II SA/SZ 352/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi E. L. i J. L. na decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta K. o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego i odmówiła zatwierdzenia projektu budowlanego. Organ pierwszej instancji wydał pozwolenie w oparciu o decyzję o warunkach zabudowy. Jednakże, po wydaniu tej decyzji, wszedł w życie nowy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, który przeznaczył działkę inwestycyjną pod tereny rolnicze lub zieleni naturalnej, zakazując nowej zabudowy. Wojewoda, rozpatrując odwołanie sąsiadów, uchylił decyzję organu pierwszej instancji i odmówił pozwolenia, wskazując na sprzeczność inwestycji z planem miejscowym. Skarżący inwestorzy kwestionowali status prawny sąsiadów jako stron postępowania oraz zarzucali naruszenie przepisów proceduralnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę, uznając, że plan miejscowy ma pierwszeństwo przed decyzją o warunkach zabudowy, a inwestycja jest z nim niezgodna. Sąd potwierdził również, że sąsiedzi mieli status strony w postępowaniu, a projekt budowlany nie spełniał wymogów planu miejscowego, co uzasadniało odmowę pozwolenia na budowę.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie pierwszeństwa planu miejscowego nad decyzją o warunkach zabudowy w kontekście pozwolenia na budowę, nawet jeśli plan wszedł w życie po wydaniu decyzji przez organ pierwszej instancji, ale przed jej uprawomocnieniem. Ustalenie kręgu stron postępowania w sprawach pozwoleń na budowę.
Dotyczy specyficznej sytuacji wejścia w życie planu miejscowego po wydaniu decyzji przez organ I instancji, ale przed jej ostatecznością. Kwestia obszaru oddziaływania może być różnie interpretowana w zależności od konkretnych przepisów technicznych i projektu.
Zagadnienia prawne (3)
Czy nowo uchwalony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, który wszedł w życie po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę przez organ pierwszej instancji, ale przed jej uprawomocnieniem, ma pierwszeństwo przed decyzją o warunkach zabudowy, na podstawie której wydano pozwolenie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, nowo uchwalony plan miejscowy ma pierwszeństwo, ponieważ jest aktem prawa miejscowego i stanowi źródło powszechnie obowiązującego prawa, a decyzja o pozwoleniu na budowę nie stała się ostateczna.
Uzasadnienie
Plan miejscowy jest aktem prawa miejscowego, który ma pierwszeństwo przed decyzją o warunkach zabudowy, gdy ustalenia planu są odmienne. Organ odwoławczy ma obowiązek uwzględnić stan prawny z chwili orzekania, czyli obowiązujące przepisy planu.
Czy właściciele sąsiedniej nieruchomości, na której nie ma zabudowy, mają status strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, jeśli projektowana inwestycja może oddziaływać na ich nieruchomość zgodnie z przepisami technicznymi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, właściciele sąsiedniej nieruchomości mają status strony, jeśli projekt budowlany wskazuje na obszar oddziaływania, a przepisy techniczne nakładają ograniczenia związane z zagospodarowaniem nieruchomości sąsiedniej, nawet jeśli nie ma negatywnego oddziaływania naruszającego prawo.
Uzasadnienie
Status strony wynika z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, który obejmuje właścicieli nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Projekt budowlany uwzględnił obszar oddziaływania zbiornika bezodpływowego i studni na działkę sąsiednią, a przepisy techniczne określają odległości, które mogą wpływać na możliwości zagospodarowania sąsiedniej nieruchomości.
Czy organ odwoławczy ma obowiązek umorzyć postępowanie, jeśli uzna, że podmiot wnoszący odwołanie nie miał statusu strony?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli organ odwoławczy uzna, że podmiot wnoszący odwołanie miał status strony, powinien rozpoznać sprawę merytorycznie, a nie umarzać postępowania.
Uzasadnienie
Organ odwoławczy, rozpatrując odwołanie, powinien w pierwszej kolejności ocenić status strony. Jeśli uzna, że strona ma legitymację, rozpoznaje sprawę merytorycznie. Umorzenie postępowania następuje w przypadku braku przedmiotu odwołania lub bezprzedmiotowości postępowania, np. gdy podmiot odwołujący się nie posiada statusu strony.
Przepisy (25)
Główne
u.p.b. art. 35 § ust. 1 pkt lit. a, ust.3, ust. 5
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
k.p.a. art. 104
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.b. art. 28 § ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
rozporządzenie MI art. 36 § ust. 1 i 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
rozporządzenie MI art. 31 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2 i 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.u.s.a. art. 1 § § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 87 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
u.p.z.p. art. 14 § ust. 8
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Pomocnicze
u.p.z.p. art. 65 § ust. 2
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 75
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 129 § par. 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.b. art. 3 § pkt 20
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.o.ś. art. 71 § ust. 1
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
k.p.a. art. 15
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 136 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 104 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nowo uchwalony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego ma pierwszeństwo przed decyzją o warunkach zabudowy, gdy ustalenia planu są odmienne. • Organ odwoławczy ma obowiązek uwzględnić stan prawny z chwili orzekania, czyli obowiązujące przepisy planu. • Właściciele sąsiedniej nieruchomości mają status strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, jeśli projekt budowlany wskazuje na obszar oddziaływania, a przepisy techniczne nakładają ograniczenia. • Projekt budowlany nie spełniał wymogów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który zakazywał nowej zabudowy na działce.
Odrzucone argumenty
Uchwalenie planu miejscowego jest okolicznością bezsporną, mającą znaczenie tylko w sytuacji, gdy od decyzji organu I instancji wniesiono by skuteczne odwołanie i decyzja ta podlegałaby merytorycznemu ponownemu rozpoznaniu przez organ II instancji już po wejściu w życie ww. planu miejscowego. • Status odwołujących się nie był przedmiotem oceny przez organ II instancji, który uznał, że przysługuje im status strony wyłącznie ze względu na współwłasność sąsiedniej działki. • Fakt bycia właścicielem nieruchomości sąsiedniej nie stanowi podstawy do uznania takiego właściciela stroną postępowania w rozumieniu art. 28 ust. 2 u.p.b., zgodnie z którym stronami są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. • Ograniczenia własności wynikające z przepisów rozporządzenia MI winny być interpretowane literalnie i wąsko, umożliwiając minimalizację ograniczeń prawa własności do gruntów inwestorów. • Organ II instancji nie odniósł się do zarzutu dotyczącego statusu działki jako działki rolnej, z wyłączeniem możliwości jakiejkolwiek zabudowy. • Przepis § 36 ust. 2 rozporządzenia MI, dotyczący odległości urządzeń sanitarno-gospodarczych w zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej wyklucza właścicieli działki rolnej z kręgu stron ze względu na tę normę prawną.
Godne uwagi sformułowania
Organ odwoławczy ma zatem obowiązek wziąć pod uwagę stan prawny z chwili orzekania, a więc także obowiązujące przepisy planu, a nie postanowienia wydanej wcześniej decyzji o warunkach zabudowy. • Pierwszeństwo ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wobec ustaleń decyzji. • Decyzja o pozwoleniu na budowę nie ma charakteru uznaniowego, lecz jest decyzją związaną. • Zgodność projektu budowlanego z planem miejscowym jest podstawowym warunkiem zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. • Właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. • Ustalenie stron w postępowaniu o pozwolenie na budowę zawiera element potencjalności.
Skład orzekający
Marzena Iwankiewicz
przewodniczący sprawozdawca
Katarzyna Sokołowska
sędzia
Krzysztof Szydłowski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie pierwszeństwa planu miejscowego nad decyzją o warunkach zabudowy w kontekście pozwolenia na budowę, nawet jeśli plan wszedł w życie po wydaniu decyzji przez organ pierwszej instancji, ale przed jej uprawomocnieniem. Ustalenie kręgu stron postępowania w sprawach pozwoleń na budowę."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wejścia w życie planu miejscowego po wydaniu decyzji przez organ I instancji, ale przed jej ostatecznością. Kwestia obszaru oddziaływania może być różnie interpretowana w zależności od konkretnych przepisów technicznych i projektu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa ilustruje kluczową zasadę pierwszeństwa planu miejscowego nad decyzją o warunkach zabudowy, co jest częstym problemem w praktyce. Dodatkowo, porusza kwestię ustalania stron postępowania, co jest istotne dla prawników procesowych.
“Plan miejscowy zniweczył pozwolenie na budowę? Sąd wyjaśnia, kto ma rację.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.