II SA/RZ 798/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem sprawy była skarga M.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia 26 kwietnia 2024 r., która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia 19 sierpnia 2022 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla stacji bazowej telefonii komórkowej. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów dotyczących oceny oddziaływania na środowisko, w tym niezastosowanie przepisów rozporządzenia z 2019 r. i brak analizy wpływu inwestycji na środowisko i zdrowie ludzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę. Sąd wyjaśnił, że od 4 czerwca 2022 r. instalacje radiokomunikacyjne nie są już zaliczane do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, co oznacza, że na etapie ustalania lokalizacji inwestycji celu publicznego nie jest wymagane uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Sąd podkreślił, że decyzja lokalizacyjna ma charakter deklaratoryjny i stwierdza zgodność zamierzenia z przepisami odrębnymi. Kwestie dotyczące rzeczywistego oddziaływania na środowisko, w tym poziomy pól elektromagnetycznych, są badane na późniejszych etapach postępowania, takich jak uzyskiwanie pozwolenia na budowę, zgodnie z przepisami Prawa ochrony środowiska i rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych. Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo zebrały materiał dowodowy i zastosowały właściwe przepisy, a zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących oceny oddziaływania na środowisko dla inwestycji telekomunikacyjnych na etapie lokalizacyjnym oraz charakteru decyzji lokalizacyjnej.
Dotyczy stanu prawnego po zmianach wprowadzonych rozporządzeniem z 5 maja 2022 r. i ma zastosowanie do spraw wszczętych po tej dacie lub niezakończonych.
Zagadnienia prawne (4)
Czy instalacja telekomunikacyjna (stacja bazowa) może być uznana za przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko na etapie ustalania lokalizacji inwestycji celu publicznego, wymagające uzyskania decyzji środowiskowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, od 4 czerwca 2022 r. instalacje radiokomunikacyjne nie są zaliczane do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, co wyłącza wymóg uzyskania decyzji środowiskowej na etapie ustalania lokalizacji.
Uzasadnienie
Zmiana przepisów rozporządzenia z 2019 r. uchyliła przepisy kwalifikujące instalacje telekomunikacyjne jako przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko. Kwestie oddziaływania na środowisko są badane na późniejszych etapach (pozwolenie na budowę) lub w ramach państwowego monitoringu.
Jaki jest charakter prawny decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego ma charakter deklaratoryjny i stwierdza zgodność zamierzenia z przepisami prawa, a nie kształtuje prawa inwestora.
Uzasadnienie
Organ nie działa w warunkach uznania administracyjnego; jeśli inwestycja jest zgodna z przepisami odrębnymi, organ jest zobowiązany ustalić jej lokalizację. Odmowa musi opierać się na wyraźnej sprzeczności z przepisem.
Czy zarzuty dotyczące wpływu inwestycji na środowisko i zdrowie ludzi mogą być podstawą do odmowy ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli inwestycja jest zgodna z przepisami odrębnymi, nie można odmówić jej lokalizacji. Kwestie te są badane na późniejszych etapach postępowania.
Uzasadnienie
Przepis art. 56 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym stanowi, że nie można odmówić ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, jeżeli zamierzenie jest zgodne z przepisami odrębnymi. Kontrola wpływu na środowisko odbywa się na etapie pozwolenia na budowę.
Czy interes osób trzecich (np. właścicieli sąsiednich nieruchomości) może stanowić podstawę do odmowy ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli interes ten pozostaje w kolizji z przeważającymi potrzebami interesu publicznego lub rozwoju infrastruktury technicznej.
Uzasadnienie
Wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do odmowy ustalenia lokalizacji celu publicznego, zwłaszcza gdy kolidują z potrzebami publicznymi.
Przepisy (27)
Główne
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi jako nieuzasadnionej.
upzp art. 50 § 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Lokalizacja inwestycji celu publicznego w przypadku braku planu miejscowego.
upzp art. 56
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Zakaz odmowy ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, jeżeli zamierzenie jest zgodne z przepisami odrębnymi.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy do uchylenia, stwierdzenia nieważności lub wydania z naruszeniem prawa.
upzp art. 2 § 5
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Definicja inwestycji celu publicznego.
upzp art. 54
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Elementy decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.
upzp art. 53 § 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Zawiadamianie stron o wszczęciu i decyzjach kończących postępowanie.
upzp art. 53 § 3
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Analiza stanu faktycznego i prawnego terenu oraz przepisów odrębnych.
upzp art. 61 § 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Zasada dobrego sąsiedztwa (nie dotyczy inwestycji celu publicznego).
upzp art. 1 § 2
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Ochrona interesów osób trzecich i potrzeb publicznych.
u.g.n. art. 6 § 1
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Definicja celów publicznych, w tym budowa obiektów łączności publicznej.
k.p.a. art. 64 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Brak formalny odwołania (dotyczyło poprzedniego etapu).
k.p.a. art. 140
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Uchylenie decyzji przez SKO (dotyczyło poprzedniego etapu).
k.p.a. art. 138 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Utrzymanie w mocy lub uchylenie decyzji organu I instancji.
k.p.a. art. 107 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Elementy decyzji administracyjnej.
k.p.a. art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Uzasadnienie decyzji administracyjnej.
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne.
u.u.i.ś. art. 71 § 2
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Wymóg uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
u.u.i.ś. art. 121-126
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Ochrona przed polami elektromagnetycznymi.
u.u.i.ś. art. 122a
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Obowiązek wykonywania pomiarów pól elektromagnetycznych.
u.u.i.ś. art. 123
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Państwowy monitoring środowiska w zakresie pól elektromagnetycznych.
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko art. 2 § 1
Kwalifikacja przedsięwzięć (uchylony pkt 7).
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko art. 3 § 1
Kwalifikacja przedsięwzięć (uchylony pkt 8).
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 5 maja 2022 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko art. 1 § 1
Uchylenie przepisów § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia z 10 września 2019 r.
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku
Określenie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych.
Rozporządzenie Ministra Cyfryzacji z dnia 26 maja 2023 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie art. 9 § 2
Wskazanie obszaru oddziaływania strefy pośredniej i zagrożenia (zarzut skarżącej).
Argumenty
Skuteczne argumenty
Instalacje telekomunikacyjne nie są już kwalifikowane jako przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko od 4 czerwca 2022 r., co wyłącza wymóg uzyskania decyzji środowiskowej na etapie lokalizacyjnym. • Decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego ma charakter deklaratoryjny i stwierdza zgodność z prawem. • Kwestie wpływu na środowisko i zdrowie są badane na późniejszych etapach postępowania (pozwolenie na budowę) lub w ramach monitoringu. • Interes osób trzecich nie może stanowić wyłącznej podstawy do odmowy ustalenia lokalizacji, jeśli koliduje z potrzebami publicznymi.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów dotyczących oceny oddziaływania na środowisko poprzez niezastosowanie rozporządzenia z 2019 r. i brak analizy wpływu na środowisko i zdrowie. • Niewłaściwe uzasadnienie decyzji SKO, lakoniczne i pozbawione logicznego wywodu. • Naruszenie przepisów Konstytucji RP (art. 2, 7, 87 ust. 1) poprzez działanie bez podstawy prawnej. • Nieokreślenie obszaru oddziaływania strefy pośredniej oraz zagrożenia. • Naruszenie przepisów Prawa budowlanego (art. 5 ust. 1 pkt 9, art. 35 ust. 1).
Godne uwagi sformułowania
Decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego jest etapem wstępnym na drodze realizacji inwestycji. • Decyzja taka ma odpowiedzieć na pytanie, czy na danym terenie jest dopuszczalna zabudowa określonego rodzaju, a więc czy zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z obowiązującymi przepisami prawa. • Wolą prawodawcy było zniesienie wymogu konieczności uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla instalacji radiokomunikacyjnych. • Decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego ma charakter deklaratoryjny, gdyż organ stwierdza w niej jedynie, czy w świetle powszechnie obowiązującego prawa dopuszczalna jest realizacja danej (konkretnej) inwestycji na wskazanym przez inwestora terenie. • Protest społeczności lokalnej lub jednej ze stron postępowania wobec planowanego przedsięwzięcia, których interes faktyczny przemawia za innym sposobem zagospodarowania określonych nieruchomości, nie może stanowić podstawy odmowy ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Skład orzekający
Piotr Godlewski
przewodniczący sprawozdawca
Jerzy Solarski
przewodniczący
Stanisław Śliwa
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących oceny oddziaływania na środowisko dla inwestycji telekomunikacyjnych na etapie lokalizacyjnym oraz charakteru decyzji lokalizacyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego po zmianach wprowadzonych rozporządzeniem z 5 maja 2022 r. i ma zastosowanie do spraw wszczętych po tej dacie lub niezakończonych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnie występujących inwestycji telekomunikacyjnych i ich wpływu na otoczenie, a także pokazuje ewolucję przepisów środowiskowych i ich interpretację przez sądy.
“Czy budowa masztu telefonii komórkowej zawsze wymaga zgody środowiskowej? Sąd wyjaśnia kluczowe zmiany w prawie.”
Sektor
telekomunikacja
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.