Pełny tekst orzeczenia II SA/Sz 800/25

II SA/Sz 800/25 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2026-06-25
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-10-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Joanna Świerzko-Bukowska /sprawozdawca/
Joanna Wojciechowska /przewodniczący/
Katarzyna Sokołowska
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Ruch drogowy
Sygn. powiązane
II GZ 42/26 - Postanowienie NSA z 2026-03-10
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 1210
art. 103 ust. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t. j.)
Dz.U. 2025 poz 911
art. 182 par. 2, art. 184
Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy (t. j.)
Dz.U. 2025 poz 1691
art. 97 par. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. 2026 poz 143
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Wojciechowska Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska, Asesor WSA Joanna Świerzko-Bukowska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 25 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi S. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 12 września 2025 r. nr SKO.Ke.470/2461/2025 w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 11 lipca 2025 r., nr WKT.5430.206.2.2025.AS Starosta Policki (dalej: "Starosta", "organ I instancji") cofnął S. Z. (dalej: "skarżący") uprawnienia do kierowania pojazdami kat. A1, A, B1, B, C na okres 3 lat, zgodnie z wyrokiem Sądu Rejonowego Szczecin - Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie, VI Wydział Karny, od dnia 23.06.2025 r. do dnia 230.60.2028 r. włącznie. Organ I instancji nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.
Postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2025 r., nr WKT.5430.206.3.2025.AS Starosta z urzędu sprostował omyłkę pisarską zaistniałą w ww. decyzji w ten sposób, że zamiast: "od dnia 23.06.2025 r. do dnia 230.60.2028 r. włącznie" powinno być: "od dnia 23.05.2025 r. do dnia 23.05.2028 r. włącznie".
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie (dalej: "Kolegium", "organ odwoławczy"), po rozpatrzeniu odwołania S. Z., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572 ze zm, dalej: "k.p.a.") w związku z art. 103 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 05 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2024 r. poz. 1210 ze zm., dalej: "u.k.p."), w dniu 12 września 2025 r. wydało decyzję nr SKO.Ke.470/2461/2025, w której:
1. uchyliło powyższą decyzję Starosty w części dotyczącej okresu cofnięcia S. Z. uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii A1, A, B1, B, C,
2. orzekło o cofnięciu S. Z. uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii A1, A, B1, B, C, nr dokumentu: [...] nr druku: [...] wydanego przez [...] w dniu 19.07.2017 r. na okres od dnia 23.05.2025 r. do dnia 23.05.2028 r., zgodnie z wyrokiem Sądu Rejonowego Szczecin - Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie z dnia 19.05.2025 r., sygn. akt: VI K 422/25.
W uzasadnieniu decyzji Kolegium przytoczyło treść art. 103 ust. 1 pkt 4 u.k.p., art. 182 § 1 i § 2, art. 184 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy (Dz.U. z 2025 r. poz. 911, dalej: "k.k.w.") oraz § 17 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz.U. z 2016 r., poz. 231 ze zm.) i wyjaśniło, że decyzja wydawana na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 4 u.k.p. ma charakter decyzji związanej, co oznacza, że organ musi działać w granicach związania i nie ma możliwości interpretacji wydanego wyroku sądu karnego. Nie może też dokonywać ani rozszerzenia, ani zawężenia orzeczonego przez sąd zakazu jak i nie jest uprawniony do weryfikacji wyroku sądu karnego. W następstwie otrzymania zawiadomienia o orzeczonym zakazie prowadzenia pojazdów, odpowiedni organ, w świetle dyspozycji art. 182 § 2 k.k.w. w związku z art. 103 ust. 1 pkt 4 u.k.p. jest zobowiązany cofnąć, w formie decyzji administracyjnej, uprawnienia do kierowania pojazdami i nie może wydawać skarżącemu tych uprawnień w okresie obowiązywania zakazu.
Kolegium wskazało, że w niniejszej sprawie dniu 11.06.2025 r. do Starosty wpłynął odpis wyroku Sądu Rejonowego Szczecin - Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie VI Wydział Karny z dnia 19.05.2025 r., sygn. akt VI K 422/25, celem wykonania środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym orzeczonego na okres 3 lat, zatem Starosta zobligowany był do wydania decyzji w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami. Wyjaśniło, że nie jest uprawnione do tego by ustalać okoliczności w jakich zapadł ww. wyrok. Stwierdziło, że w sprawie nie znajdzie zastosowania art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., gdyż sprawa dotycząca kradzieży dokumentów skarżącego nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu powyższego przepisu. Zdaniem Kolegium nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności było konieczne. Stosownie do art. 108 k.p.a. rygor natychmiastowej wykonalności nadany został przy uwzględnieniu dobra chronionego jakim jest życie i zdrowie ludzkie. Popełnione przez skarżącego przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji wskazywało, że dalsze kierowanie przez niego pojazdami zagrażało życiu i zdrowiu ludzkiego. Dalej Kolegium stwierdziło, że organ I instancji błędnie oznaczył okres cofnięcia skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii A1, A, B1, B, C zarówno w zakresie daty początkowej, jak i końcowej. Organ I instancji cofnął przedmiotowe uprawnienia na okres od dnia 23.06.2025 r., pomimo, że wyrok Sądu Rejonowego Szczecin - Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie VI Wydział Karny z dnia 19 maja 2025 r., sygn. akt: VI K 422/25 uprawomocnił się w dniu 23.05.2025 r. Ponadto zgodnie z ww. wyrokiem orzeczono środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 3 lat, a zatem data końcowa to 23.05.2028 r. a nie 230.60.2028 r. W tym stanie rzeczy Kolegium w trybie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchyliło zaskarżoną decyzję w tej części i orzekło co do istoty sprawy. Kolegium wskazało przy tym, że organ I instancji nie był uprawniony do wydania postanowienia z dnia 11.08.2025 r., nr WKT.5430.206.3.2025.AS w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej, gdyż za sprostowanie oczywistej omyłki nie można uznać w świetle art. 113 § 1 k.p.a. zmiany treści rozstrzygnięcia.
W skardze na decyzję Kolegium skarżący zarzucił uchybienie co do gromadzenia dowodów, błędy w ustaleniach faktycznych oraz naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania i wydanie decyzji administracyjnej pomimo istnienia nierozstrzygniętego zagadnienia wstępnego. Skarżący wniósł o zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., uchylenie bądź zmianę zaskarżonej decyzji na korzyść strony, a z ostrożności także o uchylenie rygoru natychmiastowej wykonalności i wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Ponadto skarżący wskazał, że nie sprzeciwia się rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że w sprawie istnieją nierozstrzygnięte zagadnienia wstępne, które implikują obowiązek zawieszenia przez organ postępowania do czasu rozstrzygnięcia tychże zagadnień. Skarżący wskazał, że w lipcu 2024 r. ukradziono mu portfel, w którym oprócz kart kredytowych i pieniędzy były także jego dowód osobisty, paszport, prawo jazdy, duńska karta pobytu i dowód rejestracyjny. Postępowanie w tejże sprawie prowadzi Komisariat Policji Szczecin-Sródmieście (sygn. akt: KR-11-10873/24). We wrześniu 2025 r. zaistniały w sprawie nowe okoliczności tj. ze skarżącym skontaktowała się nieznana mu osoba, która poinformowała, że w jednej z toalet publicznych na terenie miasta Szczecin została znaleziona torebka zawierająca komplet dokumentów należących do skarżącego - z wyjątkiem prawa jazdy. W ocenie skarżącego powyższa okoliczność może mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, w szczególności w kontekście cofnięcia skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami. Skarżący wskazał, że od momentu kradzieży doświadczył kaskady zdarzeń, które dla niego - jako dla obywatela [...], który nie włada w pełni językiem polskim było niezwykle stresujące i niezrozumiale. W toku postępowania karnego, którego następstwem jest przedmiotowa decyzja działał on bez profesjonalnego obrońcy, ponieważ miał nadzieję, że wszystko wyjaśnił na tyle dokładnie, że nie skończy się to dla niego negatywnie. Zdaniem skarżącego uzyskanie oryginalnych dokumentów i danych wrażliwych mogło umożliwić przypisane mu czynów, których w istocie nie popełni, a które na skutek także jego braku umiejętności posługiwania się w pełni językiem polskim oraz nieznajomości polskiej procedury poskutkowało m. in. zaistnieniem w przestrzeni prawnej orzeczenia Sądu, w oparciu, o które wydano zaskarżoną decyzję. Obecnie skarżący jest w trakcie podejmowania stosownych kroków prawnych ukierunkowanych na przeciwdziałanie skutkom wskazanych zdarzeń - w szczególności uchylenia tegoż orzeczenia. Strona zabiega o pomoc w tym względzie w szczególności Rzecznika Praw Obywatelskich. Prowadzone jest także postępowanie zmierzające do ustalenia sprawców kradzieży dokumentów i pieniędzy. Niestety są to postępowania długotrwale. Skarżący tymczasem jest osobą wykorzystującą wskazane w decyzji uprawnienia do prowadzenia pojazdów w celach zarobkowych i bez nich nie będzie w stanie utrzymać siebie i rodziny. Zdaniem skarżącego pełne wyjaśnienie okoliczności, sprawców i skutków kradzieży dokumentów - w szczególności w kontekście orzeczeń karnych mających skutkować wydaniem zaskarżonej decyzji winno być przez organ poczytane za zagadnienie wstępne w rozumieniu k.p.a.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie oraz rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył co następuje.
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 120 w związku z art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143, dalej: "p.p.s.a."), zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Taki wniosek złożył organ odwoławczy, zaś skarżący nie zażądał przeprowadzenia rozprawy.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) w związku z art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność zapadłego rozstrzygnięcia z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Jednocześnie, co wymaga podkreślenia wobec wniosków skargi, Sąd nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, stanowiącego przedmiot postępowania administracyjnego, a w szczególności nie przyznaje i nie cofa żadnych uprawnień ani nie zawiesza postępowania administracyjnego.
Uwzględnienie skargi – stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a. – następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Spór w sprawie dotyczy cofnięcia skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 103 ust. 1 pkt 4 u.k.p., zgodnie z którym, starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów. Podstaw materialnoprawnych decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami należy także dopatrywać się w treści – przytoczonego również w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji – art. 182 k.k.w. Zgodnie z § 1 zdanie 1 tego przepisu, w razie orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów, sąd przesyła odpis wyroku organowi administracji rządowej lub samorządu terytorialnego właściwemu dla miejsca zamieszkania skazanego. Stosownie zaś do art. 182 § 2 k.k.w. organ, do którego przesłano orzeczenie zawierające zakaz prowadzenia pojazdów, zobowiązany jest cofnąć uprawnienia do ich prowadzenia w orzeczonym zakresie oraz nie może wydać tych uprawnień w okresie obowiązywania zakazu. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 k.k.w. przesyłając odpis wyroku, w którym orzeczono środek karny wymieniony w niniejszym oddziale lub oddziale 1, albo zawiadomienie o wymierzeniu takiego środka, sąd podaje na podstawie treści wyroku datę początkową, od której należy liczyć okres wykonywania tego środka.
Z akt sprawy wynika, że Sąd Rejonowy Szczecin – Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie przesłał Staroście swój wyrok z dnia 19 maja 2025 r., sygn. akt VI K 422/25, w którym w pkt 3 orzekł wobec skarżącego zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w strefie ruchu lądowego na okres 3 lat. Wyrok zawiera stosowną adnotację, że jest prawomocny i wykonalny z dniem 23 maja 2025 r.
W związku z powyższym Starosta zobowiązany był wydać decyzję administracyjną o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami na okres 3 lat, przy czym jako początkową datę należało przyjąć dzień 23 maja 2025 r., co prawidłowo uczyniło Kolegium uchylając decyzję organu I instancji i orzekając w tym zakresie.
Podkreślić należy, że z treści art. 103 ust. 1 pkt 4 u.k.p. jasno wynika, że decyzja o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami stanowi akt o charakterze związanym, to jest nie zależy ona od uznania organu. Właściwy organ, w przypadku zaistnienia ustawowej przesłanki (tj. otrzymania orzeczenia o zakazie prowadzenia pojazdów), posiada nie tylko prawo, ale bezwzględny obowiązek wydania decyzji o określonej treści. Nie jest przy tym uprawniony do weryfikowania wyroku sądu karnego, w tym ustalania czy sąd karny prawidłowo orzekł o zakazie prowadzenia pojazdów. Organ cofający uprawnienia do kierowania pojazdami jest tylko wykonawcą wyroku sądowego, którym orzeczono karę zakazu prowadzenia pojazdów.
Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, że prawidłowo Kolegium uznało, że brak jest podstaw do zawieszenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Stosownie do tego przepisu organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Podnoszona przez skarżącego kwestia kradzieży jego dokumentów nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. W niniejszej sprawie kluczowym i wystarczającym do wydania zaskarżonej decyzji był opisany powyżej wyrok sądu karnego. Skarżący nie wykazał wzruszenia tego wyroku.
Podsumowując, zdaniem Sądu, organy nie naruszyły przepisów postępowania - zebrany w sprawie materiał dowodowy był wystarczający do wydania rozstrzygnięcia, skarżący miał możliwość wypowiedzenia się w sprawie, decyzje zostały należycie uzasadnione. Według Sądu, organy nie naruszyły również przepisów prawa materialnego.
Z tych względów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.