Orzeczenie · 2025-09-02

II SA/Wr 362/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Miejsce
Wrocław
Data
2025-09-02
NSAochrona środowiskaWysokawsa
ochrona zwierzątzwierzęta laboratoryjnekomisja etycznadoświadczenia naukowelekarz weterynariinaruszenie przepisówpostępowanie administracyjneodpowiedzialność instytucjiWSA Wrocław

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę Uniwersytetu na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii stwierdzającą rażące naruszenie wymagań w zakresie ochrony zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych. Naruszenie polegało na przeprowadzeniu doświadczenia przez pracownika Uniwersytetu, dr hab. J. M., bez uzyskania wymaganej zgody lokalnej komisji etycznej. Uniwersytet podnosił, że do naruszenia doszło na skutek samowolnego działania pracownika, który działał w tajemnicy i wprowadził w błąd innych, co nie powinno skutkować odpowiedzialnością całej instytucji, zwłaszcza w kontekście potencjalnego wykreślenia z rejestru użytkowników. Sąd oddalił skargę, podkreślając, że zgodnie z art. 60a ust. 1 pkt 3 ustawy o ochronie zwierząt, przeprowadzenie doświadczenia bez zgody komisji jest wystarczającą przesłanką do stwierdzenia rażącego naruszenia. Sąd wyjaśnił, że odpowiedzialność ponosi użytkownik (Uniwersytet), ponieważ to jego pracownik, wyznaczony do planowania i wykonywania procedur, dopuścił się naruszenia. Brak wiedzy użytkownika o działaniach pracownika ani zarzuty dotyczące nadzoru nie zmieniają tej kwalifikacji. Sąd odrzucił również argument, że przeprowadzenie doświadczenia poza terminem zgody stanowi jedynie naruszenie warunków, a nie przeprowadzenie go bez zgody, wskazując, że zgoda była wydana na konkretne, określone czasowo doświadczenie i została „skonsumowana”.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Odpowiedzialność instytucji za działania pracowników w kontekście przepisów o ochronie zwierząt laboratoryjnych oraz interpretacja pojęcia 'przeprowadzenia doświadczenia bez zgody'.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej ustawy o ochronie zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych i edukacyjnych oraz specyfiki działania komisji etycznych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy przeprowadzenie doświadczenia na zwierzętach wykorzystywanych do celów naukowych bez uzyskania zgody lokalnej komisji etycznej stanowi rażące naruszenie wymagań, za które odpowiedzialność ponosi użytkownik (instytucja), nawet jeśli naruszenie nastąpiło na skutek samowolnego działania pojedynczego pracownika, który działał w tajemnicy przed instytucją?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przeprowadzenie doświadczenia bez wymaganej zgody lokalnej komisji etycznej jest wystarczającą przesłanką do stwierdzenia rażącego naruszenia wymagań określonych dla wykonywania działalności objętej wpisem do rejestru. Odpowiedzialność ponosi użytkownik (instytucja), niezależnie od tego, czy miał wiedzę o działaniach pracownika, czy też pracownik działał w tajemnicy.

Uzasadnienie

Przepis art. 60a ust. 1 pkt 3 ustawy o ochronie zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych lub edukacyjnych nie pozostawia organowi możliwości gradacji ani oceny winy. W przypadku stwierdzenia przeprowadzenia doświadczenia bez wymaganej zgody, organ jest zobowiązany do wydania decyzji stwierdzającej rażące naruszenie. Odpowiedzialność użytkownika jest obiektywna w tym zakresie, a jego pracownik działał w jego imieniu.

Czy przeprowadzenie doświadczenia na zwierzętach poza terminem określonym w zgodzie lokalnej komisji etycznej stanowi przeprowadzenie doświadczenia bez zgody, czy też jedynie naruszenie warunków udzielonej zgody?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Przeprowadzenie doświadczenia poza terminem określonym w zgodzie lokalnej komisji etycznej stanowi w istocie przeprowadzenie doświadczenia bez wymaganej zgody, a nie jedynie naruszenie warunków takiej zgody. Zgoda komisji jest wydawana na konkretne, określone warunkami (w tym czasowymi) doświadczenie i zostaje „skonsumowana” przez jego przeprowadzenie.

Uzasadnienie

Zgoda lokalnej komisji etycznej jest wydawana na konkretne, określone warunkami, w tym czasowymi, doświadczenie. Przeprowadzenie go poza tym terminem oznacza, że nie było ono objęte ważną zgodą, co kwalifikuje się jako przeprowadzenie doświadczenia bez zgody, a nie z naruszeniem jej warunków. Ustawa przewiduje surowsze konsekwencje dla przeprowadzenia doświadczenia bez zgody.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę w całości.

Przepisy (14)

Główne

u.o.z.w.c.n.e. art. 60a § 1

Ustawa o ochronie zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych lub edukacyjnych

Powiatowy lekarz weterynarii stwierdza rażące naruszenie wymagań, jeżeli ustali m.in. przeprowadzenie doświadczenia bez uzyskania zgody na jego przeprowadzenie.

Pomocnicze

u.o.z.w.c.n.e. art. 42

Ustawa o ochronie zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych lub edukacyjnych

Doświadczenia przeprowadza się po uzyskaniu zgody lokalnej komisji etycznej wydawanej na wniosek użytkownika.

u.o.z.w.c.n.e. art. 60a § 2

Ustawa o ochronie zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych lub edukacyjnych

Organ przekazuje decyzję o stwierdzeniu rażącego naruszenia ministrowi właściwemu do spraw szkolnictwa wyższego i nauki wraz z wnioskiem o wykreślenie użytkownika z rejestru.

u.o.z.w.c.n.e. art. 17

Ustawa o ochronie zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych lub edukacyjnych

u.o.z.w.c.n.e. art. 18

Ustawa o ochronie zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych lub edukacyjnych

u.o.z.w.c.n.e. art. 19

Ustawa o ochronie zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych lub edukacyjnych

u.o.z.w.c.n.e. art. 23

Ustawa o ochronie zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych lub edukacyjnych

u.o.z.w.c.n.e. art. 66 § 1

Ustawa o ochronie zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych lub edukacyjnych

u.o.z.w.c.n.e. art. 66 § 1

Ustawa o ochronie zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych lub edukacyjnych

p.u.s.a. art. 1 § 1

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przeprowadzenie doświadczenia bez wymaganej zgody lokalnej komisji etycznej stanowi rażące naruszenie wymagań, za które odpowiedzialność ponosi użytkownik (instytucja), niezależnie od wiedzy o działaniach pracownika. • Przeprowadzenie doświadczenia poza terminem określonym w zgodzie lokalnej komisji etycznej jest równoznaczne z przeprowadzeniem doświadczenia bez takiej zgody, a nie jedynie z naruszeniem jej warunków.

Odrzucone argumenty

Naruszenie procedury i wykonanie doświadczenia bez zgody komisji odbywało się w tajemnicy przed organami U. i użytkownik nie miał żadnej wiedzy w tym przedmiocie, więc nie może ponosić konsekwencji zachowania pojedynczego pracownika. • Działanie należy zakwalifikować jako przeprowadzenie doświadczenia niezgodnie z warunkiem określonym w zgodzie (dotyczącym terminu realizacji), a nie jako przeprowadzenie go bez zgody w ogóle, co skutkowałoby łagodniejszymi konsekwencjami prawnymi.

Godne uwagi sformułowania

przeprowadzenie doświadczenia bez uzyskania zgody na jego przeprowadzenie • nie pozostawia organowi możliwości gradacji, oceny czy tez wyboru środków postępowania • skutki prawne zachowań takiej osoby obciążają użytkownika niezależnie od tego, czy użytkownik miał na temat tych zachowań faktyczną wiedzę oraz czy je akceptował • zgoda została 'skonsumowana' przez jego przeprowadzenie

Skład orzekający

Adam Habuda

przewodniczący

Marta Pawłowska

sprawozdawca

Wojciech Śnieżyński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Odpowiedzialność instytucji za działania pracowników w kontekście przepisów o ochronie zwierząt laboratoryjnych oraz interpretacja pojęcia 'przeprowadzenia doświadczenia bez zgody'."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej ustawy o ochronie zwierząt wykorzystywanych do celów naukowych i edukacyjnych oraz specyfiki działania komisji etycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności instytucji za błędy pracownika w kontekście etyki badań naukowych na zwierzętach, co jest tematem budzącym zainteresowanie ze względu na etyczne i prawne aspekty eksperymentów.

Uniwersytet ukarany za eksperyment bez zgody. Czy instytucja odpowiada za błędy pracownika?

Sektor

badania naukowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst