II SA/Sz 357/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2010-07-29
NSAtransportoweŚredniawsa
opłata drogowakara pieniężnatransport drogowydrogi krajowewinietakarta opłaty drogowejkontrolaobowiązki przewoźnikaustawa o transporcie drogowym

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej nakładającą karę pieniężną za nieuiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych, uznając, że brak wymaganej karty opłaty drogowej w momencie kontroli, mimo jej późniejszego okazania, stanowi podstawę do nałożenia kary.

Sprawa dotyczyła skargi B. B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej, która utrzymała w mocy karę pieniężną za nieuiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych. Skarżący twierdził, że zakupił kartę opłaty, ale z powodu problemów technicznych i zabrudzenia rąk nie nakleił winiety i zgubił odcinek kontrolny. Sąd administracyjny uznał, że brak wymaganej karty opłaty drogowej w pojeździe w momencie kontroli, a także przedstawienie karty zakupionej i przedziurkowanej w dniu kontroli bez wpisanego numeru rejestracyjnego, stanowi naruszenie przepisów i uzasadnia nałożenie kary pieniężnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę B. B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej, która utrzymała w mocy karę pieniężną nałożoną przez Naczelnika Urzędu Celnego za nieuiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych. Kontrola drogowa wykazała, że kierujący zespołem pojazdów B. B. nie posiadał w pojeździe wymaganej, należycie wypełnionej karty opłaty drogowej ani winiety. Skarżący argumentował, że zakupił kartę opłaty w miejscowości D., ale z powodu problemów technicznych z pojazdem i zabrudzenia rąk nie nakleił winiety, a odcinek kontrolny zgubił, odnajdując go później. Sąd, analizując stan faktyczny i prawny, podkreślił, że uiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych jest czynnością sformalizowaną, wymagającą posiadania prawidłowo wypełnionej karty opłaty (w tym numeru rejestracyjnego pojazdu) w pojeździe podczas kontroli. Okazanie karty opłaty po dniu kontroli, zwłaszcza jeśli została zakupiona w dniu kontroli i nie zawierała numeru rejestracyjnego, nie stanowi dowodu uiszczenia opłaty. Sąd powołał się na orzecznictwo sądów administracyjnych oraz wyrok Trybunału Konstytucyjnego, potwierdzający zgodność przepisów dotyczących kar za brak opłaty z Konstytucją. W związku z tym, że skarżący nie spełnił wymogów formalnych dotyczących posiadania i okazania karty opłaty drogowej w momencie kontroli, sąd uznał decyzję organu celnego za zgodną z prawem i oddalił skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, brak wymaganej karty opłaty drogowej w pojeździe w momencie kontroli, a także przedstawienie karty zakupionej i przedziurkowanej w dniu kontroli bez wpisanego numeru rejestracyjnego, stanowi naruszenie przepisów i uzasadnia nałożenie kary pieniężnej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że uiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych jest czynnością sformalizowaną, wymagającą posiadania prawidłowo wypełnionej karty opłaty (w tym numeru rejestracyjnego pojazdu) w pojeździe podczas kontroli. Okazanie karty opłaty po dniu kontroli, zwłaszcza jeśli została zakupiona w dniu kontroli i nie zawierała numeru rejestracyjnego, nie stanowi dowodu uiszczenia opłaty.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (9)

Główne

u.t.d. art. 42 § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 87 § ust. 1

Ustawa o transporcie drogowym

u.t.d. art. 92 § ust. 1 i 4

Ustawa o transporcie drogowym

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 5 czerwca 2009 r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych § § 3 ust. 1, 3, 4, 5 oraz § 4 ust. 1, 2, 3

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 i 2

Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej art. 2

Ustawa o drogach publicznych art. 5

K.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak posiadania w pojeździe wymaganej karty opłaty drogowej w momencie kontroli. Przedstawienie karty opłaty zakupionej w dniu kontroli, przedziurkowanej w dniu kontroli i bez wpisanego numeru rejestracyjnego pojazdu nie stanowi dowodu uiszczenia opłaty. Przejazd zespołu pojazdów o DMC przekraczającej 3,5 tony, związany z działalnością gospodarczą, podlega opłacie drogowej, jeśli nie spełnia przesłanek wyłączenia.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącego dotyczące problemów technicznych, zabrudzenia rąk, zgubienia karty i jej późniejszego odnalezienia nie zwalniają z obowiązku posiadania wymaganych dokumentów w momencie kontroli. Zakup karty opłaty drogowej w dniu kontroli nie jest równoznaczny z jej uiszczeniem w sposób prawidłowy i zgodny z przepisami.

Godne uwagi sformułowania

Uiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych jest czynnością sformalizowaną. Brak karty w pojeździe w czasie kontroli, a także wypełnienie karty opłaty w sposób uniemożliwiający zidentyfikowanie pojazdu, którym wykonywany jest transport np. niewpisanie numeru rejestracyjnego pojazdu uznawane jest za wykonywanie transportu bez uiszczenia opłaty. Okazanie po dniu kontroli karty opłaty za przejazd po drogach krajowych (miesięcznej lub rocznej) może być uznane za uiszczenie opłaty pod warunkiem że karta została wykupiona co najmniej dzień przed kontrolą i jest prawidłowo wypełniona.

Skład orzekający

Elżbieta Makowska

przewodniczący

Barbara Gebel

członek

Iwona Tomaszewska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie rygorystycznej interpretacji przepisów dotyczących obowiązku posiadania i prawidłowego wypełnienia karty opłaty drogowej oraz konsekwencji jej braku lub wadliwości w momencie kontroli."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego z 2010 roku, choć podstawowe zasady dotyczące opłat drogowych i dokumentacji pozostają aktualne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe problemy związane z kontrolami drogowymi i obowiązkami przewoźników w zakresie opłat drogowych. Jest to istotne dla branży transportowej, ale nie zawiera przełomowych kwestii prawnych.

Zapomniałeś winiety? Zapłacisz wysoką karę! Sąd wyjaśnia, kiedy brak dokumentu to poważne naruszenie.

Sektor

transportowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 357/10 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2010-07-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2010-04-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Barbara Gebel
Elżbieta Makowska /przewodniczący/
Iwona Tomaszewska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne
Drogi publiczne
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2007 nr 125 poz 874
art. 42 ust 1, art. 87 ust 1, art. 92 ust 1 i 4, rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 5.06.2009r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz.U. Nr 86 poz. 721 par 3 ust 1 ust 2-4
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 151,
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel,, Sędzia NSA Iwona Tomaszewska (spr.), Protokolant Krzysztof Chudy, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 lipca 2010r. sprawy ze skargi B. B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za nieuiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych oddala skargę
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] r. numer [...] Dyrektor Izby Celnej działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., art. 5 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t. j.: Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2086 ze zm.) oraz art. 42, art. 87 ust. 1, art. 92 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r.
o transporcie drogowym (t. j. : Dz. U. z 2007 r., Nr 125, poz. 874 ze zm.), § 3 ust. 1, 3, 4 i 5 oraz § 4 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 5 czerwca 2009 r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. z 2009 r., Nr 86, poz. 721), po rozpatrzeniu odwołania B. B. od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...] r. Nr [...] nakładającej na B. B. karę pieniężną w wysokości [...] zł za wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Powyższa decyzja została podjęta w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu [...] r. o godz. [...] na drodze krajowej nr [...] w miejscowości K. G., funkcjonariusze Izby Celnej w S. dokonali kontroli zespołu pojazdów, składającego się z samochodu ciężarowego marki J. [...], typ [...], nr rejestracyjny [...], o dopuszczalnej masie całkowitej [...] kg, będącego własnością B. B. oraz przyczepy uniwersalnej marki A., typ [...], nr rejestracyjny [...], o dopuszczalnej masie całkowitej [...] kg, będącej własnością B. B.. Kierujący pojazdem, B. B. okazał do kontroli prawo jazdy, dowód osobisty, dowody rejestracyjne i polisy OC kontrolowanych pojazdów oraz wypis z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy, wydanej dla przedsiębiorcy Usługi Transportowe B. B..
Podczas kontroli funkcjonariusze ustalili, że kierowca nie posiadał w pojeździe należycie wypełnionego odcinka kontrolnego miesięcznej karty opłaty drogowej oraz winiety samoprzylepnej naklejonej na szybę pojazdu - zgodnie z wymogami obowiązującego w dniu kontroli § 3 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Transportu
z dnia 8 sierpnia 2006r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U.
Nr 151, poz. 1089 ze zm.).
W wyniku kontroli stwierdzono wykonywanie przewozu drogowego, przez B. B., bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych.
Do protokołu kontroli B. B. oświadczył, że wiedział o obowiązku posiadania w pojeździe karty opłaty drogowej, zakupił ją w dniu kontroli, lecz zapomniał, gdzie ją zostawił, przez co nie wziął jej do auta.
Postanowieniem nr [...] z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Celnego w K. zawiadomił B.B o wszczętym z urzędu postępowaniu administracyjnym.
W dniu [...] r. B. B. przesłał pismo, w którym podniósł m.in., że nie wykonywał przewozu rzeczy, lecz jechał "pusto" do miejscowości G. celem dokonania napraw pojazdu i przyczepy. Ponadto podniósł, że kartę opłaty drogowej zakupił w miejscowości D. i posiadał ją w samochodzie, jednak nie nakleił winiety, gdyż miał problemy z samochodem. Jednocześnie B. B. przesłał do organu kserokopie dowodu wniesienia opłaty drogowej oraz miesięcznej karty opłat przedziurkowanej na dzień [...] r., bez wpisanego numeru rejestracyjnego pojazdu.
W trakcie postępowania Naczelnik Urzędu Celnego w K. ustalił, że B. B. figuruje w ewidencji działalności gospodarczej Miasta i Gminy K. jako przedsiębiorca z przedmiotem działalności m.in. towarowy transport drogowy oraz, że zatrzymany do kontroli pojazd marki J. [...],
nr rejestracyjny [...] był na dzień [...] r. zgłoszony do licencji
nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy.
Postanowieniem nr [...] z dnia [...] r. organ I instancji poinformował B. B. o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się w sprawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania.
Pismem z dnia [...] r. B. B. wyjaśnił, że opłata była uiszczona, kartę zakupił w miejscowości D. i nie nakleił jej ze względu na problemy z samochodem i w związku z zanieczyszczonymi olejem rękami.
Następnie, Naczelnik Urzędu Celnego w K. decyzją z dnia [...] r. nr [...] działając na podstawie art. 42 ust. 1,
art. 87 ust. 1 i ust. 3 w związku z art. 92 ust. 1 i 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (t.j.: Dz. U. z 2007 r., Nr 125, poz. 874 ze zm.) oraz
l.p. 4.1. załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym nałożył na przedsiębiorcę B. B. karę pieniężną w wysokości [...] zł z tytułu nieuiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych.
B. B. wniósł odwołanie od powyższej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K., w którym wskazał, że karta opłaty była zakupiona i podczas kontroli nie wiedział co się stało z tą kartą. Problemy z samochodem, zdenerwowanie sytuacją oraz trudne warunki atmosferyczne zdecydowały o zaistniałej sprawie. Ponadto, odwołujący się podał, że po dojechaniu do miejsca naprawy samochodu kolega znalazł kartę za siedzeniem pasażera i sporządzili jej kserokopię.
Postanowieniem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Celnej w S. wyznaczył B. B. siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się
w sprawie zebranego materiału dowodowego. Strona z przedmiotowego prawa nie skorzystała.
Po przedstawieniu stanu faktycznego i prawnego niniejszej sprawy, organ
II instancji podkreślił, że zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r.
o transporcie drogowym, przepisy tej ustawy określają zasady podejmowania
i wykonywania krajowego transportu drogowego, międzynarodowego transportu drogowego, niezarobkowego krajowego przewozu drogowego oraz niezarobkowego międzynarodowego przewozu drogowego.
Zgodnie natomiast z art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym przepisów ustawy nie stosuje się do przewozu drogowego wykonywanego pojazdami samochodowymi lub zespołami pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony w transporcie drogowym rzeczy oraz niezarobkowym przewozie drogowym rzeczy.
Z akt niniejszej sprawy wynika, że dopuszczalna masa całkowita zespołu pojazdów objętych kontrolą w niniejszej sprawie wynosi łącznie [...] kg, czyli ponad [...] tony, a zatem w tej sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.
Zdaniem organu odwoławczego, w pierwszej kolejności należało zbadać, czy B. B. był zobowiązany do uiszczenia opłaty, o której mowa w art. 42 ustawy o transporcie drogowym, a więc czy jest podmiotem, który wykonywał po drodze krajowej przewóz drogowy podlegający obowiązkowi uiszczenia opłaty.
Organ II instancji wskazał, w tym miejscu, na przepis art. 4 pkt 6 a powoływanej ustawy, zgodnie z którym przewóz drogowy to transport drogowy lub niezarobkowy przewóz drogowy, a także inny przewóz drogowy w rozumieniu przepisów rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z 11 kwietnia 2006 r. str. 1).
Następnie na przepis art. 4 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym, zgodnie
z którym transport drogowy obejmuje swym zakresem krajowy transport drogowy lub międzynarodowy transport drogowy. Określenie to obejmuje również: każdy przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej, niespełniający warunków, o których mowa w art. 4 pkt 4, jak i działalność gospodarczą w zakresie pośrednictwa przy przewozie rzeczy.
Organ wyjaśnił także, że stosownie do art. 4 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, krajowy transport drogowy to podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również, zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Natomiast w myśl art. 4 pkt 2 powoływanej ustawy - międzynarodowy transport drogowy to podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, przy czym jazda pojazdu między miejscem początkowym i docelowym odbywa się z przekroczeniem granicy Rzeczypospolitej Polskiej.
Zgodnie zaś z art. 4 pkt 4 cyt. ustawy niezarobkowy przewóz drogowy - przewóz na potrzeby własne - każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki :
a) pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników,
b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi,
c) w przypadku przejazdu pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin,
d) nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych.
Z art. 4 ust. 5 ustawy o transporcie drogowym wynika z kolei, że niezarobkowy krajowy przewóz drogowy to przewóz na potrzeby własne wykonywany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Organ odwoławczy wyjaśnił dalej, że następną kategorią przewozu drogowego wynikającą z art. 4 pkt 6 a ustawy o transporcie drogowym jest inny przewóz drogowy w rozumieniu przepisów w rozumieniu przepisów wcześniej już powoływanego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 561/2006, rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również rozporządzenia Rady(EWG) nr 3820/85, który oznacza każdą podróż odbywaną w całości lub w części po drogach publicznych przez pojazd, z ładunkiem lub bez, używany do przewozu rzeczy.
Jednocześnie w art. 3 lit a - h rozporządzenia (WE) nr 561/2006 zawarto wyłączenia spod konieczności stosowania wymienionych w nim rygorów, wobec niektórych form przewozu drogowego.
Organ II Instancji uzasadnił, że dokonał analizy przedmiotowego przewozu pod kątem art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym, tj. czy wykonywany w dniu [...] r. przewóz spełniał kryteria niezarobkowego przewozu drogowego - przewozu na potrzeb własne.
Z przepisu art. 4 pkt 4 wynika, że aby uznać przejazd pojazdu za niezarobkowy przewóz drogowy - przewóz na potrzeby własne, muszą zostać łącznie spełnione wszystkie wskazane w nim przesłanki. Niewypełnienie choćby jednej z nich skutkuje brakiem podstaw do uznania danego przewozu za niezarobkowy przewóz drogowy - przewóz na potrzeby własne.
Zdaniem organu II instancji, z zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wynika, że B. B. kierujący w dniu [...] r. zespołem pojazdów, składającym się z samochodu ciężarowego marki J. [...], typ [...] ([...]) będącego jego własnością oraz przyczepy uniwersalnej marki A. typ [...] ([...]) będącej własnością B. B. wykonywał przejazd, w dniu kontroli, na drodze krajowej nr [...] w miejscowości K.
Ponadto, z materiału dowodowego wynika, że B. B. figuruje
w bieżącej ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez Burmistrza Miasta
i Gminy K. i przedmiotem jego działalności gospodarczej jest towarowy transport drogowy oraz sprzedaż hurtowa drewna, paliw stałych, ciekłych, gazowych, produktów pochodnych, zboża, nasion i pasz dla zwierząt. owoców i warzyw.
Organ wskazał następnie, że w celu ustalenia rodzaju przewozu Dyrektor Izby Celnej w S. skierował do B. B. zapytanie (pismo z [...] r.), czy problemy z pojazdem i przyczepą, o których wspominał w toku postępowania pierwszoinstancyjnego, wystąpiły w trakcie wykonywanego w dniu
[...] r. przejazdu, czy miały miejsce przed wyruszeniem w trasę
do miejscowości G. oraz w przypadku wskazania, że problemy wystąpiły
w trakcie przejazdu, o poinformowanie, jaki był cel tego przejazdu.
Jednakże B. B. nie udzielił odpowiedzi na powyższe zapytanie.
W związku z tym organ celny nie był w stanie jednoznacznie ustalić (na podstawie zebranych dowodów), jaki był cel przejazdu, dokonanego w dniu kontroli, przez B. B., jak również nie był w stanie ustalić, czy przejazd ten spełniał warunki do uznania go za niezarobkowy przewóz drogowy - przewóz na potrzeby własne.
Organ wyjaśnił, że wobec zaistniałej sytuacji należało w dalszej kolejności ustalić, czy omawiany przejazd spełnia inne kryteria wynikające z zakresu pojęciowego transportu drogowego.
Organ II instancji uznał, że w oparciu o stan faktyczny oraz zebrany materiał dowodowy, należy wykluczyć w sprawie wykonywanie przez B. B. międzynarodowego transportu drogowego, gdyż jazda pojazdu odbywała się bez przekroczenia granicy Rzeczypospolitej Polskiej, a także należy całkowicie wykluczyć wykonywanie transportu drogowego jako krajowego transportu drogowego lub jako działalności gospodarczej w zakresie pośrednictwa przy przewozie rzeczy.
Organ uzasadnił, że definicję krajowego transportu drogowego zawiera wcześniej przytaczany art. 4 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym. Natomiast ustawa
o transporcie drogowym nie definiuje pojęcia "działalności gospodarczej", zasadne było więc odwołanie się do definicji tego pojęcia sformułowanego w ustawie
o swobodzie działalności gospodarczej - ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. (tekst jednolity
w Dz. U. z 2007r., nr 155, poz. 1095 ze zm.)
Zgodnie z art. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej działalnością gospodarczą jest zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły.
Decydujące znaczenie dla zakwalifikowania jakiejś działalności do działalności gospodarczej ma fakt spełnienia warunków wymienionych art. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, niezależnie od tego, czy dany podmiot wykonuje działalność gospodarczą, będąc do tego uprawnionym (poprzez wpisanie do ewidencji działalności gospodarczej określonego rodzaju działalności), czy też nie posiadając takiego uprawnienia.
W tym miejscu organ powołał się na wyrok z dnia 21 marca 2006 r., sygn. akt
VI SA/W a 2215/05, w którym Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że "wpis do ewidencji działalności gospodarczej jest swoistą deklaracją (zgłoszeniem) zamierzonej przez osobę fizyczną działalności, nie zaś dowodem, że działalność taka jest w istocie prowadzona."
W dalszej części uzasadnienia organ wskazał, że B. B. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą: B., prowadzi ją, m.in. w zakresie towarowego transportu drogowego, jednakże - jak już organ uzasadnił powyżej - ustalony stan faktyczny nie wystarcza do przyjęcia, że w dniu kontroli wykonywany był przez stronę przejazd w celu przewozu towaru należącego do innej osoby.
Organ stwierdził, że sam wpis strony do ewidencji działalności gospodarczej nie powoduje, iż winien on być postrzegany jako przedsiębiorca we wszystkich aspektach swojego działania, a jedynie wówczas, gdy faktycznie wykonuje działalność gospodarczą polegającą na odpłatnym świadczeniu usług transportowych. Tak więc fakt, że zgodnie z wpisem do ewidencji działalności gospodarczej przedmiotem działalności B. B. jest towarowy transport drogowy, nie jest wystarczającą przesłanką wskazującą wykonywanie w dniu kontroli tego rodzaju działalności. Ponadto, B. B. ma prawo wykonywać przewozy, niepowiązane z prowadzoną działalnością gospodarczą.
Organ II instancji podkreślił, że daną działalność należy traktować jako zarobkową wówczas, jeżeli jest prowadzona w celu osiągnięcia dochodu - "zarobku" rozumianego jako nadwyżka przychodów nad nakładami (kosztami). Z materiału dowodowego zebranego w sprawie nie wynika, aby B. B. uzyskał dochód dzięki wykonywanemu w dniu kontroli przejazdowi.
W ocenie organu, w świetle poczynionych ustaleń, nie można uznać, że sporny przejazd wypełniał definicję krajowego transportu drogowego, jak również transportu drogowego jako pośrednictwa przy przewozie rzeczy.
Następnie organ podał, że stosownie do art. 4 pkt 3 lit. a ustawy o transporcie drogowym pod pojęciem transport drogowy rozumie się również każdy przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej niespełniający warunków, o których mowa w art. 4 pkt. 4 cyt. ustawy.
Organ stwierdził, że na podstawie materiału sprawy nie jest w stanie jednoznacznie ustalić, że przejazd wykonywany przez B. B., był wykonywany pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej tj. że miał związek
z jakąkolwiek działalnością gospodarczą strony.
Zdaniem organu, w następnej kolejności, wobec faktu, że w niniejszej sprawie nie zostały wypełnione przesłanki do uznania spornego przejazdu, jako transportu drogowego lub niezarobkowego przewozu drogowego -przewozu na potrzeby własne należało rozważyć, czy przejazd ten można zakwalifikować jako inny przewóz drogowy w rozumieniu przepisów rozporządzenia (WE) nr 561/2006 (opisane powyżej).
Rozporządzenie to nie ma zastosowania m.in. do pojazdów o masie nieprzekraczającej 7.5 tony, używanych do niehandlowego przewozu rzeczy. Przedmiotowy zespól pojazdów posiadał jednak łączną masę całkowitą wynoszącą 29.250 kg i niewątpliwie był używany do handlowego przewozu rzeczy (strona zajmuje się między innymi handlem hurtowym).
W ocenie organu odwoławczego, po uwzględnieniu powyższego, należało zaliczyć przedmiotowy przejazd do przewozu wymienionego w art. 4 pkt 6 a ustawy
o transporcie drogowym, tj. innego przewozu drogowego w rozumieniu przepisów rozporządzenia (WE) nr 561/2006.
Organ podkreślił, że w przypadku wykonywania jednego z rodzaju przewozów drogowych wymienionych w art. 4 pkt 6 a cyt. ustawy podmiot jest zobowiązany do uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych.
Obowiązek uiszczania opłaty za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych wynika z art. 42 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.
W tym miejscu organ wyjaśnił, że powyższy przepis, pomiędzy datą kontroli,
a datą wydania niniejszej decyzji - uległ zmianie. Zmiana została zawarta w ustawie
z dnia 7 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 218, poz. 1391). Ustawa ta weszła w życie w dniu 24 grudnia 2008 r. i w zakresie tego przepisu nie zawiera przepisów przejściowych. W takim przypadku, zgodnie z obowiązującymi zasadami stosowania prawa przepis prawa materialnego należało zastosować w brzmieniu z dnia kontroli.
Zgodnie z art. 42 ust 1 pkt 1-5 ustawy o transporcie drogowym (stan prawny
z dnia kontroli), podmioty (a więc zarówno przedsiębiorcy, jak i osoby nie będące przedsiębiorcami) wykonujące na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przewóz drogowy zobowiązane są do uiszczania opłaty za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych, której maksymalna wysokość nie może być wyższa niż równowartość 800 euro rocznie, z wyłączeniem przedsiębiorców wykonujących transport drogowy taksówką, pojazdów transportu kombinowanego, pojazdów realizujących komunikację miejską, zakładów pracy chronionej lub zakładów aktywności zawodowej, w przypadku wykonywania przewozów na potrzeby własne, pojazdów samochodowych o dopuszczalnej masie całkowitej poniżej 12 ton.
Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że z akt niniejszej sprawy nie wynika, aby w dniu kontroli strona wykonywała którykolwiek z przewozów enumeratywnie wymienionych w art. 42 ust. 1 pkt 1-5, w związku z czym nie podlega zwolnieniu z obowiązku uiszczenia opłaty określonej w tym artykule.
Ponadto, kontrola zespołu pojazdów miała miejsce na drodze w miejscowości K., która zaliczona została do dróg krajowych.
Minister Infrastruktury określił przebieg dróg krajowych w rozporządzeniu z dnia 12 listopada 2007 r. w sprawie ustalenia przebiegu dróg krajowych w województwach dolnośląskim, kujawsko-pomorskim, mazowieckim, pomorskim, śląskim, zachodniopomorskim (Dz. U. Nr 227 z 2004 r. poz. 1679). Załącznik nr 6 do rozporządzenia zawiera przebieg dróg krajowych w województwie zachodniopomorskim. Z pozycji [...] załącznika wynika, że droga krajowa nr [...] przebiega, m.in. w obrębie powiatu [...] przez gminę K. Z kolei z podziału administracyjnego Polski wynika, że miejscowość (wieś) K. należy do gminy K.
Mając na względzie powyższe rozważania, organ II instancji uznał, że B. B. prowadzący działalność gospodarczą w dniu [...] r. wykonywał przewóz drogowy po drodze krajowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
w związku z czym był zobowiązany do uiszczenia opłaty, o której mowa
w art. 42 ustawy o transporcie drogowym.
Organ uzasadnił dalej, że tryb wnoszenia opłat reguluje rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 5 czerwca 2009 r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 86, poz. 721). Rozporządzenie to nie zawiera przepisów przejściowych, zatem skoro jego przepisy są przepisami formalnymi, to winny być stosowane w brzmieniu obowiązującym w dniu orzekania.
Zgodnie z § 3 ust. 1 wymienionego rozporządzenia uiszczenie opłaty następuje poprzez nabycie, przez podmiot wykonujący na terenie Rzeczypospolitej Polskiej przewóz drogowy, karty opłaty w jednostce upoważnionej do poboru opłat.
Z kolei z § 3 ust. 3 powyższego rozporządzenia wynika, że karta opłat składa się z dwóch części: winiety samoprzylepnej umieszczonej w sposób trwały wewnątrz pojazdu samochodowego, w prawym dolnym rogu przedniej szyby pojazdu oraz odcinka kontrolnego przechowywanego w pojeździe samochodowym i okazywanego na żądanie osób uprawnionych do kontroli karty opłaty.
Ponadto z § 3 ust. 5 pkt 1 rozporządzenia wynika, że nie stanowi dowodu uiszczenia opłaty odcinek kontrolny nieprzedziurkowany lub winieta nieprzedziurkowana, bądź winieta nieumieszczona trwale w sposób, o którym mowa
w ust. 3 pkt 1.
Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia kartę opłaty wypełnia podmiot wykonujący przewóz drogowy przed rozpoczęciem pierwszego przejazdu.
Z § 4 ust. 2 rozporządzenia wynika natomiast, ze wypełnienie karty opłaty polega na wpisaniu numeru rejestracyjnego pojazdu samochodowego na jej odcinku kontrolnym. Kartą nieprawidłowo wypełnioną jest karta : wypełniona niezgodnie z ust. 2; wskazująca na ingerencję w pola podlegające wypełnieniu.
Reasumując organ wskazał, że dowodem na to, iż podmiot uiścił opłatę drogową za przejazd pojazdu po drodze krajowej jest posiadanie prawidłowo wypełnionej karty opłaty drogowej przy sobie i okazanie na żądanie uprawnionego organu kontroli, bądź dostarczenie w postępowaniu wyjaśniającym jednej z długoterminowych kart opłaty drogowej (miesięcznej lub rocznej), wykupionej co najmniej na dzień przed kontrolą.
Ponadto, zgodnie z pkt 4.1. załącznika do ustawy o transporcie drogowym karta dobowa lub tygodniowa, która w chwili rozpoczęcia kontroli nie znajdowała się
w pojeździe, a przedstawiona została w terminie późniejszym, nie stanowi dowodu uiszczenia opłaty. To samo dotyczy innej karty, która w chwili rozpoczęcia kontroli nie znajdowała się w pojeździe, a zakupiona została w dniu kontroli lub dniach następnych.
Według organu, tak sformułowany przepis oznacza, że dowód uiszczenia opłaty stanowi inna karta (poza dobową i tygodniową), która w chwili rozpoczęcia kontroli nie znajdowała się w pojeździe, ale została zakupiona przed dniem kontroli.
Organ odwoławczy podkreślił, że z akt niniejszej sprawy jednoznacznie wynika, że w dniu kontroli, tj. kierujący pojazdem B. B. podczas kontroli nie okazał funkcjonariuszom należycie wypełnionego odcinka kontrolnego karty opłaty drogowej, ważnej na dzień kontroli, a w prawym dolnym rogu przedniej szyby pojazdu nie była umieszczona winieta samoprzylepna.
Wprawdzie w trakcie postępowania pierwszoinstancyjnego B. B. przesłał za pismem z dnia [...] r. kserokopie dowodu wniesienia opłaty drogowej oraz miesięcznej karty opłaty, jednakże przedziurkowanej w dniu [...] r. tj. na dzień kontroli oraz bez wpisanego numeru rejestracyjnego pojazdu.
Zdaniem organu II instancji, wobec powyższego organ I instancji był zobligowany nałożyć na przedsiębiorcę karę w wysokości [...] zł.
Odnosząc się do argumentów strony zawartych w odwołaniu, Dyrektor Izby Celnej wskazał, że fakt nabycia karty opłaty drogowej nie jest dowodem uiszczenia tej opłaty, stosownie do obowiązującego aktualnie przepisu § 3 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych. Dosłany, w trakcie postępowania prowadzonego przez organ I Instancji, odcinek kontrolny karty opłaty drogowej, również nie stanowi wystarczającego dowodu uiszczenia opłaty, z uwagi na fakt jego zakupu i przedziurkowania w dniu [...] r.
Ponadto, w sytuacji, gdy w karcie opłaty brak jest wskazania numeru rejestracyjnego pojazdu należało uznać, że oplata nie została uiszczona.
Zdaniem organu, powyższe potwierdza wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 czerwca 2007 r., sygn. akt I OSK 1004/06, zgodnie z którym niewpisanie numeru rejestracyjnego samochodu należy uważać za istotną wadę wpływającą na ocenę ważności karty opłaty. Tylko pełne wypełnienie karty opłaty pozwala na stwierdzenie, że transport wykonywany jest właściwym pojazdem, a tym samym wysokość pobranej opłaty jest prawidłowa i odpowiada przesłankom art. 42 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym. Posługiwanie się zatem niewypełnioną w istotnej części kartą opłaty drogowej (brak wpisanego numeru rejestracyjnego pojazdu, który umożliwia właściwą jego identyfikację) nie może stanowić dowodu potwierdzającego uiszczenie wzmiankowanej opłaty za przejazd konkretnym pojazdem po drodze krajowej.
Zgodnie natomiast z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie z dnia 28 marca 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 200/07: "(...) Jeżeli więc karta jest wypełniona nieprawidłowo, ale nazwijmy to "skasowana" dla uiszczenia opłaty za konkretny przejazd, tzn. wypełniona w sposób uniemożliwiający jej powtórne użycie lub przedłużenie jej użycia, uchybienie należy traktować łagodniej i karać według uregulowań I. p. 4.3 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym. Jeśli zaś karta jest wypełniona wadliwie w sposób, który umożliwia jej ponowne użycie lub przedłużenie jej użycia albo nie pozwala na ustalenie, za który przejazd opłatę uiszczono, a więc ewidentnie wynika z tego, że przedsiębiorca ma na celu uniknięcie opłaty w ogóle (np. sytuacje w których brak jest wskazania numeru rejestracyjnego pojazdu (...) należy uznać, że opłata nie została uiszczona i karać za jej brak, wymierzając karę pieniężną w wysokości 3.000 złotych (l.p. 4.1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym)."
Organ podał następnie, że z nadesłanej przez stronę kserokopii karty wynika, że nie została ona wypełniona poprzez wpisanie numeru rejestracyjnego pojazdu, co nie pozwala na ustalenie, za przejazd jakim pojazdem opłatę uiszczono, przy czym nie ma znaczenia twierdzenie odwołującego się. że posiada tylko jeden pojazd.
Organ odwoławczy podniósł dodatkowo, że w zaskarżonej decyzji organ
I instancji nieprawidłowo ustalił, że strona wykonywała transport drogowy, zamiast inny przewóz drogowy w rozumieniu przepisów rozporządzenia (WE) nr 561/2006. Jednakże powyższe uchybienie nie miało wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia w sprawie. Kary za wykonywanie obu rodzajów przewozu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych są jednakowe, w związku z czym uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia skutkowałoby wydaniem nowego rozstrzygnięcia określającego kwotę kary w identycznej wysokości.
Organ dodał także, że decyzja organu I instancji została skierowana do firmy
o nazwie: Usługi Transportowe B. B., a winna być skierowana do osoby fizycznej, tj. B. B. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą B. B. Jednakże decyzja Naczelnika Urzędu Celnego, pomimo nieprawidłowego określenia strony postępowania, została doręczona stronie
w dniu [...] r., zgodnie z zapisem na zwrotnym potwierdzeniu odbioru tej decyzji.
W ocenie organu odwoławczego nie zaistniały podstawy do uchylenia decyzji organu I instancji.
B. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
skargę na powyższą decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r.
Skarżący podkreślił, że organ wskazał w decyzji, iż dowodem uiszczenia opłaty drogowej jest posiadanie uzupełnionej karty opłaty drogowej przy sobie i okazanie na żądanie uprawnionego organu kontroli, bądź dostarczenia w postępowaniu wyjaśniającym jednej z długoterminowych kart opłaty drogowej (miesięcznej lub rocznej).
Następnie podał, że w dniu [...] r. wyjechał z K. do G. celem dokonania pewnych napraw samochodu jak i przyczepy. W K. nie prowadzą sprzedaży winiet i aby je zakupić trzeba jechać do S. lub do D.,
a kontynuując jazdę przejeżdżał właśnie przez D. i dlatego tam dokonał zakupu. W trakcie drogi musiał odpowietrzyć układ zasilania, co spowodowało ubrudzenie rąk. Stąd też po zakupie winiety, sprzedawca, w ramach pomocy, schował dokument
w złożoną kartkę. W czasie drogi kilkakrotnie miał awarię samochodu. Wszystkie
te okoliczności spowodowały, że nie umieścił winiety we właściwym miejscu
w samochodzie.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej ponownie przedstawił przebieg postępowania administracyjnego w tej sprawie, a także
w odpowiedzi na zarzuty skargi podał, że wbrew przekonaniu skarżącego,
w zaskarżonej decyzji organ wskazał, że warunkiem uznania uiszczenia opłaty drogowej jest dostarczenie długoterminowej karty w postępowaniu, ale wykupionej co najmniej na dzień przed kontrolą.
Ponadto, organ podniósł, że przedstawione przez skarżącego okoliczności, które spowodowały nienaklejenie winiety, nie mają znaczenia w sprawie, gdyż nie fakt nienaklejenia winiety jest podstawą do uznania, w tej sprawie, braku uiszczenia opłaty i nałożenia kary pieniężnej, lecz fakt przedstawienia przez stronę odcinka miesięcznej karty opłaty drogowej, po dniu kontroli, przedziurkowanej w dniu kontroli, z niewpisanym numerem rejestracyjnym samochodu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powyższego przepisu sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym przepisami postępowania administracyjno, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego.
Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi -(Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej p.p.s.a.).
Rozpatrując sprawę w świetle powołanych wyżej przepisów, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 42 ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (teks jednolity Dz.U. z 2007r. Nr 125, poz. 874 ze zm.), podmioty wykonujące na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przewóz drogowy zobowiązane są do uiszczania opłaty za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych, (...),
z wyłączeniem:
1) przedsiębiorców wykonujących transport drogowy taksówką;
2) pojazdów transportu kombinowanego;
3) pojazdów realizujących komunikację miejską;
4) zakładów pracy chronionej lub zakładów aktywności zawodowej, w przypadku wykonywania przewozów na potrzeby własne;
5) pojazdów samochodowych o dopuszczalnej masie całkowitej poniżej 12 ton.
Zgodnie z § 3 ust.1 ust. 3-4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia
5 czerwca 2009r, w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz.U. Nr 86, poz. 721) uiszczenie opłaty następuje poprzez nabycie, przez podmiot wykonujący na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przewóz drogowy, karty opłaty w jednostce upoważnionej do poboru opłat, zwanej dalej "jednostką". Karta opłaty składa się
z dwóch części: 1) winiety samoprzylepnej, zwanej dalej "winietą", umieszczonej
w sposób trwały wewnątrz pojazdu samochodowego, w prawym dolnym rogu przedniej szyby pojazdu, 2) odcinka kontrolnego przechowywanego w pojeździe samochodowym i okazywanego na żądanie osób uprawnionych do kontroli karty opłaty.
Dowód uiszczenia opłaty stanowi łącznie przedziurkowany odcinek kontrolny
i przedziurkowana winieta o tym samym numerze i serii umieszczona w sposób,
o którym mowa w ust. 3 pkt 1.
Stosownie do art. 87 ust.1 ustawy o transporcie drogowym, podczas przejazdu wykonywanego w ramach przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego,
z zastrzeżeniem ust. 4 jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, między innymi kartę opłaty drogowej. Zgodnie z art. 92 ust.1 ustawy o transporcie drogowym, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające
z przepisów ustawy, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15.000 zł.
Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, a także wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik do ustawy. Z treści pkt 4,1 załącznika wynika, że nakłada się karę w wysokości 3.000 zł za wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych. Przepis ten zawiera także postanowienie, że karta dobowa lub tygodniowa, która w chwili rozpoczęcia kontroli nie znajdowała się w pojeździe, a przedstawiona została w terminie późniejszym, nie stanowi dowodu uiszczenia opłaty. To samo dotyczy innej kart, która w chwili rozpoczęcia kontroli nie znajdowała się w pojeździe, a zakupiona została w dniu kontroli lub dniach następnych (karta miesięczna lub roczna).
Uiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych jest czynnością sformalizowaną.
Z przytoczonych wyżej przepisów wynika jednoznacznie, że uiszczenie tej opłaty następuje przez nabycie karty opłaty oraz jej prawidłowe wypełnienie, czyli wpisanie numeru rejestracyjnego pojazdu na jej odcinku kontrolnym przed rozpoczęciem pierwszego przejazdu (§ 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia z 2009r. w sprawie opłat). Przy czym zgodnie z art. 87 ustawy o transporcie drogowym kierowca jest zobowiązany posiadać kartę opłaty w pojeździe podczas wykonywania przejazdu i okazać ją na żądanie uprawionych organów kontroli.
Brak karty w pojeździe w czasie kontroli, a także wypełnienie karty opłaty
w sposób uniemożliwiający zidentyfikowanie pojazdu, którym wykonywany jest transport np. niewpisanie numeru rejestracyjnego pojazdu uznawane jest za wykonywanie transportu bez uiszczenia opłaty. Okazanie po dniu kontroli karty opłaty za przejazd po drogach krajowych (miesięcznej lub rocznej) może być uznane za uiszczenie opłaty pod warunkiem że karta została wykupiona co najmniej dzień przed kontrolą i jest prawidłowo wypełniona.
Niezależnie od powyższego podkreślić należy, że kwestie prawne mające znaczenie dla dokonanej przez Sąd oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji były przedmiotem rozważań Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku z dnia
25 marca 2010r., w sprawie o sygn. akt P9/08 (Dz.U. Nr 61, poz. 388) orzekł, że "Art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r.
Nr 125, poz. 874, Nr 176, poz. 1238 i Nr 192, poz. 1381, z 2008 r. Nr 218, poz. 1391,
Nr 227, poz. 1505 i Nr 234, poz. 1574 oraz z 2009 r. Nr 18, poz. 97, Nr 31, poz. 206,
Nr 86, poz. 720 i Nr 98, poz. 817) w związku z pkt 4.1 załącznika do tej ustawy
w zakresie, w jakim sankcja administracyjna w postaci kary pieniężnej za nieuiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych obejmuje sytuację, gdy kierowca nie posiadał karty opłaty w pojeździe w momencie kontroli, jest zgodny z art. 64 ust. 1 w związku
z art. 31 ust. 3 i art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej".
Z niekwestionowanych przez skarżącego ustaleń organu wynika, że w dniu
[...]r., skarżący prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą "B. B.", kierując zespołem pojazdów składającym się z samochodu ciężarowego marki J. [...] typ [...] [...] ([...]) oraz przyczepy marki A. [...] ([...]) będących Jego własnością, wykonywał przejazd po drodze krajowej nr [...] w miejscowości K., zaliczony stosownie do art. 4 pkt 6a ustawy
o transporcie drogowym do innego przewozu drogowego w rozumieniu przepisów rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3824/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz.U.UE.L-06.102.1 ze zm.).
Podczas kontroli w tym dniu skarżący nie posiadał w pojeździe karty opłaty drogowej. W toku postępowania skarżący przesłał wprawdzie organowi kserokopię dowodu uiszczenia opłaty drogowej oraz miesięczną kartę opłaty, lecz z dowodów tych bezspornie wynika, że miesięczną kartę opłaty drogowej zakupił w dniu [...]r. karta została przedziurkowana [...]r. i nie zawierała wpisu numeru rejestracyjnego pojazdu.
W tych okolicznościach faktycznych organy prawidłowo uznały, że skarżący nie uiścił opłaty drogowej, zatem naruszył art. 42 ust.1 i art. 87 ustawy o transporcie drogowym, co uzasadnia zgodnie z art. 92 ust.1 i 4 tej ustawy nałożenie kary w kwocie [...] złotych.
W związku z zawartymi w skardze twierdzeniami wskazującymi na posiadane przez skarżącego karty opłaty w dniu kontroli, Sąd przeanalizował zwarte w zaskarżonej decyzji stanowisko organu odnośnie tych okoliczności w kontekście materiałów zgromadzonych w toku postępowania.
Mianowicie, w dniu kontroli [...]r. skarżący podał do protokołu, że "wykonywał przewóz drogowy rzeczy z D. do G., wiedział o obowiązku posiadania w pojeździe karty opłaty drogowej, kartę zakupił w dniu dzisiejszym, zapomniał gdzie ją zostawił, przez co nie wziął do auta" (dowód protokół k.[...] akt administracyjnych).
Z kolei w piśmie (brak daty sporządzenia), które wpłynęło do organu I instancji, skarżący podał, w dniu [...]r. nie wykonywał przewozu rzeczy, lecz jechał "pusto" do G. celem dokonania pewnych napraw pojazdu przyczepy. Kartę opłaty drogowej zakupił w D. i posiadaj ją w samochodzie, miał brudne ręce i karty nie nakleił. Otwierając tunel silnika oraz drzwi, wytworzył się przeciąg i kartę zdmuchnął. Po dokładnym przeszukaniu samochodu odnalazł kartę za siedzeniem.
W skardze skarżący ponownie opisał okoliczności związane z zakupieniem karty opłaty drogowej w dniu [...]r., podkreślając, że z uwagi na zmęczenie, zdenerwowanie i złe warunki atmosferyczne zapomniał o winiecie, a kartę odnalazł za siedzeniem po stronie pasażera, gdy dojechał do celu.
Zdaniem Sądu, w świetle tych wszystkich okoliczności nie istnieją podstawy faktyczne i prawne umożliwiające skuteczne podważenie trafności dokonanej zaskarżoną decyzją oceny dowodów i wysnutego z niej ustalenia, że w czasie kontroli skarżącej nie okazał karty opłaty drogowej.
Należy wyjaśnić, czego jak się wydaje skarżący nie dostrzega, że nie wystarczy dla wypełnienia obowiązku wynikającego z art. 42 ust.1 ustawy o transporcie drogowym przedłożenie już po fakcie dokonanej kontroli karty opłaty drogowej, która została zakupiona w dniu kontroli, a taki stan faktyczny zaistniał w niniejszej sprawie.
Dlatego niezależnie od przyczyn nieokazania w toku kontroli karty opłaty drogowej wykupionej tego samego dnia, nie może dojść w świetle obowiązującego stanu prawnego w dacie orzekania przez organy do uwolnienia od odpowiedzialności administracyjnej określonej w art. 92 tej ustawy.
Mając powyższe na względzie, Sąd stwierdził, że dokonana zaskarżoną decyzją ocena ustalonego niewadliwie stanu faktycznego sprawy, jest zgodna z prawem, a zatem skarga nie mogła zostać uwzględniona.
Dlatego, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) skargę oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI