Orzeczenie · 2024-10-24

II SA/SZ 619/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Miejsce
Szczecin
Data
2024-10-24
NSAinneWysokawsa
fundusz alimentacyjnyzwrot świadczeńnienależnie pobrane świadczeniaalimentyuchylenie obowiązku alimentacyjnegoprawomocność orzeczeniasąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę B. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję organu I instancji i orzekła o zwrocie przez skarżącego świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Spór dotyczył ustalenia, czy skarżący jest zobowiązany do zwrotu świadczeń wypłaconych na rzecz jego dzieci w okresie od marca do września 2021 r. Organy administracji uznały świadczenia za nienależnie pobrane po tym, jak Sąd Rejonowy wyrokiem z dnia 5 kwietnia 2023 r. uchylił obowiązek alimentacyjny matki dzieci z dniem 3 marca 2021 r. Skarżący kwestionował tę decyzję, wskazując, że świadczenia wykorzystał na potrzeby dzieci. WSA w Szczecinie, powołując się na wyrok NSA z dnia 31 stycznia 2024 r. (sygn. akt I OSK 785/22), uznał, że skutki wyroku uchylającego obowiązek alimentacyjny w zakresie uprawnienia do pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego nie mogą wystąpić wcześniej niż od daty jego prawomocności (13 lipca 2023 r.). W związku z tym, żądanie zwrotu świadczeń pobranych przed tą datą nie znajduje uzasadnienia. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, a także umorzył postępowanie administracyjne.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie momentu powstania obowiązku zwrotu świadczeń z funduszu alimentacyjnego po uchyleniu obowiązku alimentacyjnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z funduszem alimentacyjnym i uchyleniem obowiązku alimentacyjnego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy obowiązek zwrotu świadczeń z funduszu alimentacyjnego, wypłaconych na rzecz dzieci, może powstać przed datą prawomocności orzeczenia uchylającego obowiązek alimentacyjny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, obowiązek zwrotu świadczeń z funduszu alimentacyjnego nie może powstać wcześniej niż od daty prawomocności orzeczenia uchylającego obowiązek alimentacyjny.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skutki wyroku uchylającego obowiązek alimentacyjny w zakresie uprawnienia do pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego nie mogą wystąpić wcześniej niż od daty jego prawomocności. Świadczenia pobrane przed tą datą nie podlegają zwrotowi.

Czy świadczenia z funduszu alimentacyjnego uzyskane w warunkach art. 29 ust. 2 i 3 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów stanowią nienależnie pobrane świadczenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uzyskanie świadczeń w tych warunkach nie stanowi nienależnego pobrania świadczeń, lecz jest odrębną sytuacją prawną, do której normy dotyczące nienależnie pobranych świadczeń mają jedynie odpowiednie zastosowanie.

Uzasadnienie

Sąd podzielił pogląd NSA, że świadczenie z funduszu alimentacyjnego jest świadczeniem przyznawanym w miejsce niewypełnionego obowiązku alimentacyjnego, a jego zwrot następuje na podstawie specyficznych przepisów ustawy, a nie ogólnych norm o nienależnie pobranych świadczeniach.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy S. w przedmiocie zwrotu należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego.

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit.a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji z powodu wadliwego zastosowania przepisów prawa materialnego.

u.p.o.a. art. 29 § 2

Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów

Reguluje zwrot świadczeń z funduszu alimentacyjnego w przypadku zwolnienia przez sąd z obowiązku alimentacyjnego.

u.p.o.a. art. 29 § 3

Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów

Określa obowiązek zwrotu świadczeń z funduszu alimentacyjnego w przypadku uchylenia obowiązku alimentacyjnego.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 145 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do umorzenia postępowania administracyjnego, gdy sprawa jest dostatecznie wyjaśniona.

u.p.o.a. art. 23

Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów

Przepis stosowany odpowiednio do zwrotu świadczeń.

K.p.a. art. 104

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa wydania decyzji przez organ I instancji.

k.p.c. art. 365 § 1

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego

Określa moc wiążącą prawomocnych orzeczeń sądowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek zwrotu świadczeń z funduszu alimentacyjnego nie może powstać przed datą prawomocności orzeczenia uchylającego obowiązek alimentacyjny.

Godne uwagi sformułowania

Dzień zwolnienia z obowiązku alimentacyjnego, o którym mowa w art. 29 ust. 3 u.p.o.a. należy zatem utożsamiać z dniem uprawomocnienia się orzeczenia uwzględniającego powództwo o uchylenie obowiązku alimentacyjnego.

Skład orzekający

Renata Bukowiecka-Kleczaj

przewodniczący

Krzysztof Szydłowski

członek

Joanna Wojciechowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie momentu powstania obowiązku zwrotu świadczeń z funduszu alimentacyjnego po uchyleniu obowiązku alimentacyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z funduszem alimentacyjnym i uchyleniem obowiązku alimentacyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa rodzinnego i świadczeń socjalnych, a interpretacja sądu w kwestii momentu powstania obowiązku zwrotu jest kluczowa dla wielu osób.

Kiedy naprawdę musisz zwrócić świadczenia z funduszu alimentacyjnego? Sąd wyjaśnia kluczową datę.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst