II SA/RZ 770/22

II SA/Rz 770/22 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2022-11-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-06-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Karina Gniewek-Berezowska
Marcin Kamiński /przewodniczący sprawozdawca/
Paweł Zaborniak
Symbol z opisem
6133 Informacja o środowisku
Hasła tematyczne
Ochrona środowiska
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 1029
art. 84 ust. 1-2, art. 64 ust. 1 - 1a, art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Marcin Kamiński /spr./ Sędziowie WSA Paweł Zaborniak AWSA Karina Gniewek - Berezowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 29 listopada 2022 r. sprawy ze skarg Fundacji D. z siedzibą w K. oraz T. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z dnia 25 kwietnia 2022 r. nr SKO.4170.13.826.2022 w przedmiocie stwierdzenia braku obowiązku przeprowadzania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko - skargi oddala -
Uzasadnienie
Sygn. akt II SA/Rz 770/22 (II SA/Rz 791/22)
U Z A S A D N I E N I E
Przedmiotem skarg [...] z siedzibą w K. oraz [...] z siedzibą w W. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie (organ odwoławczy) z dnia 25 kwietnia 2022 r. nr SKO.4170.13.826.2022 utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy [...] (organ I instancji) z dnia [...] lutego 2022 r. nr [...] o stwierdzeniu braku obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia.
Stan faktyczny i prawny sprawy ze skargi na powyższą decyzję przedstawia się następująco.
Po rozpoznaniu wniosku Gminy [...] (inwestor), organ I instancji decyzją z dnia [...] lutego 2022 r. nr [...] działając na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 73 ust. 1, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 84 ust. 1, 2, art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b w zw. z art. 84 ust. 1a, art. 85 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (ustawa środowiskowa), § 3 ust. 1 pkt 62 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (rozporządzenie), art. 104 i art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (k.p.a.) – stwierdził brak obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia pod nazwą "Przebudowa drogi gminnej [...] w km [...]" na środowisko, określił istotne warunki korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia, nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że w dniu 30 sierpnia 2021 r. do Urzędu Gminy w [...] wpłynął wniosek inwestora o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia pn. "Przebudowa drogi gminnej [...] w km [...]". Z uwagi na charakter wnioskowanego zamierzenia ustalono, że należy je zaliczyć do przedsięwzięć wymienionych w § 3 ust. 1 pkt 62 rozporządzenia, tym samym przedmiotowe przedsięwzięcie należy zakwalifikować do grupy mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy środowiskowej, których realizacja, zgodnie z art. 71 ust. 2 pkt 2 tej ustawy, wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Organ I instancji wyjaśnił, że w toku postępowania uzyskał opinię sanitarną Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] uznającą za zbędne zobowiązanie inwestora do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla w/w przedsięwzięcia, opinię Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w [...], że dla ww. przedsięwzięcia przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko nie jest wymagane, a także opinię Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie, że dla przedmiotowego przedsięwzięcia, nie istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, o ile spełnione będą warunki wymienione w opinii.
Organ I instancji wyjaśnił, że przedmiotowe przedsięwzięcie polegało będzie na przebudowie drogi gminnej [...] o długości ok. 2050 m, w miejscowości W. Droga będzie przebiegać po istniejącym śladzie. Zakres prac w km ok. [...] obejmuje przebudowę drogi o nawierzchni bitumicznej, w tym: a) poszerzenie korony drogi z 4 m do 5 m, b) utwardzenie drogi na szerokości 5 m warstwą bitumiczną, c) wykonanie poboczy o szerokości 0,75 m po obu stronach jezdni, d) przebudowę przepustów, e) udrożnienie istniejących rowów przydrożnych. Zakres prac w km ok. [...] obejmuje przebudowę drogi o nawierzchni żwirowej, w tym: a) podbudowę drogi z tłucznia do szerokości 5 m, b) utwardzenie drogi warstwą bitumiczną, c) wykonanie obustronnych poboczy, d) udrożnienie istniejących rowów przydrożnych, e) przebudowę przepustów.
Organ I instancji podał, że trasa przebudowywanej drogi przebiega przez działki ew. nr [...] w miejscowości W., gm. [....]. Jak wynika z dokumentacji, w ramach zadania nie zachodzi konieczność wycinki drzew. Przewidywane dobowe natężenie ruchu po realizacji przedsięwzięcia to przejazd nie więcej niż 45 pojazdów samochodowych, przy czym ok. 40 sztuk w porze dziennej i ok. 5 sztuk nocą. Droga kończy się na granicy powiatu [...], woj. [...] z powiatem [...], woj. [...]. Obecnie na odcinku w km ok. [...] droga posiada nawierzchnię bitumiczną, w złym stanie technicznym (średnia szerokość bez poboczy ok. 4,5 m), w km ok. [...] droga posiada nawierzchnię żwirową, o szerokości bez poboczy 5,0 - 5,4 m. W większej części trasa drogi przebiega przez tereny niezabudowane. Najbliższe tereny chronione pod względem akustycznym w rejonie przedsięwzięcia, określone zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, to tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej i zamieszkania zbiorowego oraz tereny zabudowy zagrodowej, dla których dla źródeł hałasu w postaci dróg lub linii kolejowych wartości dopuszczalnego poziomu hałasu wynoszą 65 dB(A) w porze dnia oraz 56 dB(A) w porze nocy. Najbliższy budynek zlokalizowany jest w odległości ok. 20 m od drogi. Emisja hałasu podczas prowadzenia prac budowlanych, która będzie spowodowana pracą maszyn budowlanych i pojazdów transportujących wykorzystywane na placu budowy materiały, nie może zostać wyeliminowana, będzie miała charakter okresowy i krótkotrwały. W celu ograniczenia emisji hałasu, prace budowlane będą prowadzone sprawnymi maszynami budowlanymi i środkami transportu, wyłącznie w porze dziennej tj. w godzinach 6:00-22:00. Źródłem emisji hałasu do środowiska w fazie eksploatacji drogi będzie głównie hałas drogowy. Po realizacji zadania może wystąpić nieznaczny wzrost natężenia ruchu pojazdów. Równa nawierzchnia oraz płynniejszy ruch drogowy sprawią, iż poziom hałasu w rejonie przedmiotowej drogi może się obniżyć. W związku z powyższym, m. in. niewielkim natężeniem ruchu występującym na przedmiotowej drodze, poprawą parametrów technicznych jezdni po realizacji zadania, przewiduje się, że na etapie eksploatacji przedsięwzięcie nie będzie generować ponadnormatywnego hałasu i spełnione będą wymagania ww. rozporządzenia w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. W fazie realizacji, przedsięwzięcie będzie generować do powietrza zanieczyszczenia związane z pracą maszyn budowlanych i pojazdów transportujących. Są to oddziaływania, których nie można wyeliminować, lecz które mają charakter okresowy i odwracalny. W celu ograniczenia oddziaływania etapu realizacji na jakość powietrza przewiduje się wykorzystanie na placu budowy sprawnych technicznie maszyn i pojazdów. Na etapie eksploatacji nastąpi emisja niezorganizowana zanieczyszczeń do powietrza (spalanie paliw w silnikach pojazdów), będzie ona jednak miała nieznaczny wpływ na lokalny stan jakości powietrza. Powstające na etapie realizacji i eksploatacji odpady, będą odpadami typowymi dla tego typu przedsięwzięć i będą zagospodarowywane zgodnie z zapisami ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach. Odpady, powstające na etapie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia, będą zbierane w sposób selektywny, a następnie zostaną przekazane uprawnionym podmiotom prowadzącym działalność w zakresie gospodarowania odpadami. Potrzeby sanitarne ekip budowlanych zabezpieczone będą w przenośnych sanitariatach. Na etapie realizacji zostaną użyte sprawne technicznie maszyny. W ramach zadania nie planuje się organizacji baz materiałowych, masy bitumiczne dowożone będą na bieżąco. Transport materiałów prowadzony będzie w granicach istniejących dróg. Sprzęt stacjonował będzie na wyznaczonym terenie, o utwardzonym podłożu. Zaplecze budowy, bazy techniczne zostanie zlokalizowane na utwardzonym terenie, a miejsca postoju i konserwacji maszyn zostaną zabezpieczone przed możliwością zanieczyszczenia substancjami ropopochodnymi. Ponadto, plac budowy wyposażony będzie w środki służące do neutralizacji substancji ropopochodnych, np. sorbent. W ramach zadania planuje się przebudowę przepustów zlokalizowanych na ciekach naturalnych/rowach. W trakcie prac zachowany będzie przepływ nienaruszalny w ciekach poprzez zastosowanie tymczasowej rury przepustowej. Prace na przepustach prowadzone będą przy niskim stanie wód. Ponadto wody cieków zostaną zabezpieczone przed możliwością dostania się do nich materiałów budowlanych. Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18 października 2016 r. w sprawie Planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza Wisły, teren przedsięwzięcia zlokalizowany jest w obrębie jednolitej części wód powierzchniowych (JCWP) "[...]" o kodzie [...], typ 12 (potok fliszowy), będącej monitorowaną, naturalną częścią wód, w dobrym stanie i niezagrożoną ryzykiem nieosiągnięcia celu środowiskowego, którym jest dobry stan ekologiczny oraz dobry stan chemiczny, bez derogacji. Zlewnia została zaliczona do obszarów chronionych przeznaczonych do ochrony siedlisk i gatunków zależnych od wód, tj. [...] Parku Narodowego, [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu, a także Obszarów Natura 2000 [...], [...] oraz [...]. Przedsięwzięcie realizowane będzie jedynie w granicach Obszaru Natura 2000 [...], dla którego wyznaczono m. in. następujące cele: zachowanie naturalnych dolin i brzegów rzek, zachowanie naturalnej dynamiki rzek, w tym naturalnych procesów erozji bocznej oraz powstawania, utrzymywania i rozwoju skarp (wyrw) brzegowych. Planowana inwestycja położona jest na terenie jednolitej części wód podziemnych (JCWPd) o kodzie [...], będącej monitorowaną częścią wód, niezagrożoną ryzykiem nieosiągnięcia celu środowiskowego, którym jest dobry stan ilościowy i chemiczny, bez derogacji. Ponadto omawiana JCWPd została zaliczona do obszarów chronionych przeznaczonych do poboru wody na potrzeby zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia. Przedsięwzięcie znajduje się poza obszarami narażonymi na niebezpieczeństwo wystąpienia powodzi, poza granicami głównych zbiorników wód podziemnych oraz poza strefami ochronnymi ujęć wód. Przedmiotowe przedsięwzięcie planowane jest do realizacji: a) w granicach obszaru specjalnej ochrony ptaków [...]; b) w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu [...], funkcjonującego na mocy uchwały Nr [...] Sejmiku Województwa Podkarpackiego z dnia [...] czerwca 2014 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu [...]; c) częściowo w granicach głównego korytarza ekologicznego [...], wyznaczonego w Projekcie korytarzy ekologicznych łączących Europejską Sieć Natura 2000 w Polsce.
Odnosząc się do lokalizacji przedsięwzięcia na terenie Obszaru Chronionego Krajobrazu [...], zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 1 ww. Uchwały, na Obszarze tym zakazuje się realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów ustawy środowiskowej, z wyłączeniem przedsięwzięć, o których mowa w art. 24 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody. Przedmiotowe przedsięwzięcie należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Niemniej jednak, zgodnie z art. 24 ust. 2 pkt 3 ustawy o ochronie przyrody, zakazy obowiązujące w obszarach chronionego krajobrazu nie dotyczą realizacji inwestycji celu publicznego, do których na podstawie art. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami klasyfikuje się przedmiotowe przedsięwzięcie. Zapisy art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, jako inwestycję celu publicznego określają "działania o znaczeniu lokalnym (gminnym) i ponadlokalnym (powiatowym, wojewódzkim i krajowym), a także krajowym (obejmującym również inwestycje międzynarodowe i ponadregionalne), oraz metropolitalnym (obejmującym obszar metropolitalny) bez względu na status podmiotu podejmującego te działania oraz źródła ich finansowania, stanowiące realizację celów, o których mowa w art. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r. poz. 1990 oraz z 2021 r. poz. 11 i 234)". Z danych będących w posiadaniu Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska wynika, że w promieniu do 1 km od trasy projektowanej do przebudowy drogi występuje strefa całorocznej ochrony gatunkowej orlika krzykliwego oraz strefa całorocznej ochrony gatunkowej bociana czarnego, jak również strefa ochrony okresowej orlika krzykliwego. Ponadto, z danych będących w posiadaniu w/w organu wynika, że tereny otwarte, wzdłuż których przebiega trasa projektowanej do przebudowy drogi gminnej stanowią miejsce występowania orlika krzykliwego, trzmielojada, derkacza. Organ podkreślił, że trasa projektowanej do przebudowy drogi w większości (poza krótkim odcinkiem przebiegającym przez teren miejscowości W.) przebiega wzdłuż terenów niezabudowanych, otwartych, nieprzekształconych, o wysokich walorach przyrodniczych. Wzdłuż trasy projektowanej do przebudowy drogi występują nieliczne zadrzewienia oraz zakrzewienia złożone z takich gatunków jak: wierzba krucha, lipa drobnolistna, klon jawor, jesion wyniosły, olcha szara, wierzba krucha, świerk pospolity, topola osika, lipa drobnolistna, leszczyna pospolita, drzewa owocowe (takie jak jabłoń i czereśnia). Roślinność niska otaczającego terenu stanowią takie gatunki jak życica trwała, tymotka takowa, kostrzewa takowa, wiechlina łąkowa, babka lancetowata. Na potrzeby realizacji przedsięwzięcia nie zachodzi konieczność wycinki drzew i krzewów. Jak wynika z dokumentacji, w zasięgu oddziaływania inwestycji nie występują rośliny, zwierzęta ani grzyby objęte ochroną gatunkową. Prace ziemne realizowane w sąsiedztwie drzew krzewów będą wykonywane ręcznie. Jak wynika z przedłożonej dokumentacji, prace budowlane będą realizowane w sposób zapewniający oszczędne korzystanie z terenu, zaplecze budowy zostanie zlokalizowane w pasie drogowym. Przepust na działce ew. nr [...] w miejscowości W. zostanie przebudowany na przepust pełniący funkcję przejścia dla drobnych zwierząt, w tym płazów. Przepust zostanie wykonany z blachy o przekroju owalnym, przepust będzie posiadał półki dla zwierząt, powierzchnia przejścia zostanie pokryta kruszywem naturalnym. Przepust ten znajduje się na cieku w ciągu drogi [...] w km ok. [...]. Prace budowlane związane z przebudową przepustu zostaną wykonane przy niskim stanie wody przepływowej w cieku. Nie planuje się pogłębiania ani umacniania rowów przydrożnych. W przypadku, gdy zajdzie konieczność pogłębienia rowu na niektórych odcinkach przebudowywanej drogi, to nachylenie skarp rowów będzie wynosić 1:2 lub 1:2,5, co zapewni migrację zwierząt. Wszelkie prace ziemne będą prowadzone poza okresem rozrodu płazów (tj. poza okresem 1 marca - 30 czerwca).
Organ I instancji podał, że w piśmie dostarczonym do Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Rzeszowie, [...] wniosło o pozostawienie szutrowej nawierzchni w kilometrażu drogi, w którym ono obecnie występuje, powołując się na możliwe zagrożenia wynikające m. in. z nasilenia natężenia ruchu pojazdów po realizacji zadania i potencjalnego zwiększenia liczby kolizji pojazdów ze zwierzętami, w szczególności dużymi drapieżnikami. Ustosunkowując się do tego stanowiska, inwestor przyjął jako rozwiązanie alternatywne, równoważne do proponowanego przez [...], zabezpieczenia w postaci progów zwalniających na wykonanej nawierzchni bitumicznej oraz ograniczenia prędkości do 40 km/h na tym odcinku.
Po dokonaniu analizy treści przedłożonej karty informacyjnej przedsięwzięcia i jej uzupełnień organ I instancji uznał, że realizacja przedmiotowego przedsięwzięcia przy uwzględnieniu przedstawionych warunków realizacji inwestycji nie będzie w sposób znacząco negatywny oddziaływać na zasoby, twory i składniki przyrody, o których mowa w art. 2 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, w tym na przedmioty i cele ochrony ww. obszaru Natura 2000, integralność oraz spójność sieci Natura 2000. Z uwagi na powyższe przedmiotowa inwestycja nie będzie wymagała przeprowadzenia procedury oceny oddziaływania na środowisko. W szczególności dla przedmiotowej inwestycji nie będzie konieczne przeprowadzenie oceny siedliskowej wymaganej na podstawie art. 6.3 Dyrektywy Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory. Przedsięwzięcie nie wpłynie również na funkcje i cele przecinanego korytarza ekologicznego. Jednocześnie organ zauważył, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie zezwala na przeprowadzenie czynności zakazanych w stosunku do gatunków chronionych, decyzje te wydawane są w odrębnych postępowaniach i mają inny charakter, dlatego też w przypadku, gdy realizacja przedsięwzięcia będzie wiązać się z łamaniem zakazów obowiązujących w stosunku do gatunków roślin, zwierząt i grzybów objętych ochroną gatunkową, konieczne będzie uzyskanie stosownych zezwoleń, o których mowa w art. 56 ustawy o ochronie przyrody. Z uwagi na odległość od najbliższej granicy państwa oraz lokalny zasięg oddziaływań przedsięwzięcia wskutek wprowadzanych do środowiska substancji i energii, nie wystąpi oddziaływanie o charakterze transgranicznym w żadnym komponencie środowiska. W trakcie realizacji wystąpi nieznaczna emisja gazów cieplarnianych wynikająca z eksploatacji maszyn budowlanych, na etapie eksploatacji z silników pojazdów korzystających z przedmiotowego układu drogowego. Realizacja zadania nie wpłynie istotnie na zmianę klimatu, gdyż dotyczy infrastruktury drogowej o charakterze lokalnym i nieznacznym zaborze terenu. Przedmiotowe przedsięwzięcie dotyczy istniejącej infrastruktury drogowej. Droga przebiegać będzie po istniejącym śladzie, w związku z tym, nie wpłynie znacząco na lokalny krajobraz. Realizacja i eksploatacja przedsięwzięcia nie będzie się wiązała z powstawaniem oddziaływań skumulowanych z przedsięwzięciami realizowanymi i zrealizowanymi, znajdującymi się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia oraz w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia. Przedsięwzięcie dzięki zastosowanym rozwiązaniom organizacyjnym, technicznym i technologicznym, nie będzie powodować zagrożeń wystąpienia poważnej awarii i katastrofy budowlanej. Jedynym niebezpieczeństwem dla środowiska, będzie wydostanie się paliw oraz olejów do środowiska gruntowo-wodnego, z poruszających się po drodze pojazdów. Przedmiotowa droga wykonana zostanie w sposób zabezpieczający ją przed klęskami żywiołowymi, takimi jak: fale upałów, susze, pożary, nawalne deszcze i burze, katastrofalne opady śniegu, fale mrozu.
Mając powyższe na uwadze, po uwzględnieniu kryteriów selekcji określonych w art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej, na podstawie których dokonano analizy przewidywanych oddziaływań przedsięwzięcia na poszczególne elementy środowiska, będące w zasięgu jego oddziaływania organ uznał, że brak jest potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego zadania i sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko.
Organ I instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 84 ust. 1 ustawy środowiskowej w przypadku gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach właściwy organ stwierdza brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Zgodnie z art. 84 ust. 1a ustawy środowiskowej w decyzji, o środowiskowych uwarunkowaniach właściwy organ może określić warunki lub wymagania, o których mowa w art. 82 ust.1 pkt 1 lit. b lub c ustawy, lub nałożyć obowiązek działań, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 2 lit. b lub c ustawy. W myśl art. 85 ust. 1 i ust 2 pkt 2 ustawy środowiskowej decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wymaga uzasadnienia, zaś w przypadku, gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w uzasadnieniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach właściwy organ winien zawrzeć informacje o kryteriach, o których mowa w art. 63 ust. 1 ustawy uwzględnionych przy stwierdzeniu braku potrzeby przeprowadzenia takiej oceny.
Organ I instancji uznał, że przedmiotowe przedsięwzięcie o wyżej wskazanej charakterystyce nie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko z uwagi na swój charakter i faktycznie niewielki stopień oddziaływania na komponenty środowiska. Wyżej wymienione cechy przedsięwzięcia przeanalizowane w kontekście kryteriów, których mowa w art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej potwierdzają trafność zawartego w sentencji rozstrzygnięcia. Treść decyzji uwzględnia opinię Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...], opinię Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie oraz opinię Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie. Zgodnie z art. 84 ust. 2 ustawy środowiskowej charakterystyka przedsięwzięcia stanowi załącznik do decyzji.
Organ I instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 108 k.p.a decyzji, od której służy odwołanie, może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy jest to niezbędne dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami, bądź też ze względu na inny interes społeczny lub ważny interes strony.
Organ wskazał, że przebudowa drogi gminnej [...] w km [...] będzie przedsięwzięciem realizowanym i dofinansowanym w ramach "Polskiego Ładu". Na przedsięwzięcie to Gmina otrzymała wstępną promesę. Zadanie to będzie realizowane w latach 2022-2023. Przedmiotowe zadanie jest szczególnie istotne dla społeczności lokalnej i turystyki. Brak szybkiej realizacji zadania spowoduje utratę dofinansowania ze strony środków krajowych oraz spowoduje dalszą degradacje przedmiotowej drogi, a tym samym zanik jej funkcji z uwagi na fakt, że Gmina [...] nie jest w stanie sfinansować jej przebudowy ze środków własnych.
Po rozpoznaniu odwołań [...] z siedzibą w K., [...] oraz [...] z siedzibą w W., organ odwoławczy decyzją z dnia 25 kwietnia 2022 r. nr SKO.4170.13.826.2022 utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy wskazał, że w przedmiotowej sprawie organ I instancji uznał, po zasięgnięciu opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...], Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w [...] oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie, że planowane przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco wpływać na środowisko nie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Wszystkie wymienione wyżej organy opiniujące wskazały na brak takiej potrzeby w przedmiotowej sprawie. Mając na uwadze zebrany w sprawie materiał dowodowy oraz treść zaskarżonej decyzji organ odwoławczy stwierdził, że brak jest podstaw do zakwestionowania decyzji organu I instancji.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że celem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest przede wszystkim określenie warunków realizacji danego przedsięwzięcia, planowanego sposobu zagospodarowania terenu, a także wymagań dotyczących ochrony środowiska. Zgodnie z art. 84 ustawy środowiskowej, w przypadku gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach właściwy organ stwierdza brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (ust. 1). Uzasadnienie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, niezależnie od wymagań wynikających z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, powinno zawierać w przypadku, gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko - informacje o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1, uwzględnionych przy stwierdzaniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (art. 85 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy środowiskowej).
Organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji dokonał oceny planowanego przedsięwzięcia (zarówno w okresie jej realizacji, jak i w okresie eksploatacji) pod względem generowania emisji i innych uciążliwości (emisja substancji zanieczyszczających do powietrza, emisja hałasu), wykorzystania zasobów naturalnych, przewidywanych ilości i rodzaju wytwarzanych odpadów, zagrożenia inwestycji dla środowiska, w tym środowiska wodnego w zakresie wpływu na wody podziemne i wody powierzchniowe oraz w stosunku do istniejących w obrębie planowanej inwestycji form ochrony przyrody. Analizie poddano kartę informacyjną przedsięwzięcia przedłożoną przez inwestora wraz z wnioskiem o wydanie decyzji, a także jej uzupełnienia opracowane na wniosek organów opiniujących. Organ odwoławczy stwierdził, że karta informacyjna jest dokumentem prywatnym, ale przysługuje jej szczególna wartość dowodowa, wynikająca z kompleksowego charakteru analizy planowanego przedsięwzięcia. Podważenie ustaleń wynikających z karty informacyjnej mogłoby jedynie nastąpić, co do zasady, przez przedstawienie nowej analizy uwarunkowań środowiskowych, z której wynikałyby wnioski pozostające w sprzeczności do tych zawartych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia lub z powodu wykazania wewnętrznej sprzeczności, względnie niepełności i co za tym idzie nieprzydatności dowodowej tego dokumentu. Tego rodzaju dokument nie został przedstawiony w niniejszej sprawie, nie wykazano również skutecznie nieprzydatności dowodowej karty informacyjnej złożonej przez inwestora, która podlegała przecież ocenie nie tylko organów orzekających w sprawie, ale również wyspecjalizowanych organów współdziałających. Stąd też organ I instancji prawidłowo dokonał oceny tego dowodu w sprawie, przyjmując wartość dowodową karty informacyjnej przedsięwzięcia.
Organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji, zachowując tryb określony w art. 84 ustawy środowiskowej, prawidłowo wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, w której stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia, określając warunki korzystania ze środowiska na etapie realizacji i eksploatacji przedmiotowego przedsięwzięcia i nakładając obowiązek monitorowania oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a także czyniąc charakterystykę przedsięwzięcia integralną jej częścią. Organ I instancji zawarł w uzasadnieniu informacje o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej, uwzględnionych przy stwierdzeniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, natomiast warunki korzystania ze środowiska zarówno na etapie realizacji przedsięwzięcia, jak i jego eksploatacji oraz nałożenie obowiązku monitorowania oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przez 3 lata w zakresie skuteczności zastosowania metod ograniczania kolizji i śmiertelności zwierząt w km ok. [...], wskazane w treści decyzji, odpowiadają tym, wskazanym przez organy opiniujące. Odpowiada to wymaganiom zawartym we wskazanych wyżej przepisach art. 84 i art. 85 ustawy środowiskowej.
W ocenie organu odwoławczego organ I instancji zasadnie stwierdził, że biorąc pod uwagę rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, jego lokalizację oraz zidentyfikowany rodzaj, cechy i skalę możliwego oddziaływania, jego realizacja nie będzie wiązała się ze znaczącym negatywnym oddziaływaniem na środowisko przyrodnicze, w tym z negatywnym wpływem na ochronę przyrody, nie wpłynie również w sposób negatywny na przedmioty ochrony ww. obszarów Natura 2000, ich integralność oraz spójność sieci Natura 2000. Jednocześnie mając na uwadze rodzaj i skalę przedmiotowego przedsięwzięcia, jego lokalizację, zasięg oddziaływania oraz wymienione działania minimalizujące uznano, że zamierzenie nie spowoduje znacząco negatywnych oddziaływań na środowisko gruntowo - wodne i nie będzie wypływać negatywnie na możliwość osiągnięcia celów środowiskowych, wyznaczonych dla jednolitych części wód oraz dla obszarów chronionych w dziedzinie polityki wodnej. Nie przewiduje się także przekroczenia norm ochrony akustycznej w miejscach chronionych pod tym względem, ani przekroczenia norm jakości powietrza.
Odnosząc się do zarzutów wskazanych w odwołaniach dotyczących kumulacji oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia z przedsięwzięciami już zrealizowanymi lub planowanymi, organ odwoławczy stwierdził, że nie można uznać, że takie występują. W karcie informacyjnej przedsięwzięcia wskazano, że w bezpośrednim sąsiedztwie inwestycji nie będą realizowane inne przedsięwzięcia, stąd nie zachodzi zagrożenie nakładania się (kumulowania) oddziaływania na środowisko, a według informacji na 2021 r. w sąsiedztwie realizowanej przebudowy drogi gminnej nie są planowane żadne inwestycje. Natomiast odwołujący wskazali kilka inwestycji drogowych zrealizowanych przez Gminę [...] na terenie tej Gminy 1-2 lata wcześniej. W szczególności wskazano, że dokonano remontów dróg polegających na przebudowie ich parametrów, w tym utworzenia nowej nawierzchni twardej, tj. drogi powiatowej [...] w km [...], fragmentu drogi powiatowej [...], a także przebudowano drogę gminną [...] w km [...]. Ponadto obok niniejszego postępowania prowadzone jest postępowanie o wydanie decyzji środowiskowej dla przedsięwzięcia polegającego na poszerzeniu i położeniu nowej nawierzchni w drodze gminnej [...] w km [...] (połączenie z drogą powiatową nr [...]). W ocenie odwołujących, trasy te mogą stanowić jeden ciąg tranzytowy z planowaną do przebudowy drogą w miejscowości W., a dodatkowo wraz z drogą [...] stanowią ciąg, który odgranicza [...] Park Narodowy i [...] od strony południowej i może stanowić zagrożenie dla bytowania zwierząt i ich migracji.
Organ odwoławczy podkreślił, że wśród uwarunkowań wskazanych w art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej ustawodawca wskazał, że obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia winien uwzględniać m. in. rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, z uwzględnieniem powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, dla których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem (art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy środowiskowej). Uwzględniając treść wskazanego wyżej przepisu oraz stanowisko judykatury organ odwoławczy stwierdził, że w sprawie nie można uznać, że wystąpi kumulacja oddziaływań planowanego przedsięwzięcia z przedsięwzięciami zrealizowanymi, dla których nie wydano decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, ani z przedsięwzięciami procedowanymi równolegle, tj. jeżeli chodzi o przebudowę drogi gminnej [...] w km [...] (dla której nie wydano decyzji środowiskowej) oraz równolegle procedowaną inwestycję dotycząca przebudowy drogi gminnej [...] w km [...], bowiem postępowanie to nie zostało zakończone ostateczną decyzją. Co do pozostałych inwestycji wskazanych w odwołaniach, które zostały zrealizowane, tj. utworzenie nowej nawierzchni twardej na drodze powiatowej [...] w km [...] oraz fragmentu drogi powiatowej [...] nie podano, czy wydane zostały dla nich decyzje o uwarunkowaniach środowiskowych. Jednakże organ stwierdził, że inwestycje te jako znajdujące się w znacznej odległości od obecnie planowanego przedsięwzięcia, a ponadto jako przedsięwzięcia już zrealizowane nie mogą mieć znaczenia dla kumulacji oddziaływań z obecnie planowanym przedsięwzięciem. Przedmiotowe przedsięwzięcie polega bowiem na remoncie dalszego odcinka drogi gminnej, która jest droga boczną w stosunku do drogi powiatowej [...], natomiast z drogą [...] nie ma w ogóle żadnego powiązania, poza tym, że stanowi część jednego większego układu komunikacyjnego w tej samej gminie. Mówiąc o kumulacji oddziaływań przedsięwzięć drogowych należy mieć na uwadze oddziaływanie przedsięwzięcia, które sprowadza się do emisji hałasu, gazów i pyłów do powietrza oraz ewentualnie ścieków (wód opadowych) z powierzchni jezdni, a te nie wystąpią w sprawie.
Odnosząc się do podniesionej w odwołaniach kwestii tego, że remont i zmiana nawierzchni w obrębie planowanego przedsięwzięcia spowoduje powstanie jednego ciągu tranzytowego z planowaną do przebudowy drogą w miejscowości W., a dodatkowo wraz z drogą [...] będzie stanowić ciąg, który odgranicza [...] Park Narodowy i [...] od strony południowej i może stanowić zagrożenie dla bytowania zwierząt i ich migracji, organ odwoławczy zaznaczył, że z treści pisma [...] z dnia 25 listopada 2021 r. wynika, że droga [...] (znajdująca się już w województwie [...]), posiadająca bezpośrednie połączenie z remontowanym odcinkiem drogi w W., posiada nawierzchnię szutrową "i jest to droga o dobrej jakości, która jednocześnie zachowała cechy pozwalające na ochronę zwierząt (niższa prędkość pojazdów), jak i cechy bezpiecznej oraz atrakcyjnej drogi turystycznej - dla pieszych, rowerzystów i zimą dla narciarzy biegowych". W ocenie organu trudno zatem uznać, że planowane przedsięwzięcie spowoduje powstanie ciągu tranzytowego w tym miejscu, skoro od granicy województwa (za W.) droga ma nawierzchnię szutrową. Podobnie należy uznać, że budowa ośrodka [...] w miejscowości R. nie spowoduje zwiększenia ilości i prędkości poruszających się w obrębie planowanej inwestycji pojazdów, skoro połączenie W. z R. możliwe jest wyłącznie ww. drogą (a więc drogą o nawierzchni szutrowej).
Organ odwoławczy zauważył, że fakt zmiany nawierzchni żwirowej na nawierzchnię bitumiczną w części drogi przebiegającej przez korytarz ekologiczny został uzasadniony przez inwestora faktem, że nawierzchnia nieutwardzona nie sprawdza się w tym rejonie. Z pisma inwestora z dnia 9 grudnia 2021 roku (skierowanego do RDOŚ w Rzeszowie) wynika, że w 2015 r. nastąpił remont drogi [...] tłuczniem i klińcem, jednak położenie drogi na dużym spadku powodowało powstawanie ubytków i dziur, szczególnie po nawalnych opadach deszczu, a ponadto uciążliwości związane z pyleniem nawierzchni w słoneczne dni. Dlatego zaproponowano, by na wyremontowanej drodze o nawierzchni bitumicznej zamontować trzy progi zwalniające i ograniczenie prędkości do 40 km/h na odcinku [...]. Inwestor podkreślił również, że na skutek remontu drogi nie przewiduje się zwiększonego ruchu pojazdów samochodowych, a odnosząc się do ewentualnych kolizji z dużymi zwierzętami zaproponowano przeprowadzenie monitoringu raz na miesiąc celem weryfikacji skuteczności zastosowania progów zwalniających i monitoring korytarza ekologicznego przez 3 lata. Organ zaznaczył, że wskazane działania prewencyjne zostały uwzględnione w treści zaskarżonej decyzji. Niemniej jednak należy zauważyć, że w ww. piśmie wskazano, że po przebudowie drogi [...] w km [...] w 2019 r. nie odnotowano żadnej kolizji samochodu ze zwierzętami, także na odcinku drogi wojewódzkiej [...], przebiegającej przez lasy Nadleśnictwa [...], nie odnotowano żadnej kolizji samochodu ze zwierzętami, natomiast przy drodze [...] brak jest terenów leśnych. Odnosząc się natomiast do twierdzeń [...] o fakcie śmiertelnego potrącenia trzech osobników rysia w ostatnich latach w [...] Parku Narodowym, w piśmie wskazano, że Gminie [...] nie są znane przypadki potrącenia rysia ze skutkiem śmiertelnym na jej terenie.
Organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji w zaskarżonej decyzji odniósł się do oddziaływania przedsięwzięcia na formy ochrony przyrody, na terenie których znajduje się to przedsięwzięcie i na które może oddziaływać. Przedmiotowe przedsięwzięcie planowane jest do realizacji: w otulinie [...] Parku Narodowego; w granicach obszaru specjalnej ochrony ptaków [...]; w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu [...], funkcjonującego na mocy Uchwały Nr [...] Sejmiku Województwa Podkarpackiego z dnia [...] czerwca 2014 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu [...]; częściowo w granicach głównego korytarza ekologicznego [...], wyznaczonego w Projekcie korytarzy ekologicznych łączących Europejską Sieć Natura 2000 w Polsce.
Organ odwoławczy stwierdził, że organy nie zidentyfikowały w przedmiotowej sprawie możliwego oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000 - "[...]", którego granica w tym miejscu pokrywa się z granicą [...] Parku Narodowego. Opiniowane w tej sprawie przedsięwzięcie leży poza granicą tego Parku, na co wskazuje [...] w swoim odwołaniu stwierdzając, że granica tego obszaru znajduje się ok. 300 m od przedsięwzięcia. Pozostałe zaś formy ochrony przyrody, na które może w ocenie odwołujących oddziaływać przedsięwzięcie ([...]) leżą w odległości 5-8 km od planowanego przedsięwzięcia.
W ocenie organu odwoławczego organ I instancji prawidłowo uznał, że planowane przedsięwzięcie nie może mieć znacząco negatywnego oddziaływania na formy ochrony przyrody. Przeprowadzone postępowanie bowiem nie wykazało negatywnego oddziaływania na wymienione w karcie informacyjnej przedsięwzięcia formy ochrony przyrody. Takiego oddziaływania nie będzie miało także na obszary Natura 2000, które leżą w określonej odległości od inwestycji (najbliższy obszar ok. 300 m). Ewentualne oddziaływanie tej inwestycji wiąże się bowiem z emisją hałasu, gazów i pyłów do powietrza oraz ścieków (wód opadowych) z powierzchni jezdni i jest ograniczone do bezpośredniego sąsiedztwa remontowanej drogi. Dodatkowo organ wskazał, że inwestycja polega na remoncie drogi gminnej, która już istnieje w terenie, zatem o oddziaływaniu tej inwestycji na formy ochrony przyrody można mówić jedynie wówczas, gdy poziom wymienionych wyżej czynników wzrośnie w stosunku do tych już istniejących. Podobny argument można wysunąć odnośnie zarzutu defragmentacji korytarza ekologicznego, który obejmuje część remontowanej drogi. Organ zauważył, że nawet brak realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia nie spowoduje wstrzymania ruchu na tej drodze.
Odnosząc się do podniesionego w odwołaniu [...] zarzutu, że w materiałach sprawy nie poruszono kwestii płazów - kumaka górskiego, traszki karpackiej i traszki grzebieniastej, które są stwierdzone na tym obszarze, organ odwoławczy wskazał, że z uzupełnienia karty informacyjnej przedsięwzięcia wynika, że w zasięgu oddziaływania planowanej przebudowy nie występują rośliny, grzyby i zwierzęta objęte gatunkową ochroną (uzupełnienie z dnia 26 października 2021 r.). Natomiast z warunków korzystania ze środowiska wskazanych w zaskarżonej decyzji wynika, że prowadzenie prac ziemnych winno uwzględniać zabezpieczenie placu budowy, aby uniknąć tworzenia pułapek dla zwierząt, głównie płazów i małych ptaków, a wszelkie prace ziemne będą prowadzone poza okresem rozrodu płazów (tj. poza okresem od 1 marca do 30 czerwca) - pkt II.3 i II.5 decyzji. Także przebudowę przepustu drogowego zlokalizowanego nad dopływem do W., na działce nr [...] należy wykonać z zapewnieniem ciągłości przepływu wód cieku (pkt II.20 decyzji). Z materiałów sprawy wynika, że ww. przepust będzie pełnił również funkcję przejścia dla drobnych zwierząt, w tym płazów. W ocenie organu odwoławczego planowana inwestycja nie stanowi więc zagrożenia dla płazów chronionych w tej okolicy.
Organ odwoławczy stwierdził, że z uwagi na fakt, że planowane przedsięwzięcie dotyczy infrastruktury drogowej o nieznacznym zaborze terenu, nie wpłynie ono istotnie na zmianę klimatu i ograniczy się wyłącznie do nieznacznej zwiększonej emisji gazów cieplarnianych podczas eksploatacji maszyn budowlanych w trakcie jego realizacji. Nie wystąpi emisja wilgoci w postaci pary wodnej. Inwestycje drogowe w głównej mierze oddziałują na klimat poprzez emisje do powietrza, niemniej jednak nowa nawierzchnia przyczyni się do ograniczenia emisji zanieczyszczeń pyłowo-gazowych dzięki większej płynności ruchu drogowego. Zadanie obejmuje przebudowę/rozbudowę drogi po istniejącym śladzie jezdni. Droga jest wpisana w krajobraz i dostosowana do istniejącego terenu.
Organ odwoławczy stwierdził więc, że organ I instancji, zachowując tryb określony w art. 84 ustawy środowiskowej, prawidłowo wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, w której stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia, czyniąc charakterystykę przedsięwzięcia integralną jej częścią. Organ I instancji uzasadniając zaskarżoną decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, zawarł w uzasadnieniu informacje o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej, uwzględnionych przy stwierdzeniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Odpowiada to wymaganiom zawartym we wskazanych wyżej przepisach art. 84 i art. 85 ustawy. Ocena przedmiotowego przedsięwzięcia, przy zastosowaniu rozwiązań, na które wskazano w karcie informacyjnej przedsięwzięcia oraz w jej uzupełnieniach, w ocenie organu odwoławczego pozwala na stwierdzenie, że przedsięwzięcie nie wpłynie negatywnie na środowisko. Nie ma podstaw, aby przedłożonemu przez inwestora dokumentowi odmówić waloru wiarygodności i nie przyjąć go za podstawę ustaleń faktycznych. Sprawa została przeanalizowana w oparciu o kompletny materiał dowodowy, zarówno przez organy opiniujące, jak i przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W sprawie uwzględniono obowiązujące przepisy w zakresie wydania decyzji w przypadku, gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i zasadnie stwierdzono brak potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko. W rozpatrywanej sprawie karta informacyjna przedsięwzięcia jest podstawowym dowodem i brak jest dowodów przeciwnych w tym względzie, dlatego też uwagi, wątpliwości czy zarzuty odwołujących odnośnie przedsięwzięcia i jego oddziaływania na środowisko nie mogą skutecznie podważać zasadności stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu organ odwoławczy stwierdził, że nie mogą one odnieść skutku. W pierwszej kolejności organ wskazał, że [...], [...] oraz [...] zostały dopuszczone do udziału w niniejszym postępowaniu na prawach strony na podstawie art. 31 § 1 k.p.a. Dopuszczenie organizacji społecznych do udziału w postępowaniu ma taki skutek, że wstępuje ona do postępowania na tym etapie, na którym znajduje się to postępowania i nie ma też potrzeby powtarzania czynności, które zostały już podjęte. Oznacza to, że z chwilą wydania postanowienia załatwiającego pozytywnie zgłoszone żądanie, organizacji przysługują prawa strony, ale ze skutkiem na przyszłość, czyli organizacja taka nie może domagać się powtórzenia czynności uprzednio podejmowanych przez organ w sprawie, w tym np. ponownego wyznaczenia terminu do zapoznania się z materiałami sprawy. Dodatkowo organ odwoławczy podkreślił, że uchybienie art. 10 § 1 k.p.a. może stanowić podstawę uchylenia decyzji jedynie wówczas, gdy wykaże się, że naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. Innymi słowy strona musi wykazać, że gdyby do takiego uchybienia nie doszło, wynik sprawy byłby odmienny. Zarzuty odnośnie merytorycznej treści zaskarżonej decyzji podniesione w odwołaniach nie okazały się jednak wystarczające do uchylenia decyzji.
[...] w skardze na powyższą decyzję zarzuciła:
1) naruszenie prawa materialnego, a to art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy środowiskowej, poprzez błędne przyjęcie, że do oceny występowania powiązań badanego przedsięwzięcia, z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, dla których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, nie należy brać pod uwagę przedsięwzięć, co do których jest informacja, że będą realizowane, ale co do których etap postępowania administracyjnego jeszcze nie zakończył się, co stoi w sprzeczności z interpretacją wynikającą z Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko (tekst jednolity), jak również prowadzi do naruszenia art. 6 ust. 3 dyrektywy Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory (dyrektywa siedliskowa),
2) naruszenie przepisów postępowania, a to art. 7 i art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., poprzez brak wyjaśnienia i oceny okoliczności określonych w art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy środowiskowej, przez zaniechanie dokonania oceny powiązań zamierzonego przedsięwzięcia z innymi przedsięwzięciami (kumulowania się oddziaływań) oraz poprzez brak zwrócenia się do organów wydających decyzje w kumulujących się oddziaływaniach, których źródłem są już inne drogi kumulujące oddziaływania o informację, nadto poprzez brak zwrócenia się do RDOŚ w Krakowie oraz Rzeszowie celem ustalenia śmiertelności rysi w granicach [...] Parku Narodowego i terenów przyległych i ograniczenia się do stwierdzenia, że zasięgnięto informacji w bliżej nieokreślonym trybie i nieokreślonych osób co dodatkowo stoi w sprzeczności z rozstrzyganiem sprawy na podstawie akt oraz z zasadą jawności i transparentności postępowania,
3) naruszenie przepisów postępowania, a to art. 10 k.p.a., poprzez brak zapewnienia [...] czynnego udziału w postępowaniu i niezapewnienie przed wydaniem decyzji możliwości wypowiedzenia się co do zebranych materiałów,
4) naruszenie przepisów postępowania, a to art. 108 k.p.a., poprzez bezpodstawne przyjęcie, że zaktualizowały się przesłanki wyjątkowo ważnego interesu strony oraz interesu społecznego, a tym samym nietrafne przyjęcie, że możliwe jest nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności, podczas gdy żadna z ww. przesłanek nie wystąpiła, a twierdzenia organu I instancji nie zostały oparte na rzeczywistym stanie faktycznym i stanowią jedynie powielenie argumentacji inwestora.
Mając na uwadze powyższe [...] wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji i zasądzenie kosztów postępowania.
[...] przypomniała, że w odwołaniu podnosiła, iż organ I instancji nie wziął pod uwagę skumulowanego oddziaływania innych inwestycji, które w ostatnich dwóch latach zostały zrealizowane, jak i tych które są zatwierdzone do realizacji. Na terenie [...] i [...] Parku Narodowego dokonano remontów dróg polegających na przebudowie ich parametrów, w tym utworzenie nowej nawierzchni twardej (asfalt i pochodne), są to: droga powiatowa [...] w km [...], fragment drogi powiatowej [...]. Równocześnie z decyzją wydaną w niniejszej sprawie, została także wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na poszerzeniu i położeniu nowej nawierzchni na drodze gminnej [...] w km [...] (połączenie z drogą powiatową nr [...]). Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że inwestycje te nie mogą być brane pod uwagę, bo co do powyższych [...] nie udzieliła informacji, czy została co do nich wydana decyzja środowiskowa, natomiast co do inwestycji dotyczącej przebudowy drogi gminnej [...], nie jest jeszcze ona w fazie realizacji, tj. nie ma ostatecznej decyzji środowiskowej. Zdaniem [...] takie rozumowanie jest błędne. W pierwszej kolejności [...] podniosła, że nie zgadza się z uzasadnieniem wyroku WSA w Gliwicach, na który powołuje się SKO. Wyrok ten jest prawomocny i nie został zaskarżony do NSA, przez co wskazana w nim argumentacja nie może zostać uznana za wiążącą i jednolitą. Przede wszystkim taka interpretacja stoi w sprzeczności z postanowieniami Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko, gdzie z załącznika III wynika, że przy kryteriach wyboru, o których mowa w art. 4 ust. 3, cechy przedsięwzięć muszą być rozpatrywane ze szczególnym uwzględnieniem: b) kumulacji z innymi już realizowanymi lub zatwierdzonymi przedsięwzięciami. Natomiast co do argumentu organu, że strona nie przedstawiła informacji co do tego, czy inwestycje wcześniej zrealizowane, zakończyły się wydaniem decyzji środowiskowej, to [...] wskazała, że to obowiązkiem organu zgodnie z art. 7 k.p.a. jest dążenie do ustalenia prawidłowego stanu faktycznego, zatem organ powinien w ramach postępowania wyjaśniającego ustalić, kiedy inwestycje zostały zrealizowane i czy zostały wydane w stosunku do tych decyzji decyzje środowiskowe. Na poparcie swojego stanowiska [...] przytoczyła wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 820/16.
Zdaniem [...] w sprawie dochodzi do celowego pomijania badania skumulowanych oddziaływań na obszary Natura 2000 przedsięwzięć wykonanych oraz planowanych, zaproponowanych do realizacji, co jest sprzeczne z duchem art. 6 ust. 3 Dyrektywy Siedliskowej. Jest to skrajny przypadek, gdy organy obu instancji prowadzą dwa postępowania równolegle, są one podobnego charakteru i wykazują oddziaływania na te same przedmioty ochrony. Dodatkowo organ I instancji jest jednocześnie inwestorem, co wobec stanowiska o braku kumulacji oddziaływań, braku konieczności wykonania raportu oceny oddziaływania na środowisko ze względu na oddziaływanie na obszary Natura 2000, przy jednoczesnym ograniczaniu praw społeczności zainteresowanej wskazuje na konflikt interesów.
W kwestii zarzutu dotyczącego naruszenia art. 10 k.p.a. [...] wskazała, że organy obwiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Tymczasem postanowienie o dopuszczeniu [...] do udziału w postępowaniu zostało doręczone w dniu [...] lutego 2022 r., zaś decyzja została wydana dzień później - tj. w dniu [...] lutego 2022 r. [...] nie miała zatem zapewnionego czynnego udziału w postępowaniu, co przesądza o naruszeniu przez organ zasady, o której mowa w art. 10 k.p.a. Zdaniem [...] organ odwoławczy błędnie wywodzi, że formułując zarzut naruszenia art. 10 k.p.a., [...] domaga się powtórzenia czynności postępowania. Faktem jest, że organizacja przystępując do postępowania, przystępuje do niego na takim etapie, na jakim się ono znajduje. Jednak należy zwrócić uwagę, że zawiadomienie o zakończeniu postępowania dowodowego zostało obwieszczone w dniu 21 grudnia 2021 r. Po tym czasie jedna z organizacji składała dodatkowe wyjaśnienia do postępowania. [...] dopiero w dniu [...] lutego 2022 r., kiedy to zostało fizycznie doręczone pocztą tradycyjną postanowienie o dopuszczeniu do udziału w postępowaniu, miała możliwość zapoznania się z aktami sprawy i składania wniosków. Nie mogła tego jednak uczynić, bo w dniu [...] lutego 2022 r. została już wydana decyzja. Uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy, albowiem [...] zgłaszała m. in. informacje o śmiertelnych potrąceniach rysia – co wymaga zweryfikowania przez organ.
[...] kwestionuje także podstawy do nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Skoro organ I instancji wskazał, że Gmina otrzymała już wstępną promesę dofinansowania zadania, to brak rygoru natychmiastowej wykonalności nie spowoduje utraty dofinansowania. Nadto organ odwoławczy nie ustosunkował się do zarzutów sformułowanych w odwołaniu w kontekście kwestionowania przez [...] bezpodstawnego nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
[...] w swojej skardze zarzuciło naruszenie:
1) Przepisów prawa materialnego - poprzez:
- błędną (zbyt zawężającą) wykładnię art. 63 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy środowiskowej - poprzez przyjęcie, że dotyczy on wyłącznie rozpatrzenia powiązań z przedsięwzięciami dla których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach oddziaływania, nie zaś wszystkich przedsięwzięć w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 13 tej ustawy - położonych w sąsiedztwie omawianej przebudowy odcinka drogi gminnej [...],
- nie uwzględnienie zasady przezorności prowadzenia działań w środowisku, w szczególności w trakcie realizacji wszelkich przedsięwzięć położonych w obszarach sieci Natura 2000, dotyczącej wszelkich inwestycji realizowanych przez podmioty publiczne i prywatne - ustalonej w prawie Unii Europejskiej w art. 191 ust. 2 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (tekst skonsolidowany - Dz. U. UE z 2016 r., C 202) oraz art. 6 ust. 3 Dyrektywy Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory (Dz. U. L. 206 z 227.199, str. 7, ze zm.) w powiązaniu z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska,
- art. 86e ust. 1, 2 ustawy środowiskowej w związku z wnioskiem zawartym w odwołaniu [...] z dnia [...] marca 2022 r. od decyzji l-instancyjnej - poprzez niezgodne z przywołanym przepisem odstąpienie od wydania postanowienia administracyjnego w przedmiocie wstrzymania natychmiastowego wykonania decyzji organu I instancji z dnia [...] lutego 2022 r. - przed wydaniem zaskarżonej decyzji ostatecznej,
2) Przepisów postępowania:
a) art. 7 k.p.a. poprzez błędną ocenę stanu faktycznego i prawnego sprawy, z uwagi na uznanie, że:
- przebudowa odcinka drogi [...] przebiegającego w odległości ok. 300 m od specjalnego obszaru ochrony sieci Natura 2000 "[...]" nie wpłynie znacząco negatywnie na przedmioty ochrony tego obszaru, w tym na gatunki ssaków chronionych prawem wspólnotowym (np. ryś, wilk, niedźwiedź), których areały występowania przekraczają poza jego granice i dotyczą również fragmentów omawianej drogi gminnej, również poza krótkim odcinkiem gdzie zostało wprowadzone ograniczenie prędkości do 40 km/h i przewiduje się montaż progów zwalniających,
- organ I instancji rozstrzygając o odstąpieniu przeanalizował prawidłowo wszystkie okoliczności wymienione w jednostce redakcyjnej art. 63 ust. 1 pkt 1, 2 i 3 ustawy środowiskowej, które powinien obligatoryjnie rozpatrzeć – czego faktycznie nie dokonał,
b) art. 77 § 1 k.p.a. z powodu nie zebrania i braku rozpatrzenia całości materiału dowodowego – w tym materiałów wskazanych w rozpatrzonym w sposób niepełny odwołaniu [...],
c) art. 80 k.p.a. na skutek błędnej, dowolnej oceny zasadniczego w sprawie dokumentu, jakim jest karta informacyjna przedsięwzięcia,
d) art. 15 k.p.a. poprzez naruszenie przez organ odwoławczy zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego na skutek braku należytej weryfikacji z urzędu poprawności utrzymanych w mocy bez zastrzeżeń warunków realizacji omawianego przedsięwzięcia, określonych w rozstrzygnięciu I-instancyjnym,
e) art. 10 § 1 k.p.a. ponieważ strony postępowania, w tym także [...], zostały pozbawione przysługującego im prawa do złożenia końcowych uwag i oświadczeń przed wydaniem zaskarżonej decyzji.
Wobec powyższego [...] wniosło o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, jak również poprzedzającej ją decyzji organu I instancji z dnia [...] lutego 2022 r. nr [...] a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi [...] podkreśliło, że organy obu instancji dokonały błędnej analizy i wyjaśnienia okoliczności wskazanych enumeratywnie w jednostce redakcyjnej przepisu art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej - co przesądziło o błędnym odstąpieniu od nałożenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, wraz ze sporządzeniem raportu o oddziaływaniu tego przedsięwzięcia i udziałem społeczeństwa w postępowaniu. Przede wszystkim błędnie, bo w sposób niepełny zidentyfikowano przedsięwzięcia drogowe, polegające na modernizacji dróg położonych w sąsiedztwie omawianego przedsięwzięcia - w tamtejszych obszarach sieci Natura 2000 "[...]" oraz w [...] Parku Narodowym i jego otulinie, a także w tamtejszym ponadregionalnym korytarzu ekologicznym – szlaku przemieszczania się dużych ssaków. Tym samym - w sposób niepełny rozważono powiązania tych przedsięwzięć z omawianym. Stało się tak na skutek dokonania nieprawidłowej (zawężającej) wykładni przepisu art. 63 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy środowiskowej bowiem nieprawidłowo dokonano wykładni tego przepisu prawa materialnego (na skutek pominięcia w nim zwrotu "w szczególności"), iż dotyczy on wyłącznie powiązań z przedsięwzięciami (realizowanymi, bądź też zrealizowanymi), dla których wydano decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach. W szczególności nie przeanalizowano rzetelnie wystąpienia kumulacji najbardziej istotnego oddziaływania - o znacznym zasięgu przestrzennym, polegającego na postępującej fragmentacji obszarów sieci Natura 2000 "[...]" i "[...]" oraz otuliny [...] Parku Narodowego - w kluczowych okolicznościach, że przebiega przez te tereny przecinający także omawianą i sąsiednie drogi ponadregionalny korytarz ekologiczny, w tym szlak wędrówkowy dużych ssaków, chronionych prawem wspólnotowym z mocy Dyrektywy Siedliskowej. Jest to istotne zaniechanie z uwagi na to, że areały przemieszczania się dużych ssaków, narażonych na kolizje z pojazdami, często przekraczają odległości kilku kilometrów od "centrum" tego typu terytorium osobnika lub pary zwierząt. Dlatego też nie uwiarygodnione pozostaje twierdzenie organu odwoławczego, że przebudowana droga nie będzie skutkować zaistnieniem oddziaływania skumulowanego również w słowackich, przygranicznych i ważnych obszarach chronionych - "[...] oraz [...], położonych w oddaleniu zaledwie 5-8 km od drogi [...]. W świetle powyższego - nie uwiarygodniono, że omawiane przedsięwzięcie nie wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie oddziaływania transgranicznego, gdyż w zaskarżonym rozstrzygnięciu o stwierdzeniu braku obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko niewłaściwie rozważono okoliczność wskazaną w art. 63 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy środowiskowej.
W ocenie [...] przesądzając o odstąpieniu od potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia drogowego nie rozpatrzono także wszystkich spośród pozostałych uwarunkowań wskazanych do obligatoryjnego rozważenia w art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej - co dotyczy, przykładowo - art. 63 ust. 1 pkt 2 lit. e ustawy. [...] wskazało na brak rozważenia oddziaływania przedsięwzięcia na Obszar Chronionego Krajobrazu [...], bowiem odnosząc się do oddziaływania na ten Obszar stwierdzono jedynie, że nie zakazano w nim budowy i rozbudowy dróg publicznych. Taka, poniekąd słuszna informacja, zawarta w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji - nie stanowi jednakże rozważenia prognozowanego wpływu przedsięwzięcia na ten Obszar - wymaganego obligatoryjnie we wskazanym przepisie prawa. Oczywistym jest bowiem, że sama tylko informacja o braku zakazu realizacji przebudowy drogi gminnej w obszarze chronionego krajobrazu nie zastępuje obowiązku rozpatrzenia możliwych zagrożeń, jakie omawiane przedsięwzięcie stanowi dla walorów przyrodniczych tego Obszaru. Nie jest więc prawdziwe twierdzenie organu odwoławczego, jakoby w decyzji organu I instancji zagadnienie oddziaływania na ten Obszar omawianego przedsięwzięcia było faktycznie poruszone.
Ponadto - kumulacja oddziaływań, pochodzących od inwestycji drogowych - została rozważona przez organ odwoławczy - także w sposób zawężający merytorycznie to zagadnienie. Świadczy o tym - przykładowo - stwierdzenie: ,,Mówiąc o kumulacji oddziaływań drogowych należy mieć na uwadze oddziaływanie przedsięwzięcia, które sprowadza się do emisji hałasu, gazów i pyłów do powietrza oraz ewentualnie ścieków (wód opadowych) z powierzchni jezdni, a te nie wystąpią w tej sprawie". Z przytoczonego stwierdzenia wynika więc, że organ wydając zaskarżoną decyzję uwzględnił przede wszystkim występowanie oddziaływań o charakterze abiotycznym, zaś pominął - dużo ważniejsze od nich w omawianym przedsięwzięciu - oddziaływania mające negatywne dla środowiska przyrodniczego, takie jak fragmentacja środowisk, zwiększenie oddziaływania na niektóre, mniejsze zwierzęta - istniejących już barier ekologicznych (poprzez zastąpienie nawierzchni żwirowej asfaltem), czy też - przede wszystkim - zagrożenia wynikające ze śmiertelności zwierząt - płazów, gadów, ssaków i ptaków - na skutek kolizji z samochodami, które na odcinkach dróg z nawierzchnią asfaltową rozwijają na terenach nie zabudowanych zwykle większą prędkość niż na trasach o nawierzchni szutrowej.
Zdaniem [...] organ odwoławczy nie ma racji twierdząc również, że ocena znajdującego się w aktach sprawy dokumentu – karty informacyjnej przedsięwzięcia - powinien spoczywać głównie na stronach zakończonego postępowania administracyjnego, a nie na organach, które wydały na podstawie tej karty błędne rozstrzygnięcia. Skutkiem przyjęcia takiego niewłaściwego stanowiska było odstąpienie od weryfikacji przez organ odwoławczy treści tego zasadniczego w sprawie dokumentu. Miało to istotne znaczenie na wynik zaskarżonego rozstrzygnięcia - gdyż - przykładowo - karta nie zawiera wszystkich niezbędnych informacji, wymaganych w jednostce redakcyjnej art. 62a ust. 1 ustawy środowiskowej. Na przykład - nie podano w tym dokumencie: powierzchni nieruchomości - obiektu budowlanego, jakim jest planowany do przebudowy omawiany odcinek drogi gminnej (art. 62a ust. 1 pkt 2 ustawy środowiskowej); informacji o wpływie przedsięwzięcia na [...] Park Narodowy wraz z jego otuliną, jak również na Obszar Chronionego Krajobrazu [...] (art. 62a ust. 1 pkt 9 ustawy środowiskowej); informacji o przedsięwzięciach zrealizowanych i realizowanych - w zakresie, jakim mogą one prowadzić do kumulacji z przedsięwzięciem omawianym - ponieważ błędnie poinformowano o braku tego typu przedsięwzięć (art. 62a ust. 1 pkt 11 ustawy środowiskowej); daty sporządzenia pierwszej (podstawowej) wersji karty (art. 62a ust. 2 ustawy środowiskowej). Z drugiej zaś strony - w wymaganiach dotyczących planowanego przedsięwzięcia, podanych w decyzji organu I instancji - zliberalizowane zostały w istotnym zakresie lub też w ogóle nieuwzględnione - bez podania uzasadnienia - niektóre zalecenia zawarte w karcie. Przykładowo - w pkt 11 decyzji dopuszczono możliwość prowadzenia prac przy przebudowie drogi również w porze nocnej (od godz. 22.00 do 6.00) - czego karta nie przewiduje - w odniesieniu do użyciu ciężkiego sprzętu, regularnie wykorzystywanego przy robotach drogowych (pkt 6, tiret piąty str. 4 karty). Dodatkowo - pominięte zostały również - bez podania uzasadnienia dla tego zaniechania w wydanych warunkach dwa dalsze ustalenia karty - zawarte w pkt 6, tiret drugi i tiret szósty tego dokumentu - dotyczące: "stosowania maszyn i urządzeń będących w należytym stanie technicznym" oraz "w toku realizacji używane będą materiały bezpieczne dla środowiska". Z powyższego wynika, że ocena prawidłowości karty i implementacja zapisów tego dokumentu została przeprowadzona w sposób dowolny, a nie swobodny - co narusza przepis art. 80 k.p.a.
[...] wskazało również na nie rozpatrzenie w sprawie innych niż karta informacyjna przedsięwzięcia, a istotnych dowodów - jak, przykładowo: projektów planów zadań ochronnych dla obszarów sieci Natura 2000 "[...]" przez który przebiega droga i położonego w bliskim jej sąsiedztwie obszaru "[...], Standardowych Formularzy Danych (SDF) dla tych obszarów, wyników prowadzonego już monitoringu występowania kolizji zwierząt z samochodami na przebiegającej przez [...] Park Narodowy przebudowanej ostatnio drodze powiatowej [...] - nakazanego przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie w związku z oceną oddziaływania tego przedsięwzięcia na obszary sieci Natura 2000, przez co został naruszony art. 77 § 1 k.p.a.
W ocenie T. wyżej uzasadnione zarzuty prowadzą do wniosku, że organy obu instancji - odstępując od nałożenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, naruszyły zasadę przezorności działań w środowisku, wskazaną w art. 191 ust. 2 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz w art. 6 ust. 3 Dyrektywy Siedliskowej - obowiązującą w szczególności na terenach objętych ochroną z mocy prawa wspólnotowego.
[...] zarzuciło, że organ odwoławczy naruszył przepis art. 86e ust. 1, 2 ustawy środowiskowej - gdyż przed wydaniem zaskarżonej decyzji nie dopełnił obowiązku rozstrzygnięcia - na żądanie [...] - w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji organu I instancji z dnia [...] lutego 2022 r. Zaniechanie to skutkowało odebraniem [...] prawa do zaskarżenia takiego rozstrzygnięcia na podstawie art. 86e ust. 2 ustawy, ponieważ nie wydano stosownego postanowienia administracyjnego, na które przysługuje zażalenie, następnie zaś skarga do sądu administracyjnego. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy nie podał żadnych przyczyn zaniechania takiego postanowienia.
[...] zarzuciło również organowi odwoławczemu, że jego ostateczne rozstrzygnięcie wydano z naruszeniem art. 15 k.p.a., wskazującym na dwuinstancyjność postępowania odwoławczego. W judykaturze utrwalony jest pogląd, że dwuinstancyjność ta powinna skutkować przeprowadzeniem postępowania odwoławczego niejako "od nowa" - co sprowadza się do weryfikacji z urzędu całego rozstrzygnięcia wydanego przez organ I instancji - bez związania się zarzutami podanymi w odwołaniu od tegoż rozstrzygnięcia. Uszła uwadze organu odwoławczego bardzo istotna w sprawie okoliczność - że w decyzji organu I instancji nie zostały sformułowane wszystkie niezbędne warunki dla realizacji nakazanego w pkt 16-19 tej decyzji co najmniej 3-letniego monitoringu liczby zwierząt ginących w wyniku kolizji z samochodami, wraz z określeniem lokalizacji tych kolizji - na fragmencie omawianej drogi w jej km [...]. W szczególności w pkt 16-19 decyzji odstąpiono od kluczowego dla skuteczności tego monitoringu zalecenia dotyczącego częstotliwości prowadzenia tego działania. W tym stanie rzeczy łatwo wyobrazić sobie sytuację, że zarządca drogi gminnej zleci monitoring wyłącznie raz, bądź też - najwyżej - kilka razy w ciągu roku, na skutek czego nie uzyska reprezentatywnych wyników. Tymczasem organ odwoławczy - nie dość, że nie zauważył wyżej wskazanej ułomności wspomnianego zalecenia - to jeszcze rażąco błędnie stwierdził - jakoby organ I instancji zawarł w decyzji warunek monitorowania rozbić zwierząt o samochody raz na miesiąc - co absolutnie nie znajduje odzwierciedlenia w treści punktów 16, 17, 18 i 19 decyzji organu I instancji.
Zdaniem [...] postępowanie odwoławcze zostało przeprowadzone również z naruszeniem art. 10 § 1 k.p.a. - gdyż przed wydaniem zaskarżonej decyzji nie poinformowano stron postępowania o możliwości wniesienia końcowych uwag i wniosków w sprawie. To naruszenie przepisów postępowania miało również istotny wpływ na wynik ostatecznego rozstrzygnięcia - gdyż [...] nie było w stanie zgłosić zastrzeżeń zawartych w niniejszej skardze jeszcze w trakcie postępowania odwoławczego. Przykładowo, [...] nie było w stanie przypomnieć organowi odwoławczemu o jego obowiązku rozstrzygnięcia w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji l-instancyjnej. [...] stwierdziło, że z uwagi na wyżej uzasadnione naruszenie art. 10 § 1 k.p.a., wskazane przez organ odwoławczy nowe okoliczności faktyczne i wysnute z nich wnioski - np. rozważania dotyczące sieci drogowej w gminie [...] i w pow. [...] - z uwagi na nie poinformowanie stron o zakończeniu czynności dowodowych - nie powinny być brane pod uwagę przez Sąd - z uwagi na zapis art. 81 k.p.a.
W odpowiedzi na skargi organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie obu skarg.
Na rozprawie w dniu 29 listopada 2022 r. Sąd postanowił o połączeniu spraw o sygn. II SA/Rz 770/22 i II SA/Rz 791/22 do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia (art. 111 § 1 p.p.s.a.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skargi podlegały oddaleniu jako pozbawione usprawiedliwionych podstaw.
W toku przeprowadzonej z urzędu i w pełnym zakresie (art. 134 § 1 p.p.s.a.) legalnościowej kontroli zaskarżonej decyzji organu odwoławczego oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji Sąd nie stwierdził naruszeń prawa procesowego i materialnego, których rodzaj lub stopień uzasadniałyby wzruszenie mocy obowiązującej powyższych orzeczeń na podstawie art. 145 § 1 p.p.s.a.
Sprawa rozstrzygnięta kontrolowanymi decyzjami dotyczyła stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia (art. 84 ust. 1-2 w zw. z art. 64 ust. 1 i 1a. i art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko/u.o.o.ś.) polegającego na przebudowie określonego odcinka drogi gminnej. Warunki formalne i procesowe wydania przedmiotowych decyzji zostały zachowane. Wątpliwości nie budzi także legalność oceny materialnoprawnej ustalonego stanu faktycznego.
W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga fakt, że wniosek Gminy dotyczył inwestycji polegającej jedynie na zmianie określonych cech i parametrów już istniejącej drogi gminnej na odcinku ok. 2500 m, a nie powstania na tym odcinku nowego szlaku drożnego. Zakres projektowanych robót obejmuje m.in. utwardzenie drogi warstwą bitumiczną, wykonanie obustronnych poboczy, udrożnienie istniejących rowów przydrożnych, przebudowę przepustów, poszerzenie korony drogi z 4 m do 5 m. Istotne w sprawie jest to, że uprawnione specjalistyczne organy współdziałające wyznaczyły i w sposób wystarczający uzasadniały szczegółowe warunki realizacji tego rodzaju inwestycji, natomiast organy orzekające w przedmiotowej sprawie prawidłowo uwzględniły zakres i warunki opinii powyższych organów, uwzględniając łącznie prawne kryteria, o których mowa w art. 63 ust. 1 w zw. z art. 62a ust. 1 u.o.o.ś. W sprawie szczególnie istotna była wydana na podstawie art. 64 ust. 1 pkt 1 i 1a, art. 64 ust. 3 i 3a oraz art. 63 ust. 1 w zw. z art. 84 ust. 1 u.o.o.ś. pozytywna opinia właściwego regionalnego dyrektora ochrony środowiska (RDOŚ) z dnia 17 grudnia 2021 r., w której organ ten określił warunki (w łącznej liczbie 19), o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b cyt. ustawy, to jest istotne warunki korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych i zasobów naturalnych. Tego rodzaju warunkowa opinia pozytywna została w pełni uwzględniona przez kontrolowane organy, co uzasadniało końcową ocenę, że planowane przedsięwzięcie nie będzie znacząco negatywnie oddziaływało nie tylko na środowisko naturalne oraz objęte ochroną zasoby przyrody, lecz także nie wystąpi tego rodzaju negatywne oddziaływanie na obszar Natura 2000 (zob. s. 6-7 opinii RDOŚ z dnia 17 grudnia 2021 r.). Organ ochrony środowiska dokonał szczegółowej i wystarczającej analizy i oceny bezpośredniego i pośredniego wpływu planowanej odcinkowej przebudowy drogi gminnej na środowisko, formy ochrony przyrody i inne istotne elementy cennych wartości przyrodniczych oraz zasobów naturalnych. Szczególnie znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy miała specjalistyczna urzędowa ocena wpływu planowanej inwestycji na obszary chronione, w granicach których ma być ona realizowana (obszar specjalnej ochrony ptaków [...]; Obszar Chronionego Krajobrazu [...], funkcjonujący na mocy uchwały Nr [...] Sejmiku Województwa [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu [...]; częściowo obszar głównego korytarza ekologicznego [...], wyznaczonego w Projekcie korytarzy ekologicznych łączących Europejską Sieć Natura 2000 w Polsce).
Kontrola legalnościowa Sądu potwierdziła prawidłowość ustaleń i ocen organów, że realizacja powyższego przedsięwzięcia na obszarze Obszaru Chronionego Krajobrazu [...] jest dopuszczalna na podstawie art. 24 ust. 2 pkt 3 w zw. z art. 24 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody w zw. z § 3 ust. 1 pkt 1 uchwały Nr [...] Sejmiku Województwa [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu [...], w zw. z art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz w zw. z art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Organy prawidłowo nie stwierdziły również naruszenia innych zakazów, nakazów lub ograniczeń związanych z ochroną przyrody na terenie ww. obszaru chronionego krajobrazu w związku z zakresem i warunkami planowanej inwestycji.
Pozytywnie został również zweryfikowany wniosek organów, że planowana przebudowa nie będzie miała znacząco negatywnego wpływu na warunki ochrony ptactwa występującego w obszarze specjalnej ochrony ptaków [...] (k. 5 i n. opinii RDOŚ z dnia 17 grudnia 2021 r.). Ze zbioru specjalistycznych danych organu opiniującego wynika, że w promieniu do 1 km od projektowanej trasy przebudowy występują strefy całorocznej ochrony gatunkowej i ochrony okresowej orlika krzykliwego oraz strefa całorocznej ochrony gatunkowej bociana czarnego, a ponadto na terenach otwartych, wzdłuż których przebiega trasa projektowanej przebudowy znajdują się miejsca występowania orlika krzykliwego, trzemielojada i derkacza. W ocenie organu ustalone warunki realizacji i użytkowania inwestycji (zob. pkt 1-19 warunkowej opinii pozytywnej RDOŚ z dnia 17 grudnia 2021 r.) są wystarczające, aby przyjąć, że planowana inwestycja nie będzie znacząco negatywnie oddziaływała na obszar Natura 2000, to jest obszar specjalnej ochrony ptaków [...], w tym na jego integralność i spójność. Nie stwierdzono także konieczności przeprowadzenia oceny siedliskowej, o której mowa w art. 6 ust. 3 dyrektywy Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory w zw. z art. 33 ust. 1 i art. 34 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. Powyższe oceny i wnioski należy uznać za prawidłowe oraz należycie uzasadnione. Należy w tym zakresie przypomnieć, że organ opiniujący jako sprawujący nadzór nad obszarem Natura 2000 sporządza i przekazuje Generalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska, co 6 lat w odniesieniu do specjalnego obszaru ochrony siedlisk oraz co 3 lata w odniesieniu do obszaru specjalnej ochrony ptaków, ocenę realizacji ochrony tego obszaru, zawierającą informacje dotyczące podejmowanych działań ochronnych oraz wpływu tych działań na stan ochrony siedlisk przyrodniczych oraz gatunków roślin i zwierząt, dla których ochrony został wyznaczony obszar Natura 2000, a także wyniki monitorowania i nadzoru tych działań (art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody). W zakresie działania właściwego RDOŚ znajduje się zatem specjalistyczna ocena uwarunkowań i zagrożeń związanych z ochroną obszarów Natura 2000, które są objęte jego nadzorem. W zakresie opiniowania i rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy uwzględniono również potrzebę ochrony integralności tzw. korytarza ekologicznego - [...] w części biegnącej przez [...], pomimo iż z formalnoprawnego punktu widzenia nie stanowi on formy ochrony przyrody (zob. pkt. 1-19 warunkowej opinii pozytywnej RDOŚ z dnia 17 grudnia 2021 r.).
Właściwy organ opiniujący (RDOŚ) na podstawie danych przyrodniczych, materiałów oraz własnych analiz wnioskowań uwzględnił także inne istotne w sprawie przesłanki ochrony środowiskowej i przyrodniczej. Przede wszystkim organ ten wziął pod uwagę, że wzdłuż trasy projektowanej do przebudowy drogi występują nieliczne zadrzewienia oraz zakrzewienia (wierzba krucha, lipa drobnolistna, klon jawor, jesion wyniosły, olcha szara, wierzba krucha, świerk pospolity, topola osika, lipa drobnolistna, leszczyna pospolita, drzewa owocowe) oraz roślinność niska (życica trwała, tymotka takowa, kostrzewa takowa, wiechlina łąkowa, babka lancetowata), jednak na potrzeby realizacji przedsięwzięcia nie zachodzi konieczność wycinki drzew i krzewów. Jak wynika z dokumentacji, w zasięgu oddziaływania inwestycji nie występują rośliny, zwierzęta ani grzyby objęte ochroną gatunkową. Istotne jest to, że prace ziemne realizowane w sąsiedztwie drzew i krzewów będą wykonywane ręcznie, natomiast prace budowlane będą realizowane w sposób zapewniający oszczędne korzystanie z terenu (m.in. zaplecze budowy zostanie zlokalizowane w pasie drogowym). Na uwagę zasługuje również to, że przepust na działce ew. nr [...] w miejscowości W. zostanie przebudowany na przepust pełniący funkcję przejścia dla drobnych zwierząt, w tym płazów, będzie on posiadał półki dla zwierząt, a powierzchnia przejścia zostanie pokryta kruszywem naturalnym. Przepust ten znajduje się na cieku w ciągu drogi [...] w km ok. [...]. Nie planuje się również – co do zasady – pogłębiania ani umacniania rowów przydrożnych (w przypadku, gdy zajdzie konieczność pogłębienia rowu na niektórych odcinkach przebudowywanej drogi, nachylenie skarp rowów będzie wynosić 1:2 lub 1:2,5, co zapewni migrację zwierząt), a konieczne prace ziemne będą prowadzone poza okresem rozrodu płazów (tj. poza okresem 1 marca - 30 czerwca). Organy opiniujące i orzekające w sprawie poddały ocenie także zastrzeżenia organizacji ekologicznych (w tym [...]) co do zmiany rodzaju nawierzchni na spornym odcinku drogowym (zmiana nawierzchni szutrowej na bitumiczną). W szczególności rozważono potencjalne zagrożenia dla migrujących zwierząt (w tym dużych drapieżników) w związku z możliwym nasileniem ruchu pojazdów po zakończeniu inwestycji (w tym możliwe kolizje pojazdów ze zwierzętami). Uwzględniając powyższe zastrzeżenia, inwestor przyjął rozwiązanie inwestycyjne alternatywne, wprowadzając zabezpieczenia w postaci progów zwalniających na wykonanej nawierzchni bitumicznej oraz ograniczenia prędkości do 40 km/h na tym odcinku, co zostało ustalone jako wiążący warunek realizacji inwestycji (zob. pkt. 13 i 14 decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] lutego 2022 r.).
Ze względu na równoległe zarzuty podnoszone przez organizacje ekologiczne ([...] oraz [...]) tak w niniejszej sprawie (sygn. akt II SA/Rz 770/22/II SA/Rz 791/22) dotyczącej przebudowy drogi gminnej [...] o długości ok. 2050 m (w miejscowości W.), jak i w sprawie o sygn. akt II SA/Rz 769/22 (II SA/Rz 790/22), dotyczącej przebudowy drogi gminnej [...] o długości ok. 1800 m, w miejscowości K., Sąd stwierdza, że o ile w tej pierwszej sprawie planuje się poszerzenie korony fragmentu drogi do 5 m (co uzasadnia większą ostrożność w zakresie oceny zakresu potencjalnego wpływu ruchu drogowego na migrujące gatunki zwierząt ze względu na możliwość większej intensywności ruchu i prędkości pojazdów), o tyle w tej drugiej sprawie planowane poszerzenie korony drogi na innym odcinku ma zostać zredukowane do 3,5 m, co niewątpliwie wpłynie na ograniczenie ryzyka negatywnego wpływu na stan bezpieczeństwa migrujących zwierząt (m.in. ze względu na ograniczenie prędkości pojazdów z racji ograniczeń przestrzennych). Nie można więc przeprowadzać prostej analogii pomiędzy powyższymi inwestycjami. W konsekwencji dodatkowe zabezpieczenia wprowadzone w niniejszej sprawie (instalacja progów zwalniających, ograniczenia prędkości, monitoringu przedsięwzięcia przez 3 lata pod kątem śmiertelności zwierząt na skutek kolizji zob. pkt. 13-14 oraz 16-19 decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] lutego 2022 r.) są w pełni uzasadnione i racjonalne w odniesieniu do przedmiotowej inwestycji i nie mogą być bezpośrednio przenoszone do inwestycji, o której mowa w sprawie II SA/Rz 769/22.
W świetle powyższych ustaleń i wniosków oraz mając na względzie odniesione do planowanego przedsięwzięcia przesłanki i uwarunkowania, o których mowa w art. 63 ust. 1 u.o.o.ś., jako prawidłowe należy ocenić rozstrzygnięcia organów opiniujących i orzekających w sprawie, że bez przeprowadzenia procedury oceny oddziaływania na środowisko i obszar Natura 2000 możliwe jest ustalenie wszystkich warunków i wymagań koniecznych z punktu widzenia ochrony środowiska i przyrody oraz ochrony obszarów Natura 2000. Dodatkowo w pełni uprawniona jest konkluzja, że planowane przedsięwzięcie nie będzie znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000 w zakresie obszaru specjalnej ochrony ptaków [...], w tym nie wpłynie negatywnie na gatunki, dla których ochrony został wyznaczony obszar Natura 2000 oraz nie pogorszy integralności tego obszaru lub jego powiązania z innymi obszarami (art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody). Należy w tym zakresie mieć również na względzie, że wydanie decyzji środowiskowej bez przeprowadzenia uprzedniej oceny oddziaływania na środowisko lub obszar Natura 2000 nie zmienia zakresu i poziomu ochrony elementów przyrodniczych lub środowiskowych. W szczególności jakiekolwiek prace lub działania w obszarze planowanej inwestycji muszą odbywać się w warunkach zachowania zakazów i nakazów związanych z ochroną przyrody, w tym ochrony gatunków oraz siedlisk i ostoi roślin, zwierząt i grzybów (zob. art. 46 i n. ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody), natomiast odstępstwa od powyższych zakazów lub nakazów są obwarowane koniecznością uprzedniego uzyskania specjalnego zezwolenia właściwego organu ochrony środowiska (art. 56 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody). Wszystkie powyższe organy ponoszą odpowiedzialność prawną – a ich piastunowie także odpowiedzialność pracowniczą, urzędniczą lub polityczną – za skutki prawne i faktyczne wydawanych rozstrzygnięć. Ocena tego rodzaju skutków oraz faktycznego sposobu realizacji inwestycji (w tym ewentualnych naruszeń ustalonych warunków środowiskowych i przyrodniczych realizacji inwestycji) nie jest jednak przedmiotem niniejszego postępowania.
W związku z powyższym jako prawidłowe należy ocenić konkluzje organów orzekających w sprawie, że uwzględniając rodzaj, charakter i usytuowanie planowanego przedsięwzięcia (przebudowa już istniejącej drogi gminnej, w tym zmiana jej nawierzchni, na krótki odcinku ok. 2 km), wskazane warunki przyrodnicze i środowiskowe jego realizacji (uwzględniające stanowisko specjalistycznego organu sprawującego nadzór nad obszarami ochrony – RDOŚ), przy uwzględnieniu ustalonych warunków realizacji inwestycji, w tym określonych przez RDOŚ (zob. pkt. 1-19 warunkowej opinii pozytywnej RDOŚ z dnia 17 grudnia 2021 r.), przedmiotowe przedsięwzięcie nie będzie w sposób znacząco negatywny oddziaływać na środowisko, obszar ochrony krajobrazowej oraz przedmioty i cele ochrony ww. obszaru specjalnej ochrony ptaków [...], ich integralność oraz spójność sieci Natura 2000. W konsekwencji za wykazany trzeba uznać brak realizacji przesłanek zakazu z art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. Jako wystarczającą należy również ocenić analizę i kwalifikację przedłożonych przez inwestora i organy współdziałające danych w zakresie miarodajnych przesłanek, o których mowa w art. 63 ust. 1 u.o.o.ś.
Przede wszystkim ustalenia i oceny organów, jak również materiał dowodowy znajdujący się w aktach sprawy, pozwala pozytywnie zweryfikować końcowy wniosek co do braku obowiązku przeprowadzenia oceny środowiskowej planowanego przedsięwzięcia. Dokonana przez organy kumulatywna ocena kryteriów z art. 63 ust. 1 u.o.o.ś. jest zatem prawidłowa.
Rodzaj i charakterystyka przedsięwzięcia, w tym skala przedsięwzięcia i wielkość zajmowanego terenu oraz ich wzajemne proporcje, istotne rozwiązania charakteryzujące przedsięwzięcie (niewielka długość szlaku drożnego – 2,05 km, zakres i charakter planowanych robót modernizacyjnych istniejącego już szlaku drogi gminnej, związany z jego ograniczonym poszerzeniem oraz położeniem nawierzchni bitumicznej ze względu na konieczność zapewnienia funkcjonalnego połączenia między drogami powiatowymi w części przygranicznej), powiązania z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, dla których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem (w tym zakresie nie stwierdzono możliwych kumulacji oddziaływań, w szczególności nie jest uprawniona teza, że sam związek przestrzenny lub funkcjonalny planowanej inwestycji modernizacyjnej odcinka 2,05 km drogi już istniejącej drogi gminnej z innymi odcinkami lub szlakami drożnymi, które mają charakter przedsięwzięć realizowanych lub zrealizowanych, dla których miała zostać wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, świadczy w sposób konieczny o zachodzących powiązaniach przedsięwzięć lub kumulacji ich oddziaływań – zob. dalsze rozważania poniżej), umiarkowanej różnorodność biologicznej terenu oraz niskiego wykorzystywania zasobów naturalnych (w tym gleby, wody i powierzchni ziemi) na terenie planowanej inwestycji, niskiej lub krótkotrwałej emisji substancji i występowania innych uciążliwości (czasowa zwiększona emisja hałasu w okresie trwania prac budowlanych, ograniczenie emisji spalin z racji poprawy płynności ruchu, zapewnienie spływu wód opadowych do oczyszczonych rowów), brak ryzyka wystąpienia poważnych awarii lub katastrof naturalnych i budowlanych, przy uwzględnieniu używanych substancji i stosowanych technologii, w tym ryzyka związanego ze zmianą klimatu, przewidywane małe ilości odpadów oraz brak ich istotnego wpływu na środowisko, brak zagrożenia dla zdrowia ludzi, w tym wynikającego z emisji – w pełni uzasadniają przyjętą przez organy ocenę prawną.
Również usytuowanie przedsięwzięcia, z uwzględnieniem możliwego zagrożenia dla środowiska, w szczególności przy istniejącym i planowanym użytkowaniu terenu (skutkiem realizacji inwestycji będzie z jednej strony niewielkie przekształcenie terenu; natężenie ruchu samochodowego nie zostanie zwiększone, a łączne przewidywane obciążenie odcinka drogi wyniesie ok. 40 samochodów w porze dziennej i ok. 5 samochodów w porze nocnej), zdolności samooczyszczania się środowiska i odnawiania się zasobów naturalnych, walorów przyrodniczych i krajobrazowych, z uwzględnieniem m.in. siedlisk roślin, grzybów i zwierząt lub siedlisk przyrodniczych objętych ochroną, w tym obszarów Natura 2000, oraz pozostałych formy ochrony przyrody (zob. uwagi powyżej) – potwierdzają prawidłowość wniosków organów orzekających w sprawie.
Brak jest również podstaw, aby podważać ustalenia i oceny organów w zakresie rodzaju, cech i skali możliwego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia w odniesieniu do kryteriów wymienionych w art. 63 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz w art. 62 ust. 1 pkt 1 u.o.o.ś., wynikające z: a) zasięgu oddziaływania - obszaru geograficznego i liczby ludności, na którą przedsięwzięcie może oddziaływać; b) transgranicznego charakteru oddziaływania przedsięwzięcia na poszczególne elementy przyrodnicze; c) charakteru, wielkości, intensywności i złożoności oddziaływania, z uwzględnieniem obciążenia istniejącej infrastruktury technicznej oraz przewidywanego momentu rozpoczęcia oddziaływania; d) prawdopodobieństwa oddziaływania; e) czasu trwania, częstotliwości i odwracalności oddziaływania; f) powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, dla których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia - w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem; g) możliwości ograniczenia oddziaływania.
Zasięg terytorialny oddziaływania planowanej inwestycji modernizującej drogę gminną jest niewielki (2,05 km długości szlaku, poszerzenie korony drogi do 5 m), jak również nie ma charakteru transgranicznego. Samo oddziaływanie ogranicza się do tymczasowego wzrostu emisji akustycznej (okres realizacji inwestycji), natomiast nie zmieni się stan emisji spalin lub innych substancji emitowanych w związku z ruchem pojazdów. Ze względu na poprawę charakteru nawierzchni drogowej oraz poprawę płynności ruchu realizacja i użytkowanie inwestycji powinno nawet przyczynić się do ograniczenia emisji akustycznej i spalinowej.
W kontrolowanych rozstrzygnięciach (zob. decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...] lutego 2022 r.) zostały również ustanowione warunki korzystania ze środowiska, które zapewniają odwracalność negatywnych oddziaływań lub ich ograniczenie (zob. pkt II ppkt. 2, 3, 4, 5, 6, 7, 9, 10, 11-21). Warunki te dotyczą m.in. ochrony flory i fauny (w tym drzew, krzewów, płazów, małych ssaków), jak również obowiązku przywrócenia w pełnym zakresie biologicznych warunków do stanu sprzed rozpoczęcia prac. W celu ograniczenia możliwego negatywnego wpływu bardziej płynnego ruchu pojazdów (w tym możliwego zwiększenia prędkości poruszających się pojazdów) po nowej nawierzchni bitumicznej, zgodnie z opinią RDOŚ, bez zmniejszenia planowanej szerokości korony drogi, zostaną wprowadzone odpowiednie rozwiązania neutralizujące lub zabezpieczające, w tym odcinkowe ograniczenie prędkości do 40 km/h, montaż progów zwalniających (3 szt.), okresowy (3-letni) monitoring skuteczności metod ograniczania kolizji i śmiertelności zwierząt, w tym obejmujący rejestr śmiertelności zwierząt, obowiązek weryfikacji wyników monitoringu oraz ich przesyłania do organu ochrony środowiska (zob. pkt. 13-14, 16-19 decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] lutego 2022 r.).
Nie zasługują również na uwzględnienie zarzuty skarg [...] oraz [...].
Nie jest uzasadniony zarzut naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. w zw. z art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b u.o.o.ś. oraz art. 6 ust. 3 dyrektywy Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory. Jak wskazano wyżej, organy dokonały prawidłowej oceny przesłanki możliwości występowania powiązań planowanego przedsięwzięcia z innymi przedsięwzięciami, a w szczególności możliwości kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, dla których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem. Podniesione w skardze okoliczności – zasadniczo niewykazane przez stronę skarżącą – związane z realizacją lub "zatwierdzeniem do realizacji" na terenie [...] i [...] Parku Narodowego określonych inwestycji drogowych (dokonano tam remontów dróg polegających na przebudowie ich parametrów; są to: droga powiatowa [...]; fragment drogi powiatowej [...]; ponadto równocześnie z decyzją wydaną w niniejszej sprawie została także wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na poszerzeniu i położeniu nowej nawierzchni na drodze gminnej [...] w km [...], jako połączenie z drogą powiatową nr [...]), po pierwsze nie wykazują bezpośredniego związku z analizowaną inwestycją, która znajduje się poza granicami [...] Parku Narodowego, po drugie zaś same w sobie nie mogą być uznane za wystarczające do stwierdzenia występowania powiązań planowanej przebudowy fragmentu drogi gminnej [...] o długości ok. 2050 m z ww. przedsięwzięciami drogowymi i tym samym do stwierdzenia kumulowania się oddziaływań tych wszystkich przedsięwzięć.
Skarżący zdają się nie dostrzegać, że w przedmiotowej sprawie nie mamy do czynienia z powstaniem nowej drogi lub zmianą jej charakteru, lecz jedynie z modernizacją oraz podwyższeniem określonych parametrów pewnego odcinka drogowego. W tej sytuacji nie jest uzasadnione twierdzenie o istnieniu powiązania technologicznego lub funkcjonalnego między przedsięwzięciem dotyczącym modernizacji tylko pewnego, krótkiego odcinka drogi gminnej (2,05 km) z innymi przedsięwzięciami związanymi z modernizacją (remontem) innych dróg łączących lub przecinających się z powyższą drogą gminną, jeżeli zakres lub charakter planowanych prac nie wykazują bezpośredniego związku z tymi przedsięwzięciami. W przedmiotowej sprawie tego rodzaju związek nie istnieje nie tylko z powodu relacji odległościowej spornej inwestycji z innymi odcinkami drogowymi oraz braku przestrzennego powiązania (połączenia lub przecinania się szlaków drogowych). Jak wynika z powszechnie dostępnych danych kartograficznych (w tym map drogowych), sporny odcinek drogi gminnej [...] jest jedynie bocznym odgałęzieniem drogi wojewódzkiej nr [...], który ma znaczenie lokalne jako droga dojazdowa i nie wykazuje związku z zasadniczym celem szklaku tranzytowego powyższej drogi wojewódzkiej. Z kolei inwestycja dotycząca drogi powiatowej Nr [...] jest odrębnym odgałęzieniem drogi wojewódzkiej nr [...], które rozpoczyna się i przebiega w miejscu oddalonym od spornej drogi (o ok. kilkanaście kilometrów) i nie łączy się z nią. Również fragment drogi powiatowej [...] stanowi odrębne odgałęzienie drogi wojewódzkiej nr [...], oddalone o kilkanaście kilometrów i niełączące się ze sporną drogą gminną. Niezależnie zatem od wydania i obowiązywania dla powyższych inwestycji drogowych ostatecznych i prawomocnych decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, brak jest podstaw do stwierdzenia istnienia powiązania tych inwestycji z przedmiotową inwestycją, a tym samym do stwierdzenia ewentualnej kumulacji oddziaływań środowiskowych. Brak jest ponadto podstaw do sztucznego "kreowania" powiązań między kolejnymi odcinkami tej samej drogi lub tego samego szklaku drogowego (a także oddziaływań tego samego pojazdu w zależności od odcinka drogowego przemierzanej trasy). Tożsamą ocenę prawną w zakresie przebudowy drogi gminnej [...] o długości ok. 1800 m, w miejscowości K., oraz jej ewentualnego powiązania z przedmiotowym przedsięwzięciem przyjęto w sprawie o sygn. II SA/Rz 769/22 (790/22) w wyroku z dnia 29 listopada 2022 r.
Odnosząc się z kolei do zarzutu pominięcia przez kontrolowane organy czynności "zwrócenia się do RDOŚ w Krakowie oraz Rzeszowie celem ustalenia śmiertelności rysi w granicach [...] Parku Narodowego i terenów przyległych", należy stwierdzić, że w tym zakresie RDOŚ w Rzeszowie, który wydał opinię z dnia 17 grudnia 2021 r., jako organ specjalistyczny i wykonujący nadzór nad ochroną przyrody na spornym terenie, uwzględnił wszystkie znane mu dane oraz materiały w celu ustalenia konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, w tym dostępne temu organowi dane co do śmiertelności na obszarze planowanej inwestycji gatunków chronionych. Zagadnienie śmiertelności rysiów na terenie [...] Paku Narodowego i jego otuliny nie miało bezpośredniego znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, gdyż po pierwsze organ opiniujący (RDOŚ) nie stwierdził występowania tego rodzaju gatunku w granicach inwestycji i jej oddziaływania, a po drugie obszar inwestycji znajduje się poza granicami [...] Parku Narodowego, po trzecie jednostkowe przypadki śmierci zwierząt z gatunku ryś (znany powszechnie przypadek śmierci rysia w wyniku kolizji z pojazdem samochodowym na granicy [...] Parku Narodowego przy drodze wojewódzkiej nr [...] w dniu 23 września 2019 r.) muszą być – w kontekście oceny środowiskowej – zawsze odnoszone do charakteru, skali i lokalizacji przedsięwzięcia.
Sąd nie stwierdził również, aby w sprawie doszło do "celowego pomijania badania skumulowanych oddziaływań na obszary Natura 2000 przedsięwzięć wykonanych oraz planowanych, zaproponowanych do realizacji" i tym samym do naruszenia w art. 6 ust. 3 dyrektywy Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory w zw. z art. 33 ust. 1 i art. 34 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. Ocena prawna w tym zakresie została wyrażona powyżej. Dodatkowo – co wymaga powtórzenia – nie stwierdzono podstaw do uznania, że przedsięwzięcie oceniane w niniejszej sprawie oraz wymienione powyżej inwestycje drogowe (w tym przedsięwzięcie drogowe dotyczące przebudowy drogi gminnej [...], o którym mowa w sprawie o sygn. II SA/Rz 769/22) były ze sobą powiązane w taki sposób, że można by mówić o możliwości kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć, o którym mowa w art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b) u.o.o.ś.
Należy także przypomnieć, że art. 6 ust. 3 dyrektywy Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory – skierowany przede wszystkim do polskiego ustawodawcy – stanowi, że każdy plan lub przedsięwzięcie, które nie jest bezpośrednio związane lub konieczne do zagospodarowania terenu, ale które może na nie w istotny sposób oddziaływać, zarówno oddzielnie, jak i w połączeniu z innymi planami lub przedsięwzięciami, podlega odpowiedniej ocenie jego skutków dla danego terenu z punktu widzenia założeń jego ochrony. W świetle wniosków wynikających z tej oceny oraz bez uszczerbku dla przepisów ust. 4 właściwe władze krajowe wyrażają zgodę na ten plan lub przedsięwzięcie dopiero po upewnieniu się, że nie wpłynie on niekorzystnie na dany teren oraz, w stosownych przypadkach, po uzyskaniu opinii całego społeczeństwa. Przepisami implementującymi na terenie RP powyższą regulacje unijną są przede wszystkim i w pierwszej kolejności art. 81 ust. 2 u.o.o.ś. w zw. z art. 34 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. Z przepisów tych wynika, że jeżeli z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może znacząco negatywnie oddziaływać na obszar Natura 2000, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach odmawia zgody na realizację przedsięwzięcia, chyba że zachodzą przesłanki (konieczne wymogi nadrzędnego interesu publicznego, w tym wymogi o charakterze społecznym lub gospodarczym, i wobec braku rozwiązań alternatywnych, z zastrzeżeniem art. 34 ust. 2), do wydania zezwolenia na realizację planu lub działań, mogących znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000 lub obszary znajdujące się na liście, o której mowa w art. 27 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. W przedmiotowej sprawie z opinii właściwego RDOŚ oraz jego specjalistycznej oceny wynika jednoznacznie, że przedsięwzięcie nie tylko nie będzie znacząco negatywnie oddziaływać na obszar Natura 2000, lecz także nie będzie w sposób istotny oddziaływać na środowisko, zarówno oddzielnie, jak i w połączeniu z innymi planami lub przedsięwzięciami, co do których istnieją podstawy do przyjęcia powiązania oraz kumulacji oddziaływań. Jak już ustalono, na tle spornej sprawy brak jest podstaw do stwierdzenia tego rodzaju powiązań i kumulacji.
Pozbawione zasadności są także zarzuty naruszenia art. 10 k.p.a. przez "brak zapewnienia [...] czynnego udziału w postępowaniu i niezapewnienie przed wydaniem decyzji możliwości wypowiedzenia się co do zebranych materiałów". Z akt sprawy wynika, że [...] została formalnie dopuszczona do udziału w postępowaniu jako podmiot na prawach strony na podstawie postanowienia z dnia 3 lutego 2022 r. i od tego dnia organ pierwszej instancji miał obowiązek honorowania praw procesowych ww. podmiotu. Z obowiązku tego organ pierwszej instancji wywiązał się, umożliwiając stronom oraz podmiotom na prawach strony zapoznawanie się z treścią wydawanych aktów i podejmowanych czynności oraz informując o tych aktach i czynnościach w drodze publicznego ogłoszenia (obwieszczenia). Strona skarżąca nie wykazała ponadto możliwości wpływu ewentualnego naruszenia jej praw procesowych na treść zaskarżonej decyzji. Pozbawiony podstaw jest wreszcie zarzut naruszenia art. 108 k.p.a., skoro zaskarżona decyzja nie mogła naruszyć tego przepisu, a ocena prawidłowości zastosowania przez organ pierwszej instancji rygoru natychmiastowej wykonalności mogła być badana przez organ odwoławczy pośrednio i w razie zaistnienia uzasadnionego przypadku organ ten mógł skorzystać z kompetencji przewidzianej w art. 86e ust. 1 u.o.o.ś., która mogła zostać uruchomiona tylko na wniosek strony (podmiotu na prawach strony). Strona skarżąca wniosła wprawdzie w odwołaniu o "uchylenie rygoru natychmiastowej wykonalności", jednak organ drugiej instancji nie rozpoznał powyższego wniosku, stwierdzając jedynie w zaskarżonej decyzji, że rozstrzygnięcie w tym przedmiocie stało się bezprzedmiotowe wobec zakończenia postępowania w administracyjnym toku instancji. Powyższe naruszenie prawa nie miało jednak wpływu na wynik sprawy. Strona skarżąca nie zwróciła się ponadto do Sądu z wnioskiem, o którym mowa w art. 86f ust. 1 u.o.o.ś. w zw. z art. art. 61 § 3 p.p.s.a.
Pozbawione uzasadnionych podstaw są także zarzuty skargi [...].
Jak już wskazano powyżej, organy orzekające w sprawie dokonały prawidłowej wykładni i właściwego zastosowania art. 63 ust. 1 pkt. 1 lit. b u.o.o.ś. Z przyczyn wyżej wywiedzionych, należy ponownie stwierdzić, że pozbawiona podstaw jest taka próba wykładni powyższego przepisu, która zmierza do skonstruowania bliżej nieokreślonego i pozbawionego relatywizacji technologicznej lub funkcjonalnej powiązania określonych kategorii przedsięwzięć, które tylko ze względu na szeroko rozumiane "sąsiedztwo" lub tożsamość przedmiotową miałyby z założenia być uznane za powiązane ze sobą i w związku z tym generujące określone skumulowane oddziaływania. Tego rodzaju aprioryczne lub abstrakcyjne (pozbawione skonkretyzowanych danych) założenia nie może być akceptowane bez wykazania, że istnieje technologiczne lub funkcjonalne powiązanie określonych przedsięwzięć. Organy nie mogą w tym zakresie bazować na przypuszczeniach lub domniemaniach, jeżeli z urzędu lub na podstawie informacji uzyskanych od stron nie stwierdzą skonkretyzowanych podstaw do odmiennej oceny. Nie można zgodzić się z zarzutem skargi, że w sprawie "nie przeanalizowano rzetelnie wystąpienia kumulacji najbardziej istotnego oddziaływania – o znacznym zasięgu przestrzennym, polegającego na postępującej fragmentacji obszarów sieci Natura 2000 "[...]" i "[...]" oraz otuliny [...] Parku Narodowego – w kluczowych okolicznościach, że przebiega przez te tereny przecinający także omawianą i sąsiednie drogi ponadregionalny korytarz ekologiczny, w tym szlak wędrówkowy dużych ssaków, chronionych prawem wspólnotowym z mocy Dyrektywy Siedliskowej". Wszystkie istotne okoliczności związane z ochroną form i wartości przyrodniczych zostały poddane szczegółowej analizie w opinii RDOŚ z dnia 17 grudnia 2021 r. (organ ten nie stwierdził m.in., aby planowana inwestycja znajdowała się w granicach obszaru "[...]" oraz otuliny [...] Parku Narodowego).
Jeżeli strona skarżąca zmierzała do poważenia wiarygodności lub wykazania merytorycznych błędów oceny przyrodniczej ww. specjalistycznego organu ochrony środowiska, powinna była najpóźniej w postępowaniu odwoławczym przedstawić dowody z zakresu specjalistycznej wiedzy lub praktyki (np. prywatne opinii naukowe) nieprawdziwości twierdzeń lub błędów merytorycznych w zakresie formułowania fachowych ocen lub ustaleń. W takiej sytuacji możliwa stałaby się formalna lub dowodowa weryfikacja opinii tego organu. Nie są natomiast wystarczające ogólne zarzuty lub hipotetyczne twierdzenia podważające prawdziwość lub prawidłowość ustaleń lub ocen tego rodzaju specjalistycznego organu. W związku z powyższym nie poddaje się weryfikacji sądowej ogólny zarzut dotyczący pominięcia przez organ opiniujący – i tym samym organy orzekające w sprawie – okoliczności, które miałaby być istotne dla oceny występowania transgranicznego charakteru oddziaływania przedsięwzięcia na poszczególne elementy przyrodnicze (zob. art. 63 ust. 1 pkt 3 lit. b u.o.o.ś.), ze względu na hipotetyczne oddziaływanie skumulowane "również w słowackich, przygranicznych i ważnych obszarach chronionych - "[...] oraz [...], położonych w oddaleniu zaledwie 5-8 km od drogi [...]".
Pozbawiony skuteczności okazał się również zarzut błędnej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na Obszar Chronionego Krajobrazu [...]. Wynikające ze specjalistycznej oceny właściwego organu ochrony środowiska przesłanki warunkowej opinii pozytywnej RDOŚ z dnia 17 grudnia 2021 r. (zob. s. 5 i n.) są wystarczające, aby stwierdzić, że ww. organ nie tylko nie pominął tego zagadnienia w swoich rozważaniach, lecz również wyraził jasno i precyzyjnie uzasadnione stanowisko w tym zakresie.
Nie są również zasadne zarzuty, że ocena możliwej kumulacji oddziaływań "pochodzących od inwestycji drogowych" została dokonana "w sposób zawężający merytorycznie to zagadnienie", gdyż uwzględniono jedynie oddziaływania abiotyczne, zaś pominięto "oddziaływania mające negatywne dla środowiska przyrodniczego, takie jak fragmentacja środowisk, zwiększenie oddziaływania na niektóre, mniejsze zwierzęta - istniejących już barier ekologicznych (poprzez zastąpienie nawierzchni żwirowej asfaltem), czy też - przede wszystkim - zagrożenia wynikające ze śmiertelności zwierząt - płazów, gadów, ssaków i ptaków - na skutek kolizji z samochodami, które na odcinkach dróg z nawierzchnią asfaltową rozwijają na terenach nie zabudowanych zwykle większą prędkość niż na trasach o nawierzchni szutrowej". Wszystkie powyższe przesłanki jako potencjalne zagrożenia dla biotycznej sfery środowiska i przyrody (w tym dla roślin i zwierząt oraz ich siedlisk) zostały w sposób kompleksowy i syntetyczny uwzględnione w ostatecznie w decyzji organu odwoławczego. Zagadnienie potencjalnej fragmentacji siedlisk oraz zagrożenia związane z nowymi sztucznymi barierami ekologicznymi zostały uwzględnione przez organy pierwszej i drugiej instancji w takim zakresie, w jakim wynikało to ze specjalistycznych danych, materiałów, ustaleń i ocen właściwego RDOŚ. W tym zakresie organy orzekające w sprawie – jako pozbawione fachowej wiedzy i doświadczenia – zasadnie przeprowadziły ocenę prawną przedłożonej opinii i w świetle danych wynikających z karty informacyjnej przedsięwzięcia i innych danych zgromadzonych z urzędu (uczestniczące w postępowaniu organizacje ekologiczne nie przedłożyły najpóźniej na etapie postępowania odwoławczego dodatkowego, specjalistycznego materiału dowodowego) pozytywnie zweryfikowały wnioski wynikające z powyższej opinii. W szczególności w sprawie nie stwierdzono, aby istniało potencjalne zagrożenie dla ochrony i integralności siedlisk gatunków objętych formami ochrony przyrodniczej oraz występowało zjawisko fragmentacji siedlisk lub obszarów chronionych. Zagadnienie ochrony zwierząt przed możliwymi skutkami negatywnymi realizacji i użytkowania przedsięwzięcia (w tym w zakresie możliwych kolizji drogowych) zostało natomiast uwzględnione w treści decyzji (zob. pkt. 3-7, 12-20 decyzji z dnia [...] lutego 2022 r.).
Bezzasadny i nieskonkretyzowany jest zarzut naruszenia tzw. zasady przezorności, o której mowa w art. 6 ust. 2 p.o.ś. oraz art. 191 ust. 1 TFUE. Nie można w przedmiotowej sprawie zarzucić organom, że w jakimkolwiek zakresie naruszyły obowiązek rozstrzygania racjonalnych wątpliwości i niepewności co do możliwych zagrożeń środowiskowych lub przyrodniczych w związku z planowanym przedsięwzięciem na korzyść ochrony środowiska i wartości przyrodniczych, nie podejmując w granicach swoich kompetencji wszelkich możliwych środków prewencyjnych. Treść opinii organu ochrony środowiska i ustanowione w niej warunki środowiskowe realizacji inwestycji, potwierdzone przez organy orzekające w sprawie, stanowią dowód zachowania zasady przezorności. Z kolei zasada zapobiegania z art. 6 ust. 1 p.o.ś. w zw. z art. 6 ust. 3 dyrektywy Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory nie mogła zostać naruszona bezpośrednio przez kontrolowane organy.
Brak zasadności lub istotności zarzutów naruszenia art. 86e ust. 1-2 u.o.o.ś. oraz art. 10 § 1 k.p.a. został wykazany powyżej.
Pozbawione uzasadnionych podstaw są także zarzuty naruszenia art. 7 k.p.a. w zakresie ustaleń faktycznych i ocen dowodowych co do uznania, że "przebudowa odcinka drogi [...] przebiegającego w odległości ok. 300 m od specjalnego obszaru ochrony sieci Natura 2000 "[...]" nie wpłynie znacząco negatywnie na przedmioty ochrony tego obszaru, w tym na gatunki ssaków chronionych prawem wspólnotowym (np. ryś, wilk, niedźwiedź), których areały występowania przekraczają poza jego granice i dotyczą również fragmentów omawianej drogi gminnej, również poza krótkim odcinkiem gdzie zostało wprowadzone ograniczenie prędkości do 40 km/h i przewiduje się montaż progów zwalniających". Strona skarżąca po pierwsze nie zauważa, że specjalny obszar ochrony siedlisk "[...]" [...] znajduje się kilkanaście kilometrów od planowanego odcinka drogowego. Po drugie, strona skarżąca – za pomocą tego rodzaju niezweryfikowanych i niewykazanych twierdzeń – kwestionuje w istocie fachowy charakter ustaleń faktycznych i ocen RDOŚ, który to organ – mając na względzie treść art. 63 ust. 1 u.o.o.ś. oraz wymienione tam miarodajne przesłanki – nie stwierdził, aby uwzględniając rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, jego powierzchnię i usytuowanie konieczne było przeprowadzanie dodatkowej analizy w zakresie możliwego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na obszar "[...]".
Pozbawione zasadności są także wynikowe zarzuty naruszenia art. 15, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Sąd stwierdza ponadto, że stwierdzone częściowe braki formalne w zakresie elementów karty informacyjnej przedsięwzięcia (art. 62a ust. 1 pkt 2, 9, 11, art. 62a ust. 2 u.o.o.ś.) zostały usunięte w toku postępowania wyjaśniającego przed organami współdziałającymi i organami orzekającymi w sprawie (m.in. przez składane przez wnioskodawcę-inwestora kolejnych pism wyjaśniających). Nie stwierdzono również, aby ustalone w pkt. II ppkt. 1-19 decyzji z dnia [...] lutego 2022 r. warunki realizacji przedsięwzięcia naruszyły ostateczną wersję akceptowana przez inwestora. Strona skarżąca powinna pamiętać, że inwestor zachowuje do końca postepowania możliwość zmiany elementów planowanego przedsięwzięcia opisanego w karcie informacyjnej, a organy opiniujące lub orzekające mogą w tym zakresie ustalać dodatkowe warunki i wymagania, nieobjęte zakresem karty (zob. art. 64 ust. 3a oraz art. 84 ust. 1a w zw. z art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b lub c i art. 82 ust. 1 pkt 2 lit. b lub c. u.o.o.ś.).
Nie są również zasadne ogólnikowe i oparte na przypuszczeniach zarzuty pominięcia w sprawie istotnych dowodów, w tym "projektów planów zadań ochronnych dla obszarów sieci Natura 2000 "[...]" przez który przebiega droga i położonego w bliskim jej sąsiedztwie obszaru "[...], Standardowych Formularzy Danych (SDF) dla tych obszarów, wyników prowadzonego już monitoringu występowania kolizji zwierząt z samochodami na przebiegającej przez [...] Park Narodowy przebudowanej ostatnio drodze powiatowej [...] - nakazanego przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie w związku z oceną oddziaływania tego przedsięwzięcia na obszary sieci Natura 2000". Przede wszystkim skarżące [...] nie sięgając do akt organu opiniującego (RDOŚ) nie powinno stawiać zarzutów co do zakresu materiałów uwzględnionych przez tego rodzaju organ specjalistyczny. Jako podmiot na prawach strony organizacja ta miała możliwość uzyskania dostępu do akt postępowania wyjaśniającego tego organu w celu zapoznania się z ich zawartością. Sama bowiem opinia tego organu z dnia 17 grudnia 2021 r. stanowi jedynie końcowy rezultat procesu badania, ustalania i oceniania uwarunkowań środowiskowych i przyrodniczych. Projekty planów zadań ochronnych dla obszaru specjalnej ochrony ptaków [...] organ ten uwzględnił z urzędu, zgodnie z zakresem swoich ustawowych obowiązków, podobnie jak treść innych dokumentów, które mogły mieć wpływ na wydaną opinię.
Należy wreszcie oddalić zarzut błędnego ustalenia w decyzji środowiskowej warunków, o których mowa w pkt. II ppkt. 16-19, w zakresie monitoringu skuteczności zastosowanych metod ograniczania kolizji i śmiertelności zwierząt. Organy nie były zobowiązane do ustalania bieżących terminów prowadzenia monitoringu, gdyż z treści decyzji wynika, że jest to monitoring stały, który zmierza do ustalenia wszystkich wypadków śmiertelnych zwierząt na spornym fragmencie drogi (zob. zakres monitoringu - ppkt 17), natomiast obowiązek raportowania rocznego organowi ochrony środowiska został określony jako jednorazowy (zob. ppkt 19).
W tym stanie rzeczy, mając na względzie całość podniesionej argumentacji, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skarg.