II SA/Rz 1528/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) z dnia [...] września 2021 r., która odmówiła stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2018 r. ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego na działce nr 46/1. Skarżący zarzucił rażące naruszenie prawa, w szczególności art. 61 ust. 1 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (u.p.z.p.) poprzez ustalenie warunków zabudowy dla działki bez dostępu do drogi publicznej, a także naruszenie przepisów K.p.a. dotyczących kręgu stron i wyjaśnienia stanu faktycznego. SKO odmówiło stwierdzenia nieważności, uznając, że dostęp do drogi publicznej jest zapewniony przez działkę nr 383, będącą w samoistnym posiadaniu gminy, której organ wydał decyzję. WSA w Rzeszowie uchylił zaskarżoną decyzję SKO. Sąd uznał, że SKO przedwcześnie przyjęło istnienie dostępu do drogi publicznej. Wskazał, że organy nie wyjaśniły wystarczająco funkcji kanału melioracyjnego na działce nr 383 w kontekście możliwości przejazdu, ani nie ustaliły jej właściciela. Sąd podkreślił, że dostęp do drogi publicznej musi być faktyczny i prawny, a samoistne posiadanie przez gminę nie jest równoznaczne z zapewnieniem legalnego dostępu, zwłaszcza gdy właścicielami działki są osoby fizyczne. Brak dostępu do drogi publicznej stanowiłby rażące naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja wymogu dostępu do drogi publicznej w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy, zwłaszcza gdy dostęp ma być zapewniony przez działkę inną niż droga wewnętrzna lub obciążona służebnością, oraz znaczenie ustalenia właściciela takiej działki w kontekście stwierdzenia nieważności decyzji.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej (kanał melioracyjny jako potencjalny dojazd) i interpretacji przepisów K.p.a. w kontekście stwierdzenia nieważności decyzji.
Zagadnienia prawne (2)
Czy działka budowlana posiada dostęp do drogi publicznej w rozumieniu art. 61 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 2 pkt 14 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, jeśli dostęp ma być zapewniony przez działkę będącą w samoistnym posiadaniu gminy, która nie jest drogą wewnętrzną ani nie ma ustanowionej służebności drogowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli dostęp nie jest faktycznie i prawnie zapewniony, a organy nie wyjaśniły wystarczająco jego charakteru i możliwości.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że samoistne posiadanie przez gminę działki nr 383 nie jest wystarczające do stwierdzenia dostępu do drogi publicznej. Konieczne jest faktyczne i prawne zapewnienie przejazdu, co wymaga wyjaśnienia funkcji kanału melioracyjnego na tej działce oraz ustalenia jej właściciela i jego zgody lub ustanowienia służebności.
Czy brak ustalenia właściciela nieruchomości, przez którą ma przebiegać dojazd do działki inwestycyjnej, i jego pominięcie w postępowaniu, stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
W kontekście postępowania o stwierdzenie nieważności, brak ustalenia właściciela i jego pominięcie jest istotne, jeśli wpływa na prawidłowość ustaleń dotyczących dostępu do drogi publicznej, co może prowadzić do rażącego naruszenia prawa.
Uzasadnienie
Choć pominięcie strony zazwyczaj jest podstawą wznowienia postępowania, w niniejszej sprawie miało znaczenie dla oceny, czy decyzja o warunkach zabudowy została wydana z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.), ponieważ brak ustalenia właściciela uniemożliwił prawidłowe ustalenie prawnego dostępu do drogi publicznej.
Przepisy (15)
Główne
u.p.z.p. art. 61 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Wydanie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy jest możliwe tylko w razie kumulatywnego spełnienia określonych w nim przesłanek, w tym zapewnienia dostępu do drogi publicznej.
u.p.z.p. art. 2 § 14
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Dostęp do drogi publicznej oznacza bezpośredni dostęp do tej drogi albo dostęp do niej przez drogę wewnętrzną lub przez ustanowienie odpowiedniej służebności drogowej.
K.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Określa przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji, w tym wydanie decyzji bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.
P.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uchyla decyzję w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
P.p.s.a. art. 145
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W razie stwierdzenia przyczyn określonych w art. 156 K.p.a. bądź w innych przepisach niezbędne jest stwierdzenie nieważności decyzji w całości lub w części.
K.p.a. art. 156 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wymóg stwierdzenia nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa.
K.p.a. art. 156
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wymóg stwierdzenia nieważności decyzji wydanej bez podstawy prawnej.
Pomocnicze
K.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy.
K.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
K.p.a. art. 10 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania.
K.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja strony postępowania.
P.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zwrot kosztów postępowania sądowego.
P.p.s.a. art. 205 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie kosztów postępowania.
K.p.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa wznowienia postępowania w przypadku pominięcia stron.
Prawo wodne art. 192
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Zakazy dotyczące urządzeń wodnych, w tym kanałów melioracyjnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Działka inwestycyjna nie posiada faktycznego i prawnego dostępu do drogi publicznej, ponieważ działka nr 383, przez którą miałby przebiegać dojazd, jest kanałem melioracyjnym, a nie drogą, i nie ma ustanowionej służebności drogowej. • Organy administracji nie ustaliły właściciela działki nr 383 i nie zapewniły mu udziału w postępowaniu, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Odrzucone argumenty
Argumentacja SKO, że samoistne posiadanie działki nr 383 przez gminę jest wystarczające do zapewnienia dostępu do drogi publicznej.
Godne uwagi sformułowania
Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. musi być przy tym naruszeniem kwalifikowanym tzn. o dużym ciężarze gatunkowym. • Treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z treścią przepisu przez ich proste zestawienie ze sobą. • Dostęp taki winien mieć charakter faktyczny, a zatem rzeczywiście umożliwić skomunikowanie działki inwestycyjnej. • Dostęp powinien być dostępem prawnym.
Skład orzekający
Elżbieta Mazur-Selwa
przewodniczący
Joanna Zdrzałka
członek
Stanisław Śliwa
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja wymogu dostępu do drogi publicznej w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy, zwłaszcza gdy dostęp ma być zapewniony przez działkę inną niż droga wewnętrzna lub obciążona służebnością, oraz znaczenie ustalenia właściciela takiej działki w kontekście stwierdzenia nieważności decyzji."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej (kanał melioracyjny jako potencjalny dojazd) i interpretacji przepisów K.p.a. w kontekście stwierdzenia nieważności decyzji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i prawnego, nawet w pozornie rutynowych sprawach o warunki zabudowy, a także jak istotne są kwestie proceduralne dotyczące stron postępowania.
“Czy kanał melioracyjny może być drogą dojazdową? Sąd wyjaśnia kluczowy wymóg dla warunków zabudowy.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.