II SA/Sz 1246/21

II SA/Sz 1246/21 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2022-02-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-12-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Arkadiusz Windak /przewodniczący sprawozdawca/
Katarzyna Grzegorczyk-Meder
Krzysztof Szydłowski
Symbol z opisem
6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 374
art. 12 ust. 2,
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Dz.U. 2020 poz 1333
art. 28 ust. 1, art. 48
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Asesor WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 lutego 2022 r. sprawy ze skargi K. W. i S. W. na postanowienie Z. W. I. N. B. w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych oddala skargę.
Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., powołując się na przepisy art. 48 ust. 1-5 i art. 48a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 z późn. zm.), postanowieniem z dnia [...] maja 2021 r., nr [...]:
1) wstrzymał K. W. i S. W. budowę budynku handlowo- usługowego, prowadzoną na działce oznaczonej numerem geodezyjnym [...], przy ul. C. 22a w M. - bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę;
2) nakazał K. W. i S. W. zabezpieczyć teren budowy przed dostępem osób postronnych;
3) poinformował o:
- możliwości złożenia w terminie 30 dni od daty doręczenia postanowienia, wniosku o legalizację budowanego bez pozwolenia obiektu;
- konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji obiektu budowlanego;
- zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej: zgodnie z art. 49d ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane wysokość opłaty legalizacyjnej w przypadku budowy budynku usługowo-handlowego kat. XVII: 50 x S x K x W = 50x500x15x1 = [...] zł, gdzie:
1 S - stawka opłaty (art. 59f ust. 2 ustawy), K - współczynnik kategorii obiektu (kat. XVII; k=15) (załącznik do ustawy: jak wyżej), W - współczynnik wielkości obiektu budowlanego (załącznik do ustawy: jak wyżej).
S. W. i K. W. złożyli zażalenie na ww. postanowienie, zarzucając mu:
1. naruszenie przepisu art. 12 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.), dalej określanej jako ustawa covidowa, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że roboty budowlane na nieruchomości skarżących są prowadzone w warunkach samowoli budowlanej, podczas gdy skarżący spełnili wymogi, o których mowa w tym przepisie, w terminie jego obowiązywania, aby w sposób legalny prowadzić roboty budowlane, tj. przede wszystkim dokonali zgłoszenia robót budowlanych;
2. naruszenie przepisu art. 7 i art. 7a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735), dalej określanej "k.p.a." poprzez:
- rozstrzygnięcie wątpliwości w zakresie wykładni przepisów art. 12 oraz art. 2 ust. 2 ustawy covidowej na niekorzyść skarżących, w sytuacji, gdy korzystnej dla skarżących interpretacji tych przepisów nie sprzeciwiały się interesy osób trzecich, przeciwnie zaś, interpretację taką uzasadniał interes społeczny i słuszny interes skarżących;
- nieuwzględnienie faktu dokonania zgłoszenia robót budowlanych przez skarżących w oparciu o przepis art. 12 ust. 1 i 2 ustawy covidowej z uwagi na omyłkowe wskazanie błędnego adresu nieruchomości, której dotyczyło zgłoszenie - numeru ewidencyjnego 22 zamiast 22a, podczas gdy skarżący są właścicielami nieruchomości położonej przy ul. C. 22a w M. i na tej nieruchomości mogli i prowadzili roboty budowlane i to tej nieruchomości dotyczyło przedmiotowe zgłoszenie.
W wyniku rozpatrzenia sprawy na skutek wniesionego zażalenia Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 z późn. zm.), postanowieniem z dnia [...] września 2021 r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji.
W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy, powołując się na zebrany materiał dowodowy, ustalił, że inwestorzy wykonali roboty budowlane polegające na rozbiórce istniejącego obiektu i wykonaniu nowego obiektu o konstrukcji szkieletowej, stalowej, w systemie lekkiej obudowy z płyt warstwowych, o wymiarach 8,00 m x 7,00 m x 2,60 m, na działce o nr. ewid. [...], przy ul. [...] 22a w M. Na podstawie protokołów z czynności kontrolnych z 3 marca 2021 r. i z 12 maja 2021 r. ustalono, że ww. obiekt powstał w okresie między tymi kontrolami oraz, że trwają roboty wykończeniowe. Załączone do akt sprawy fotografie tablicy informacyjnej budowy i tablicy ogłoszeniowej, umieszczone na ogrodzeniu budowy, zawierają zapisy o treści "Rozbudowa z przebudową" i "Rozbudowa budynku wraz z przebudową". Przedmiotowy obiekt, zgodnie z zapisami miejscowego planu zagospodarowania wynikającymi z uchwały Rady Gminy M. z dnia [...] października 2014 r., dla części Gminy M., obejmującej ww. działkę nr [...], powstał na obszarze terenu elementarnego oznaczonego symbolem C9.U, przeznaczonego pod "Teren zabudowy usługowej, w tym handlu i gastronomii. Na działce dopuszcza się lokalizację jednego mieszkania jako uzupełnienie zabudowy usługowej".
W ocenie organu, ww. obiekt jest obiektem budowlanym, wydzielonym z przestrzeni przegrodami budowlanymi, przykryty dachem, wyposażonym w instalacje wewnętrzne (elektryczna, wod.-kan.) oraz posadowionym na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie na inne miejsce, co przesądza o tym, że zgodnie z definicją zawartą w art. 3 ust. 2 ww. ustawy Prawo budowlane, jest on budynkiem.
Następnie organ wskazał, powołując się na przepis art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. W zestawieniu budów i robót budowlanych niewymagających zgłoszenia i pozwolenia na budowę nie wymieniono obiektu, który odpowiadałby budynkowi, który jest przedmiotem niniejszego postępowania, zatem zgodnie z art. 28 ust. 1 tej ustawy, obiekt ten wymaga uzyskania pozwolenia na budowę.
W przypadku wybudowania obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę zastosowanie mają przepisy art. 48 ww. ustawy Prawo budowlane.
W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy wyjaśnił zasady umożliwiające zalegalizowanie samowoli budowlanej, w tym sposób ustalenia opłaty legalizacyjnej, przytaczając przepisy art. 49d ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 59f ww. ustawy Prawo budowlane.
Odpowiadając na zarzut nieuwzględnienia faktu dokonania zgłoszenia robót budowlanych przez skarżących w oparciu o przepis art. 12 ust. 1 i 2 ustawy covidowej i nieuwzględnienia omyłkowego wskazania błędnego adresu nieruchomości, której dotyczyło zgłoszenie, organ wyjaśnił, że nie można domniemywać na jakiej nieruchomości skarżący planowali przystąpić do wykonywania robót budowlanych.
`Z kopii "Informacji o prowadzeniu robót budowlanych w związku z przeciwdziałaniem COVID-19" z dnia 4 września 2020 r., załączonej do akt sprawy organu powiatowego, dotyczącej robót budowlanych przeprowadzonych we wrześniu 2020 r. na ww. działce nr [...], jednoznacznie wynika, że ww. informacja dotyczy nieruchomości przy ul. [...] C. 22, w M. Ponadto, w postanowieniu tut. organu z dnia [...] grudnia 2020 r., znak: [...], obszernie wyjaśniono skarżącym co następuje - cyt.: "Do akt sprawy została załączona kopia "Informacji o prowadzeniu robót budowlanych w związku z przeciwdziałaniem COVID-19" z dnia 4 września 2020 r., przesłana do Starosty [...], przez Państwa S. i K. W. w której podano "Na podstawie art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 02.03.2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych informujemy o rozpoczęciu na ww. nieruchomości, której jesteśmy współwłaścicielami, wykonywania robót budowlanych w związku z przeciwdziałaniem COVID-19 polegających na budowie budynku znajdującego się na nieruchomości położonej w M. ), ul. [...] C. 22, tj. nadbudowie - podniesieniu wysokości obiektu, ociepleniu dachu, ociepleniu ścian zewnętrznych, rozbudowie istniejącego obiektu do granicy działki od frontu i boku, montażu witryn okiennych i drzwiowych od frontu, przebudowie istniejących sieci wewnętrznych celem dostosowania jej do potrzeb miejsca przeznaczonego na kwarantannę, izolatorium."
Organ wojewódzki uznał, że skarżący poinformowali Starostę Powiatu [...] o zamiarze wykonania robót budowlanych na podstawie ww. art. 12 ustawy covidowej dotyczących innego budynku, niż budynek, co do którego roboty te chcą wykonać. Poinformowanie przez skarżących o zamiarze dokonania robót dotyczących budynku nr 22 przy ul. [...] C. w M. podczas, gdy faktycznie rozpoczęli oni wykonywanie robót budowlanych na działce, na której znajduje się budynek nr 22a przy ul. [...] C. w M. , nie można uznać za nierodzącą skutków prawnych omyłkę.
Ponadto, organ wojewódzki w ww. postanowieniu z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [...], wyraźnie wskazał skarżącym, że - cyt.: "Tut. organ wskazuje jednocześnie organowi powiatowemu, jak również skarżącym, iż wydanie postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych na podstawie art. 48 ustawy Prawo budowlane, dotyczącego samowolnej budowy obiektu budowlanego lub jego części, byłoby zasadne, w sytuacji, w której skarżący realizowaliby rozbudowę ww. budynku nr 22a, bez pozwolenia na budowę (powołując się np. na informację przesłaną Staroście Powiatu [...], sporządzoną na podstawie ww. art. 12 ustawy covidowej z dnia 2 marca 2020 r.).
Dodatkowo organ zauważył, że art. 12 ustawy covidowej, zgodnie z art. 36 ust. 1 tej ustawy, utracił moc po upływie 180 dni od dnia wejścia w życie tej ustawy, co nastąpiło z dniem 5 września 2020 r. Inwestor decydując się na podjęcie działań w trybie ww. art. 12 ustawy covidowej, powinien mieć świadomość, mając na uwadze cel tej ustawy i ustaw następnych tworzonych w związku z sytuacją epidemiczną, a także czasowe obowiązywanie ww. art. 12 ustawy, że w trybie określonym tymi przepisami powinny być realizowane takie zamierzenia inwestycyjne, których realizacja zakończy się w krótkim czasie, by mogły zostać w ww. terminie wykorzystane do działań związanych ze zwalczaniem wirusa SARS-coV-2. W przypadku, gdy inwestor rozpoczął roboty budowlane w okresie obowiązywania art. 12, jednak nie zakończył ich przed utratą mocy ww. przepisu, z uwagi na brak przepisów przejściowych regulujących powyższa sytuację, przyjąć należy, że roboty budowlane rozpoczęte w okresie obowiązywania art. 12 są legalne, jednak by je kontynuować lub zakończyć należy spełnić wymagania, jakie aktualnie przepisy prawa przewidują dla danych robót budowlanych. Jednakże powyższe stanowisko miałoby znaczenie w sprawie w przypadku, gdyby skarżący, do dnia 5 września 2020 r. włącznie, prowadzili roboty budowlane wymagające pozwolenia na budowę lub zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej, zgodnie ze złożoną Staroście Powiatu Koszalińskiego informacją, czyli polegające na rozbudowie budynku.
Podsumowując, organ odwoławczy uznał, że organ powiatowy prawidłowo wydał zaskarżone postanowienie, w oparciu o art. 48 ustawy Prawo budowlane, wstrzymujące budowę ww. obiektu wykonywanego bez pozwolenia na budowę, a także zgodnie z ww. przepisem poinformował o możliwości złożenia wniosku w celu legalizacji obiektu oraz zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej.
S. W. i K. W. zaskarżyli w całości opisane wyżej postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, zarzucając mu:
1) naruszenie przepisu art. 12 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że roboty budowlane na nieruchomości skarżących są prowadzone w warunkach samowoli budowlanej, podczas gdy skarżący spełnili wymogi, o których mowa w tym przepisie, w terminie jego obowiązywania, aby w sposób legalny prowadzić roboty budowlane, tj. przede wszystkim dokonali zgłoszenia robót budowlanych;
2) naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) przepisu art. 7 oraz 7a§ 1 k.p.a. poprzez:
- rozstrzygnięcie wątpliwości w zakresie wykładni przepisów art. 12 oraz art. 2 ust. 2 ustawy covidowej na niekorzyść skarżących, w sytuacji, gdy korzystnej dla skarżących interpretacji tych przepisów nie sprzeciwiały się interesy osób trzecich, przeciwnie zaś, interpretację taką uzasadniał interes społeczny i słuszny interes skarżących,
- nieuwzględnienie faktu dokonania zgłoszenia robót budowlanych, w oparciu o przepis art. 12 ust. 1 i 2 ustawy covidowej, z uwagi na omyłkowe wskazanie błędnego adresu nieruchomości, której dotyczyło zgłoszenie i wskazanie nr ewidencyjnego 22 zamiast 22a, podczas gdy skarżący są właścicielami nieruchomości położonej przy ul. C. 22a w M. i na tej nieruchomości mogli i prowadzili roboty budowlane i to tej nieruchomości dotyczyło przedmiotowe zgłoszenie;
b) przepisu art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez zaniechanie podjęcia czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i zebrania całości materiału dowodowego, co w oczywisty sposób doprowadziło do naruszenia zasady prawdy obiektywnej, a tym samym pominięcie kluczowych faktów, których nieuwzględnienie doprowadziło do wydania decyzji z naruszeniem prawa;
c) naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez istotne braki w uzasadnieniu faktycznym i prawnym, w tym niewskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a które stanowiły podstawę do stwierdzenia samowoli budowlanej.
Mając na uwadze powyższe skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu zarzutów skargi podkreślono, że pismem z dnia [...] września 2020 r. skarżący dokonali zgłoszenia o przystąpieniu do prowadzenia robót budowlanych w oparciu o zapisy art. 12 ustawy covidowej. Fakt, że w zgłoszeniu wskazano, że roboty budowlane mają być prowadzone na nieruchomości położonej w M. przy ul. C. 22, a nie na nieruchomości przy ul. C. 22a, której skarżący są współwłaścicielami, nie powinien rzutować na skuteczność tego zgłoszenia. Błędny adres prowadzenia robót budowlanych był wynikiem omyłki pisarskiej. Kontrole przeprowadzone przez PINB, zarówno we wrześniu 2020 r., jak i w maju 2021 r. dotyczyły nieruchomości położonej przy ul. C. 22a, co świadczy o tym, że PINB wiedział, gdzie są prowadzone roboty budowlane i jakiej nieruchomości dotyczyło przedmiotowe zgłoszenie.
Skarżący zaakcentowali, że pismem z dnia [...] września 2020 r. dokonali odpowiedniego zgłoszenia robót budowlanych, odpowiadającego wymogom przewidzianym w przepisach prawnych, a co za tym idzie prowadzone roboty budowlane nie stanowią samowoli budowlanej. W zgłoszeniu robót budowlanych skarżący szczegółowo wskazali na czym te prace mają polegać i w jakim celu są wykonywane, więc nie tylko wypełniono warunki formalne zgłoszenia, o których mowa w przepisie art. 12 ust. 2 ustawy covidowej, ale także niejako zalegalizowano te wszystkie prace. Ustawodawca nie ograniczył w czasie możliwości prowadzenia robót budowlanych. W szczególności z ustawy nie wynika, aby roboty budowlane wykonywane w oparciu o przepisy art. 12 nie mogłyby być kontynuowane po okresie obowiązywania przepisu art.12.
Skarżący wyjaśnili, że do przebudowy oraz rozbudowy obiektu użyto konstrukcji szkieletowej, stalowej z pokryciem z płyt warstwowych poliuretanowych. Skarżący postanowili użyć do przebudowy materiałów najlepszej jakości, zamiast użyć drewna, aby zapewnić jak najwyższą klasę przebudowanego obiektu. Wymiana konstrukcji drewnianej na stalową wymagana była w celu wykonania nadbudowy - podniesienia wysokości obiektu, ponieważ pozostawienie starej konstrukcji uniemożliwiłoby wykonanie podwyższenia dachu, a następnie jego ocieplenia oraz montażu witryn okiennych. Pozostawienie starej drewnianej konstrukcji uniemożliwiłoby zachowanie jedności użytych materiałów konstrukcyjnych, co znacząco utrudniłoby wykonywanie konserwacji całego obiektu oraz zmusiłoby skarżących do nakładu kolejnych prac w przyszłości związanych z przebudową których skutkiem byłyby dodatkowe ponoszone koszty. Powstały obiekt docelowo miał być dostosowany do potrzeb miejsca przeznaczonego na kwarantannę, izolatorium, przez co wymagane było użycie materiałów spełniających wymogi przy adaptacji takowych miejsc.
Nawet jeśli w toku postępowania administracyjnego organ miał wątpliwości co do tego, której nieruchomości dotyczy zgłoszenie, bądź co do zakresu prac budowlanych, to należało wezwać skarżących do sprecyzowania informacji podanych w zgłoszeniu bądź uzupełnienia braków formalnych, co jednak nie miało miejsca.
W treści zaskarżonego postanowienia brak jest rozważań w zakresie podstaw przyjęcia przez organ, iż skarżący nie zgłosili zamiaru rozpoczęcia robót budowlanych na nieruchomości położonej w M. przy ul. C. 22a. Organ w zasadzie ograniczył się do wskazania, że zgłoszenie dotyczyło innego budynku, skoro wskazano w nim inny adres. Nie przeanalizowano dokładnie treści tego zgłoszenia, nie wskazano dlaczego pominięty został fragment, w którym skarżący wskazują, że są współwłaścicielami nieruchomości, na której planują rozpocząć budowę. W tym kontekście trudno zatem mówić o przeprowadzeniu rzetelnego postępowania dowodowego.
Odpowiadając na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów, w trybie uproszczonym, stosownie do treści art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329), bowiem przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym.
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sądowa kontrola zaskarżonego postanowienia, dokonana według wskazanego kryterium, doprowadziła do uznania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przed zbadaniem prawidłowości zastosowania przez organy przepisów prawa materialnego, zasadniczą kwestią jest ocena poczynionych przez organ ustaleń stanu faktycznego, które stały się podstawą przyjęcia określonego trybu postępowania.
Niesporne jest, że w dniu [...] września 2020 r. do Starosty [...] w K. wpłynęła "Informacja" skarżących z dnia [...] września 2020 r. o prowadzeniu robót budowlanych w związku z przeciwdziałaniem COVID-19, złożona na podstawie art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.). Przepis art. 12 ww. ustawy stanowił, że:
1. Do projektowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych, w tym zmiany sposobu użytkowania, w związku z przeciwdziałaniem COVID-19, nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r. poz. 1186, z późn. zm.), ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2020 r. poz. 293 i 471) oraz aktów planistycznych, o których mowa w tej ustawie, ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. z 2020 r. poz. 282), a w przypadku konieczności poszerzenia bazy do udzielania świadczeń zdrowotnych, także przepisów wydanych na podstawie art. 22 ust. 3, 4 i 4a ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej.
2. Prowadzenie robót budowlanych oraz zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części w związku z przeciwdziałaniem COVID-19 wymagają niezwłocznego poinformowania organu administracji architektoniczno-budowlanej.
W złożonej informacji z dnia [...] września 2020 r. skarżący powiadomili o rozpoczęciu na nieruchomości, oznaczonej adresem M. , ul. [...] C. 22, której są współwłaścicielami, wykonywania robót budowlanych w związku z przeciwdziałaniem COVID-19, polegających na "budowie budynku, tj. nadbudowie - podniesieniu wysokości obiektu, ociepleniu dachu, ociepleniu ścian zewnętrznych, rozbudowie istniejącego obiektu do granicy działki od frontu i boku, montażu witryn okiennych i drzwiowych od frontu, przebudowie istniejących sieci wewnętrznych celem dostosowania jej do potrzeb miejsca przeznaczonego na kwarantannę, izolatorium". Jako zakres wykonywanych robót budowlanych skarżący podali "Podniesienie wysokości obiektu, ocieplenie dachu, ocieplenie ścian zewnętrznych, rozbudowa istniejącego obiektu do granicy działki od frontu i boku, montaż witryn okiennych i drzwiowych od frontu, przebudowa istniejących sieci wewnętrznych. Dostawa i zaopatrzenie do obiektu możliwe będzie również od tyłu nieruchomości co dodatkowo zwiększa bezpieczeństwo".
Nie są również kwestionowane przez skarżących ustalenia, że na działce stanowiącej ich współwłasność, o nr ew. [...] przy ul. [...] C. 22a, znajdował się budynek usługowy o konstrukcji drewnianej, parterowy, o powierzchni zabudowy ok. 31 m2. Następnie budynek ten został całkowicie rozebrany. Okoliczności te potwierdzają:
- protokół z oględzin obiektu budowlanego/robót budowlanych sporządzony przez pracownika Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w K. w dniu 18 września 2020 r. wraz dokumentacją fotograficzną oraz
- protokół z oględzin obiektu budowlanego sporządzony przez pracownika Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w K. w dniu 3 marca 2021 r. wraz dokumentacją fotograficzną.
Następnie, w miejscu rozebranego obiektu, skarżący wybudowali od podstaw całkowicie nowy obiekt, co obrazują zdjęcia oraz jego opis przedstawiony w Protokole z oględzin obiektu budowlanego/robót budowlanych z dnia 12 maja 2021 r. Oznacza to, że skarżący nie zrealizowali robót opisanych w informacji z dnia [...] września 2020 r. Ich przedmiotem nie była bowiem rozbiórka i budowa nowego obiektu, lecz nadbudowa i rozbudowa istniejącego obiektu.
Zakres prac budowlanych związanych z rozbudową obiektu budowlanego, w tym jego nadbudową, jest odmienny od rozbiórki i budowy od podstaw nowego obiektu. Rozbudowa związana jest ze zmianą charakterystycznych parametrów obiektu, takich jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji, która jednak nie prowadzi do powstania żadnego nowego obiektu, lecz do modyfikacji obiektu wcześniej istniejącego. W wyniku rozbudowy nie powstaje nowy obiekt budowlany czy też nowa substancja budowlana. Rozbudowany budynek pozostaje tym samym obiektem w rozumieniu Prawa budowlanego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2018 r., sygn. akt II GSK 1318/16).
W stanie faktycznym niniejszej sprawy uzasadniona jest konstatacja, że w efekcie podjętych przez skarżących robót budowlanych nie nastąpiła przebudowa, rozbudowa albo nadbudowa, ale doszło do wybudowania nowego obiektu budowlanego, którego realizacja możliwa była jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, stosownie do art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 z późn. zm.), bowiem obiekt ten nie został zwolniony z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę (art. 29-31 ww. ustawy). To natomiast oznacza, że będący przedmiotem zaskarżonego postanowienia obiekt budowlany nie został zrealizowany na podstawie pozwolenia na budowę lub informacji o której mowa w art. 12 ust. 2 ustawy covidowej, lecz w ramach samowoli budowlanej. W takiej sytuacji bez znaczenia staje się prowadzenie rozważań na temat okresu w ramach którego można było realizować budowę obiektów budowlanych w trybie przepisów ustawy covidowej, czy też wykazywanego przeznaczenia obiektu np. na izolatorium.
W tym kontekście za niemające znaczenia z punktu widzenia istoty rozstrzygnięcia należy ocenić również zarzuty skargi dotyczące zbyt rygorystycznego podejścia organów do oczywistej omyłki pisarskiej w lokalizacji terenu inwestycji podanej przez strony w informacji z dnia [...] września 2020 r. Informacja ta, niezależnie od wskazanego w niej miejsca inwestycji, nie obejmowała bowiem budowy nowego obiektu budowlanego.
W takim, niewadliwie ustalonym stanie faktycznym organy nadzoru budowlanego prawidłowo postąpiły wydając postanowienie w trybie przepisów art. 48 ustawy Prawo budowlane. Przepis ten stanowi, że:
1. Organ nadzoru budowlanego wydaje postanowienie o wstrzymaniu budowy w przypadku obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego:
1) bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo
2) bez wymaganego zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia.
2. Jeżeli w wyniku budowy występuje stan zagrożenia życia lub zdrowia ludzi, w postanowieniu o wstrzymaniu budowy organ nadzoru budowlanego nakazuje bezzwłoczne:
1) zabezpieczenie obiektu budowlanego lub terenu, na którym prowadzona jest budowa, oraz
2) usunięcie stanu zagrożenia.
3. W postanowieniu o wstrzymaniu budowy informuje się o możliwości złożenia wniosku o legalizację obiektu budowlanego lub jego części, zwanego dalej "wnioskiem o legalizację", oraz o konieczności wniesienia opłaty legalizacyjnej w celu uzyskania decyzji o legalizacji obiektu budowlanego lub jego części, zwanej dalej "decyzją o legalizacji", oraz o zasadach obliczania opłaty legalizacyjnej.
4. Na postanowienie o wstrzymaniu budowy przysługuje zażalenie.
5. Postanowienie o wstrzymaniu budowy wydaje się również w przypadku zakończenia budowy.
Następnie organ wskazał na zasady obliczenia opłaty legalizacyjnej, prawidłowo uwzględniając stawki dotyczące budynku usługowo-handlowego kat. XVII, bowiem jak wynika to z pisma Burmistrza M. z dnia [...] kwietnia 2021 r., na tego rodzaju zabudowę został przeznaczony teren działki nr [...], zgodnie z Uchwałą Rady Gminy M. z dnia [...] października 2014 r., Nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części Gminy M. w obrębie ewidencyjnym M. , w obszarze przyległym do ulicy C. (Dz. Urz. Województwa Z. z 2014 r. poz. [...]).
Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. poprzez rzekome braki uzasadnienia faktycznego i prawnego postanowienia, Sąd stwierdził, że są one niezasadne. W obszernym uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy szczegółowo odniósł się do najważniejszych kwestii, w tym przywołał prawidłowe przepisy prawa materialnego, które nakazywały uznać wybudowany obiekt budowlany jako budynek, wyjaśnił zasadność zastosowania trybu postępowania umożliwiającego skarżącym zalegalizowanie efektu samowolnie wykonanych robót budowlanych, które wymagały uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę, oraz prawidłowo przywołał dowody stanowiące podstawę ustaleń faktycznych, w szczególności dokumentację zdjęciową wraz z protokołami oględzin nieruchomości. Zatem istotne dla rozstrzygnięcia kwestie zostały przez organ należycie ustalone i przedstawione w kwestionowanym postanowieniu.
Nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o jej oddaleniu.