II SA/Sz 272/26

II SA/Sz 272/26 - Postanowienie WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2026-08-11
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2026-04-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Marzena Iwankiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6129 Inne o symbolu podstawowym 612
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Burmistrz Miasta i Gminy
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art. 3, art. 58 par.1 pkt 1, art. 58 par.3, art. 232 par.1 pkt 1, art. 232 par.2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2025 poz 1691
art.217, art. 219
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks  postępowania administracyjnego
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Marzena Iwankiewicz po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. S., P. S. i J. S. na czynność Burmistrza G. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wydania zaświadczenia postanawia: 1) odrzucić skargę, 2) zwrócić stronie skarżącej solidarnie kwotę [...](słownie: [...] złotych) uiszczoną tytułem wpisu od skargi.
Uzasadnienie
Pismem z dnia 27 marca 2026 r. H. S., P. S. i J. S. zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie czynność Burmistrza G. z dnia 16 grudnia 2025 r. nr WNOŚ.6624.96.2025.IS polegającą na wydaniu - na wniosek Starosty Powiatu G. - zaświadczenia potwierdzającego, że budynki zlokalizowane na działce oznaczonej nr [...], położonej w miejscowości G. przy [...] obręb nr [...] miasta G., zostały oznaczone numerami porządkowymi 12 (dwanaście) i 12a (dwanaście z literą "a"). W skardze wnosząc o stwierdzenie bezskuteczności tej czynności, zarzucili organowi naruszenie: art. 217, art. 7b, art. 7, art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a., art. 47a ust. 5 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz art. 96 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że zaświadczenie zostało wydane zgodnie z posiadanym rejestrem numeracji porządkowej i numeracja ta nie uległa zmianie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że w przypadku wniesienia skargi, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność ustalając m.in., czy mieści się w katalogu spraw należących do właściwości sądu administracyjnego.
W przypadku stwierdzenia braku kognicji sądu do rozpoznania sprawy, taka skarga, podlega odrzuceniu stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm. - dalej "p.p.s.a.").
W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa,
z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych
w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U.
z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane
w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego
i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.), a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3).
Wyliczenie zawarte w powyższym katalogu ma charakter zamknięty. Zaskarżenie aktu lub czynności w nim niewymienionych oznacza, że zainicjowana przez dany podmiot sprawa nie jest objęta właściwością sądu administracyjnego.
Odnosząc treść przywołanych przepisów do zaskarżonej czynności w sprawie wydania zaświadczenia należy przyjąć, że nie mieści się ona
w katalogu aktów lub czynności objętych kontrolą sprawowaną przez sąd administracyjny.
Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1691) regulującymi wydawanie zaświadczeń (art. 217 - 220), zaświadczenie jest urzędowym poświadczeniem określonych faktów lub stanu prawnego. Przy jego pomocy organ administracji publicznej stwierdza, co mu jest wiadome, nie rozstrzyga jednak żadnej sprawy. Zaświadczenie jest pochodną istniejących faktów lub stanu prawnego i wraz ze zmianą tych faktów lub stanu prawnego zaświadczenie staje się nieaktualne i może być wydane nowe, odpowiadające aktualnemu stanowi prawnemu lub aktualnym faktom. Możliwe jest ponowne wydanie zaświadczenia w tej samej sprawie, bez uprzedniego korygowania czy unieważnienia pierwotnie wydanego zaświadczenia, z tego względu, że jest ono rodzajem czynności faktycznej, a te nie korzystają z powagi rzeczy osądzonej. Wartość zaświadczenia należy oceniać w kategoriach wyrażania prawdy, co do faktów lub prawa. Zatem można zanegować jego wartość wykazując, że potwierdza ono fałszywe okoliczności. Nie może być ono jednak – w przeciwieństwie do aktu administracyjnego – oceniane w kategoriach ważności rozstrzygnięcia organu. Właściwy organ może odmówić postanowieniem, na które służy zażalenie wydania zaświadczenia o żądanej treści, jeżeli miałoby to prowadzić do poświadczenia stanu prawnego niezgodnego z posiadanymi danymi (art. 219 k.p.a.).
W postanowieniu NSA z dnia 9 września 2014 r., II OSK 2340/14, wskazano w tym kontekście, że warunkiem dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego jest, aby organ, wydając akt lub podejmując czynność, przyznawał lub odmawiał przyznania uprawnienia lub obowiązku (jak decyzja konstytutywna), stwierdzał lub odmawiał stwierdzenia ich powstania z mocy prawa (jak decyzja deklaratoryjna) albo odmawiał uznania uprawnienia wynikającego wprost z przepisu prawa i nie wymagającego konkretyzacji w formie aktu indywidualnego. Zaświadczenie jednak nie przyznaje, nie stwierdza i nie uznaje uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa lecz jedynie potwierdza ich istnienie. Uznanie możliwości zaskarżenia do sądu administracyjnego aktu lub czynności, które nie wywołują bezpośrednich skutków prawnych, byłoby sprzeczne z istotą kontroli sprawowanej przez taki sąd. Treść zaświadczenia sama w sobie nie kreuje nowej sytuacji prawnej ani w inny sposób nie jest sprzężona z dyspozycjami dotyczącymi sfery praw i obowiązków adresata.
Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 29 września 2020 r., sygn. akt II FSK 1664/20, czynność, jaką jest wydanie zainteresowanemu zaświadczenia nie mieści się w pojęciu innych aktów lub czynności z zakresu administracji, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Prawidłowość zaświadczenia wymyka się spod kontroli sądowoadministracyjnej, gdyż sąd administracyjny nie dysponuje danymi, które pozwoliłyby zweryfikować zgodność z prawdą treści zaświadczenia (które obrazuje wyłącznie znany organowi z racji wykonywanych zadań stan faktyczny lub prawny, nie ingerując w sferę obowiązków i praw jednostki).
Także w literaturze wskazuje się na zaświadczenia jako przykłady działań administracji publicznej, które nie mieszczą się w kategorii aktów i czynności z art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. (T. Woś, w: T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. T. Wosia, Warszawa 2011, s. 66-72). Przedmiotowe zaświadczenie obrazuje znany organowi z racji wykonywanych zadań stan faktyczny, nie ingeruje w sferę obowiązków i praw jednostki. W ten sposób właściwy organ stwierdza jedynie istnienie określonych faktów albo stanu prawnego. Innymi słowy, zaświadczenie stanowi urzędowe oświadczenie tego, co jest temu organowi wiadome, w żadnym razie nie rozstrzyga sprawy.
Poza tym od zaświadczenia nie służy żaden środek zaskarżenia, ale osoba spełniająca przesłanki formalne może żądać wydania nowego zaświadczenia, o innej treści. Jeżeli organ uwzględni żądanie – powinien wydać nowe zaświadczenie. Natomiast w przypadku gdy organ nie znajdzie podstaw do uwzględnienia żądania, powinien wydać postanowienie odmowne, na podstawie art. 219 k.p.a., które po wyczerpaniu środków zaskarżenia przewidzianych w Kodeksie, będzie mogło być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego.
Podsumowując stwierdzić należy, że zaświadczenie ma charakter wyłącznie materialno-technicznej czynności urzędowej. Jest ono aktem wiedzy, a nie woli organu, i sprowadza się do urzędowego potwierdzenia stanu faktycznego lub prawnego istniejącego ściśle w dacie wydania tego zaświadczenia, w oparciu o dane znajdujące się w posiadaniu organu (ewidencje, rejestry). Zaświadczenie nie tworzy nowej sytuacji prawnej ani nie wywołuje żadnych skutków prawnych, które mogłyby być oceniane z punktu widzenia legalności.
Z powyższych powodów treść zaświadczenia nie podlega kontroli legalności dokonywanej przez sądy administracyjne (por. postanowienie NSA z dnia 7 września 2023 r. sygn. akt II OSK 1608/23).
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 oraz § 3 p.p.s.a. odrzucił skargę i stosownie do art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a. orzekł o zwrocie uiszczonego wpisu sądowego.
Orzeczenia przywołane w treści niniejszego uzasadnienia dostępne są
w Internecie w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych.