Pełny tekst orzeczenia

II SA/Sz 830/22

Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.

II SA/Sz 830/22 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2022-12-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-09-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Katarzyna Sokołowska /sprawozdawca/
Patrycja Joanna Suwaj
Renata Bukowiecka-Kleczaj /przewodniczący/
Symbol z opisem
6016 Ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne
Straż pożarna
Inne
Skarżony organ
Zarząd Województwa
Treść wyniku
oddalono sprzeciw
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 620
art. 4 ust. 1 pkt 1 i 4 ust. 1a zd. 1
Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej - tekst jedn.
Dz.U. 2018 poz 845
art. 27 ust. 2
Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych - tekst jedn.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151a par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.), Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 grudnia 2022 r. sprawy ze sprzeciwu Spółdzielni Mieszkaniowej w [...] na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w [...] z dnia [...] sierpnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie wykonania obowiązku doprowadzenia drogi pożarowej do warunków przejezdności dla pojazdów jednostek ochrony przeciwpożarowej oddala sprzeciw.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] maja 2022 r., na podstawie art. 26 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2021 r., poz. 1940 – j.t.), dalej jako "u.p.s.p." i art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 – j.t.), dalej jako "k.p.a.", Komendant Powiatowy Państwowej Straży Pożarnej w S. , nakazał Spółdzielni Mieszkaniowej w S. , [...], dalej jako "strona", "skarżąca", doprowadzenie drogi pożarowej o utwardzonej nawierzchni, umożliwiającej dojazd pojazdów jednostek ochrony przeciwpożarowej o każdej porze roku do mieszkalnego budynku wielorodzinnego, [...], [...], spełniającej następujące warunki:
a) droga pożarowa powinna przebiegać wzdłuż dłuższego boku budynku, na całej jego długości, przy czym bliższa krawędź drogi pożarowej musi być oddalona od ściany budynku o 5 —15 m. Pomiędzy tą drogą i ścianą budynku nie mogą występować stałe elementy zagospodarowania terenu lub drzewa i krzewy o wysokości przekraczającej 3 m, uniemożliwiające dostęp do elewacji budynku za pomocą podnośników i drabin mechanicznych;
b) w przypadkach uzasadnionych warunkami lokalnymi, w szczególności architektonicznymi, droga pożarowa do budynku, może być poprowadzona w taki sposób, aby był zapewniony dostęp do 30 % obwodu zewnętrznego budynku, przy jego rozpiętości (największej szerokości) do 60 m;
c) wyjścia z budynku, powinny mieć połączenie z drogą pożarową, dojściem o szerokości minimalnej 1,5 m i długości nie większej niż 50 m, w sposób zapewniający dotarcie bezpośrednio lub drogami ewakuacyjnymi do każdej strefy pożarowej w tych obiektach;
d) droga pożarowa powinna zapewniać przejazd bez cofania lub powinna być zakończona placem manewrowym o wymiarach 20 m x 20 m, względnie można przewidzieć inne rozwiązania umożliwiające zawrócenie pojazdu. Dopuszcza się wykonanie odcinka drogi pożarowej o długości nie większej niż 15 m, z którego wyjazd jest możliwy jedynie przez cofanie pojazdu;
e) minimalna szerokość drogi pożarowej powinna wynosić co najmniej 4 m, a jej nachylenie podłużne nie może przekraczać 5 % w miejscach, o których mowa w lit. a) i b), oraz na odcinkach o długości 10 m od tych miejsc, zapewniających dojazd i wyjazd.
Jako podstawę prawną obowiązku organ I instancji wskazał art. 4 ust 1 pkt 5 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz.U. 2021 poz. 869 – j.t.), dalej jako "u.o.p" i § 12 ust. 1 pkt 2 oraz § 12 ust. 2, § 12 ust. 3 pkt 1, § 12 ust. 4, § 12 ust. 10, § 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych (Dz. U. 2009 nr 124 poz. 1030) dalej jako "rozporządzenie".
Termin wykonania nakazu organ ustalił na dzień 31 grudnia 2023 r.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że podjął czynności kontrolne w związku z prośbą Wojewody Z.. Doprowadziły one do stwierdzenia szeregu uchybień z zakresu ochrony przeciwpożarowej, opisanych w protokole kontroli, to jest:
1) droga wewnętrzna do budynku nie zapewnia dostępu do 30% jego obwodu zewnętrznego;
2) długość dojścia mierzona od wyjść z obiektu (klatki G i H) do drogi pożarowej przekracza 50 m;
3) wyjazd z odcinków dróg pożarowych doprowadzonych do przedmiotowego obiektu przekracza 15 m. Możliwość wyjazdu z tych dróg jedynie poprzez cofanie pojazdu;
4) szerokość drogi pożarowej prowadzącej do budynku [...] od strony klatek a-c mniejsza niż 4 m (zmierzona szerokość drogi na odcinku do placu wewnętrznego wynosi 3,8 m);
5) szerokość drogi pożarowej prowadzącej do budynku [...] od strony zachodniej budynku mniejsza niż 4 m (zawężona do 3,5 m z uwagi na zaparkowane pojazdy);
6) występowanie pomiędzy drogą pożarową a przedmiotowym budynkiem drzewa/krzewu o wysokości przekraczającej 3 m.
Dalej organ wskazał, że brak drogi pożarowej określonej w przepisach prawa w znaczący sposób uniemożliwi prowadzenie i organizowanie akcji ratowniczo - gaśniczej. Wyjaśnił, że możliwość operowania zarówno pojazdami jak i ustawienia stanowisk gaśniczych decyduje o skuteczności prowadzenia akcji ratowniczej. Skuteczność akcji przekłada się na czas gaszenia pożaru. Im działania są skuteczniejsze tym szybciej pożar będzie ugaszony, a straty w wyniku oddziaływania ognia będą mniejsze. Organ uwypuklił, że w przypadku wystąpienia zagrożenia pożarowego może zaistnieć konieczność prowadzenia ewakuacji interwencyjnej z wykorzystaniem sprzętu i pojazdów ratownictwa wysokościowego. Wobec braku możliwości dojazdu może dojść do sytuacji, w której w budynku zostaną uwięzieni ludzie, bez możliwości samodzielnego opuszczenia budynku, a równocześnie jednostki ochrony przeciwpożarowej nie będą mogły użyć i wykorzystać sprzętu do ratowania ludzi. W takiej sytuacji istnieje ryzyko powstania bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia osób przebywających w obiekcie, w wyniku braku drogi pożarowej, która umożliwi dotarcie pojazdom ratowniczym do budynku i podjęcie skutecznych działań.
Następnie organ poinformował stronę, że zgodnie z § 13 ust. 4 rozporządzenia w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych w szczególnie uzasadnionych przypadkach, gdy spełnienie wymagań dotyczących doprowadzenia drogi pożarowej do obiektu budowlanego jest niemożliwe z uwagi na lokalne uwarunkowania lub jest zasadne przyjęcie innych rozwiązań, na wniosek właściciela budynku dopuszcza się stosowanie rozwiązań zamiennych zapewniających niepogorszenie warunków ochrony przeciwpożarowej obiektu, uzgodnionych z Z. Komendantem Wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej.
Wyjaśnił następnie, że określony w sentencji decyzji sposób usunięcia nieprawidłowości został przyjęty z następujących względów. Przede wszystkim wykonanie obowiązku jest spełnieniem wprost naruszonych przepisów ustawy o ochronie przeciwpożarowej oraz rozporządzenia w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę i dróg pożarowych, co w najprostszy sposób doprowadza budynek, [...], [...] do stanu zgodnego z prawem w zakresie bezpieczeństwa pożarowego. Nakaz jest zgodny ze słusznym interesem strony postępowania, a przez podniesienie ogólnego poziomu bezpieczeństwa pożarowego z interesem społecznym. Wykonanie obowiązku umożliwi prowadzenie działań ratowniczo- gaśniczych oraz ułatwi ewakuację ludzi.
Organ zaznaczył, że wyznaczając termin realizacji obowiązku kierowano się interesem społecznym, dotyczącym dopuszczalnej tolerancji czasowej trwania nieprawidłowości oraz słusznym interesem strony, z którego wynika realna możliwość wykonania koniecznych prac - to jest wykonalnością decyzji.
Końcowo Komendant wskazał, że zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 tej ustawy zapewnienie ochrony przeciwpożarowej budynku spoczywa przede wszystkim na jego właścicielu, jednak zgodnie z art. 4 ust. 1a tej ustawy odpowiedzialność za realizację obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej, stosownie do obowiązków i zadań powierzonych w odniesieniu do budynku (obiektu budowlanego lub terenu), przejmuje zarządca. Jak wynika z akt sprawy, w zakresie nałożonego niniejszą decyzją obowiązku odpowiedzialność spoczywa na Spółdzielni Mieszkaniowej, [...], [...] , który jest zarządcą.
Od decyzji tej odwołanie wniosła Spółdzielnia Mieszkaniowa w S. , podnosząc zarzuty:
1) naruszenia art. 4 ust. la ustawy o ochronie przeciwpożarowej art. 28, art. 29, art. 105 § 1 k.p.a. w związku z art. 27 ust. 1, 2,3 oraz art. 24(1) ust. 1 i 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2.000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz.U. z 2021 r., poz. 1208), poprzez niewłaściwą wykładnię w/w przepisów wynikającą z pominięcia i niezastosowania przepisów ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, a w konsekwencji bezzasadne przyjęcie, że adresatem decyzji administracyjnej i jedyną stroną w postępowaniu administracyjnym powinna być Spółdzielnia Mieszkaniowa w S. , podczas gdy Spółdzielnia Mieszkaniowa w S. jest wyłącznie współwłaścicielem nieruchomości, a przedmiot postępowania i ewentualne wykonanie decyzji wykracza poza umocowanie spółdzielni wynikające z w/w przepisów i wymaga współdziałania i zgody pozostałych współwłaścicieli nieruchomości;
2) naruszenia § 17 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych, poprzez ustalenie wymogów drogi pożarowej w oparciu o § 12 ust. 2 cytowanego rozporządzenia do drogi pożarowej, istniejącej w dniu wejścia w życie rozporządzenia, wykonanej zgodnie z przepisami obowiązującymi w czasie ich budowy.
3) naruszenia wynikającej z art. 2 Konstytucji RP zasady lex retro non agit, poprzez zastosowanie do zaistniałego wcześniej stanu faktycznego § 12 ust. 1 pkt 2, § 12 ust. 2, § 12 ust. 4, § 12 ust. 10, § 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych, które weszło w życie z dniem 21 sierpnia 2009 r
4) pominięcia, a w konsekwencji niezastosowania przepisu § 12 ust. 3, 6, 7 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych, w którym dopuszczone zostały wyłączenia wymogów opisanych w § 12 ust. 1 pkt 2, § 12 ust. 2, § 12 ust. 4, § 12 ust. 10 rozporządzenia w przypadkach wskazanych tym przepisami.
Zarząd Województwa, decyzją z dnia [...] sierpnia 2022 r. orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji w całości i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Organ odwoławczy na wstępie rozważań wskazał, że obiekt [...] usytuowany na [...] w S. , w stosunku do którego prowadzono czynności, jest budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym, który posiada 6 kondygnacji nadziemnych. Z tego względu, mając na uwadze zapisy zawarte w § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia MSWiA, do obiektu powinna zostać doprowadzona droga pożarowa.
Następnie zwrócił uwagę na podnoszoną przez SM w S. okoliczność, że jest ona jedynie właścicielem części, a nie całej nieruchomości oraz zarządcą części wspólnych. Z informacji przedstawionych w odwołaniu wynika, że w obrębie kontrolowanej nieruchomości funkcjonują lokale stanowiące odrębną własność, a w ramach zarządu nad nieruchomością wspólną skarżąca podejmuje czynności przekraczające zwykły zarząd jedynie w drodze uchwały właścicieli lokali wyrażających zgodę na dokonanie takiej czynności. Organ I instancji nie zbadał przedmiotowych okoliczności i nie ustalił czy w budynku, którego dotyczy sprawa, funkcjonuje wspólnota mieszkaniowa, nie przeprowadził postępowania ustalającego krąg podmiotów, którym w ustalonym stanie prawnym powinien przysługiwać status strony, biorąc pod uwagę stosunki własnościowe oraz podjęte przez właścicieli lokali uchwały, w szczególności na podstawie art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz.U. z 2021 poz. 1208 – j.t.).
Komendant Wojewódzki wyjaśnił, że zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 4 i 5 u.o.p. właściciel budynku, obiektu budowlanego lub terenu, zapewniając ich ochronę przeciwpożarową, jest obowiązany: zapewnić osobom przebywającym w budynku, obiekcie budowlanym lub na terenie, bezpieczeństwo i możliwość ewakuacji, przygotować budynek, obiekt budowlany lub teren do prowadzenia akcji ratowniczej. W ocenie organu odwoławczego skarżąca słusznie zauważyła, że art. 4 ust. 1 przywołanej ustawy nakłada obowiązki z zakresu ochrony przeciwpożarowej na wszystkich współwłaścicieli. W związku z powyższym organ winien ustalić komu przysługuje status strony i na kim ciążą określone obowiązki z zakresu ochrony przeciwpożarowej. Jeżeli takim podmiotem nie jest wyłącznie skarżąca organ I instancji powinien ustalić pozostałe podmioty i prowadzić wszelkie czynności z ich udziałem, począwszy od czynności kontrolno-rozpoznawczych.
Ponadto organ II instancji wskazał na potrzebę przeprowadzenia w toku ponownego rozpatrzenia sprawy szerszej analizy w zakresie wykorzystania istniejącego układu dróg wewnętrznych w kontekście drogi pożarowej. Z planu sytuacyjnego przedstawionego w aktach sprawy (Projekt stałej organizacji ruchu na osiedlu mieszkaniowym [...] i [...] w S. - drogi wewnętrzne) wynika, że organ I instancji analizował dostęp do elewacji budynku od strony ul. [...] oraz częściowo od wjazdu z ul. [...]. Natomiast brak jest informacji na temat możliwości prowadzenia działań z drogi usytuowanej wzdłuż budynku [...] (wjazd od ul. [...]). Organ zwrócił uwagę na to, że w aktach sprawy (zał. nr 9) znajduje się dokument graficzny, z którego wynika, że wskazana droga wewnętrzna zakończona jest placem manewrowym i dochodzi do ściany zewnętrznej budynku [...]. W ocenie organu II instancji niezbędna jest analiza w tym zakresie.
Organ odwoławczy podzielił stanowisko strony w zakresie naruszenia § 17 rozporządzenia, wskazując, że z protokołu z czynności kontrolno-rozpoznawczych oraz decyzji administracyjnej wynika, że organ przyjął wymaganą odległość bliższej krawędzi drogi pożarowej, tak jak stanowi przepis § 12 ust. 2 rozporządzenia. Organ I instancji nie rozważył jednak, czy w rozpatrywanym przypadku nie zachodzi możliwość zastosowania innych wymagań w tym zakresie, tzn. wymagań, które obowiązywały w czasie budowy drogi. Zgodnie z § 17 rozporządzenia MSWiA przepis § 12 ust. 2 dotyczący oddalenia bliższej krawędzi drogi pożarowej od ściany obiektów zaliczonych do kategorii zagrożenia ludzi nie ma zastosowania do dróg pożarowych istniejących w dniu wejścia w życie rozporządzenia, jeżeli zostały one wykonane zgodnie z przepisami obowiązującymi w czasie ich budowy. Okoliczności te powinny, zdaniem organu odwoławczego stanowić podstawę do przeprowadzenia stosownej analizy.
Organ nie podzielił natomiast pozostałych zarzutów odwołania wyjaśniając szczegółowo, z jakich względów nie uznał ich za zasadne.
Spółdzielnia Mieszkaniowa w S. , reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie sprzeciw od decyzji Zarząd Województwa, zarzucając zaskarżonej decyzji:
1) naruszenie wynikającej z art. 2 Konstytucji RP zasady lex retro non agit poprzez zastosowanie do zaistniałego wcześniej stanu faktycznego § 12 ust. 1 pkt 2, § 12 ust. 2, § 12 ust. 4, § 12 ust. 10, § 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji i z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych, które weszło w życie z dniem 21 sierpnia 2009 r.,
2) niewłaściwą wykładnię a w konsekwencji niezastosowanie z urzędu w niniejszym postępowaniu przepisu § 13 ust. 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych, który stanowi, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach, gdy spełnienie wymagań dotyczących drogi pożarowej do obiektu budowlanego jest niemożliwe ze względu na lokalne uwarunkowania, dopuszcza się stosowanie rozwiązań zamiennych, uzgodnionych z właściwym miejscowo komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej, które zapewnią niepogorszenie warunków ochrony przeciwpożarowej obiektu.
Skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji i zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania.
W odpowiedzi na sprzeciw organ wniósł o jego oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył co następuje:
Na podstawie art. 119 pkt 3 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 – j.t.), dalej jako "p.p.s.a.", sprawa niniejsza została rozpoznana w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym.
Sprzeciw nie zasługiwał na uwzględnienie.
Na wstępie rozważań należy poczynić kilka uwag na temat środka zaskarżenia jakim jest sprzeciw od decyzji administracyjnej. Stosownie do art. 64a p.p.s.a. od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw.
W myśl art. 138 § 2 k.p.a., organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy uwzględnić przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Tym samym, organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną, gdy organ pierwszej instancji rozpatrując sprawę nie przeprowadził w ogóle postępowania wyjaśniającego lub naruszył przepisy postępowania w stopniu uzasadniającym uznanie sprawy za niewyjaśnioną i przez to niekwalifikującą się do merytorycznego rozstrzygnięcia przez organ drugiej instancji (zob. wyrok NSA z dnia 14 lutego 2017 r., sygn. akt II OSK 1386/15). Kasacyjne rozstrzygnięcie może zapaść wyłącznie, gdy wątpliwości organu drugiej instancji co do stanu faktycznego nie da się wyeliminować w trybie art. 136 k.p.a.
Postępowanie w przedmiocie sprzeciwu ma, w porównaniu do postępowania ze skargi uproszczony charakter, albowiem organ administracji nie ma obowiązku udzielać odpowiedzi na sprzeciw (art. 64c § 4 p.p.s.a.), nie biorą w nim udziału uczestnicy, a jedynie strona skarżąca i organ, który wydał zaskarżoną decyzję (art. 64b § 3 p.p.s.a.), a sąd co do zasady rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 64d § 1 p.p.s.a.).
Rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. (art. 64e p.p.s.a.), tj. bada sprawę pod kątem tego czy w okolicznościach danej sprawy były podstawy do uchylenia decyzji organu I instancji decyzją kasacyjną. Uwzględniając zatem sprzeciw od decyzji, sąd uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. (art. 151a § 1 zd. 1 p.p.s.a.). W przypadku nieuwzględnienia sprzeciwu od decyzji sąd oddala sprzeciw (art. 151a § 2 p.p.s.a.).
Na gruncie badanej sprawy organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji nakładającą na Spółdzielnię szereg obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej, związanych z zapewnieniem drogi pożarowej o odpowiednich parametrach do budynku położonego na [...] w S. . Powodem uchylenia decyzji organu I instancji była wątpliwość co do właściwego oznaczenia adresata tych obowiązków. Ponadto organ odwoławczy uznał za zasadne przeprowadzenie szerszej analizy w zakresie wykorzystania istniejącego układu dróg wewnętrznych dla celów ochrony przeciwpożarowej. Organ odwoławczy, podzielając częściowo zarzuty odwołania wskazał także na konieczność zbadania, czy w rozpatrywanym przypadku nie zachodzi możliwość zastosowania wymagań, które obowiązywały w czasie budowy drogi.
Decyzja organu II instancji uwzględniła zatem częściowo wyartykułowane w odwołaniu zastrzeżenia pod adresem decyzji pierwszoinstancyjnej, które Sąd częściowo podziela.
W ocenie Sądu, organ I instancji prawidłowo ustalił, że podmiotem zobowiązanym do wykonania nałożonych decyzją obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej jest skarżąca, bowiem publicznoprawne obowiązki z zakresu ochrony przeciwpożarowej zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 i 4 i ust. 1a ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 620) zostały nałożone na podmioty będące właścicielami lub zarządcami budynków, a nie na właścicieli lokali stanowiących odrębny przedmiot własności.
Wskazać należy, że w myśl art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2018 r. poz. 845), zarząd nad nieruchomościami wspólnymi stanowiącymi współwłasność spółdzielni jest wykonywany przez spółdzielnię jako zarząd powierzony, o którym mowa w art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali, choćby właściciele lokali nie byli członkami spółdzielni, z zastrzeżeniem art. 24[1] i art. 26.
Podkreślenia wymaga również, że przepisy ustawy o ochronie przeciwpożarowej nie wprowadzają dowolności wyboru w zakresie wyboru na kogo organ ma nałożyć obowiązki tego rodzaju. W przypadku obiektów budowlanych, w których funkcjonują lokale stanowiące odrębną własność, a obowiązki z zakresu utrzymania i użytkowania odnoszą się do całego obiektu i jego części wspólnych, a nie do poszczególnych lokali w nim wyodrębnionych, to ich adresatem może być wyłącznie zarządca, czyli spółdzielnia mieszkaniowa lub wspólnota mieszkaniowa w zależności od rodzaju zarządu. Wskazać przy tym należy, że obowiązki z zakresu ochrony przeciwpożarowej w tym zapewnienie drogi pożarowej o odpowiednich parametrach, dotyczą - co do zasady, całego obiektu budowlanego, a nie poszczególnych lokali.
Skoro zatem zarząd, który jest sprawowany przez skarżącą jest odpowiednikiem zarządu powierzonego, wykonywanego na podstawie art. 27 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, to należy przyjąć, że skarżąca jest zarządcą, o którym mowa w art. 4 ust. 1a zd. 1 ustawy o ochronie przeciwpożarowej i na którym spoczywają obowiązki dotyczące zapewnienia mieszkańcom bezpieczeństwa przeciwpożarowego. Kroki takie, jak wynika z akt postępowania skarżąca podjęła, czego dowodem jest zmiana organizacji ruchu na osiedlach mieszkaniowych [...] i [...] w S. , zatwierdzona uchwałą Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej w S. z dnia 5 sierpnia 2021 r.
Sąd podzielił natomiast zastrzeżenia organu odwoławczego co do niezbadania przez organ I instancji, czy w realiach niniejszej sprawy istnieje możliwość wykorzystania istniejącego układu dróg wewnętrznych dla celów ochrony przeciwpożarowej. Lektura decyzji organu I instancji prowadzi do wniosku, że nie poczynił w tym zakresie żadnych ustaleń, a zważywszy na okoliczność, iż postępowanie dotyczy budynku wybudowanego w latach osiemdziesiątych XX. wieku, zasadnym byłoby odniesienie możliwości zapewnienia dróg przeciwpożarowych przy wykorzystaniu w pierwszej kolejności dróg już istniejących.
Zasadnie także organ uznał, że brak jest w decyzji pierwszoinstancyjnej rozważań co do tego, czy z przedstawionych wyżej względów znajduje zastosowanie § 17 rozporządzenia.
Niewątpliwie doszło zatem do naruszenia przepisów procedury w sposób, który mógł mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Wyjaśnienie powyższych kwestii bez wątpienia może wpłynąć na treść nałożonych na skarżącą obowiązków, a zakres niezbędnych do wyjaśnienia okoliczności wykracza poza dyspozycję art. 136 k.p.a.
Z powyższych względów zaskarżoną decyzję należało ocenić jako zgodną z prawem. Nie doszło bowiem do naruszenia art. 138 § 2 k.p.a., a tylko takie naruszenie mogłoby stanowić podstawę do jej uchylenia.
Sąd nie podzielił przy tym wyartykułowanego w skardze zarzutu naruszenia § 13 ust. 4 rozporządzenia. Przepis ten jasno określa, że zastosowanie rozwiązań zamiennych jest dozwolone jedynie na wniosek, zatem brak jest możliwości zastosowania przez organ rozwiązań zamiennych z urzędu. W szczególności nie może organ orzec władczo o ich zastosowaniu bez stosownego wniosku strony, który może zostać złożony na każdym etapie postępowania.
Nie jest przy tym wykluczone, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ I instancji, działając według udzielonych mu w zaskarżonej decyzji wskazówek wyda decyzję akceptowalną dla strony.
Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu sprzeciwu.