II SA/RZ 989/25

II SA/Rz 989/25 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2025-11-19
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-07-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Karina Gniewek-Berezowska /sprawozdawca/
Piotr Godlewski
Stanisław Śliwa /przewodniczący/
Symbol z opisem
6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 1571
art. 87, art. 88
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Stanisław Śliwa Sędziowie WSA Piotr Godlewski WSA Karina Gniewek - Berezowska /spr./ Protokolant starszy specjalista Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2025 r. sprawy ze skargi E. D. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej A. w [...] z dnia 22 maja 2025 r. nr DK/430-2/68/2024/2025 w przedmiocie odmowy przyznania stypendium socjalnego – skargę oddala –
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi E.D. (dalej: "Skarżąca") jest decyzja Odwoławczej Komisji Stypendialnej A. w [...] (dalej: "OKS", "organ odwoławczy") z 22 maja 2025 r. nr DK/430-2/68/2024/2025 wydana w przedmiocie odmowy przyznania stypendium socjalnego.
W podstawie prawnej decyzji organ wskazał art. 86, art. 87, art. 88 ust. 1, 4-5, art. 92 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2024 r., poz. 1571 ze zm. - dalej: "P.s.w.") w związku z § 2 ust. 1 pkt 1, § 16, § 21 - § 33, § 43 ust. 6 Regulaminu świadczeń dla studentów A. w [...] (dalej: "Regulamin") oraz art. 7, art. 104, art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm. - dalej: "k.p.a.").
Jak wynika z uzasadnienia i akt administracyjnych sprawy Skarżąca zwróciła się do Komisji Stypendialnej A. w [...] (dalej: "Komisja Stypendialna", "organ I instancji") o przyznanie stypendium socjalnego na rok akademicki 2024/2025.
Po rozpoznaniu ww. wniosku Komisja Stypendialna decyzją z 26 listopada 2024 r. nr DK/430-68/2024 odmówiła Skarżącej przyznania stypendium socjalnego na rok akademicki 2024/2025.
W wyniku złożonego odwołania powyższa decyzja została uchylona w całości na mocy decyzji OKS z 13 stycznia 2025 r. a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Organ odwoławczy wskazał na konieczność przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego w zakresie źródeł utrzymania trzyosobowej rodziny Skarżącej.
Po ponownie przeprowadzonym postępowaniu Komisja Stypendialna decyzją z 27 marca 2025 r. nr DK/430-68/1/2024/2025 odmówiła przyznania Skarżącej stypendium socjalnego na okres 2024/2025.
Organ wyjaśnił, że przeprowadził dodatkowe postępowanie wyjaśniające. Dwukrotnie kierował do studentki wezwania o udokumentowanie źródeł utrzymania rodziny. Skarżąca, mimo jasno skierowanego wezwania, przedstawiła cząstkowe wydatki za 2023 r. a przedstawione dokumenty nie obrazowały rzeczywistej sytuacji majątkowej jej rodziny.
W odwołaniu E.D. zakwestionowała prawidłowość dokonanych przez organ obliczeń w zakresie uzyskanego dochodu. Zwróciła się o zmianę decyzji i przyznanie wnioskowanego stypendium, ewentualnie uchylenie decyzji przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Wskazaną na wstępie decyzją z 22 maja 2025 r. OKS utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję.
Na wstępie organ odwoławczy wyjaśnił, że student może ubiegać się o stypendium socjalne, a podstawą jest trudna sytuacja materialna. Zgodnie z art. 88 ust. 1 P.s.w., wysokość miesięcznego dochodu na osobę w rodzinie studenta ubiegającego się o stypendium socjalne ustala się na zasadach określonych w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (u.ś.r.). W sprawie mają zastosowanie art. 3 u.ś.r. zawierający katalog dochodów, ale również art. 5 ust. 4-4c ustawy, odnoszący się do dochodu utraconego i uzyskanego, wskazujące jak należy te dochody przeliczać obliczając dochód w rodzinie studenta.
OKS zaznaczyła, że rolą organu stypendialnego jest ustalenie faktycznej sytuacji materialnej studenta, zaś student ma obowiązek wykazać, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej.
Organ wyjaśnił, że z przedłożonych przez studentkę dokumentów wynika, że jej rodzina składa się z trzech osób – Skarżąca, dziecko i opiekun faktyczny (partner studentki). Ostatnio wymieniony prowadzi działalność gospodarczą. Z zaświadczenia Urzędu Skarbowego wynika, że za rok 2023 wykazał on przychód 1.487.146,23 zł, dochód 19.447,01 zł, podatek należny 0 zł, odliczone składki na ubezpieczenie społeczne 14.260,70 zł. Zaś składki na ubezpieczenie zdrowotne wynosiły 16.696,33 zł. (zgodnie z pismem ZUS z 28.10.2024 r.). Partner studentki oświadczył, że duża różnica między przychodem, a dochodem wynika z dokonania zakupu samochodu ciężarowego, zakupu sprzętu oraz ponoszonych kosztów związanych z działalnością. Po przeliczeniu dochodu rocznego z działalności gospodarczej partnera studentki ustalono, że kwota dochodu wyniosła – 11.510,02 zł.
Organ wskazał, że Skarżąca w odwołaniu zakwestionowała obliczenia organu I instancji. Jej zdaniem nieprawidłowo odjęto składkę zdrowotną w kwocie 16.696,33 zł od dochodu, składka ta była nadpłacona i jest ona zwracana ubezpieczonemu. Z pisma ZUS z 28.10.2024 r. wynika, że za rok 2023 partner studentki zadeklarował i opłacił składki na ubezpieczenie zdrowotne w łącznej kwocie 16.696,33 zł. Studentka wskazała również, że od dochodu 19.447,01 zł zostały już odliczone składki społeczne. W zaświadczeniu ZAS-DFU wskazano, że odliczone składki na ubezpieczenie społeczne wynosiły: 14.260,70 zł.
OKS stwierdziła, że przyjmując, że dochód w kwocie 19.447,01 zł jest dochodem już pomniejszonym o składki społeczne, to należy pomniejszyć go o kwotę opłaconej składki zdrowotnej 16.696,33 zł. Po przeliczeniu roczny dochód z działalności partnera wynosi 2.750,68 zł.
Z zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego (NUS) o wysokości przychodu, należnego zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych wynika, że dodatkowy przychód partnera wyniósł – 5.078,84 zł, zaś zryczałtowany podatek - 432,00 zł. Zgodnie z oświadczeniem partnera przychód ten jest przychodem pozyskiwanym z wynajmu mieszkania. Po doliczeniu powyższego przychodu pomniejszonego o podatek, roczny dochód netto partnera wynosi 7.397,52 zł.
Natomiast z przedłożonego zaświadczenia NUS wynika, że w roku 2023 studentka osiągnęła przychód 37.657,70 zł, dochód 36.907,70 zł, podatek należny 0 zł, odliczone składki na ubezpieczenie społeczne 598,60 zł, składki na ubezpieczenie zdrowotne wynosiły 601,08 zł. Studentka dostarczyła również zaświadczenie o udzieleniu urlopu wychowawczego przez pracodawcę od dnia 18 czerwca 2024 r. Na podstawie art. 88 ust. 1 P.s.w i zgodnie z § 27 ust. 1 pkt 1 Regulaminu, uzyskanie prawa do urlopu wychowawczego zalicza się do dochodu utraconego. Natomiast na podstawie § 27 ust. 2 w/w Regulaminu, w przypadku utraty dochodu przez członka rodziny, osobę uczącą się lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym rok akademicki lub po tym roku, ustalając ich dochód, nie uwzględnia się dochodu utraconego.
Organ odwoławczy stwierdził zatem, że jak prawidłowo ustaliła Komisja Stypendialna za dochód studentki do celów stypendialnych należy przyjąć kwotę 0.
W związku z powyższym dochód rodziny wyniósł 7.397,52 zł., zaś miesięczny dochód netto w przeliczeniu na osobę w rodzinie - 205,49 zł.
Jak zauważył OKS na podstawie § 30 ust. 2 Regulaminu, Rektor a w przypadku przekazania uprawnień Komisja Stypendialna albo Odwoławcza Komisja Stypendialna odmawia przyznania stypendium socjalnego studentowi, którego miesięczny dochód na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty określonej w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (0-600zł), jeżeli do wniosku o przyznanie stypendium socjalnego nie dołączy wydanego przez Ośrodek Pomocy Społecznej albo Centrum Usług Społecznych zaświadczenia o korzystaniu w roku złożenia tego wniosku ze świadczeń z pomocy społecznej rzez niego lub przez członków jego rodziny.
Studentka dostarczyła postanowienie Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie o odmowie wydania zaświadczenia o żądanej treści w związku z tym, że wnioskodawca lub jego rodzina nie korzystali ze świadczeń pomocy społecznej.
W tej sytuacji, jak podkreślił organ, zgodnie z § 30 ust. 3 Regulaminu, w przypadku gdy student, lub członkowie jego rodziny nie korzystają ze świadczeń z pomocy społecznej, Rektor, Komisja Stypendialna albo Odwoławcza Komisja Stypendialna może przyznać temu studentowi stypendium socjalne, jeżeli udokumentował źródła utrzymania rodziny. Studentka dostarczyła jedynie oświadczenie o pobieraniu świadczenia 800+ na dziecko.
Organ I instancji przeprowadził dodatkowe postępowanie wyjaśniające w zakresie źródeł utrzymania trzyosobowej rodziny. Pomimo wezwań Skarżąca przedstawiła cząstkowe informacje.
W tych okolicznościach OKS wyjaśniła, że z doświadczenia życiowego nielogiczne jest tłumaczenie studentki odnośnie braku przechowywania faktur papierowych, potwierdzeń dokonania opłat i braku korzystania z faktur elektronicznych. Organ zauważył, że w aktach sprawy pojawiają się trzy różne adresy: ul. [...], ul. [...] i ul. [...]. Z oświadczenia partnera studentki z 25 listopada 2024 r. wynika, że posiada on jeszcze prywatne mieszkanie na wynajem. Nadto poczynił on nakłady inwestycyjne i w związku z tym istnieje potencjalna i realna możliwość uzyskiwania dochodów z posiadanego mienia i prowadzonej działalności gospodarczej przez partnera.
Studentka wraz z partnerem ustnie oświadczyli, że żyją z oszczędności uzyskanych w poprzednich latach prowadzonej działalności (notatka służbowa z dnia 26.03.2025 r.). Oszczędności mogą stanowić przesłankę negatywną w dostępie do pomocy materialnej, bowiem osoba, która ma oszczędności nie znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. Zaznaczono, że po pierwsze, organ nie ma możliwości zweryfikowania wielkości tych oszczędności. Po drugie, stypendium socjalne adresowane jest do studentów, którzy znajdują się w trudnej sytuacji materialnej, co należy rozumieć, że są to osoby pozbawione oszczędności.
W ocenie organu Skarżąca nie wykazała, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. Rodzina nie korzysta ze świadczeń z pomocy społecznej, otrzymuje znaczącą pomoc od matki partnera w postaci zamieszkiwania w jej mieszkaniu i dokonanej darowizny w kwocie 50 000 zł.
E.D. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na wyżej opisaną decyzję. Zwróciła się o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym ewentualnych kosztów zastępstwa procesowego.
Kwestionowanej decyzji zarzuciła naruszenie:
- art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy m.in. w zakresie dochodu uzyskiwanego przez rodzinę, w tym również dochodu na osobę, co miało istotny wpływ na wynik sprawy;
- naruszenie art. 76 § 1 i 2 k.p.a., poprzez odmówienie wiarygodności dokumentowi urzędowemu ZAS-DAF zaświadczenia o wysokości przychodu, dochodu, podatku należnego oraz składek, co miało istotny wpływ na wynik sprawy;
- naruszenie art. 8 § 1 i 2 k.p.a. poprzez naruszenie zasady równego traktowania i nieuprawnione odstąpienie od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym.
Skarżąca zakwestionowała prawidłowość dokonanych przez Komisję Socjalną obliczeń m.in. w zakresie odjęcia składki zdrowotnej od dochodu w wysokości 16. 693,33 zł, jest ona zwracana ubezpieczonemu, nie stanowi ona kosztów uzyskania przychodu jak błędnie założyły organy. Nieprawidłowe jest przyjęcie, że J.K. poniósł w 2023 r. stratę w wysokości 11.510,02 zł. Nieprawidłowe są również twierdzenia, że jego dochód z działalności wyniósł w 2023 r. 2.750,68 zł. Z przedstawionego ZAS-DFU Zaświadczenia o wysokości przychodu, dochodu, podatku należnego oraz składek wynika jednoznacznie, że jego dochód za 2023 r. wyniósł 19.447,01 zł. Od dochodu zostały już odliczone składki na ubezpieczenie społeczne, co precyzyjnie wynika z ww. zaświadczenia "odliczone składki na ubezpieczenie społeczne: 14.260,70 gr. Kwota 19.447,01 zł to dochód po odliczeniu składek na ubezpieczenie społeczne.
Skarżąca podkreśliła także, że wielokrotnie informowała Komisję Stypendialną, że przekaże na wezwanie każdy posiadany przez nią dokument oraz dokument, który może pozyskać. Jednak wezwania ze strony Komisji były bardzo ogólne i nieprecyzyjne. Nie wiedziała czy przekazuje odpowiednie dokumenty i czy są one wystarczające.
Skarżąca podniosła, że według jej wyliczeń w 2023 r. osiągnęli dochód 64.001,55 zł (łącznie z 500+). Dochód ten w pierwszej połowie roku dzielony był na dwóch członków rodziny, a w drugiej (po urodzeniu córki) na trzech członków rodziny. Twierdzenia organów o możliwości skorzystania z pomocy społecznej są bezpodstawne.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związane granicami skargi (art. 134 § 1 p.p.s.a.) w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Stosownie zaś do treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla ją, w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:
a)naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy;
b)naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego;
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja w przedmiocie odmowy przyznania stypendium socjalnego na rok 2024/2025.
Podstawę przyznania stypendium socjalnego stanowił dochód uzyskiwany w 2023 r.
Podstawę zaś materialnoprawną decyzji stanowią przepisy o szkolnictwie wyższym.
Zgodnie z art. 87:
1. Stypendium socjalne może otrzymać student znajdujący się w trudnej sytuacji materialnej.
2. Wysokość miesięcznego dochodu na osobę w rodzinie studenta uprawniająca do ubiegania się o stypendium socjalne nie przekracza 45% minimalnego wynagrodzenia za pracę ustalonego od dnia 1 stycznia roku poprzedzającego rok akademicki, na który przyznawane jest stypendium socjalne, na podstawie ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. z 2020 r. poz. 2207 oraz z 2023 r. poz. 1667).
3. W szczególnie uzasadnionych przypadkach student może otrzymać stypendium socjalne w zwiększonej wysokości.
Zgodnie z art. 88:
1. Wysokość miesięcznego dochodu na osobę w rodzinie studenta ubiegającego się o stypendium socjalne ustala się na zasadach określonych w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, z tym że przy jej ustalaniu:
1) uwzględnia się dochody osiągane przez:
a) studenta,
b) małżonka studenta,
c) rodziców, opiekunów prawnych lub faktycznych studenta,
d) będące na utrzymaniu osób, o których mowa w lit. a-c, dzieci niepełnoletnie, dzieci pobierające naukę do 26. roku życia, a jeżeli 26. rok życia przypada w ostatnim roku studiów, do ich ukończenia, oraz dzieci niepełnosprawne bez względu na wiek;
4. Rektor, komisja stypendialna albo odwoławcza komisja stypendialna odmawia przyznania stypendium socjalnego studentowi, którego miesięczny dochód na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty określonej w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, jeżeli do wniosku o przyznanie stypendium socjalnego nie dołączy wydanego przez ośrodek pomocy społecznej albo przez centrum usług społecznych zaświadczenia o korzystaniu w roku złożenia tego wniosku ze świadczeń z pomocy społecznej przez niego lub przez członków jego rodziny.
5. W przypadku gdy student, o którym mowa w ust. 4, lub członkowie jego rodziny nie korzystają ze świadczeń z pomocy społecznej, rektor, komisja stypendialna albo odwoławcza komisja stypendialna może przyznać temu studentowi stypendium socjalne, jeżeli udokumentował źródła utrzymania rodziny.
Z ustaleń Organów wynika, że w skład rodziny wchodzi studentka, partner oraz dziecko. Partner studentki prowadzi działalność gospodarczą, z tytułu której zdeklarował w 2023 r. przychód w wysokości 1.487.146,23 zł., dochód 19.447,01 zł, podatek należny 0 zł, odliczone składki na ubezpieczenie społeczne 14.260,70 zł, na ubezpieczenie zdrowotne 16.696,33 zł . Według oświadczenia duża różnica pomiędzy przychodem i dochodem wynika z zakupu samochodu ciężarowego oraz sprzętu a także kosztów związanych z prowadzoną działalnością.
Dodatkowo Organy ustaliły, że Partner studentki uzyskuje dochód z wynajmu mieszkania w kwocie 5.078,84 zł, od którego zryczałtowany podatek wyniósł 432 zł.
Zdaniem Organu I instancji łączna kwota dochodu partnera to 6.863,18 zł.
Ustalono również, że Skarżąca i rodzina nie korzystali z świadczeń pomocy społecznej, Skarżąca pobierała jedynie świadczenie 800 + na córkę.
Jako wydatki Skarżąca przedstawiła zestawienie wystawione przez Spółdzielnię [...] zawierające opłaty za mieszkanie za 2023 r. Wyjaśniła przy tym, że mieszkanie należy do matki partnera; zestawienie operacji za prąd za wrzesień 2023 r.- 243,52 zł, październik 2023 r. – 170,28 zł; za czynsz, z 1 czerwca 2023 r. na kwotę 746,74 zł, z 14 wrzesień 2023 r. na kwotę 2.467,99 zł, z 26 października 2023 r. na kwotę 853,35 zł. Oświadczyła, że pozostałe opłaty były dokonywane w innej formie. Dołączyła również druk opłaty za mieszkanie, za styczeń 2025 r. na kwotę 943,56 zł, oraz wydruk z banku o dokonanej darowiźnie przez matkę na rzecz syna – partnera Skarżącej, w kwocie 50.000 zł.
Organy ustalił, że dochód rodziny Skarżącej to kwota 6.863,18 zł
Zdaniem Organów Skarżąca nie przedstawiła rzeczywistej sytuacji majątkowej rodziny. Z przedstawianych dokumentów i oświadczeń wynika, że nie korzysta ze świadczeń z pomocy społecznej. Wraz z partnerem mogą liczyć na pomoc jego matki. Mieszkają w mieszkaniu stanowiącym jej własność, a dodatkowo partner Skarżącej otrzymał tytułem darowizny kwotę 50.000 zł. Podkreśliły, że poniesione na działalność gospodarczą nakłady sprzyjają jej prowadzeniu i generują zyski.
W sporze co do zasady Sąd przyznaje rację Organom.
Już na wstępie zaznaczyć należy, co wydaje się truizmem, że stypendia socjalne przyznawane są wyłącznie najuboższej części studentów. Ważne jest również to, na co zwrócił na rozprawie Organ, że środki na stypendium przeznaczane są ze środków publicznych, z których wydatkowania uczelnia musi się rozliczać.
Podstawowym kryterium przyznawania stypendium socjalnego, podobnie jak w przypadku innych świadczeń o charakterze socjalnym jest kryterium dochodowe.
Zasadnicza część ustaleń organów dotyczyć musi sfery majątkowej. W tym zakresie Skarżąca stawia główne zarzuty co do nieprawidłowości dokonanych ustaleń, zwłaszcza jeśli chodzi o wyliczenie dochodu jej partnera i obniżenia go dwukrotne o wysokość składki zdrowotnej co, jej zdaniem, pozostaje w sprzeczności z wystawionym zaświadczeniem.
O ile należy zgodzić się z tym zarzutem to jednak, jak zostanie niżej wykazane, nie miał on wpływu na wynik sprawy.
W sprawie w przeciwieństwie do innych spraw podobnego rodzaju Skarżąca próbowała dowieść, że jej rodzina uzyskuje wyższy dochód aniżeli ustaliły to Organy. Problem bowiem w tym, że zadeklarowany niski dochód wywołał wątpliwości organów co do faktycznych źródeł utrzymania rodziny i oceny realnej sytuacji majątkowej.
Podkreślenia wymaga również to, że zaskarżona do Sądu decyzja ma charakter decyzji uznaniowe. Decyzje tego rodzaju charakteryzują się swobodą rozstrzygania. W przeciwieństwie do tzw. decyzji związanych, w przypadku tych decyzji nawet ziszczenie się przesłanek ustawowych do przyznania świadczenia nie rodzi po stronie organu obowiązku wydania decyzji pozytywnej. W takich przypadkach organy uwzględniają zarówno interes indywidualny, jak również szeroko pojmowany interes publiczny, w tym chociażby sytuację innych studentów, czy ograniczony budżet.
Zdaniem Sądu przeprowadzone przez organy postępowanie było wyczerpujące a podjęte rozstrzygnięcie zostało należycie uzasadnione.
Na ocenę wniosku Skarżącej o przyznanie stypendium socjalnego zasadnicze znaczenie musiał mieć fakt, że przychód jej partnera w badanym okresie wyniósł 1,5 mln złotych. Nie zmienia tego również fakt poniesienia znacznych kosztów uzyskania przychodu na zakup samochodu oraz maszyn i urządzeń do prowadzonej działalności. Środki te stanowią majątek trwały i służą prowadzeniu działalności gospodarczej. Inaczej należy ocenić sytuację wnioskodawcy, którego przychód pomniejszony zostaje wyłącznie o składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, a inaczej sytuację, gdy przychód przeznaczony jest w całości na rozwój działalności.
Minimalne przeciętne wynagrodzenia za 2023 r. wyniosło 3.545 zł, z czego 45%, o którym mowa w art. 87 ust. 2 ustawy o szkolnictwie wyższym, to 1.595,25 zł.
Z ustaleń Organów wynika, że rodzina Skarżącej utrzymuje się z dochodów, których łączna miesięczna kwota to 205, 49 zł. Dodatkowo Skarżąca korzysta ze świadczenia 800 +, co w sumie daje kwotę tj. 1005,49 zł, w przeliczeniu na osobę - 335 zł. Wyliczona kwota dochodu nie przekracza kwoty określonej w art. 88 ust. 4 ustawy o szkolnictwie wyższym w zw. z art. 8 ust. 1 pkt 2, tj. 600 zł ( za 2023 r.).
Ustalenia te są w pewnym zakresie wadliwe, na co zwracała uwagę Skarżąca. Kwota dochodu partnera na podstawie zaświadczenia o wysokości przychodu, dochodu, podatku należnym oraz składkach na ubezpieczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego ZAS-DFU w 2023 r. wyniosła 19.447,01 zł, a nie jak przyjął Organ 2.750,68 zł, co wynika z art. 3 pkt 1 u.ś.r., do której odsyła art. 88 ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym.
Zgodzić należy się ze Skarżącą, że dochód jej partnera z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej wyniósł - 19.337,01 zł, z tytułu najmu - 4.646,84 zł, co w przeliczeniu na miesiąc dało kwotę 2007,82 zł, w przeliczeniu na osobę - 669,27 zł., która nadal była niższa niż 45 % kwoty minimalnego wynagrodzenia, ale wyższa niż kwota kryterium dochodowego dla osoby w rodzinie w 2023 r. 600 zł.
Niemniej jednak pozostaje to bez wpływu na ostateczne rozstrzygnięcie Organu.
Przekroczenie bowiem wymienionej kwoty 600 zł nie zwalnia wnioskodawcy z obowiązku wykazania źródeł utrzymania. Z treści przywołanych przepisów wynika jedynie, że organ jest obowiązany do wydania decyzji odmownej w sytuacji, gdy dochód wnioskodawcy nie przekroczy kwoty 600 zł a wnioskodawca nie korzysta ze środków pomocy społecznej.
Jednocześnie w dalszej części przepisu jest mowa o tym, że organ może wydać decyzję pozytywną jeśli wnioskodawca udokumentuje źródła utrzymania.
Zatem rozstrzygnięcie Oranu w sprawie zależy od udokumentowania przez Skarżącą źródeł utrzymania a także oceny interesu publicznego, który organ jest obowiązany uwzględnić przy rozstrzyganiu sprawy.
Sąd zgadza się ze stanowiskiem organów, że Skarżąca nie udokumentowała źródeł utrzymania. Przedstawione przez nią dokumenty obrazują jedynie część z ponoszonych wydatków, według niejako upodobania Skarżącej. Nie zasługuje przy tym na aprobatę postawa Skarżącej, która oświadcza, że przedstawi wszystko na żądanie organu, jednak zwraca się o precyzyjne wskazanie czego organ oczekuje. Słusznie organy podnoszą, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania trudnej sytuacji majątkowej, która uzasadniałaby przyznanie stypendium socjalnego. Wezwanie o udokumentowanie sytuacji wyczerpuje obowiązek informacyjny organu. Strona znajdująca się w trudnej sytuacji majątkowej powinna wiedzieć z czego się utrzymuje i jakie wydatki ponosi.
Tymczasem przedstawione przez Skarżącą dokumenty stanowią jedynie fragmentaryczne wydatki, a ich treść dodatkowo dowodzi przeciwnego stanowiska aniżeli oczekiwałaby tego Skarżąca.
Z nadsyłanych dokumentów wynika, że Skarżąca nie ma problemu w przedstawieniu rachunków potwierdzających wydatki, takich jak koszty rozliczania mieszkania stanowiącego własność matki partnera, czy sporadycznie dokonywane przelewy na poczet niesprecyzowanych wpłat określonych tytułem "na mieszkanie". Przedłożyła również dokument potwierdzający dokonanie darowizny przez matkę partnera.
Przelewy "na mieszkanie" nie są jednak regularne, nie przedstawiają faktycznych, bieżących wydatków, a ich wysokość po uwzględnieniu przedstawionych rachunków za prąd przenoszą wysokość deklarowanych dochodów, co podważa wiarygodność twierdzeń Skarżącej odnośnie do rzeczywistych źródeł utrzymania.
Nie zmienia powyższego również kwota otrzymanej darowizny przez partnera Skarżącej.
Kwota ta nie jest doliczana do dochodów zgodnie z przepisami o szkolnictwie wyższym i u.ś.r. Nie stanowi bowiem dochodu uzyskiwanego w roku poprzednim i nie mieści się w definicji dochodu uzyskanego, o którym mowa w art. 3 pkt 24 u.ś.r. Nie jest również świadczeniem stałym by twierdzić, że znajdują w niej pokrycie koszty utrzymania. Natomiast słusznie Organ twierdzi, że uzyskanie kwoty darowizny oznacza, że Skarżąca może korzystać z pomocy osób najbliższych, co także musi wpływać na ocenę zasadności jej wniosku o przyznanie stypendium socjalnego.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a.