Orzeczenie · 2026-04-29

II SA/Wr 196/26Oddalenie sprzeciwu samowolna budowa budynku gospodarczego

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Miejsce
Wrocław
Data
2026-04-29
NSABudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanadecyzja kasacyjnapostępowanie administracyjnebudynek gospodarczyprojekt budowlanystan faktycznydowodysąd administracyjnysprzeciw

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał sprzeciw E. C. i H. C. od decyzji Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (DWINB), która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) o umorzeniu postępowania w sprawie samowolnej budowy budynku gospodarczego. PINB pierwotnie umorzył postępowanie, uznając budowę za legalną na podstawie zatwierdzonego projektu budowlanego budynku mieszkalnego z garażem. DWINB, rozpatrując odwołanie, uznał tę decyzję za przedwczesną, wskazując na rozbieżności między projektem a stanem faktycznym, w tym zmiany w otworach garażowych i dobudowę części budynku nieprzewidzianej w projekcie. Sąd administracyjny, działając w trybie sprzeciwu od decyzji kasacyjnej (art. 64a-64e p.p.s.a.), ocenił jedynie, czy DWINB miał podstawy do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. Stwierdzono, że organ odwoławczy zasadnie uznał naruszenie przepisów postępowania przez PINB oraz istotny wpływ koniecznego do wyjaśnienia zakresu sprawy na jej rozstrzygnięcie. Sąd podkreślił, że w postępowaniu sprzeciwowym nie ocenia się meritum sprawy ani kwestii stron postępowania, a jedynie zasadność wydania decyzji kasacyjnej. W związku z tym, sprzeciw został oddalony, a sprawa wróciła do organu pierwszej instancji w celu dalszego, merytorycznego rozpatrzenia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących decyzji kasacyjnych organu odwoławczego (art. 138 § 2 k.p.a.) oraz zakresu kontroli sądów administracyjnych w postępowaniu sprzeciwowym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki postępowania sprzeciwowego od decyzji kasacyjnej w sprawach administracyjnych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ odwoławczy miał podstawy prawne do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. w sytuacji, gdy organ pierwszej instancji umorzył postępowanie w sprawie samowolnej budowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ odwoławczy miał podstawy do wydania decyzji kasacyjnej, ponieważ stwierdził naruszenie przepisów postępowania przez organ pierwszej instancji oraz uznał, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

Uzasadnienie

Sąd ocenił, że organ odwoławczy zasadnie uznał, iż decyzja o umorzeniu postępowania była przedwczesna z uwagi na potrzebę dalszego wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym konfrontacji projektu budowlanego ze stanem istniejącym i zebrania dodatkowych dowodów. Kontrola sądowa w postępowaniu sprzeciwowym ogranicza się do oceny przesłanek zastosowania art. 138 § 2 k.p.a.

Czy strony postępowania administracyjnego (K. C. i K. C.(1)) miały legitymację do wniesienia odwołania od decyzji PINB w sprawie samowolnej budowy budynku gospodarczego?

Odpowiedź sądu

Kwestia ta nie mogła być przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu sądowym dotyczącym sprzeciwu od decyzji kasacyjnej, jednak organ pierwszej instancji w ponownym postępowaniu powinien rozważyć krąg stron.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny w postępowaniu sprzeciwowym nie jest władny rozstrzygać o prawach podmiotów, które nie biorą udziału w tym postępowaniu, zgodnie z art. 64b § 3 p.p.s.a. Ocena statusu strony należy do organu administracji w toku ponownego postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono sprzeciw od decyzji organu odwoławczego, która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji o umorzeniu postępowania w sprawie samowolnej budowy budynku gospodarczego.

Przepisy (9)

Główne

k.p.a. art. 138 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

p.p.s.a. art. 64a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw.

p.p.s.a. art. 64e

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a.

p.p.s.a. art. 151a § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku oddalenia sprzeciwu, sąd oddala sprzeciw.

Pomocnicze

k.p.a. art. 105 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej umorzy postępowanie, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się uzasadnione w całości.

u.p.z.p. art. 64b § § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Dotyczy sprzeciwu od decyzji kasacyjnej.

u.p.z.p. art. 138 § par. 2

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Dotyczy uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. art. 1

Zakres kontroli sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądów administracyjnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy zasadnie uznał, że decyzja o umorzeniu postępowania była przedwczesna z uwagi na potrzebę wyjaśnienia stanu faktycznego. • Konieczność konfrontacji projektu budowlanego ze stanem istniejącym i zebrania dodatkowych dowodów.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżących dotyczące legalności budowy i braku podstaw do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji. • Argumenty skarżących dotyczące braku legitymacji stron odwołujących się.

Godne uwagi sformułowania

kontrola sądowa w zakresie rozpoznania sprzeciwu polega na dokonaniu oceny, czy w okolicznościach danej sprawy organ odwoławczy w uzasadniony sposób wykorzystał możliwość wydania decyzji kasacyjnej, czy też bezzasadnie uchylił się od załatwienia sprawy co do jej istoty • konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie • samo sąsiedztwo jest tożsame z wejściem w obszar oddziaływania obiektu i daje stronie wnoszącej odwołanie status strony postępowania

Skład orzekający

Wojciech Śnieżyński

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących decyzji kasacyjnych organu odwoławczego (art. 138 § 2 k.p.a.) oraz zakresu kontroli sądów administracyjnych w postępowaniu sprzeciwowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania sprzeciwowego od decyzji kasacyjnej w sprawach administracyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy typowego sporu sąsiedzkiego związanego z prawem budowlanym i procedurą administracyjną, z naciskiem na interpretację przepisów proceduralnych przez sąd.

Sąd wyjaśnia: Kiedy organ może uchylić decyzję i co to oznacza dla stron?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst