Pełny tekst orzeczenia II SA/Wa 1253/22

II SA/Wa 1253/22 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2022-11-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-07-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Góraj /przewodniczący sprawozdawca/
Ewa Kwiecińska
Michał Sułkowski
Symbol z opisem
6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art.145 par. 1 pkt.1 lit.c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.), Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Asesor WSA Michał Sułkowski, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 25 listopada 2022 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Politechniki [...] z dnia [...] maja 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium rektora 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wydziałowej Komisji Stypendialnej Wydziału [...] Politechniki [...] z dnia [...] kwietnia 2022 r. nr [...]; 2. zasądza od Odwoławczej Komisji Stypendialnej Politechniki [...] na rzecz K. S. kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
K. S. (dalej: "Skarżący") pismem z dnia 20 czerwca 2022 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Politechniki [...] z dnia [...] maja 2022 r. utrzymującą
w mocy decyzję Wydziałowej Komisji Stypendialnej Wydziału [...] Politechniki [...] z dnia [...] kwietnia 2022 r. o odmowie przyznania stypendium rektora.
W uzasadnieniu decyzji organu I instancji wskazano, iż w jego ocenie skarżący nie spełnił warunków do uzyskania stypendium rektora określonych w § 24 Regulaminu świadczeń dla studentów i doktorantów P[...] na rok akademicki 2021/2022 z uwagi na fakt, iż uzyskana przez Skarżącego liczba punktów nie mieści się w 8% listy rankingowej kierunku studiów właściwego dla Skarżącego.
Następnie – Odwoławcza Komisja Stypendialna po rozpoznaniu odwołania od ww. rozstrzygnięcia utrzymała w mocy decyzję Wydziałowej Komisji Stypendialnej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie strona zaskarżonej decyzji zarzuciła:
1. naruszenie przepisów prawa postępowania:
1) tj. w stopniu rażącym art. 6 i art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm., dalej: K.p.a.)
w związku z § 7 ust. 1 i ust. 5 Regulaminu świadczeń dla studentów Politechniki [...] na rok akademicki 2021/2022, stanowiącego załącznik do zarządzenia nr 78/2021 Rektora Politechniki [...] z dnia 13 września 2021 r. ([...]), (dalej: Regulamin świadczeń P[...]) poprzez wydanie decyzji przez Odwoławczą Komisję Stypendialną ukształtowaną niezgodnie z trybem określonym w Regulaminie świadczeń PW, przez co wydana decyzja obarczona jest wadą nieważności;
2) tj. w stopniu rażącym art. 6 i art. 7 K.p.a. w związku z § 9 ust. 4 zdanie pierwsze Regulaminu świadczeń P[...] poprzez wydanie decyzji, pomimo braku obecności co najmniej połowy, powołanych zgodnie z Regulaminem świadczeń P[...], członków Odwoławczej Komisji Stypendialnej, przez co wydana decyzja obarczona jest wadą nieważności;
3) tj. art. 6 i art. 7 K.p.a. w związku z art. 86 ust. 3 zdanie drugie ustawy z dnia
20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 574 ze zm., dalej: "ustawa PSWN") oraz w związku z § 7 ust. 3 Regulaminu świadczeń P[...] poprzez wydanie decyzji przez Odwoławczą Komisję Stypendialną w składzie, w którym studenci nie stanowili większości, przez co zaskarżona decyzja została wydana w składzie niezgodnym z przepisami,
2. naruszenie przepisów prawa materialnego:
1) poprzez zastosowanie § 24 ust. 4 Regulaminu P[...], w zakresie, w jakim pozbawia studenta, który uzyskał wyróżniające wyniki w nauce, osiągnięcia naukowe lub artystyczne, lub osiągnięcia sportowe we współzawodnictwie co najmniej na poziomie krajowym, możliwości otrzymania stypendium rektora, jeśli nie znajdzie się w grupie nie większej niż 8% studentów właściwego kierunku studiów, lecz jednocześnie znajdzie się w w/w grupie nie większej niż 10%, tj. w zakresie sprzecznym z: a) art. 91 ust. 3 ustawy PSWN w związku z art. 70 ust. 4 Konstytucji, b) art. 91 ust. 3 ustawy PSWN w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji, c) art. 91 ust. 3 ustawy PSWN w związku z art. 2 Konstytucji, d) art. 95 ust. 1 pkt 1-4 ustawy PSWN w związku z art. 70 ust. 4 zdanie trzecie Konstytucji, e) art. 86 ust. 3 zdanie pierwsze w związku z art. 91 ust. 1 i ust. 3 ustawy PSWN, - co doprowadziło do oparcia rozstrzygnięcia na przesłance niezgodnej z aktami prawnymi wyższego rzędu.
2) poprzez niezastosowanie podmiotowego prawa do równego dostępu do mechanizmów wyrównywania przez państwo szans edukacyjnych wywodzonego z art. 70 ust. 4 Konstytucji RP w związku z zasadą równości zawartą w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP;
3) poprzez błędną interpretację § 24 ust. 1 w zw. z ust. 2 i w zw. z ust. 4 Regulaminu świadczeń P[...] polegającą na przyjęciu, iż stypendium rektora przyznaje się studentom zajmującym najwyższe miejsca na danej liście rankingowej, podczas gdy w rzeczywistości stypendia te przyznawane są studentom, którzy zdobyli najwyższą liczbę punktów w postępowaniu konkursowym, w obrębie całego właściwego kierunku studiów.
W związku z powyższym Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności skarżonej decyzji lub o uchylenie zaskarżonej decyzji Odwoławczej Komisji Stypendialnej Politechniki [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Wydziałowej Komisji Stypendialnej Wydziału [...] Politechniki [...]. W uzasadnieniu powyższego Skarżący rozwinął postawione organowi zarzuty.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej powoływana jako "P.p.s.a."), sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy (...). Pod pojęciem "akt sprawy" należy rozumieć materiał faktyczny i dowodowy sprawy zgromadzony przez organy administracji publicznej w toku całego postępowania toczącego się przed tymi organami, tj. w postępowaniu zakończonym zaskarżonym aktem lub czynnością (zob.: T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym. Komentarz, Warszawa 2005, s. 425). W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że akta administracyjne, o których mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., przesyłane do kontroli sądowej wraz ze skargą, winny zawierać wszystkie dokumenty obrazujące kolejne czynności formalne i merytoryczne, wykonywane przez organy prowadzące postępowanie w rozstrzyganej sprawie. Akta przedkładane sądowi winny zawierać komplety oryginalnych dokumentów ułożonych chronologicznie, złączonych i ponumerowanych, wyposażonych w kartę przeglądową, czyli "spis treści". Akta winny zawierać oryginały wszystkich dokumentów stanowiących dowody w sprawie, w tym także formalnych. Niespełnienie tych wymagań skutkuje tym, że sąd, nie będąc w stanie wyjaśnić nasuwających się wątpliwości, nie może uznać za udowodnione okoliczności, na które powołuje się organ administracji (por. wyrok WSA w Warszawie z 21.02.2008 r., VII SA/Wa 2170/07, LEX nr 355205; wyrok WSA we Wrocławiu z 29.11.2018 r., III SA/Wr 306/18, LEX nr 2593310; wyrok WSA w Rzeszowie z 3.07.2018 r., I SA/Rz 400/18, LEX nr 2517902).
Wskazać także należy, że akta sprawy, o których mowa w art. 133 § 1 i art. 54 § 2 P.p.s.a., oznaczają dokumentację sprawy, na podstawie której organ ustalił stan faktyczny sprawy i wydał rozstrzygnięcie będące przedmiotem kontroli sądu administracyjnego. Należy zatem przyjąć, że przesłane przez organ przy skardze akta sprawy są tymi, które organ posiadał, prowadząc postępowanie zakończone orzeczeniem zaskarżonym do sądu. Przepisy nie nakładają na sąd obowiązku zgromadzenia kompletnych akt postępowania w sprawie toczącej się przed nim, a tylko dokonanie oceny na podstawie akt przesłanych przez organ, a wyjątkowo uzupełnianych dodatkowymi istotnymi dowodami (por. wyrok NSA z 1 lutego 2008 r., sygn. akt I OSK 1548/06, LEX nr 453486, wyrok WSA w Poznaniu z 3 kwietnia 2019 r., sygn. akt IV SA/Po 979/18, LEX nr 2656135).
Tymczasem w aktach administracyjnych w poddanej kontroli Sądu decyzji brak jest: protokołu z posiedzenia Wydziałowej Komisji Stypendialnej Wydziału [...] Politechniki [...] i protokołu z posiedzenia Odwoławczej Komisji Stypendialnej Politechniki [...].
Powyższe braki dokumentacji uniemożliwiają kontrolę tego, czy skład Komisji spełnia wymagania Regulaminu. Kontroli takiej nie przeprowadził również organ odwoławczy.
W procesie kontroli sądowo-administracyjnej decyzji dotyczących stypendium, jest w pierwszej kolejności istotne, czy decyzje te zostały wydane przez właściwy organ i w sposób przewidziany prawem. Dopiero po ustaleniu, że decyzja została wydana
w prawidłowo przeprowadzonej procedurze, uzasadnione jest kontrolowanie zgodności decyzji z prawem materialnym.
Jak wynika z powyższego, dokumentacja przesłana do Sądu nie pozwala na dokonanie kontroli w zakresie prawidłowości składu komisji stypendialnych, które wydawały w niniejszej sprawie decyzje administracyjne w obydwu instancjach. Uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż niewyjaśnienie, czy rozpoznanie sprawy nastąpiło przez kompetentny do tego organ orzekający w prawidłowym składzie, przesądza o tym, że rozstrzygnięcie, które w sprawie zapadło, jest rozstrzygnięciem przedwczesnym, a zatem jego treść mogłaby być inna, gdyby okoliczności te zostały zbadane z zachowaniem wszystkich wymogów procesowych. Podkreślenia przy tym wymaga to, że zgodnie z § 5 ust. 3-6 i § 7 ust. 2 i 3 Regulaminu, Komisja Stypendialna i Odwoławcza Komisja Stypendialna są organami kolegialnymi, a liczbę ich członków ustala rektor. Natomiast stosownie do § 9 ust. 5 i 7 Regulaminu decyzje w ww. komisjach zapadają większością głosów i z ich posiedzeń sporządza się protokół.
Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organy winny uwzględnić wskazania zawarte w uzasadnieniu niniejszego wyroku, w tym zwłaszcza podjąć rozstrzygnięcie w składzie określonym przepisami prawa z jednoczesnym wykazaniem w aktach sprawy
i motywach decyzji prawidłowości składu orzekającego, a także z uwzględnieniem koniecznego wymogu podjęcia decyzji przez organ kolegialny, co wyklucza przekazywanie kompetencji w tym zakresie na jego przewodniczącego. Okoliczności rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej przez organ kolegialny powinny wynikać
z protokołu działania organu w tym zakresie, podpisanego przez członków tego organu
i załączonego do akt administracyjnych sprawy.
Przedwczesne natomiast w tym stanie sprawy było rozpoznawanie przez Sąd zarzutów skargi, ponieważ dopiero po ustaleniu, że przy jej wydaniu nie doszło do naruszenia wyżej omówionych przepisów proceduralnych, możliwa będzie merytoryczna ocena zaskarżonej decyzji pod kątem ewentualnego naruszenia przepisów prawa materialnego.
Wskazać ponadto należy, że stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (...), zatem pomimo braku zawarcia w skardze zarzutów związanych z ww. naruszeniami prawa przez organy Sąd był uprawniony do ich oceny i uchylenia decyzji z tych powodów.
W tym stanie rzeczy, mając na uwadze treść art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.