II SA/SZ 829/24

II SA/Sz 829/24 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2025-01-23
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-10-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Joanna Świerzko-Bukowska
Joanna Wojciechowska /przewodniczący sprawozdawca/
Marzena Iwankiewicz
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Kara administracyjna
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2201
art. 84, art. 48 ust. 1, art. 50 ust. 1, 2, 3, 5, art. 51 ust. 1, ust. 2 , ust. 3a
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
Dz.U. 2024 poz 572
art. 6, art. 9, art. 10 par. 1, art. 7, art. 77, art. 40 par. 1 i 2, art. 45
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz Asesor WSA Joanna Świerzko-Bukowska Protokolantka Sekretarz sądowy Emilia Szeliga-Rydzewska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi J. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 1 sierpnia 2024 r. nr BP.500.90.2024.1181.SZ16.596596 w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 9 kwietnia 2024 r. nr WITD.DI.0152.XVI542/3/24.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 9 kwietnia 2024 r. nr [...] Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, działając na podstawie art. 92a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 2201 ze zm.- dalej "u.t.d.") oraz zgodnie z ustaleniami protokołu z czynności nr [...] z dnia 16 lutego 2024 r., nałożył na
J. Spółkę z o.o. w S. (dalej "spółka", "skarżąca") karę pieniężną w wysokości 12.000 zł za niepoddanie się lub uniemożliwienie przeprowadzenia kontroli w całości lub w części.
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że pismem z dnia 5 stycznia 2024 r. zawiadomiono spółkę na adres jej siedziby, tj. Al. [...], [...], o zamiarze wszczęcia kontroli prowadzonej działalności gospodarczej w dniu 24 stycznia 2024 r. o godz. 9:00. Według organu I instancji, ww. pismo zostało skutecznie doręczone 10 stycznia 2024 r. przez operatora - Poczta Polska.
W wyznaczonym dniu pracownicy organu I instancji stawili się z pisemnym upoważnieniem do przeprowadzenia kontroli w siedzibie firmy, jednakże na miejscu nie zastano przedsiębiorcy, jak również innych osób, które zgodnie z art. 50 ust. 5 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców, mogłyby reprezentować przedsiębiorcę w czasie kontroli lub mogłyby być uznane za osoby, o których mowa w art. 97 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2023 r. poz. 1610, ze zm.), do przeprowadzenia tejże kontroli. Organ I instancji ustalił, że pod wskazanym adresem prowadzona jest działalność Kancelarii Prawnej L. . Pracownik sekretariatu M. W. potwierdziła fakt, że spółka w tym lokalu funkcjonuje oraz oświadczyła, iż osobiście odebrała zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli, które to przekazała spółce za pośrednictwem poczty e-mail. Do chwili sporządzenia protokołu z czynności, tj. do dnia 16 lutego 2024 r. spółka nie przedstawiła żadnych informacji odnośnie niepoddania się przedmiotowej kontroli wobec powyższego organ I instancji stwierdził naruszenie polegające na: niepoddaniu się lub uniemożliwieniu przeprowadzenia kontroli w całości lub w części zgodnie z lp. 1.6 załącznika nr 3 do u.t.d. Po wszczęciu postępowania w sprawie w zakresie ww. naruszenia spółka przesłała pismo z dnia 26 lutego 2024 r., w którym wyjaśniła, że nie posiadała wiedzy o zamiarze przeprowadzenia kontroli, gdyż korespondencja e-mail z ww. informacją została odebrana po powrocie z urlopów, które miały miejsce w okresie ferii zimowych. Poza tym wniosła o przeprowadzenie kontroli w sposób zdalny. Organ I instancji nie przychylając się do tych wyjaśnień i wniosków stwierdził, że podmiot prowadzący działalność gospodarczą, a więc działalność w celach zarobkowych, zawodowo i we własnym imieniu, jako działalność profesjonalną, zobowiązany jest dołożyć maksimum staranności by była ona prowadzona zgodnie z przepisami prawa. Dodatkowo wskazał, że spółka jako licencjonowany podmiot ma obowiązek i powinność zadbać o staranne wykonywanie ciążących na niej obowiązków wskazanych w przepisach regulujących daną sferę prowadzonej działalności gospodarczej. Nadto ponosi również ryzyko, a także odpowiedzialność z tytułu swoich działań i zaniechań na gruncie obowiązujących przepisów.
Spółka w odwołaniu od powyższej decyzji zarzuciła naruszenie:
- art. 92a ust. 1 u.t.d., poprzez nieuwzględnienie okoliczności umożliwiających miarkowanie kary i pominięcie w całości znaczenia przedłożonych przez spółkę wyjaśnień, dokumentów oraz ustaleń samego organu,
- art. 93 u.t.d., poprzez jego niewłaściwą interpretacje i błędne zastosowanie,
- art. 7 k.p.a. poprzez złamanie zasady postępowania, tj. zasady prawdy obiektywnej, poprzez niepełne, niewyczerpujące zbadanie wszystkich okoliczności faktycznych związanych z niniejszą sprawą, a także braku ustalenia pełnego obrazu sprawy,
- art. 77 k.p.a., poprzez brak wszechstronnego zgromadzenia materiału dowodowego przed podjęciem decyzji i później poprzez tendencyjną i nieobiektywną ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, przeprowadzoną z przekroczeniem zasady swobodnej oceny dowodów.
Podniosła, że nie posiadała wiedzy o zamiarze przeprowadzenia kontroli, a gdy ją zdobyła, to przedłożyła wszelkie żądane przez organ dokumenty. Wyjaśniała, że co roku reprezentanci spółki planują w tym samym okresie urlopy - w bieżącym roku od dnia 12 stycznia 2024 r. do dnia 28 stycznia 2024 r. Dodatkowo podała, iż to pod adresem "[...] J. znajduje się baza eksploatacyjna oraz dokumenty, zaś inspektorom transportu drogowego została udzielona informacja na temat prowadzenia działalności spółki.
Główny Inspektor Transportu Drogowego wydał w dniu 1 września 2024 r. decyzję nr [...], w której utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy po przytoczeniu treści art. 4 pkt 22, art. 92a ust.5, 6, 9,10, art. 92b ust.1-2, art. 92c ust.1-2, art. 72, art. 85 ust. 2, art. 85 ust. 3 u.t.d. oraz l.p. 1.6 zał. nr 3 do u.t.d. jak i art. 48 ust.1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2018 r., poz. 646, dalej "u.p.p.") wskazał, że kary pieniężne w u.t.d. określono w sposób sztywny w ramach poszczególnych naruszeń, a decyzja wydana na podstawie tych przepisów ma charakter związany, a nie uznaniowy. Miarkowanie kar poprzez ich zmniejszenie jest niedopuszczalne, dlatego też nie doszło w sprawie do naruszenia przepisów u.t.d., zwłaszcza art. 92a ust. 1 i art. 93. Organ odwoławczy wskazał, że skarżąca posiadała wiedzę o terminie przeprowadzenia kontroli w jej siedzibie, bowiem zawiadomienie o zamiarze wszczęcia przedmiotowej kontroli w dniu 24 styczniu 2024 r. zostało wysłane na ujawniony w Krajowym Rejestrze Sądowym jako siedziba i adres spółki.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z treścią przepisu lp. 1.6 zał. nr 3 do u.t.d., sankcjonowane jest niepoddanie się lub uniemożliwienie przeprowadzenia kontroli w całości lub części. Oznacza to, iż skarżąca mogła poddać się kontroli do chwili sporządzenia protokołu z dnia 16 lutego 2024 r. Okazane przez nią dokumenty nadane w placówce publicznego operatora pocztowego dnia 28 lutego 2024 r. nie mogły zatem podlegać analizie pod kątem merytorycznym lub ich kompletności, bowiem konwalidowanie przez skarżącą uchybienia na etapie wszczętego postępowania administracyjnego jest niemożliwe.
W odniesieniu do zarzutów podniesionych w odwołaniu organ odwoławczy wyjaśnił, że polityka kadrowa oraz urlopowa przedsiębiorstwa nie stanowi przedmiotu analizy organu. Spółka jako profesjonalny podmiot prowadzący działalność transportową powinna podczas zaplanowanego urlopu zapewnić ciągłość prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej m.in. poprzez wyznaczenia osób mających upoważnienie do reprezentowania przedsiębiorstwa w toku planowanych czynności kontrolnych. Jednocześnie organ odwoławczy zaznaczył, iż zawiadomienia o zamiarze przeprowadzenia kontroli w siedzibie przedsiębiorcy zostało zaadresowane na właściwy adres (tj. adres siedziby spółki). W ocenie organu, to na skarżącej ciąży obowiązek aktualizacji adresu (w tym adresu korespondencyjnego) właściwego do odbioru korespondencji, w niniejszym przypadku zgodnie z twierdzeniami spółki - adresu prowadzenia działalności operacyjnej, szczególnie, gdy pod wskazanym adresem przechowywane są dokumenty. Organ odwoławczy wskazał, że wskazanie w Krajowym Rejestrze Sądowym adresu siedziby spółki, który jednocześnie jest adresem Kancelarii Prawnej, której zgodnie z treścią odwołania zostało powierzone prowadzenie działalności spółki, stanowi jej sprawę wewnętrzną. Organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszym postępowaniu nie poddaje analizie zasadności wyboru adresu siedziby przedsiębiorcy, a także nieujawnionego w KRS miejsca wykonywania działalności operacyjnej spółki.
W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji w sposób prawidłowy zgromadził i ocenił materiał dowodowy biorąc od uwagę wszystkie okoliczności podniesione w toku prowadzonego postępowania administracyjnego, jak i zasadnie wymierzył karę pieniężną za naruszenie sankcjonowane przez lp. 1.6 zał. nr 3 do u.t.d. Podkreślił, że prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego podlega prawnej reglamentacji i wiąże się z licznymi obostrzeniami, które podlegają weryfikacji przez uprawnione do tego organy kontrolne. Obowiązujące w tym zakresie przepisy nakładają szczególne obowiązki na organ kontrolny, które mają zapewnić prawną ochronę interesów kontrolowanego przedsiębiorcy. Analiza akt przedmiotowej sprawy prowadzi do wniosku, że organ I instancji dochował staranności w realizacji swoich ustawowych obowiązków, skoro w zawiadomieniu o zamiarze wszczęcia kontroli spółka została szczegółowo poinformowana o prawach i obowiązkach kontrolowanego.
Organ odwoławczy wskazał, że brak było podstaw do zastosowania w sprawie przepisów art. 92b oraz art. 92c u.t.d. Powołując się na orzecznictwo podkreślił, że to na przedsiębiorcy spoczywa ciężar udowodnienia okoliczności mogących stanowić przesłanki do zastosowania ww. przepisów egzoneracyjnych. Tymczasem spółka nie wykazała, aby wystąpiły okoliczności pozwalające na wyłącznie jej odpowiedzialności. W sprawie nie zaszły bowiem żadne niedające się przewidzieć okoliczności nadzwyczajne ani nie została za stwierdzone naruszenia nałożona kara przez inny podmiot ani też od ich stwierdzenia nie upłynął okres 2 lat. Przedmiotowa sprawa nie dotyczy też naruszeń przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku
Spółka złożyła skargę na ww. decyzję i wniosła o jej uchylenie, ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W skardze oprócz powielenia zarzutów odwołania, zarzuciła naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. przez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów i niewydanie decyzji w oparciu o całokształt okoliczności sprawy, a także przez orzekanie bez kierowania się zasadą słuszności interesu strony oraz przepisami art. 7a § 1 i art. 81a k.p.a., które nakazują rozstrzygać wątpliwości co do stanu faktycznego lub wątpliwości prawne na korzyść strony postępowania.
Spółka podniosła, że nie posiadała wiedzy o zamiarze przeprowadzenia kontroli aż do 24 stycznia 2024 r. (tj. odbioru korespondencji mailowej po powrocie z urlopu), a nadto po powzięciu informacji o zamiarze przeprowadzenia kontroli, przedłożyła kontrolującym wszelkie żądane przez nich dokumenty oraz oświadczenia. Wyjaśniła, że corocznie planuje urlopy połączone z feriami zimowymi, a zatem brak obecności reprezentantów spółki w siedzibie w momencie podjęcia kontroli, nastąpiło wskutek okoliczności, których nie mogła przewidzieć, a tylko takie zachowanie podlegałoby penalizacji zgodnie z przytoczonym przez organ przepisami. Skarżąca podniosła, że zgodnie z dokumentacją złożoną w trakcie ubiegania się o licencję wspólnotową jako siedzibę podała adres w S., zaś jako adres pod którym prowadzona jest główna działalność operacyjna i w pod którym znajduje się baza eksploatacyjna wskazała J. Według skarżącej, kontrolujący podejmując swoje czynności posiadali wiedzę o fakcie gdzie znajdują się dokumenty spółki. Nadto organ nie uwzględnił także faktu, że kontrolujący otrzymali żądane dokumenty oraz iż spółka współpracowała z nimi, co w konsekwencji doprowadziło do skutecznego przeprowadzenia kontroli. Poza tym organ nie wykazał na czym miałby polegać brak staranności w prowadzeniu działalności przez spółkę. W ocenie skarżącej, wywiązała się ze wszystkich obowiązków jakie nakładają na nią przepisy prawa, a zatem brak jest jakiegokolwiek uzasadnienia do nałożenia kary pieniężnej.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wskazał, co następuje:
Spór dotyczy prawidłowości nałożenia na skarżącą kary administracyjnej za niepoddanie się lub uniemożliwienie przeprowadzenia kontroli w całości lub części.
Zgodnie z art. 84 ust. 1 u.t.d, organy udzielające zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, licencji, zezwolenia lub wydające zaświadczenia o wykonywaniu przewozów na potrzeby własne są uprawnione do kontroli przedsiębiorcy w zakresie spełniania wymogów będących podstawą do wydania tych dokumentów.
Tryb postępowania kontrolnego u przedsiębiorcy reguluje art. 85 u.t.d. oraz art. 89c u.t.d., który odsyła w trym zakresie do przepisów rozdziału 5 u.p.p.
Na podstawie art. 48 ust. 1 u.p.p., organ kontroli zawiadamia przedsiębiorcę o zamiarze wszczęcia kontroli.
Czynności kontrolne wykonuje się w obecności przedsiębiorcy lub osoby przez niego upoważnionej (art. 50 ust. 1 u.p.p.).
Przedsiębiorca wskazuje na piśmie osobę upoważnioną, o której mowa w ust. 1, w szczególności w czasie swojej nieobecności (art. 50 ust. 3 u.p.p.).
W przypadku nieobecności przedsiębiorcy lub osoby przez niego upoważnionej albo niewykonania przez przedsiębiorcę obowiązku, o którym mowa w ust. 3, czynności kontrolne mogą być wykonywane w obecności innego pracownika przedsiębiorcy lub osoby zatrudnionej u przedsiębiorcy w ramach innego stosunku prawnego, którzy mogą być uznani za osobę, o której mowa w art. 97 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny, lub w obecności przywołanego świadka, którym powinien być funkcjonariusz publiczny, niebędący jednak pracownikiem organu przeprowadzającego kontrolę (art. 50 ust. 5 u.p.p.).
Stosownie do art. 51 ust. 1 u.p.p., kontrolę przeprowadza się w siedzibie przedsiębiorcy lub w miejscu wykonywania działalności gospodarczej oraz w godzinach pracy lub w czasie faktycznego wykonywania działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę.
Za zgodą lub na wniosek przedsiębiorcy kontrolę przeprowadza się w miejscu przechowywania dokumentacji, w tym ksiąg podatkowych, innym niż siedziba lub miejsce wykonywania działalności gospodarczej, jeżeli może to usprawnić prowadzenie kontroli (art. 51 ust. 2 u.p.p.).
Za zgodą przedsiębiorcy kontrola lub poszczególne czynności kontrolne mogą być przeprowadzane również w siedzibie organu kontroli, jeżeli może to usprawnić prowadzenie kontroli (art. 51 ust. 3 u.p.p.).
Za zgodą przedsiębiorcy kontrola lub poszczególne czynności kontrolne mogą być przeprowadzone w sposób zdalny za pośrednictwem operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2023 r. poz. 1640) lub za pomocą środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U.
z 2020 r. poz. 344), jeżeli może to usprawnić prowadzenie kontroli lub przemawia za tym charakter prowadzonej przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej (art. 51 ust. 3a u.p.p.).
Jak wynikało z akt, pismo z 5 stycznia 2024 r. o zamiarze wszczęcia kontroli w dniu 24 stycznia 2024 r. o godz. 9.00 w zakresie przestrzegania warunków i obowiązków przewozu drogowego określonych w art. 4 pkt 22 u.t.d., w tym także warunków dostępu do zawodu przewoźnika drogowego w zakresie dysponowania bazą eksploatacyjną przesłano skarżącej na adres, wynikający z KRS. Pismo to w dniu 10 stycznia 2024 r. odebrała M. W.. Doręczyciel Poczty Polskiej na zwrotnym potwierdzeniu odbioru korespondencji oznaczył, że pismo przekazano adresatowi.
Jak wynikało z notatki służbowej z 24 stycznia 2024 r. sporządzonej przez inspektora transportu drogowego M. R., pracownicy organu I instancji po udaniu się do siedziby spółki nie zastali osób upoważnionych do reprezentowania przedsiębiorcy. Obecna pod wskazanym adresem – M. W. była pracownikiem sekretariatu Kancelarii Prawnej L. Oświadczyła, że pismo z 5 stycznia 2024 r. kierowane do spółki przesłała skarżącej e-mailem, gdyż jest to sposób komunikowania się ze spółką.
W dniu 16 lutego 2024 r. organ I instancji sporządził protokół z czynności podjętych od 24 stycznia 2024 r., w którym zawarł ww. informację.
Powyższy protokół był podstawą do wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie wymierzenia spółce kary administracyjnej w związku z zarzutem niepoddania się lub uniemożliwienia przeprowadzenia kontroli w całości lub części (zawiadomienie z 19 lutego 2024 r.).
Skarżąca nie kwestionowała, że pismo organu I instancji z 5 stycznia 2024 r. zostało jej wysłane na adres e-mail, lecz wyjaśniła, że zapoznała się z nim dopiero po powrocie z urlopu z ferii zimowych, które były pomiędzy 12 stycznia a 28 stycznia
2024 r.
Zdaniem Sądu, w pierwszej kolejności należy rozstrzygnąć wątpliwości związane z zawiadomieniem spółki o zamiarze wszczęcia kontroli.
Zgodnie z art. 40 § 1 i 2 k.p.a., pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi. Jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Jeżeli ustanowiono kilku pełnomocników, doręcza się pisma tylko jednemu pełnomocnikowi. Strona może wskazać takiego pełnomocnika.
Stosownie do art. 45 k.p.a., jednostkom organizacyjnym i organizacjom społecznym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Przepis art. 44 stosuje się odpowiednio.
W ocenie Sądu, organ I instancji nie ustalił czy pismo z 5 stycznia 2024 r. zostało doręczone skarżącej w sposób prawidłowy. Organ I instancji nie poczynił ustaleń czy M. W., która odebrała ww. pismo była upoważniona przez skarżącą do odbioru korespondencji, zwłaszcza gdy już w dniu 24 stycznia 2024 r. (data planowanej kontroli) organ był w posiadaniu informacji, że ww. osoba nie jest pracownikiem spółki. Z akt nie wynika, czy spółkę i M. W. łączyła umowa w zakresie odbioru korespondencji przeznaczonej dla skarżącej i jej przekazywania spółce, czy też M. W. czyniła to z grzeczności. Okoliczność, że M. W. przesłała ww. pismo e-mailem skarżącej (przy czym nie ustalono kiedy miało to miejsce) nie jest wystarczająca do przyjęcia, że doręczenie ww. pisma nastąpiło w sposób prawidłowy, a zatem czy skarżąca miała wiedzę o zamiarze przeprowadzenia kontroli przez organ I instancji. Sankcją administracyjną objęte jest bowiem zawinione postępowanie podmiotu polegające na za niepoddanie się lub uniemożliwienie przeprowadzenia kontroli w całości lub w części, zatem organ I instancji musi wykazać, że do takiego deliktu w istocie doszło.
Podkreślić należy, że doręczenie jest w postępowaniu administracyjnym czynnością sformalizowaną, gdyż stanowi gwarancję podstawowych praw strony w tym postępowaniu, a jednocześnie chroni organ przed negatywnymi skutkami działań strony zmierzającej do utrudnienia czy wydłużenia postępowania. Czynność ta powinna być zatem dokonana zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie uregulowaniami. Za wszelkie błędy popełnione w zakresie doręczenia odpowiada organ administracji publicznej i to bez względu na to, czy czynność tę realizował samodzielnie, czy też zlecał jej wykonanie innym uprawnionym podmiotom, a ich wystąpienie skutkuje niemożnością uznania czynności doręczenia za skuteczną (por. wyroki NSA z dnia 24 maja 2022 r., sygn. akt. I FSK 2295/21 oraz z dnia 11 maja 2012 r., sygn. akt. I FSK 1134/11). Oznacza to, że adresat pisma nie powinien ponosić negatywnych konsekwencji niezawinionych przez siebie uchybień przy doręczaniu korespondencji, będących wynikiem zaniedbań organu lub podmiotu dokonującego doręczenia, a wszelkie pojawiające się w tym zakresie wątpliwości winny być interpretowane i oceniane na jego korzyść (por. wyrok NSA z dnia 18 kwietnia
2024 r. sygn. akt. II GSK 962/23).
W ocenie Sądu, w ww. sytuacji należało oczekiwać od organu, że podejmie z urzędu działania w interesie strony postępowania. W art. 8 § 1 k.p.a. wyrażona została zasada pogłębiana zaufania obywateli do organów państwa, z której wynika przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności (art. 6 k.p.a.). Stosownie do art. 9 k.p.a., na organach administracji spoczywa obowiązek należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków a także czuwania nad tym aby strony i inni uczestnicy nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i tym celu udzielają im niezbędnych wskazówek. Zgodnie natomiast z art. 10 § k.p.a., strona ma prawo czynnie uczestniczyć w całym toku postępowania. Czynny udział strony przejawia się w szczególności w postępowaniu wyjaśniającym, co dla ochrony praw strony ma istotne znaczenie. Strona postępowania administracyjnego posiada inicjatywę dowodową i w przypadku posiadania informacji przydatnych dla wyjaśnienia sprawy może przedkładać dokumenty, mogące mieć znaczenie dla jej praw czy obowiązków.
Organ administracyjny ma obowiązek wypełnić również zawarty w art. 7 k.p.a. nakaz dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz określony w art. 77 § k.p.a. obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego. Wydanie decyzji musi być zatem poprzedzone wyjaśnieniem okoliczności sprawy.
W ocenie Sądu, jak wyżej wskazano w uzasadnieniu, organy administracyjne nie wyjaśniły kwestii prawidłowości doręczenia spółce zawiadomienia o kontroli.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ administracyjny podejmie stosowne czynności wyjaśniające ww. okoliczność.
Na marginesie wskazać należy również, że sprawcy deliktu administracyjnego należy przypisać konkretne zachowanie, tj. niepoddanie się kontroli albo uniemożliwienie kontroli w całości lub części. Opis deliktu jest istotny, gdyż związany jest z odpowiedzialnością karnoadministracyjną. Organ administracyjny nie może wymierzyć kary za zachowanie sprawcy, którego działania (lub zaniechania) nie zindywidualizował, w sytuacji gdy zachowanie sprawcy objęte sankcją określone jest w sposób alternatywny.
Wobec naruszenie przez organy administracyjne ww. przepisów, które miały istotny wpływ na wynik sprawy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) orzekł o uchyleniu decyzji wydanych przez organy obu instancji.
Wobec braku wniosku skarżącej o zwrot kosztów postępowania, Sąd nie orzekł o nich w sentencji wyroku.