II SA/Wr 130/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2004-02-11
NSAAdministracyjneŚredniawsa
choroba zawodowanarząd głosunauczycielochrona zdrowiapostępowanie administracyjnekontrola sądowaopinie lekarskieKodeks postępowania administracyjnego

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję odmawiającą stwierdzenia choroby zawodowej narządu głosu u nauczycielki, wskazując na błędy w ocenie opinii lekarskich i pominięcie istotnych zmian chorobowych.

Skarżąca, nauczycielka z wieloletnim stażem, domagała się stwierdzenia choroby zawodowej narządu głosu. Organy administracji odmówiły, opierając się na opiniach lekarskich wskazujących na zmiany zapalne, a nie zawodowe. Sąd uchylił decyzje, stwierdzając, że organy nieprawidłowo oceniły dowody, pominęły istotne zmiany chorobowe (zmiany przerostowe) wymienione w wykazie chorób zawodowych i nie wyjaśniły rozbieżności między opiniami lekarskimi.

Sprawa dotyczyła skargi nauczycielki na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, który utrzymał w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą stwierdzenia choroby zawodowej narządu głosu. Skarżąca pracowała jako nauczycielka przez wiele lat, narażona na nadmierny wysiłek głosowy. Badania wykazały przewlekłe przerostowe zapalenie krtani i gardła oraz zmiany w obrębie strun głosowych. Organy uznały jednak, że nie są to zmiany charakterystyczne dla choroby zawodowej. Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Sąd wskazał na lakoniczność uzasadnień decyzji oraz na naruszenie zasad postępowania, w tym obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wyczerpującego zebrania dowodów. Podkreślono, że stwierdzone przez jeden z ośrodków medycyny pracy zmiany przerostowe mieszczą się w wykazie chorób zawodowych, a organy nieprawidłowo oceniły opinie lekarskie, nie wyjaśniając rozbieżności między nimi i bezkrytycznie opierając się na jednej z nich. Sąd uznał, że opinie lekarskie nie spełniały wymogów jednoznaczności i zrozumiałości, co uniemożliwiało ich miarodajną ocenę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli zmiany chorobowe mieszczą się w wykazie chorób zawodowych i zostały spowodowane czynnikami szkodliwymi w środowisku pracy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że stwierdzone przez jeden z ośrodków medycyny pracy zmiany przerostowe narządu głosu mieszczą się w wykazie chorób zawodowych, a organy nieprawidłowo oceniły dowody, nie wyjaśniając rozbieżności między opiniami lekarskimi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (15)

Główne

Dz.U. 1983 nr 65 poz 294 § § 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych

Stwierdzenie choroby zawodowej jest uzależnione od łącznego wystąpienia dwóch przesłanek: rodzaj choroby musi mieścić się w wykazie, a choroba musi być spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy.

Dz.U. 1983 nr 65 poz 294 § pkt 7 wykazu

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych

Przewlekłe choroby narządu głosu związane z nadmiernym wysiłkiem głosowym (guzki śpiewacza, niedowłady strun głosowych, zmiany przerostowe) są chorobą zawodową.

Dz.U. Nr 153, poz. 1269 art. 1 § § 1 ust. 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.

Dz.U. Nr 153, poz. 1269 art. 1 § § 1 ust. 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Kontrola sądu administracyjnego jest pod względem zgodności z prawem.

Dz.U. Nr 153, poz. 1270 art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uwzględnienia skargi w przypadku naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania.

Pomocnicze

Dz.U. 1983 nr 65 poz 294 § § 1 ust. 2

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych

Dz.U. 1983 nr 65 poz 294 § § 8 ust. 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych

Orzeczenia lekarskie mają walor opinii biegłych.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Uzasadnienie decyzji powinno zawierać wskazanie faktów, dowodów i przyczyn odmowy wiarygodności innym dowodom.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej.

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i zebrania materiału dowodowego.

k.p.a. art. 84

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Opinie biegłych jako dowód.

k.p.a. art. 75

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Dowód w rozumieniu k.p.a.

k.p.a. art. 80 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Ocena dowodów przez organ.

Dz.U. Nr 153, poz. 1270 art. 152

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odstępuje od orzeczenia o wykonaniu decyzji, jeśli nie tworzy ona praw i obowiązków.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nieprawidłowo oceniły opinie lekarskie, nie wyjaśniając rozbieżności między nimi. Stwierdzone zmiany przerostowe narządu głosu mieszczą się w wykazie chorób zawodowych. Uzasadnienie decyzji było lakoniczne i nie spełniało wymogów formalnych. Organy pominęły istotne dowody i nie wyjaśniły stanu faktycznego w sposób wyczerpujący.

Godne uwagi sformułowania

zmiany w narządzie głosu typu zapalenia nie mają związku przyczynowego z wykonywanym zawodem nauczycielki stwierdzone zmiany chorobowe w obrębie narządu głosu nie są charakterystyczne dla organicznej patologii związanej z nadmiernym wysiłkiem głosowym zmiany przerostowe mieszczą się w wymienionych enumeratywnie w pkt 7 wykazu schorzeniach narządu głosu autorytatywne stwierdzenie, że stwierdzone u skarżącej schorzenie narządu głosu nie daje podstaw do rozpoznania choroby zawodowej nie poddaje się kontroli Sądu.

Skład orzekający

Anna Moskała

przewodniczący sprawozdawca

Jerzy Strzebińczyk

członek

Krystyna Anna Stec

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących stwierdzania chorób zawodowych, ocena dowodów (opinii lekarskich) w postępowaniu administracyjnym, wymogi formalne uzasadnienia decyzji administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nauczyciela z chorobą narządu głosu, ale zasady oceny dowodów i uzasadnienia decyzji są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe gromadzenie i ocena dowodów w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza gdy w grę wchodzą opinie biegłych i specjalistyczne rozpoznania medyczne.

Nauczycielka wygrała z sanepidem o chorobę zawodową narządu głosu. Sąd wskazał na błędy w ocenie dowodów.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wr 130/01 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2004-02-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2001-01-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Anna Moskała /przewodniczący sprawozdawca/
Jerzy Strzebińczyk
Krystyna Anna Stec
Symbol z opisem
620  Ochrona zdrowia, w tym sprawy dotyczące chorób zawodowych, zakładów opieki zdrowotnej, uzdrowisk, zawodu lekarza, pielęg
Hasła tematyczne
Ochrona zdrowia
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Powołane przepisy
Dz.U. 1983 nr 65 poz 294
par. 1, par. 8 ust. 1
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 7, art. 75, art. 77 par. 1, art. 80 par. 1, art. 84, art. 107 par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Sygn. akt 3 II SA/Wr 130/2001 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 lutego 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Moskała (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia NSA Krystyna Anna Stec Sędzia WSA Jerzy Strzebińczyk Protokolant: Katarzyna Dziok po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2004 r. przy udziale sprawy ze skargi E. C. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. Oddział w W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia choroby zawodowej I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzająca ją decyzję organu I instancji z dnia [...] nr [...]; II. odstępuje od orzeczenia o wykonaniu zaskarżonej decyzji. III.
Uzasadnienie
D. Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z § 10 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. Nr 65, poz. 294 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, którą nie stwierdzono u skarżącej choroby zawodowej w postaci choroby zawodowej narządu głosu.
W uzasadnieniu wskazano, iż skarżąca w okresie od 1959 do 1972 r. pracowała w Szkole Podstawowej w B. jako nauczyciel, w okresie od 1972 do 1975 r. jako wychowawca w świetlicy dziecięcej, a w latach 1975 do 1995 ponownie w Szkole Podstawowej jako nauczyciel biologii, środowiska, plastyki i wychowawca w świetlicy. Od 1 listopada 1995r. przeszła na emeryturę, jednocześnie pracując na ½ etatu. W całym okresie zatrudnienia skarżąca narażona była na nadmierny wysiłek głosowy.
W dniu 16 lutego 2000 r. skarżąca odbyła badania specjalistyczne laryngologiczne oraz konsultację foniatryczną w W. Ośrodku Medycyny Pracy. Nie stwierdzono u niej choroby zawodowej. Rozpoznano natomiast przewlekłe przerostowe zapalenie krtani i gardła. Z powyższym orzeczeniem skarżąca nie zgodziła się i złożyła wniosek o ponowne przebadanie w Instytucie Medycyny Pracy w S. Orzeczeniem z dnia 3 października 2000 r. Instytut orzekł o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej narządu głosu. Jako rozpoznanie wskazał przewlekły, prosty nieżyt błony śluzowej gardła i krtani, podając jednocześnie, iż stwierdzone zmiany chorobowe w obrębie narządu głosu nie są charakterystyczne dla organicznej patologii związanej z nadmiernym wysiłkiem głosowym.
W odwołaniu od tej decyzji skarżąca zarzuciła, że jednostka chorobowa stwierdzona podczas badania wykonanego w W. ujęta jest w wykazie chorób zawodowych. Stwierdzono także podczas tych badań niedowłady strun głosowych, zgrubienie strun, ich przekrwienie oraz niedomykanie się w czasie fonacji. Zdaniem skarżącej daje to podstawę do stwierdzenia choroby zawodowej.
Organ odwoławczy powołując treść obu powołanych wyżej rozpoznań, wydanych przez placówki służby zdrowia upoważnione do orzekania w sprawach chorób zawodowych, stwierdził, iż podane przez nie rozpoznania, a mianowicie zmiany zapalne w obrębie gardła i krtani nie są charakterystyczne dla patologii zawodowej i nie widnieją w obowiązującym wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia
Sygn. akt 3 II SA/Wr 130/2001 3
18 listopada 1983r. w sprawie chorób zawodowych. W tym stanie rzeczy brak jest podstaw do zmiany kwestionowanej w odwołaniu decyzji organu I instancji.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca domagała się ponownego rozpatrzenia jej wniosku. Przywołała załączoną do akt dokumentację lekarską i wydane w sprawie orzeczenia.
W odpowiedzi na skargę D. Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Według art. 1 § 2 powołanej wyżej ustawy kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Określone w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) podstawy prawne uwzględnienia skargi ograniczone zostały do naruszenia prawa, a zatem badając decyzję administracyjną sąd bada zgodność z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego.
Według § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. Nr 65, poz. 294 ze zm.) " Za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy". Z powyższego uregulowania wynika zatem, że stwierdzenie choroby zawodowej jest uzależnione od łącznego wystąpienia dwóch przesłanek: po pierwsze musi to być rodzaj choroby, który mieści się w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do powołanego wyżej rozporządzenia, po drugie choroba zawodowa została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy, przy czym przy ocenie działania czynnika szkodliwego należy uwzględnić okoliczności wymienione w § 1 ust. 2 tego rozporządzenia.
Rozpatrując skargę trzeba przede wszystkim zauważyć, że stosownie do art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Zaskarżona decyzja wskazanym wymaganiom nie odpowiada, gdyż uzasadnienie charakteryzuje lakoniczność jej pisemnych motywów.
Sygn. akt 3 II SA/Wr 130/2001 4
Warunkiem koniecznym stwierdzenia przez organy inspekcji sanitarnej choroby zawodowej jest uprzednie jej lekarskie rozpoznanie przez właściwe medyczne jednostki orzecznicze, co w sposób oczywisty wynika z powołanego wyżej rozporządzenia.
Z zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 i 77 § 1 kpa wynika z kolei obowiązek organu podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. W niniejszej sprawie W. Ośrodek Medycyny Pracy w orzeczeniu z dnia 10 marca 2000 r. stwierdził, iż skarżąca cierpi na przewlekłe przerostowe zapalenie krtani i gardła. Nie uznał jednak tej jednostki chorobowej za chorobę zawodową podając w uzasadnieniu, iż "zmiany w narządzie głosu typu zapalenia nie mają związku przyczynowego z wykonywanym zawodem nauczycielki, co potwierdza konsultacja foniatryczna". W aktach sprawy brak jednak jakiegokolwiek śladu takiej konsultacji. Opiniujący również w sprawie Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. w orzeczeniu z dnia 3 października 2000 r. stwierdził brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu głosu, wskazując w uzasadnieniu, że "stwierdzone zmiany chorobowe w obrębie narządu głosu nie są charakterystyczne dla organicznej patologii związanej z nadmiernym wysiłkiem głosowym". Z treści tego orzeczenia wynika, iż stwierdzono u skarżącej przewlekły, prosty nieżyt błony śluzowej gardła i krtani.
Zgodnie z pkt 7 wykazu chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do rozporządzenia z dnia 18 listopada 1983 r. chorobą zawodową są przewlekłe choroby narządu głosu związane z nadmiernym wysiłkiem głosowym (guzki śpiewacza, niedowłady strun głosowych, zmiany przerostowe).
Stwierdzone więc przez W. Ośrodek Medycyny Pracy w orzeczeniu z dnia 10 marca 2000 r. zmiany przerostowe mieszczą się w wymienionych enumeratywnie w pkt 7 wykazu schorzeniach narządu głosu. Należy zauważyć, iż w punkcie tym nie ma żadnego odniesienia do zmian typu "zapalenia", co w sposób nieuprawniony uczynił W. Ośrodek Medycyny Pracy.
Opiniujący w sprawie Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu do tej kwestii nie odniósł się w ogóle. Pominięto także wynik badana przeprowadzony w dniu 26 lutego 2000 r. w Centrum Endoskopii Laryngologicznej.
Z motywów zaskarżonego rozstrzygnięcia wynika, iż decyzję oparto na podstawie orzeczenia lekarskiego, o którym mowa w § 8 ust. 1 rozporządzenia z dnia 18 listopada 1983r. Tego rodzaju orzeczenia lekarskie mają bez wątpienia walor opinii biegłych, wymienionych w art. 84 K.p.a., stanowiąc dowód w rozumieniu art. 75 K.p.a. Dowód ten, jak każdy inny dowód w sprawie, podlega ocenie organu orzekającego, stosownie do art. 80 § 1 K.p.a., a zatem przedmiotowa opinia musi być sporządzona w sposób zrozumiały dla stron,
Sygn. akt 3 II SA/Wr 130/2001
5
organów oraz Sądu. Winna być nadto jednoznaczna w swej treści i nie budzić wątpliwości, by mogła być uznana za miarodajną w sprawie.
Takich wymogów nie spełniają załączone do akt sprawy orzeczenia lekarskie. W pierwszym rzędzie należy zauważyć, iż nie są one zbieżne w przedmiocie rozpoznania. Rozbieżności tej nie wyjaśnia orzeczenie lekarskie sporządzone przez Instytut w Sosnowcu, a autorytatywne stwierdzenie, że stwierdzone u skarżącej schorzenie narządu głosu nie daje podstaw do rozpoznania choroby zawodowej nie poddaje się kontroli Sądu. Okoliczność ta obligowała organy orzekające w sprawie do wyjaśnienia tych kwestii. Bezkrytyczne odniesienie się przez organ do przedłożonych w sprawie opinii stanowi naruszenie zasad postępowania, o których była mowa na wstępie uzasadnienia.
Z tych względów na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Ze względu na treść zaskarżonej decyzji nie tworzącej praw i obowiązków, Sąd odstąpił od orzeczenia na podstawie art. 152 powołanej ustawy Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI