II SA/WA 1778/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi A. J. na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD) odmawiające wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie kontroli bazy eksploatacyjnej firmy transportowej "U.". Skarżący domagał się zbadania, czy firma spełnia wymogi prawne do wykonywania działalności polegającej na transporcie towarów. Po wcześniejszym uchyleniu przez WSA postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania z powodu braku precyzyjnej podstawy prawnej żądania, GITD wezwał skarżącego do wskazania tej podstawy. Skarżący powołał się na art. 61 § 1 k.p.a. GITD ponownie odmówił wszczęcia postępowania, wskazując na art. 61a § 1 k.p.a. oraz przepisy ustawy o transporcie drogowym (art. 83, 84), które przewidują wszczęcie postępowania kontrolnego wyłącznie z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organu. Sąd podkreślił, że choć art. 61 § 1 k.p.a. stanowi o wszczęciu postępowania na żądanie strony lub z urzędu, to przepisy szczególne, takie jak ustawa o transporcie drogowym, mogą ograniczać tę zasadę. W tym przypadku, przepisy te wyraźnie wskazują, że kontrola spełniania wymogów przez przewoźnika drogowego (w tym posiadania bazy eksploatacyjnej) jest prowadzona z urzędu przez właściwy organ, a nie na wniosek podmiotu trzeciego. Sąd uznał, że skarżący nie może zastępować inicjatywy organu w postępowaniu, które z mocy prawa wszczynane jest z urzędu. Odnosząc się do zarzutów skarżącego dotyczących hałasu czy ochrony środowiska, sąd wskazał, że istnieją inne środki prawne do dochodzenia roszczeń w tym zakresie, ale nie mogą one stanowić podstawy do wszczęcia postępowania w trybie art. 84 ustawy o transporcie drogowym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawach, gdzie przepisy szczególne przewidują inicjatywę organu z urzędu, a nie na wniosek strony.
Dotyczy specyficznej sytuacji kontroli bazy eksploatacyjnej w transporcie drogowym, ale zasada interpretacji przepisów o wszczęciu postępowania ma szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wniosek strony trzeciej może zainicjować postępowanie administracyjne w przedmiocie kontroli spełniania wymogów przez przedsiębiorcę transportu drogowego, w sytuacji gdy przepisy szczególne przewidują wszczęcie takiego postępowania wyłącznie z urzędu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek strony trzeciej nie może zainicjować postępowania administracyjnego w przedmiocie kontroli spełniania wymogów przez przedsiębiorcę transportu drogowego, jeśli przepisy szczególne (ustawa o transporcie drogowym) przewidują wszczęcie takiego postępowania wyłącznie z urzędu.
Uzasadnienie
Przepisy ustawy o transporcie drogowym (art. 83, 84) jednoznacznie wskazują, że organy są uprawnione do kontroli przedsiębiorcy w zakresie spełniania wymogów i prowadzą ją z urzędu. W związku z tym, postępowanie w tym zakresie nie może być wszczęte na wniosek podmiotu trzeciego, a organ administracji ma prawo wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a.
Czy skarżący, jako osoba trzecia, może być uznany za stronę postępowania administracyjnego dotyczącego kontroli bazy eksploatacyjnej firmy transportowej?
Odpowiedź sądu
W kontekście postępowania wszczynanego z urzędu w celu kontroli spełniania wymogów przez przedsiębiorcę transportu drogowego, skarżący nie może być uznany za stronę inicjującą takie postępowanie.
Uzasadnienie
Sąd nie rozstrzygał bezpośrednio kwestii legitymacji procesowej skarżącego jako strony w sensie materialnoprawnym, lecz skupił się na braku możliwości wszczęcia postępowania na jego wniosek. Podkreślono, że postępowanie kontrolne w zakresie bazy eksploatacyjnej jest wszczynane z urzędu, a nie na wniosek.
Przepisy (8)
Główne
k.p.a. art. 61a § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.t.d. art. 84 § 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
u.t.d. art. 84 § 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
Pomocnicze
k.p.a. art. 61 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.t.d. art. 83 § 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
p.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy ustawy o transporcie drogowym (art. 83, 84) przewidują wszczęcie postępowania kontrolnego w zakresie bazy eksploatacyjnej wyłącznie z urzędu, a nie na wniosek strony trzeciej. • Organ administracji publicznej ma prawo wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., gdy z uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, w tym gdy zostało zainicjowane przez podmiot nieuprawniony lub gdy przepisy szczególne wyłączają taką możliwość.
Odrzucone argumenty
Skarżący argumentował, że jego interes prawny (np. ochrona przed hałasem) uzasadnia wszczęcie postępowania. • Skarżący kwestionował brak przesłanek do wszczęcia postępowania i zarzucał organowi przedwczesne formułowanie ocen. • Skarżący podnosił, że nie jest dopuszczalne ograniczanie wszczęcia postępowania wyłącznie z urzędu, jeśli przepisy prawa nie wyłączają dopuszczalności wszczęcia na wniosek.
Godne uwagi sformułowania
Postępowanie to nie ma charakteru wnioskowego i co za tym idzie nie może być wszczęte w oparciu o żądanie kierowane do właściwego organu przez podmioty trzecie. • Podmioty takie nie mają prawa inicjowania takiego postępowania w stosunku do podmiotu wykonującego działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego. • Konstrukcja przytoczonego przepisu wskazuje jednoznacznie, iż postępowanie w powyższym zakresie wszczynane jest jedynie z urzędu przez właściwy organ. • Nie można zatem przyjąć, iż wniosek powinien obligatoryjnie zainicjować czynności, które organ ma podejmować jedynie działając z urzędu.
Skład orzekający
Łukasz Krzycki
przewodniczący
Sławomir Antoniuk
członek
Tomasz Szmydt
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawach, gdzie przepisy szczególne przewidują inicjatywę organu z urzędu, a nie na wniosek strony."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji kontroli bazy eksploatacyjnej w transporcie drogowym, ale zasada interpretacji przepisów o wszczęciu postępowania ma szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą inicjatywy wszczęcia postępowania administracyjnego i ograniczeń wynikających z przepisów szczególnych. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Kiedy wniosek nie wystarczy: postępowanie administracyjne tylko z urzędu?”
Sektor
transportowe
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.