II SA/Wr 225/03

II SA/Wr 225/03 - Wyrok WSA w Opolu
Data orzeczenia
2004-12-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-02-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Ewa Janowska /sprawozdawca/
Grażyna Jeżewska
Teresa Cisyk /przewodniczący/
Symbol z opisem
6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Cisyk Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Janowska – spraw. Asesor sądowy Grażyna Jeżewska Protokolant: referent Dorota Rak po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi A s. j. w P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Komendanta Policji z dnia [...], nr [...] w przedmiocie transportu drogowego i przewozów oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez A spółka jawna z siedzibą w P. jest decyzja [...] Wojewódzkiego Komendanta Policji w O. z dnia [...] nr [...] wydana w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego, a utrzymująca w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji w O. z dnia [...] nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w kwocie 4.000 zł.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że w toku postępowania ustalono, iż w dniu 4 grudnia 2002 r. na drodze krajowej numer 11 funkcjonariusz z Komendy Powiatowej w O. przeprowadził kontrolę drogową samochodu ciężarowego marki Renault nr rejestracyjny [...] użytkowanego przez A Spółka jawna w P. W jej trakcie ustalono, że kierowca pojazdu T. S. nie posiadał wypełnionej karty opłat za korzystanie z dróg drogowych, pomimo obowiązku wynikającego z przepisu art. 87 ust. 1 w zw. z art. 42 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. nr 125 poz. 1371). Ustalenia te zostały zawarte w protokole kontroli podpisanym przez kontrolującego oraz osobę kontrolowaną - wraz oświadczeniem kierowcy pojazdu o posiadaniu nieważnej i nieaktualnej opłaty za przejazd po drogach krajowych. Okazana opłata, której kserokopię dołączono do protokołu pozostała niewypełniona. Na odwrocie kserokopii opłaty zawarto dodatkowo oświadczenie kierowcy potwierdzające posiadanie w trakcie kontroli drogowej na miejscowości [...] jedynie karty opłaty za przejazd po drogach krajowych niewypełnionej i nieaktualnej oraz nieważny dowód uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych.
Organ argumentował, że brak karty opłaty za korzystanie z dróg krajowych bądź posiadanie karty niewypełnionej lub wypełnionej w sposób inny niż określony w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. nr 150 poz. 1684) nie stanowi dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty. Czyn taki stanowi naruszenie art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, co skutkuje obowiązkiem wymierzenia kary pieniężnej. Wysokość kary została ustalona na podstawie załącznika do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 2 lipca 2002 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych w transporcie drogowym (Dz. U. nr 115 poz. 999).
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego strona domagała się uchylenia decyzji organów obu instancji zarzucając naruszenie przepisu art. 92
ust. 1 pkt. 6 ustawy o transporcie drogowym oraz art. 7 k.p.a. na skutek niewyjaśnieni stanu faktycznego sprawy. W uzasadnieniu wskazano, że kierowca skarżącej posiadał ważną opłatę dobową za dzień 2-3 grudnia 2002 r. a tym samym nie można uznać, że skarżąca wykonywała transport drogowy bez stosownej opłaty za przejazd po drogach krajowych. Skarżąca zarzuciła, że kierowca samochodu nie okazał druku wypełnionej karty opłaty drogowych na wyraźne polecenie kontrolującego, który wskazywał, iż uwagi na zmienione przepisy i tak jest ona nieaktualna. Nadto skarżąca zarzuciła, że znalezienie odpowiedniej karty nie było możliwe, bowiem kontrola odbywała się w nocy, a kontrolujący samochód policjant w sposób jednoznaczny i władczy zakazał kierowcy odszukanie dokumentu stwierdzając, że nawet prawidłowo wypełniony i opłacony dokument będzie nieważny. Skarżąca wniosła o uzupełnienie przez sąd administracyjny postępowania dowodowego poprzez dopuszczenie dowodu z zeznań świadków (kierowcy samochodu oraz kontrolującego policjanta) a także dowodu z przesłuchania strony skarżącej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Podniósł, że zaskarżona decyzja utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji nie narusza przepisów prawa materialnego i formalnego.
W uzasadnieniu odpowiedzi wywodził, że policja jest uprawniona do kontroli dokumentów, o których mowa w art. 87 ustawy o transporcie drogowym, a podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca obowiązany jest mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu m.in. dowód należnej opłaty za korzystanie z dróg krajowych. Przedsiębiorca jest odpowiedzialny za wyposażenie kierowcy wykonującego przejazd w wymagane dokumenty. Brak dokumentu potwierdzającego uiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych skutkuje nałożeniem kary od 2.000 zł do 15.000 zł. W kontekście skargi podniósł, że nielogiczny jest zarzut, iż na władczy i jednoznaczny zakaz kontrolującego kierowca nie okazał właściwego dokumentu, gdyż celem kontroli jest sprawdzenie posiadanych przez kierowców dokumentów i ich ważności, a nie zaniechanie tej czynności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
najpierw odnotować należy, że skoro skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. to w oparciu o art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1271) sprawa podlega rozpoznaniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny. W tym przypadku jest to z mocy rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. nr 72 poz. 652), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności zaskarżonej decyzji administracyjnej z prawem. Decyzja jest zgodna z prawem, jeżeli odpowiada przepisom prawa materialnego i procesowego. W związku z tym usunięcie decyzji z obrotu prawnego może nastąpić tylko wówczas, gdy postępowanie sądowe dotyczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 1 powołanej ustawy.
Stosownie do zasady praworządności wyrażonej w art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego – stanowiącej fundamentalną zasadę postępowania administracyjnego – organy administracji działają na podstawie prawa.
Z zasady, że sąd administracyjny ocenia, czy zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, wynika konsekwencja co do tego, że sąd ten rozważa wyłącznie prawo obowiązujące w dniu wydania decyzji jak i stan sprawy istniejący na dzień wydania decyzji.
Skarga nie mogła zostać uwzględniona, gdyż zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej decyzji organu I instancji nie można postawić zarzutu naruszenia prawa tak procesowego jak i materialnego.
Przepisami prawa materialnego mającymi zastosowanie w sprawie jest ustawa z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. nr 125, poz. 1371). zgodnie z art. 87 cyt. Ustawy, podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli wypis z licencji, dowód uiszczenia należnej opłaty za korzystanie z dróg krajowych, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas postoju. Uprawnionym organem do kontroli dokumentów wymaganych powołanym wyżej przepisem jest m. in. policja – art. 89 ust. 1 pkt 1. Stosownie do treści przepisu art. 92 ust. 1 pkt 6 w związku z art. 93 powołanej ustawy uprawnieni do kontroli pojazdu mają prawo nałożyć na kontrolowanego karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Wysokość kar pieniężnych za naruszenia wymienione w art. 92 ustawy określa rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2002 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych w transporcie drogowym (Dz. U. nr 115 poz. 1371), wysokość kary za naruszenie normy art. 92 ust. 1 pkt 6, a więc wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne bez posiadania w pojeździe dowodu uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych stanowi kwotę 4.000 zł. Natomiast rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. nr 150 poz. 1684) określa rodzaj i stawki opłaty uiszczanej przez przedsiębiorców wykonujących transport drogowy na terytorium RP oraz wykonujących przewozy na potrzeby własne za przejazd po drogach krajowych oraz tryb wnoszenia i sposób rozliczenia opłaty w przypadku niewykorzystania dokumentu. Uiszczenie opłaty następuje poprzez nabycie przez przedsiębiorcę karty opłaty, która następnie podlega wypełnieniu. Wypełniona przed rozpoczęciem przejazdu karta opłaty stanowi dokument potwierdzający wniesienie opłaty – par. 4 i 5 cyt. rozporządzenia z 14 grudnia 2001 r. Kartę opłaty wypełnia się przed rozpoczęciem przejazdu przez wpisanie w odpowiednim miejscu numeru rejestracyjnego pojazdu, dat i godzin określających termin ważności karty, daty wydania karty oraz oznaczenie emisji spalin pojazdu samochodowego. Termin ważności karty należy wpisać tak, aby wszystkie oznaczone pola karty były wypełnione – par. 5 pkt. 4. Karta opłaty niewypełniona lub wypełniona w sposób inny niż określony w rozporządzeniu, a także zawierająca poprawki nie stanowi dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty par. 5 pkt 6 powołanego rozporządzenia Ministra Infrastruktury.
Z lektury akt wynika, że w omawianym przypadku, kierowca skarżącej nie posiadał dowodu uiszczenia należnej przepisem art. 87 ustawy o transporcie drogowym opłaty za korzystanie z dróg krajowych, nie wypełnił tym samym obowiązków ustawowych związanych z koniecznością posiadania tego dokumentu, w tym obowiązków szczegółowo opisanych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 14 grudnia 2001 r.
W ocenie Sądu, poczynione w tej mierze ustalenia stanu faktycznego przez organy były prawidłowe i nie naruszały przepisów art. 7 i 77 k.p.a. Z przeprowadzonej kontroli sporządzono szczegółowy protokół, podpisany przez wszystkie osoby biorące w niej udział. Ustalenia protokołu jednoznacznie wskazują na naruszenia omawianych przepisów ustawy o transporcie drogowym i przepisów wykonawczych do tej ustawy.
Odnośnie zarzutów skargi należy podnieść, że organy nie zaniechały podjęcia czynności procesowych zmierzających do pełnego zebrania materiału dowodowego, zwłaszcza, że dokonano na posterunku policji sporządzenia kserokopii posiadanej przez kierowcę karty opłaty drogowej, umożliwiono złożenia dodatkowego oświadczenia dołączonego do protokołu kontroli z dnia 4 grudnia 2002 r. W kontekście zarzutów skargi należy również podnieść, że podstawą orzekania dla sądu administracyjnego jest w zasadzie cały materiał dowodowy sprawy zgromadzony w postępowaniu przed organem administracji. Sąd może dopuścić przeprowadzenie dowodu z dokumentu, jeżeli w jego ocenie jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje przedłużenia postępowania w sprawie. Przed sądem administracyjnym możliwe jest jedynie uzupełniające postępowanie dowodowe, ograniczone do możliwości przeprowadzenia dowodu w dokumentu. Przeprowadzenie tego postępowania z innych środków dowodowych jest niedopuszczalne art. 106 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270).
W tym stanie rzeczy, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest zarzutów i podstaw prawnych, które z urzędu należało wziąć pod rozwagę, skarga podlega oddaleniu na podstawie art.151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.