzji o pozwoleniu na budowę bez zapewnienia słusznego odszkodowania.

Czy spółka prowadząca działalność gospodarczą i posiadająca tytuły prawne do lokali z istniejącymi tablicami reklamowymi ma interes prawny do zaskarżenia uchwały krajobrazowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, spółka posiada interes prawny, ponieważ uchwała krajobrazowa dotyczy tablic i urządzeń reklamowych znajdujących się na terenie jej lokali, a narusza jej prawa majątkowe.

Uzasadnienie

Posiadanie tytułu prawnego do nieruchomości oraz pozwoleń na budowę urządzeń reklamowych, które podlegają regulacjom uchwały krajobrazowej, stanowi wystarczające wykazanie interesu prawnego do jej zaskarżenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Stwierdzono nieważność
Stwierdzono nieważność § 29 i § 30 zaskarżonej uchwały w odniesieniu do tablic reklamowych i urządzeń reklamowych skarżącej J. S.A. w K. istniejących w dacie wejścia w życie zaskarżonej uchwały, wzniesionych na podstawie zgody budowlanej.

Przepisy (8)

Główne

u.p.z.p. art. 37a § ust. 9

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Przepis uznany za częściowo niezgodny z Konstytucją RP z powodu braku mechanizmu kompensacyjnego dla legalnie wzniesionych tablic reklamowych.

u.s.g. art. 101 § ust. 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Podstawa prawna do zaskarżania uchwał organów gminy przez podmioty, których interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone.

P.p.s.a. art. 147 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględniając skargę na uchwałę, stwierdza jej nieważność w całości lub w części.

P.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd oddala skargę, jeżeli brak jest podstaw do uwzględnienia jej.

u.p.z.p. art. 37a § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Podstawa do uchwalenia przez radę gminy zasad i warunków sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych.

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 21

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Naruszenie zasady ochrony własności i prawa do słusznego odszkodowania.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Naruszenie zasady zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa.

u.s.g. art. 91 § ust. 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Uchwała organu gminy sprzeczna z prawem jest nieważna.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 37a ust. 9 u.p.z.p. w zw. z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego P 20/19 z powodu braku mechanizmu kompensacyjnego dla legalnie wzniesionych tablic reklamowych. • Posiadanie przez skarżącą spółkę interesu prawnego do zaskarżenia uchwały, wykazanego tytułami prawnymi do nieruchomości i pozwoleniami na budowę urządzeń reklamowych.

Odrzucone argumenty

Argument organu o braku wykazania przez skarżącą spółkę posiadania tablic reklamowych i umów najmu. • Argument organu o braku potrzeby stwierdzenia nieważności uchwały w całości.

Godne uwagi sformułowania

brak możliwości uzyskania odszkodowania z tytułu szkody legalnej wyrządzonej uchwaleniem przez organ gminy uchwały krajobrazowej • na ustawodawcy więc w tym wypadku ciążył obowiązek zapewnienia mechanizmu kompensacyjnego • brak tego mechanizmu, stanowiącego pominięcie prawodawcze, sprawia, że w zakresie, w jakim kwestionowany przepis nie przewiduje takiego mechanizmu, jest niezgodny z Konstytucją RP • uchwała krajobrazowa eliminuje bowiem prawny skutek decyzji administracyjnej o pozwoleniu na budowę wskazanych w niej tablic i nośników reklamowych powstałych przed wejściem w życie uchwały

Skład orzekający

Halina Filipowicz-Kremis

przewodniczący sprawozdawca

Malwina Jaworska-Wołyniak

członek

Władysław Kulon

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uchwał krajobrazowych w kontekście wyroku Trybunału Konstytucyjnego P 20/19, zwłaszcza w zakresie obowiązku zapewnienia mechanizmu kompensacyjnego dla legalnie wzniesionych tablic reklamowych."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których uchwały krajobrazowe nakładają obowiązki na istniejące tablice reklamowe wzniesione na podstawie zgody budowlanej, a nie zapewniają mechanizmu odszkodowawczego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy ważnego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, które ma bezpośredni wpływ na interpretację przepisów dotyczących uchwał krajobrazowych i ochrony praw majątkowych obywateli. Pokazuje, jak wyroki TK wpływają na praktykę sądów administracyjnych.

“Sąd unieważnił przepisy uchwały krajobrazowej: Reklamy legalnie postawione chronione przez TK!”

Dane finansowe

WPS: 757 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst