II SA/Sz 678/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2024-11-14
NSAAdministracyjneŚredniawsa
warunki zabudowyzagospodarowanie przestrzenneochrona przyrodyzespół przyrodniczo-krajobrazowyuchwała rady miastaprzepisy odrębnezmiana sposobu użytkowania ziemiinwestycja budowlanaprawo administracyjnepostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę na decyzję odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji w obszarze zespołu przyrodniczo-krajobrazowego, uznając ją za niezgodną z przepisami odrębnymi.

Skarżący D. R. i P. R. domagali się ustalenia warunków zabudowy dla budowy budynków zakwaterowania turystycznego na działce objętej ochroną zespołu przyrodniczo-krajobrazowego "J.". Organy administracji odmówiły, wskazując na naruszenie przepisów odrębnych, w tym zakazów zawartych w uchwale Rady Miasta dotyczącej ochrony przyrody. WSA w Szczecinie podzielił stanowisko organów, uznając, że planowana inwestycja narusza zakazy dotyczące m.in. zmiany sposobu użytkowania ziemi i niszczenia obszaru, co uzasadnia odmowę wydania decyzji.

Sprawa dotyczyła skargi D. R. i P. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynków zakwaterowania turystycznego. Głównym powodem odmowy było uznanie inwestycji za niezgodną z przepisami odrębnymi, w szczególności z uchwałą Rady Miasta S. ustanawiającą zespół przyrodniczo-krajobrazowy "J.". Uchwała ta wprowadzała zakazy dotyczące m.in. niszczenia, uszkadzania lub przekształcania obszaru, wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu, uszkadzania i zanieczyszczania gleby oraz zmiany sposobu użytkowania ziemi. Skarżący argumentowali, że inwestycja jest zgodna ze Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz że organy błędnie zinterpretowały zakazy, nie wykazując konkretnych skutków naruszenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Sąd uznał, że budowlana działalność inwestycyjna z natury rzeczy powoduje zmiany w ukształtowaniu powierzchni ziemi i sposobie jej użytkowania, a planowana zabudowa turystyczna doprowadziłaby do zniszczenia istniejącej roślinności i zmiany dotychczasowego sposobu użytkowania terenu, co jest sprzeczne z zakazami obowiązującymi na terenie zespołu przyrodniczo-krajobrazowego. Sąd podkreślił, że studium nie jest aktem prawa miejscowego, a przepisy o ochronie przyrody mają charakter przepisów odrębnych, które należy uwzględnić przy wydawaniu decyzji o warunkach zabudowy. Sąd nie dopatrzył się również naruszeń przepisów postępowania administracyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, planowana inwestycja narusza zakazy obowiązujące na terenie zespołu przyrodniczo-krajobrazowego "J.", w tym zakaz zmiany sposobu użytkowania ziemi, niszczenia lub przekształcania obszaru, wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu oraz uszkadzania i zanieczyszczania gleby.

Uzasadnienie

Budowlana działalność inwestycyjna z natury rzeczy powoduje zmiany w ukształtowaniu powierzchni ziemi i sposobie jej użytkowania. Planowana zabudowa turystyczna doprowadziłaby do zniszczenia istniejącej roślinności i zmiany dotychczasowego sposobu użytkowania terenu, co jest sprzeczne z zakazami zawartymi w uchwale Rady Miasta dotyczącej ochrony przyrody.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (17)

Główne

u.p.z.p. art. 61 § ust. 1 pkt 5

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe tylko w przypadku spełnienia wszystkich warunków, w tym zgodności z przepisami odrębnymi (np. z zakresu ochrony środowiska, ochrony przyrody).

u.o.p. art. 43

Ustawa o ochronie przyrody

Możliwość ustanowienia przez jednostkę samorządu terytorialnego zespołu przyrodniczo-krajobrazowego.

u.o.p. art. 45 § ust. 1 pkt 1-3, 7

Ustawa o ochronie przyrody

Zakazy obowiązujące na terenie zespołu przyrodniczo-krajobrazowego, w tym zakaz zmiany sposobu użytkowania ziemi, niszczenia lub przekształcania obszaru, wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu, uszkadzania i zanieczyszczania gleby.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez sąd administracyjny w przypadku uznania skargi za niezasadną.

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 61 § ust. 1 pkt 5

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.o.p. art. 43

Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody

u.o.p. art. 45 § ust. 1 pkt 1-3, 7

Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody

Uchwała Rady Miasta S. z dnia 11 czerwca 2007 r. nr X/287/07 art. § 10 § ust. 4 pkt 1, 2, 3 i 7

Zakazy obowiązujące na terenie zespołu przyrodniczo-krajobrazowego "J.", w tym zakaz zmiany sposobu użytkowania ziemi, niszczenia lub przekształcania obszaru, wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu, uszkadzania i zanieczyszczania gleby.

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 61 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Kwestia zasady dobrego sąsiedztwa w zakresie funkcji zabudowy.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej i obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 77 § par. 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego.

k.p.a. art. 81a § par. 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada uwzględniania wątpliwości na korzyść strony w postępowaniu dowodowym.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu administracyjnego.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § par. 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 81a § par. 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Inwestycja narusza przepisy odrębne dotyczące ochrony przyrody, w szczególności zakazy obowiązujące na terenie zespołu przyrodniczo-krajobrazowego. Planowana zmiana sposobu użytkowania ziemi i potencjalne zniszczenie roślinności są sprzeczne z celem ochrony zespołu przyrodniczo-krajobrazowego. Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego nie może zastąpić przepisów odrębnych ani stanowić podstawy do wydania decyzji o warunkach zabudowy wbrew tym przepisom.

Odrzucone argumenty

Organ I instancji pominął fakt, że dla obszaru objętego wnioskiem inwestorów ustanowione zostały uchwałą Rady Miasta uwarunkowania pozwalające na wydanie decyzji zgodnie z wnioskiem. Organy błędnie zinterpretowały zakazy dotyczące ochrony przyrody, nie wykazując konkretnych skutków naruszenia. Organy naruszyły przepisy postępowania, w tym art. 7, 77, 81a k.p.a., poprzez brak podjęcia wszelkich czynności zmierzających do wyjaśnienia stanu faktycznego i dowolną ocenę materiału dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

Wszelka działalność budowlana z istoty swej powoduje określone trwałe lub nietrwałe zmiany w ukształtowaniu powierzchni ziemi oraz w stanie i sposobie użytkowania gruntów. Zakaz zmiany sposobu użytkowania ziemi należy rozumieć w sposób prosty, tak jak wynika z jego brzmienia. Studium nie jest aktem prawa miejscowego.

Skład orzekający

Wiesław Drabik

przewodniczący sprawozdawca

Marzena Iwankiewicz

sędzia

Krzysztof Szydłowski

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o warunkach zabudowy w kontekście ochrony przyrody i zespołów przyrodniczo-krajobrazowych. Znaczenie przepisów odrębnych dla decyzji WZ."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ochrony zespołu przyrodniczo-krajobrazowego i konkretnych zakazów zawartych w uchwale rady miasta. Interpretacja zakazu zmiany sposobu użytkowania ziemi w kontekście zabudowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje konflikt między rozwojem inwestycyjnym a ochroną cennych przyrodniczo terenów, co jest częstym problemem w planowaniu przestrzennym.

Budowa domków turystycznych na chronionym terenie? Sąd administracyjny wyjaśnia granice inwestycji.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 678/24 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2024-11-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-08-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Krzysztof Szydłowski
Marzena Iwankiewicz
Wiesław Drabik /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 977
art. 61 ust. 1 pkt 5
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r.  o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 572
art. 7, art. 77 par. 1, art. 81a par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesław Drabik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Asesor WSA Krzysztof Szydłowski Protokolant starszy inspektor sądowy Anita Jałoszyńska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 listopada 2024 r. sprawy ze skargi D. R. i P. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 26 czerwca 2024 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 19 lutego 2024 r. nr [...] Prezydent Miasta S. odmówił ustalenia na rzecz D. R. i P. R. (dalej: "skarżący", "inwestorzy") warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynków zakwaterowania turystycznego: 1 budynku wypoczynkowego oraz 2 domków kempingowych z niezbędnymi urządzeniami budowlanymi przy ul. [...] w S. na działce nr [...] z obrębu [...]
W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że inwestycja nie jest zgodna z funkcją budynków i zagospodarowaniem działek zabudowanych występujących w obszarze analizowanym. Poza tym stwierdzono brak zgodności zamierzenia inwestycyjnego z przepisami odrębnymi, tj. ustawą o ochronie przyrody i uchwałą nr X/287/07 Rady Miasta S. z dnia 11 czerwca 2007 r. w sprawie ustanowienia użytków ekologicznych i zespołów przyrodniczo-krajobrazowych (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z 2007 r. Nr 86, poz. 1430) w obszarze zespołu przyrodniczo - krajobrazowego "J. ", określonych w szczególności w § 10 ust. 4 pkt 1, 2, 3 i 7 ww. uchwały.
Nie zgadzając się z powołaną decyzją D. R. i P. R. złożyli od niej odwołanie.
Zdaniem odwołujących, organ I instancji pominął fakt, że dla obszaru objętego wnioskiem inwestorów ustanowione zostały, uchwałą nr XXXIX/1061/22 Rady Miasta S. z dnia 26 kwietnia 2022 r. w sprawie Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta S., uwarunkowania w pełni pozwalające na wydanie decyzji zgodnie z wnioskiem. Studium przewiduje bowiem dla jednostki planistycznej D.J.02 zabudowę tożsamą z wnioskiem. W ocenie inwestorów na podstawie postanowień Studium i uchwały nr X/287/07 możliwe jest ustalenie warunków zabudowy dla planowanej inwestycji.
Rozpoznając sprawę na skutek złożonego odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie decyzją z dnia 26 czerwca 2024 r. nr SKO/Ma/420/1309/2023, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej: "k.p.a.") oraz art. 59, art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2023 r. poz. 977 ze zm.), utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy przytoczył treść art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz jednocześnie wyjaśnił, że wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy możliwe jest tylko w przypadku spełnienia wszystkich warunków wymienionych w art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu. Oznacza to, że brak spełnienia chociażby jednego z warunków o których stanowi art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu jest podstawą do odmowy ustalenia warunków zabudowy.
Zdaniem Kolegium, organ I instancji nie dokonał prawidłowej analizy funkcji zabudowy zastanej w obszarze analizy. Podkreślił, że planowana inwestycja polegać ma na budowie budynków zakwaterowania turystycznego: 1 budynku wypoczynkowego oraz 2 domków kempingowych z niezbędnymi urządzeniami budowlanymi. W obszarze analizowanym znajdują się budynki mieszkalne oraz budynki gospodarcze.
Odwołując się do stanowiska wyrażonego w orzecznictwie Kolegium uznało brak kolizji pomiędzy zabudową realizującą funkcje mieszkaniowe i zabudową określaną mianem pensjonatowej, letniskowej. Obie funkcje polegają na zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, tyle tylko, że w odniesieniu do funkcji mieszkaniowej realizuje się ją w wymiarze podstawowym przez cały rok, a w przypadku funkcji letniskowej w określonych okresach roku.
W przedmiotowej sprawie, wbrew temu co ustalił organ I instancji, Kolegium przyjęło za spełnioną zasadę dobrego sąsiedztwa w zakresie funkcji planowanej inwestycji wynikającej z art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu.
Niemniej w ocenie organu odwoławczego nie została spełniona w sprawie przesłanka wynikająca z art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy o planowaniu, zgodnie z którym wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie, gdy decyzja ta jest zgodna z przepisami odrębnymi. Do przepisów odrębnych, w rozumieniu tego przepisu, należą m.in. przepisy z zakresu ochrony środowiska, ochrony przyrody.
W tym zakresie za prawidłowe Kolegium uznało stanowisko organu I instancji odnośnie braku spełnienia przez planowaną inwestycję zakazów określonych w § 10 ust. 4 pkt 1, 2, 3 i 7 uchwały Rady Miasta S. z dnia 11 czerwca 2007 r. nr X/287/07 w sprawie ustanowienia użytków ekologicznych i zespołów przyrodniczo krajobrazowych (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z dnia 23 lipca 2007 r. nr 86, poz. 10661).
Podkreślono, że działka inwestycyjna nr [...] z obrębu [...] znajduje się
w obszarze zespołu przyrodniczo-krajobrazowego pod nazwą "J.
Na podstawie § 10 ust. 4 pkt 1-3, 7 uchwały nr X/287/07 ustanowione zostały zakazy obowiązujące na terenie zespołu przyrodniczo-krajobrazowego "J. t.j.:
1) niszczenia, uszkadzania lub przekształcania obiektu lub obszaru;
2) wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu, z wyjątkiem prac związanych z zabezpieczeniem przeciwsztormowym lub przeciwpowodziowym albo budową, odbudową, utrzymywaniem, remontem lub naprawą urządzeń wodnych;
3) uszkadzania i zanieczyszczania gleby;
7) zmiany sposobu użytkowania ziemi.
Zdaniem Kolegium, lokalizacja planowanej inwestycji naruszy wymienione zakazy. Realizacja inwestycji doprowadzi bowiem do zmiany sposobu użytkowania ziemi, a sam proces inwestycyjny może prowadzić do wykonywania prac ziemnych, przekształcenia obszaru, czy uszkadzania i zanieczyszczania gleby. Tym samym uznało wnioskowaną inwestycję za niezgodną z przepisami odrębnymi.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ II instancji podniósł, że wbrew stanowisku odwołujących, zapisy uchwały nr X/287/07 nie wskazują na możliwości inwestycyjne w zakresie usług i rekreacji. Jednocześnie podkreślił, że studium nie jest aktem prawa miejscowego (art. 9 ust. 5 ustawy o planowaniu). Wobec tego organy obu instancji nie mogły uzależnić swojego rozstrzygnięcia od analizy zgodności planowanej inwestycji z zapisami studium. Powoływanie się więc przez odwołujących na zapisy studium nie było skuteczne.
Nie zgadzając się z powołaną decyzją D. R. i P. R. złożyli na nią skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Jednocześnie zarzucili zaskarżonej decyzji:
1.naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy, to jest art. 7 w zw. 77 k.p.a. poprzez brak podjęcia przez organ wszelkich czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz dowolną ocenę przez organ materiału dowodowego, skutkującą błędem w ustaleniach faktycznych polegających na przyjęciu, że zamierzona inwestycja może doprowadzić m.in. do uszkadzania i zanieczyszczenia gleby, bądź przekształcenia obszaru, poprzestając jedynie na hipotetycznych, z góry przyjętych przez organ założeniach, że takie działania będą mogły mieć miejsce;
2. naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy, to jest art. 81a § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i odebranie stronie uprawnienia w sytuacji, kiedy na gruncie niniejszej sprawy, w szczególności w kontekście rozbieżności w wykładni poszczególnych przesłanek warunkujących wydanie decyzji o warunkach zabudowy, w sprawie mogły zaistnieć okoliczności, które powinny zostać wyjaśnione na korzyść strony;
3. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, to jest art. 43 w zw. z art. 45 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (dalej jako ustawa o ochronie przyrody) w zw. z § 10 ust. 4 pkt 7 uchwały nr X/287/07 Rady Miasta S. z dnia 11 czerwca 2007 r. w sprawie ustanowienia użytków ekologicznych i zespołów przyrodniczo-krajobrazowych (dalej jako uchwała nr X/287/07) poprzez błędną wykładnię zakazu zmiany sposobu użytkowania ziemi i uznanie, że zamierzona inwestycja naruszy ww. zakaz, bez wskazania chociażby w jaki sposób miałoby dojść do tego naruszenia, podczas gdy mimo realizacji inwestycji nie zostanie naruszony cel zespołu przyrodniczo- krajobrazowego i nie dojdzie do zmiany sposobu użytkowania ziemi w rozumieniu ww. ustawy;
4. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, to jest art. 43 w zw. z art. 45 ust. 1 pkt 1-3 ustawy o ochronie w zw. z § 10 ust. 4 pkt 1-3 uchwały nr X/287/07 poprzez błędną wykładnię zakazów określonych w treści ustawy i akcie prawa miejscowego, sprowadzającą się de facto do wprowadzenia zakazu jakiejkolwiek zabudowy na terenie zespołu przyrodniczo-krajobrazowego, podczas gdy zamiarem ustawodawcy nie było wprowadzenie tak kategorycznego zakazu, a ponadto błędne uznanie, iż realizacja planowanej inwestycji potencjalnie może doprowadzić do wykonywania prac ziemnych, przekształcenia obszaru, czy uszkadzania i zanieczyszczenia gleby, bez jakiegokolwiek sprecyzowania jakie czynności w ramach zamierzenia inwestycyjnego mogłyby chociaż potencjalnie spowodować takie skutki i czy byłyby to skutki nieodwracalne;
5. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, to jest art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (dalej jako ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym) poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że zamierzona inwestycja nie spełnia warunków określonych w tym przepisie, w szczególności w kontekście zgodności z przepisami odrębnymi, co uzasadniałoby wydanie decyzji odmawiającej ustalenia warunków zabudowy dla przedmiotowego zamierzenia inwestycyjnego.
Mając na uwadze powyższe zarzuty, skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i ewentualnie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skarżący podnieśli, że zdaniem organu zamierzona inwestycja nie odpowiada warunkom wskazanym w art. 61 ust. 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w zakresie zgodności inwestycji z przepisami odrębnymi. W szczególności art. 10 ust. 4 pkt 1-3, 7 uchwały Rady Miasta S. nr X/287/07 zmienionej uchwałą Nr XXXI/83O/17 Rady Miasta S. z dnia 20 czerwca 2017 r. i uchwałą nr XLII/1179/22 Rady Miasta S. z dnia 6 września 2022 r. Zgodnie z treścią ww. aktu prawa miejscowego działka, na której ma się znajdować planowana inwestycja, znajduje się w obszarze zespołu przyrodniczo-krajobrazowego pod nazwą "J. ", co wiąże się z wprowadzeniem zakazów, w tym zakazu zmiany sposobu użytkowania ziemi.
Organ w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji, na podstawie przeprowadzonego postępowania przyjął, że proces inwestycyjny będący przedmiotem wnioskowanej decyzji o warunkach zabudowy może prowadzić do wykonywania prac ziemnych, czy uszkadzania i zanieczyszczania gleby, niemniej organ nie rozpatrzył w jakim zakresie miałoby do tego dojść, na którym etapie zamierzonej inwestycji i czy skutki byłyby nieodwracalne.
Skarżący zwrócili uwagę, że zgodnie z art. 44 ustawy o ochronie przyrody jednostka samorządu terytorialnego, w niniejszej sprawie Rada Miasta S., może w drodze uchwały ustanowić na danym terenie zespół przyrodniczo-krajobrazowy, na którym to terenie, na podstawie art. 45 ustawy o ochronie przyrody, mogą być wprowadzone pewne zakazy. Natomiast, aby zastosować w sprawie zakazy wynikające z art. 45 ustawy o ochronie przyrody i § 10 ust. 4 uchwały X/287/07 uchwały należy w pierwszej kolejności dokonać oceny, czy projektowana inwestycja jest możliwa do pogodzenia z celem ochrony przyrody, określonym w akcie prawa miejscowego. Tylko dokonanie takich czynności w toku postępowania administracyjnego pozwoli na ocenę zakresu obowiązywania zakazów, zatem ich prawidłową wykładnię w kontekście konkretnego stanu faktycznego.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Na wstępie przypomnieć należy, że zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako: "p.p.s.a."), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Należy również podkreślić, że sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest wyłącznie w granicach danej sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Skarga okazała się niezasadna, bowiem sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem wykazała, że akt ten nie narusza prawa.
Sąd podziela stanowisko organu, że istotną okolicznością w sprawie jest położenie działki inwestycyjnej w granicach obszaru zespołu przyrodniczo-krajobrazowego pod nazwą "J. ", co wiąże się z wprowadzeniem zakazów, w tym zmiany sposobu użytkowania ziemi. Organ prawidłowo przyjął, że mając nakreślony obraz obszaru inwestycji i jego otoczenia należało zweryfikować zgodność projektu decyzji z obowiązującą na tym obszarze uchwałą Rady Miasta S. z dnia 11 czerwca 2007r. nr X/287/07 w sprawie ustanowienia użytków ekologicznych i zespołów przyrodniczo- krajobrazowych (zmienionej uchwałą Nr XXXI/830/17 Rady Miasta S. z dnia 20 czerwca 2017 r. i uchwałą nr XLII/1179/22 Rady Miasta S. z dnia 6 września 2022 r.). Należało zgodzić się ze stanowiskiem organu co do rozumienia pojęcia "zmiany sposobu użytkowania ziemi", jako wszelkiego rodzaju czynności, jednorazowych lub ciągłych, na skutek których ustaje dotychczasowy sposób użytkowania ziemi, niezależnie od jego charakteru, a jego miejsce zastępuje nowy, dokonany poprzez wprowadzenie zmian. W tej kwestii aktualny pozostaje pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 3 marca 1998 r. sygn. akt. II SA/WR 895/97, zgodnie z którym wszelka działalność budowlana z istoty swej powoduje określone trwałe lub nietrwałe zmiany w ukształtowaniu powierzchni ziemi oraz w stanie i sposobie użytkowania gruntów. Zakaz zmiany sposobu użytkowania ziemi należy rozumieć w sposób prosty, tak jak wynika z jego brzmienia, co wymaga ustalenia w jaki sposób ziemia jest użytkowana dotychczas i jaki będzie jej sposób użytkowania wskutek zrealizowania wnioskowanej inwestycji. W przypadku gruntów zadrzewionych i zakrzewionych działania niewiążące się z utrzymaniem gruntów czy zalesieniem, a polegające na ich trwałym usunięciu spowodują zniszczenie ukształtowanego układu i składu gatunkowego szaty roślinnej doprowadzając w konsekwencji do zmiany dotychczasowego rodzaju użytkowania. Walorem krajobrazowym terenu objętego kontrolowanym postępowaniem są m. in. zadrzewienia i zakrzewienia, występujące na działce stanowiącej własność skarżących, które wskutek inwestycji polegającej na budowie budynków zakwaterowania turystycznego ulegną zniszczeniu. Dotychczasowy sposób użytkowania ulegnie więc zmianie, gdyż w miejsce wyżej opisanej roślinności pojawi się zabudowa zakwaterowania turystycznego.
Przepisami szczególnymi, o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 5 u.p.z.p. są regulacje o charakterze prawa powszechnie obowiązującego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 4 czerwca 2019 r., II SA/Kr 380/19, publ. na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl), tym samym zarzut błędnej wykładni, polegającej na przyjęciu, że zamierzona inwestycja nie spełnia warunków określonych w tym przepisie, w kontekście zgodności z przepisami odrębnymi, jest niezasadny.
Stosownie do treści art. 44 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody uchwałą rady gminy, która stanowi obowiązujący powszechnie akt prawa miejscowego, można wprowadzić na obszarze zespołu przyrodniczo-krajobrazowego zakazy właściwe dla tego obszaru, lub jego części, wybrane spośród zakazów wymienionych w art. 45 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody. W konsekwencji możliwa była – wobec brzmienia art. 60 w zw. z art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym – odmowa uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy dla wnioskowanej inwestycji w odniesieniu do obszarów objętych ochroną na podstawie przepisów o ochronie przyrody.
Mając na uwadze, iż planowane przedsięwzięcie narusza zakazy określone
w § 10 ust. 4 pkt 1-3, 7 uchwały nr X/287/07 obowiązujące na terenie zespołu przyrodniczo-krajobrazowego "J. " t.j.:
1) niszczenia, uszkadzania lub przekształcania obiektu lub obszaru;
2) wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu,
z wyjątkiem prac związanych z zabezpieczeniem przeciwsztormowym lub przeciwpowodziowym albo budową, odbudową, utrzymywaniem, remontem lub naprawą urządzeń wodnych;
3) uszkadzania i zanieczyszczania gleby;
7) zmiany sposobu użytkowania ziemi,
a nadto nie jest możliwym zastosowanie od nich odstępstw przewidzianych w tej uchwale, należało odmówić ustalenia na rzecz skarżących warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynków zakwaterowania turystycznego: 1 budynku wypoczynkowego oraz 2 domków kempingowych z niezbędnymi urządzeniami budowlanymi przy ul. [...] w S. na działce nr [...] z obrębu [...]
Sąd nie dopatrzył się również naruszenia wskazanych w skardze przepisów postępowania administracyjnego.
Wyjaśnić należy, że zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 7 k.p.a. i zawarty w art. 77 § 1 k.p.a. obowiązek wyczerpującego zebrania przez organ materiału dowodowego nie oznacza nieograniczonego obowiązku poszukiwania przez organ materiałów dowodowych, czy też wydania rozstrzygnięcia zgodnego z żądaniem strony. Norma prawna będąca podstawą wydanych rozstrzygnięć nie pozostawiła wątpliwości co do jej treści. Organ w ocenie Sądu poczynił niezbędne czynności w celu zgromadzenia akt sprawy, współdziałając z innymi organami administracji publicznej i oparł się na wystarczających materiałach dowodowych. Oznacza to w ocenie Sądu, że organ w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy, przeprowadzając konieczne czynności wyjaśniające i ustosunkowując się do dokonanych na ich skutek ustaleń, a ocena okoliczności sprawy oparta została na całokształcie materiału dowodowego. Organy procedowały w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej, kierując się zasadami bezstronności, równego traktowania, proporcjonalności i pewności prawa. W toku postępowania strona była informowana o jego przebiegu, co pozwoliło jej na wzięcie w nim czynnego udziału. Uzasadnienie – zarówno w części faktycznej jak
i prawnej – zawiera wszystkie wymagane elementy.
Sąd odwołując się do argumentów natury celowościowej, przyjął, że art. 81a § 1 k.p.a. ma chronić stronę przed nieprawidłowościami ze strony organów w postępowaniu dowodowym, w tym stosowaniem nieuzasadnionych uproszczeń lub zaniechań w trakcie tego postępowania. W skrócie, chodzi o to, aby organy skutków swoich zaniechań lub uchybień w trakcie postępowania dowodowego nie przerzucały na stronę. W rozpatrywanej sprawie nie zaistniały "niedające się usunąć wątpliwości", które według zasady należało uwzględnić na korzyść strony skarżącej, gdyż zasada ta znajduje zastosowanie w sytuacji, gdy po zebraniu wszelkiego dostępnego materiału dowodowego stan faktyczny sprawy będzie niejednoznaczny i budzący wątpliwości. Przesłanka niedających się usunąć wątpliwości występuje, gdy nie ma dowodów i nie ma możliwości ich uzyskania. Zasada ta oznacza, że wątpliwości co do stanu faktycznego rozstrzygnąć należy na korzyść strony tylko wtedy, gdy przez reguły oceny dowodów wskazane w art. 80-81 k.p.a. organ nie jest w stanie ustalić jednoznacznie stanu faktycznego. W ocenie Sądu nie nastąpiło naruszenie zasady wyrażonej w powołanym przepisie prawa, bowiem organy jednoznacznie ustaliły stan faktyczny, który wbrew twierdzeniom skarżących, nie nasuwał żadnych wątpliwości. Podkreślić przy tym należy, że naruszenie opisanej wyżej zasady może odnosić się jedynie w stosunku do stanu faktycznego, a nie do stanu prawnego.
Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI