II SA/Rz 353/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę na decyzję o nałożeniu kary pieniężnej za brak świadectwa kierowcy przy międzynarodowym transporcie drogowym.
Skarżąca A.B. wniosła skargę na decyzję o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 500 zł za niewyposażenie kierowcy w świadectwo kierowcy podczas międzynarodowego przewozu drogowego. Zarzucała naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak wykazania jej winy jako osoby zarządzającej transportem oraz wystąpienie okoliczności zwalniających z odpowiedzialności. Sąd uznał jednak, że przepisy dotyczące świadectwa kierowcy zostały naruszone, a okoliczności wskazane przez skarżącą nie zwalniały jej z odpowiedzialności, oddalając skargę.
Sprawa dotyczyła skargi A.B. na decyzję Komendanta Bieszczadzkiego Oddziału Straży Granicznej, utrzymującą w mocy decyzję o nałożeniu kary pieniężnej 500 zł za niewyposażenie kierowcy w świadectwo kierowcy przy międzynarodowym przewozie drogowym. Skarżąca zarzuciła organom naruszenie przepisów KPA, w tym dowolną ocenę materiału dowodowego i brak wszechstronnego rozpatrzenia sprawy, a także naruszenie przepisów materialnych, twierdząc, że nie wykazano jej winy jako osoby zarządzającej transportem i że wystąpiły okoliczności zwalniające z odpowiedzialności, np. omyłkowe przeoczenie dokumentacji w ramach grupy kapitałowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę, uznając stanowisko organów za zgodne z prawem. Sąd podkreślił, że kierowca (obywatel Białorusi) wykonujący międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy z Polski do Ukrainy musiał posiadać świadectwo kierowcy zgodnie z Rozporządzeniem WE nr 1072/2009 i ustawą o transporcie drogowym. Sąd uznał, że posiadanie świadectwa wydanego dla innego podmiotu z tej samej grupy kapitałowej nie zwalniało z obowiązku posiadania świadectwa wydanego dla przewoźnika wykonującego dany transport. Sąd odrzucił również argumenty dotyczące możliwości odstąpienia od nałożenia kary na podstawie art. 92c u.t.d., wskazując, że obowiązek wykazania okoliczności zwalniających spoczywał na skarżącej, a ona nie wykazała, że naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń, na które nie miała wpływu. Sąd stwierdził, że stwierdzone naruszenie wynikało z niedostatecznej staranności w wykonywaniu obowiązków zarządzającego transportem.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, brak świadectwa kierowcy wydanego dla przewoźnika wykonującego dany transport stanowi naruszenie przepisów, a osoba zarządzająca transportem ponosi odpowiedzialność administracyjną.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że świadectwo kierowcy musi być wydane dla konkretnego przewoźnika wykonującego transport, a posiadanie świadectwa wydanego dla innego podmiotu, nawet z tej samej grupy kapitałowej, nie konwaliduje obowiązku. Brak takiego dokumentu jest podstawą do nałożenia kary na osobę zarządzającą transportem.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (16)
Główne
Rozporządzenie nr 1072/2009 art. 3
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1072/2009
Wykonywanie przewozów międzynarodowych wymaga posiadania licencji wspólnotowej oraz, jeśli kierowca jest obywatelem państwa trzeciego, świadectwa kierowcy.
Rozporządzenie nr 1072/2009 art. 5 § ust. 1
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1072/2009
Określa krąg przewoźników, wobec których wymagane jest świadectwo kierowcy, w tym przewoźników legalnie zatrudniających kierowcę będącego obywatelem państwa trzeciego.
Rozporządzenie nr 1072/2009 art. 5 § ust. 2
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1072/2009
Świadectwo kierowcy jest wydawane przez właściwe organy państwa członkowskiego siedziby przewoźnika na wniosek posiadacza licencji wspólnotowej dla kierowcy, który nie jest obywatelem państwa członkowskiego ani rezydentem długoterminowym i jest przez tego przewoźnika legalnie zatrudniony lub pozostaje w jego dyspozycji.
Rozporządzenie nr 1072/2009 art. 5 § ust. 6
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1072/2009
Świadectwo kierowcy należy do przewoźnika, który przekazuje je do dyspozycji kierowcy; uwierzytelniony wypis ze świadectwa jest przechowywany w lokalach przewoźnika, a świadectwo okazywane na wniosek służb kontrolnych.
u.t.d. art. 32a
Ustawa o transporcie drogowym
Do kierowcy niebędącego obywatelem UE/EFTA, zatrudnionego przez polskiego przedsiębiorcę, wykonującego międzynarodowy transport drogowy rzeczy, stosuje się przepisy UE dotyczące świadectwa kierowcy.
u.t.d. art. 87 § ust. 1 pkt 4
Ustawa o transporcie drogowym
Kierowca jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli świadectwo kierowcy.
u.t.d. art. 92a § ust. 2
Ustawa o transporcie drogowym
Określa wysokość kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym.
Pomocnicze
u.t.d. art. 92c § ust. 1 pkt 1
Ustawa o transporcie drogowym
Postępowania w sprawie nałożenia kary nie wszczyna się, a wszczęte umarza, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.
u.t.d. art. 92c § ust. 1a
Ustawa o transporcie drogowym
Wyjaśnia, że wykazanie okoliczności zwalniających z odpowiedzialności należy do podmiotu wykonującego przewozy.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek działania przez organy w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek oceny przez organ na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji przez organ II instancji.
p.p.s.a. art. 145
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi przez sąd administracyjny.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kierowca wykonujący międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy z Polski do Ukrainy miał obowiązek posiadać świadectwo kierowcy zgodnie z Rozporządzeniem WE nr 1072/2009 i ustawą o transporcie drogowym. Posiadanie świadectwa kierowcy wydanego dla innego podmiotu z tej samej grupy kapitałowej nie zwalnia z obowiązku posiadania świadectwa wydanego dla przewoźnika wykonującego dany transport. Osoba zarządzająca transportem ponosi odpowiedzialność za naruszenie przepisów, jeśli nie wykaże, że naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, na które nie miała wpływu.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia przepisów KPA dotyczących dowolnej oceny materiału dowodowego i niewyczerpującego rozpatrzenia sprawy. Argumenty omyłkowego przeoczenia dokumentacji lub zatrudnienia kierowcy w ramach grupy kapitałowej jako okoliczności zwalniających z odpowiedzialności na podstawie art. 92c u.t.d.
Godne uwagi sformułowania
Świadectwo kierowcy należy do przewoźnika, który przekazuje je do dyspozycji kierowcy. Legitymowanie się przez kierowcę świadectwem kierowcy wydanym dla innego przewoźnika, potwierdza li tylko legalność zatrudnienia u tego przewoźnika i bynajmniej nie konwalidowało obowiązku posiadania świadectwa kierowcy wydanego na rzecz spółki dla której wykonywał on przewóz. Stwierdzone w kontroli wykonywanie transportu drogowego, przez kierowcę, który nie posiadał świadectwa kierowcy świadczy jedynie o braku właściwej organizacji pracy i nadzoru tej osoby nad wykonywaniem usług przewozowych.
Skład orzekający
Grzegorz Panek
przewodniczący sprawozdawca
Małgorzata Niedobylska
członek
Piotr Popek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku posiadania świadectwa kierowcy w międzynarodowym transporcie drogowym oraz odpowiedzialności osoby zarządzającej transportem w przypadku naruszenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji międzynarodowego przewozu drogowego z udziałem kierowcy spoza UE/EFTA i zastosowania przepisów unijnych oraz krajowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu bezpieczeństwa i legalności w transporcie drogowym, a jej rozstrzygnięcie wyjaśnia niuanse odpowiedzialności osób zarządzających firmami transportowymi.
“Brak świadectwa kierowcy to nie tylko problem kierowcy – firma transportowa zapłaci karę!”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Rz 353/23 - Wyrok WSA w Rzeszowie Data orzeczenia 2023-09-12 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-03-13 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie Sędziowie Grzegorz Panek /przewodniczący sprawozdawca/ Małgorzata Niedobylska Piotr Popek Symbol z opisem 6037 Transport drogowy i przewozy Hasła tematyczne Transport Skarżony organ Inne Treść wyniku oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U.UE.L 2009 nr 300 poz 72 art. 3 i 5 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1072/2009 z dnia 21 października 2009 r. dotyczące wspólnych zasad dostępu do rynku międzynarodowych przewozów drogowych (Tekst mający znaczenie dla EOG). Dz.U. 2022 poz 2201 art. 32a, art. 87 ust. 1 pkt 4, art. 92a ust. 2, art. 92c ust. 1 pkt 1 Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek /spr./, Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska, Sędzia WSA Piotr Popek, Protokolant sekr. sąd. Sabina Długosz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 września 2023 r. sprawy ze skargi A.B. na decyzję Komendanta Bieszczadzkiego Oddziału Straży Granicznej w Przemyślu z dnia 12 stycznia 2023 r., nr 1/2023 w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym oddala skargę. Uzasadnienie A.B. (dalej: skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na decyzję Komendanta Oddziału Straży Granicznej w [....] z dnia 12 stycznia 2023 r. nr 1/2023. Utrzymano nią w mocy decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej w [...] z dnia 23 listopada 2022 r. nr [...], którą nałożono na skarżącą, jako osobę zarządzającą transportem, karę pieniężną w wysokości 500 zł za niewyposażenie kierowcy w świadectwo kierowcy. Z okoliczności faktycznych kontrolowanego postępowania wynikało, że dnia 8 sierpnia 2022 r. funkcjonariusz Placówki Straży Granicznej w [...] w drogowym przejściu granicznym w [...] na kierunku wyjazdowym z Polski na Ukrainę dokonał kontroli ciągnika samochodowego marki [....] o nr rej [...] wraz z naczepą ciężarową marki [....] o nr rej. [...], kierowanego przez obywatela Białorusi D.A. , legitymującego się paszportem [...]. Kontrolę przeprowadzono w zakresie przestrzegania przepisów ustawy o transporcie drogowym. Do kontroli kierowca okazał m.in. wypis z licencji nr [...] wydanej dla spółki i I. sp. z o.o. s.k.a. z siedzibą w T. (dalej: spółka), dotyczącej wykonywania międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy (licencja ważna od 20 września 2012 r. do 19 września 2022 r.) oraz międzynarodowy list przewozowy CMR nr [...] z dnia 5 sierpnia 2022 r. W trakcie kontroli stwierdzono, że przewoźnik wykonuje międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy, a kierowca nie posiada świadectwa kierowcy poświadczającego zatrudnienie przez spółkę wymaganego na podstawie przepisów art. 32a u.t.d. w zw. z art. 3 i 5 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1072/2009 z dnia 21 października 2009 r., dotyczącego wspólnych zasad dostępu do rynku międzynarodowych przewozów drogowych (wersja przekształcona- Dz. Urz. UEL z 2009 r., Nr 300 poz. 72), które zgodnie z art. 87 ust. 1 pkt 4 u.t.d. jest obowiązany mieć przy sobie i okazać na żądanie uprawnionego organu kontroli. Konsekwencją poczynionych ustaleń była decyzja Komendanta Placówki Straży Granicznej w [...] z dnia 23 listopada 2022 r. nr [...], którą nałożono na skarżącą, jako osobę zarządzającą transportem, karę pieniężną w wysokości 500 zł za niewyposażenie kierowcy w świadectwo kierowcy. Po rozpatrzeniu odwołania od w/w decyzji Komendant Oddziału Straży Granicznej w [...], decyzją z dnia 12 stycznia 2023 r. nr 1/2023, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przytoczył regulacje normujące zagadnienie kontroli wykonywania przewozu drogowego oraz konsekwencje prawne dla podmiotów wykonujących ten przewóz z naruszeniem przepisów u.t.d. Organ odwoławczy podkreślił, że w przedmiotowej sprawie organ I instancji zasadnie powołał przepisy art. 32a, art. 87 ust. 1 pkt 4 u.t.d. oraz lp. 1.6. załącznika nr 4 do u.t.d., a także art. 3 oraz art. 5 rozporządzenia nr 1072/2009. W przedmiotowej sprawie kierowca nie został wyposażony w wymagane świadectwo kierowcy. Nie zaszły też okoliczności umożliwiające zwolnienie z odpowiedzialności za powstałe naruszenie osoby zarządzającej transportem. W skardze na decyzję organu II instancji skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez dowolną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego, niewyczerpujące rozpatrzenie materiału sprawy i niedokonanie wszechstronnej, prawidłowej oceny wszystkich wskazywanych przez skarżącą okoliczności i wyjaśnień dotyczących stwierdzonego naruszenia oraz należytego wypełniania przez skarżącą, jako osobę zarządzającą transportem, obowiązków, które to okoliczności i wyjaśnienia miały istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, co skutkowało niesłusznym przypisaniem skarżącej odpowiedzialności administracyjnej za naruszenie polegające na niewyposażeniu kierowcy w świadectwo kierowcy; - art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak należytego uzasadnienia faktycznego decyzji polegający na nieustosunkowaniu się do wszystkich okoliczności podnoszonych przez skarżącą w toku postępowania; - art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sprawie i utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji mimo wadliwości rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego, która przesądzała o konieczności jego uchylenia; 2) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 92a ust. 2 w związku z art. 32a w związku z art. 87 ust. 1 pkt 4 u.t.d. w związku z Ip. 1.6. załącznika nr 4 do ww. ustawy poprzez nałożenie na skarżącą kary pieniężnej za niewyposażenie kierowcy w świadectwo kierowcy, pomimo wystąpienia okoliczności zwalniających skarżącą z odpowiedzialności administracyjnej; - art. 92c ust. 1 pkt 1 w związku z art. 92c ust. 1a u.t.d poprzez ich niezastosowanie, pomimo że w niniejszej sprawie zachodziły przesłanki, o których mowa w ww. przepisie, zwalniające skarżącą z odpowiedzialności administracyjnej. Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji wydanych w rozpoznawanej sprawie i umorzenie postępowania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi wskazała, że w jej ocenie, prawidłowa wykładnia art. 92a ust. 2 u.t.d. winna prowadzić do uznania, że dla przypisania zarządzającemu transportem odpowiedzialności administracyjnej za określone naruszenie nie jest wystarczające ustalenie danych osoby zarządzającej transportem w danym przedsiębiorstwie oraz ustalenie, że kierowca zatrudniony w tym przedsiębiorstwie nie został wyposażony w świadectwo kierowcy. Niezbędne jest wykazanie także okoliczności faktycznych związanych z zachowaniem (działaniem bądź zaniechaniem) samego zarządzającego transportem, które umożliwią przypisanie mu tego naruszenia. W okolicznościach niniejszej sprawy organy ograniczyły się w istocie do wskazania, że sam fakt, że przewóz drogowy wykonywany był z naruszeniem norm określonych w u.t.d. potwierdza, że zarządzający transportem nie wywiązał się ze swoich obowiązków. W toku postępowania nie wykazano jednak, aby istotnie doszło do niedopełnienia przez skarżącą, jako zarządzającego transportem, obowiązku rzeczywistego i ciągłego nadzoru nad operacjami transportowymi przedsiębiorcy. Ponadto, brak świadectwa kierowcy przy wykonywaniu międzynarodowego przewozu drogowego na rzecz spółki stanowił wyłącznie wynik jednorazowego, omyłkowego przeoczenia pracowników odpowiedzialnych za dokumentację kierowców. Kierowca wykonujący przewóz pozostaje zatrudniony jednocześnie także w spółce T. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowo-akcyjna z siedzibą w T., która to spółka, tak jak spółka I. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowo-akcyjna z siedzibą w T., wchodzi w skład Grupy Kapitałowej T.P. - na podstawie umowy o pracę zawartej w dniu 19 lipca 2022 r. W związku z zatrudnieniem kierowcy w spółce T. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowo-akcyjna z siedzibą w T. złożono wniosek o wydanie świadectwa kierowcy - co zostało wykazane w toku postępowania. Ww. świadectwo kierowcy pozostawało ważne od dnia 03 sierpnia 2022 r. Uzyskanie świadectwa kierowcy potwierdza zaś legalność jego zatrudnienia w spółce z tej samej grupy kapitałowej. Nie ulega wątpliwości, że stwierdzone naruszenie, przy uwzględnieniu skali działalności prowadzonej przez spółkę miało charakter incydentalny i mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności - wyjątkowy. Nie można uznać w żadnym razie, aby stwierdzona nieprawidłowość świadczyć miała tym samym o niedbałości, czy nienależytej staranności zarządzającego transportem. W ocenie skarżącej prawidłowa ocena wskazanych wyżej okoliczności winna prowadzić do ustalenia, że spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. w zw. z art. 92c ust. 1a ww. ustawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, bo kontrolowanej decyzji nie wydano z naruszeniem przepisów w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy w znaczeniu wynikającym z art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm. - dalej: p.p.s.a.). Z ustaleń faktycznych organów wynikało, że przewoźnik wykonywał międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy, a kierowca nie posiadał świadectwa kierowcy poświadczającego zatrudnienie przez spółkę wymaganego na podstawie przepisów art. 32a u.t.d. w zw. z art. 3 i 5 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1072/2009 z dnia 21 października 2009 r., dotyczącego wspólnych zasad dostępu do rynku międzynarodowych przewozów drogowych (wersja przekształcona- Dz. Urz. UEL z 2009 r., Nr 300 poz. 72), które zgodnie z art. 87 ust. 1 pkt 4 u.t.d. jest obowiązany mieć przy sobie i okazać na żądanie uprawnionego organu kontroli. W zaistniałym sporze, Sąd uznał stanowisko organów za zgodne z prawem. Kwestie odnoszące się do okoliczności faktycznych związanych z realizowanym przewozem zostały ustalone w sposób zgodny z wymaganiami wynikającymi z Kodeksu postępowania administracyjnego i znajdują odzwierciedlenie w dowodach zgromadzonych w aktach sprawy. Ustalenia te mogły stanowić dla Sądu podstawę wydania wyroku, nie wymagały uzupełnienia. Ich ocena mieściła się w granicach określonych przez przepisy art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy o transporcie drogowym, które określają zasady odpowiedzialności za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego podmiotów wykonujących przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, kierowców, osób zarządzających transportem i innych osób wykonujących czynności związane z przewozem drogowym (art. 1 ust. 2 pkt 2 u.t.d.). W myśl art. 4 pkt 2 u.t.d., międzynarodowy transport drogowy oznacza podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi, przy czym jazda pojazdu pomiędzy miejscem początkowym i docelowym odbywa się z przekroczeniem granicy RP. W przedmiotowej sprawie przejazd pojazdu odbywał się z przekroczeniem granic Polski - kierowca przewoził towar z Polski do Ukrainy, co wypełnia definicję międzynarodowego transportu drogowego w rozumieniu wyżej wskazanego przepisu. Zgodnie z art. 32a u.t.d. do kierowcy niebędącego obywatelem państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, zatrudnionego przez przedsiębiorcę mającego siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, wykonującego międzynarodowy transport drogowy rzeczy, stosuje się przepisy Unii Europejskiej dotyczące świadectwa kierowcy, tj. rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady WE nr 1072/2009 z dnia 21 października 2009 r. dotyczące wspólnych zasad dostępu do rynku międzynarodowych przewozów drogowych (dalej: rozporządzenie nr 1072/2009). W art. 3 tego rozporządzenia został wyrażona zasada ogólna, zgodnie z którą wykonywanie przewozów międzynarodowych wymaga posiadania licencji wspólnotowej oraz, jeśli kierowca jest obywatelem państwa trzeciego, świadectwa kierowcy. Krąg przewoźników, wobec których wymagane jest świadectwo kierowcy, określa art. 5 ust. 1 powyższego rozporządzenia. Są to przewoźnicy, którzy posiadają licencję wspólnotowy (pkt a) oraz albo legalnie zatrudniają w tym państwie członkowskim kierowcę, który nie jest obywatelem państwa członkowskiego ani rezydentem długoterminowym w rozumieniu dyrektywy Rady 2003/109/WE z dnia 25 listopada 2003 r. dotyczącej statusu obywateli państw trzecich będących rezydentami długoterminowymi, albo w sposób legalny korzystają z usług kierowcy, który nie jest obywatelem państwa członkowskiego ani rezydentem długoterminowym w rozumieniu dyrektywy 2003/109/WE, pozostającego w dyspozycji tego przewoźnika zgodnie z warunkami zatrudnienia i kształcenia zawodowego określonymi w tym państwie członkowskim na mocy przepisów ustawowych, wykonawczych lub administracyjnych: oraz w odpowiednich przypadkach na mocy układów zbiorowych, zgodnie z regułami stosowanymi w tym państwie członkowskim (pkt b). Stosownie do treści art. 5 ust. 2 tego rozporządzenia, świadectwo kierowcy jest wydawane przez właściwe organy państwa członkowskiego siedziby przewoźnika na wniosek posiadacza licencji wspólnotowej każdemu kierowcy, który nie jest obywatelem państwa członkowskiego ani rezydentem długoterminowym i jest przez tego przewoźnika legalnie zatrudniony, lub każdemu kierowcy pozostającemu w jego dyspozycji, który nie jest obywatelem państwa członkowskiego ani rezydentem długoterminowym w rozumieniu powołanej wyżej dyrektywy. Każde świadectwo kierowcy poświadcza, że kierowca w nim wskazany jest zatrudniony zgodnie z warunkami określonymi w ust. 1. Świadectwo kierowcy należy, zgodnie z art. 5 ust. 6 tego rozporządzenia, do przewoźnika, który przekazuje je do dyspozycji kierowcy wskazanemu w świadectwie, podczas gdy kierowca prowadzi pojazd, korzystając z licencji wspólnotowej wydanej temu przewoźnikowi. Uwierzytelniony wypis ze świadectwa kierowcy wydany przez właściwe organy państwa członkowskiego siedziby przewoźnika jest przechowywany w lokalach przewoźnika, natomiast świadectwo jest okazywane na wniosek każdego upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych. Bez wpływu na odpowiedzialność skarżącej jako osoby zarządzającej transportem w spółce pozostaje okoliczność, że kierowca wykonujący przedmiotowy przewóz faktycznie był zatrudniony przez spółkę i posiadał świadectwo kierowcy uzyskane przez innego przedsiębiorcę należącego do tej samej Grupy Kapitałowej. Świadectwo kierowcy służy wykazaniu, że dany przewoźnik wykonujący przewóz legalnie zatrudnia lub korzysta z usług prowadzącego środek transportu kierowcy z państwa trzeciego. Każdy przewoźnik obowiązany jest do wystąpienia o świadectwo dla takiego kierowcy, do którego nawiązuje art. 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia nr 1072/2009, gdzie pojawia się pojęcie nie tylko "kierowcy legalnie zatrudnionego", ale także "kierowcy pozostającego w dyspozycji przewoźnika". To oznacza konieczność posiadania świadectwa kierowcy, wydanego temu konkretnemu przewoźnikowi, który wykonuje transport międzynarodowy, nawet wówczas, gdy kierowca zostanie oddany przewoźnikowi do dyspozycji na potrzeby wykonania danego zlecenia. Legitymowanie się przez kierowcę świadectwem kierowcy wydanym dla innego przewoźnika, potwierdza li tylko legalność zatrudnienia u tego przewoźnika i bynajmniej nie konwalidowało obowiązku posiadania świadectwa kierowcy wydanego na rzecz spółki dla której wykonywał on przewóz, a co za tym idzie odpowiedzialność z tego tytułu mogła zostać nałożona także na skarżącą jako osobę zarządzającą transportem w spółce. Do wykonywania przewozu zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, o których była mowa wyżej, spółka obowiązana była wystąpić z wnioskiem o wydanie dla zatrudnianego przez siebie kierowcy świadectwa kierowcy. Realizowanie przewozu bez dopełnienia powyższego obowiązku wiązało się z ryzykiem nałożenia sankcji administracyjnej. Konsekwencją prawidłowego ustalenia, że kontrolowany w dniu 8 sierpnia 2022 r. przewóz miał charakter "międzynarodowy" jest trafne stanowisko organów o istnieniu obowiązku, o jakim mowa w przepisie art. 87 ust. 1 pkt 4 u.t.d. Reasumując uznać należało, że kontrolowany w dniu 8 sierpnia 2022 r. kierowca - obywatel Białorusi, miał obowiązek posiadać przy sobie i okazać świadectwo kierowcy (por. np. wyrok NSA z dnia 18 grudnia 2018 r., sygn. II GSK 4312/16). Ponieważ kierowca świadectwa, o jakim wyżej mowa nie posiadał, dlatego nałożenie na skarżącą kary pieniężnej ma oparcie w przepisie art. 92a ust. 2 u.t.d. było uzasadnione. W przekonaniu Sądu organy prawidłowo rozpatrzyły także kwestie związane z odstąpieniem od nałożenia na skarżącą kary na podstawie przepisów art. 92c ust. 1 u.t.d. Zgodnie z ust. 1 tego artykułu, postępowania w sprawie nałożenia kary nie wszczyna się, a wszczęte umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub 2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub 3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat. Powołana regulacja ma charakter wyjątkowy i dotyczy sytuacji, w których doświadczony i profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy, przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności, nie był w stanie przewidzieć określonych zdarzeń stanowiących naruszenie prawa. Prawidłowo organy przyjęły, że wykazanie okoliczności, o których mowa w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., należy do podmiotu wykonującego przewozy lub inne czynności związane z przewozem. Powinien on wykazać, że uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać przy prawidłowej organizacji przewozu, a jedynie wskutek nadzwyczajnych, nieprzewidywalnych i niezależnych od niego okoliczności lub zdarzeń doszło do naruszenia prawa. Zarządzająca nie wykazała, że powstanie naruszenia spowodowane było okolicznościami, na które nie miała wpływu. Słusznie uznały organy, że przedmiotowe naruszenie wynikało z niedostatecznej staranności w wykonywaniu obowiązków zarządzającego transportem. Skarżąca nie przedłożyła żadnych dowodów mogących wskazywać, że na powstałe naruszenie nie miała wpływu bądź nastąpiło ono wskutek zdarzeń czy okoliczności niemożliwych do przewidzenia. Zauważyć jednocześnie należy, że jak wynika ze wskazanych wyżej przepisów art. 2 pkt 5 i art. 4 ust. 1 rozporządzenia nr 1071/2009 do zarządzającego transportem należy zarządzanie operacjami transportowymi przedsiębiorstwa w sposób rzeczywisty i ciągły. Wyznaczenie osoby zarządzającej transportem w przedsiębiorstwie transportowym ma na celu zapewnienie odpowiedniej jakości usług przewozowych oraz ich zgodności z przepisami z zakresu transportu drogowego, zarówno unijnymi jak i krajowymi. Obowiązkiem zarządzającego transportem jest znajomość przepisów w tym zakresie. Sprawowanie funkcji zarządzającego transportem wiąże się z odpowiedzialnością za naruszenia w transporcie drogowym. Fakt ten oznacza, że zarządzający przed zleceniem zadania przewozowego powinien upewnić się, czy przy jego wykonywaniu nie zostaną naruszone obowiązujące przepisy prawa. Nie do przyjęcia jest sytuacja, gdy tak jak w niniejszej sprawie, zarządzający transportem akceptuje wykonanie usługi transportowej bez wyposażenia kierowcy w stosowne dokumenty. Podkreślenia wymaga, że dbanie o to aby kierowca miał stosowne dokumenty należy do podstawowych obowiązków osoby zarządzającej transportem w przedsiębiorstwie. Z kolei stwierdzone w kontroli wykonywanie transportu drogowego, przez kierowcę, który nie posiadał świadectwa kierowcy świadczy jedynie o braku właściwej organizacji pracy i nadzoru tej osoby nad wykonywaniem usług przewozowych. Powinnością zarządzającego transportem jest takie zorganizowanie pracy pracownikom i wprowadzenie takich rozwiązań organizacyjnych w firmie, które pozwolą stwierdzić przed wyjazdem danego kierowcy, że jest on wyposażony we wszystkie wymagane dokumenty. Stwierdzenie to jest tym bardziej uzasadnione jeżeli weźmie się pod uwagę, że spółka w której był zatrudniony kierowca działała w racach grupy kapitałowej i kierowca mógł wykonywać przewóz dla różnych podmiotów z tej grupy. Taka sytuacja wymagała podjęcia szczególnej staranności od osoby zarządzającej transportem, tak aby wykluczyć ewentualne powstanie nieprawidłowości. Z podanych względów Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, dlatego na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI