II SA/Rz 1501/24 - Wyrok WSA w Rzeszowie Data orzeczenia 2025-03-06 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-11-27 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie Sędziowie Jerzy Solarski /przewodniczący/ Jolanta Kłoda-Szeliga /sprawozdawca/ Magdalena Józefczyk Symbol z opisem 6205 Nadzór sanitarny 638 Sprawy egzekucji administracyjnej; egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym Hasła tematyczne Inspekcja sanitarna Skarżony organ Inne Treść wyniku Uchylono postanowienie I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 119 ust. 3, art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 200, art. 205 § 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Dz.U. 2024 poz 572 art. 44 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.) Dz.U. 2025 poz 132 art. 33 § 1 pkt 4 Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Jerzy Solarski Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk AWSA Jolanta Kłoda-Szeliga /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 6 marca 2025 r. sprawy ze skargi M. O. na postanowienie Podkarpackiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Rzeszowie z dnia 30 września 2024 r. nr SE.9022.7.63.2024.AB w przedmiocie oddalenia zarzutów I. uchyla zaskarżone postanowienie i postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia 12 sierpnia 2024 r. nr PSE.9020.25.7.2024; II. zasądza od Podkarpackiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Rzeszowie na rzecz skarżącej M. O. kwotę 100 zł /słownie: sto złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Postanowieniem z 30 września 2024 r. nr SE.9022.7.63.2024.AB, Podkarpacki Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny (dalej: PPWIS lub organ odwoławczy) działając na podstawie art. 18, art. 33 § 1 i 2, art. 34 § 2 pkt 1, § 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2023 r., poz. 2505, dalej jako: u.p.e.a), art. 124 § 1 i 2, art. 138 § 1 pkt 1, art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572, dalej jako: K.p.a.) oraz art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2024 r., poz. 416, dalej jako: u.p.i.s). utrzymał w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] (dalej: PPIS w [...] lub organ I instancji) z [...] sierpnia 2024 r. nr [...] w sprawie oddalenia zarzutów. W sprawie ustalono następujące okoliczności faktyczne i prawne: W związku z nieszczepieniem małoletniego [...], PPIS w [...], upomnieniem z 6 maja 2024 r., wezwał matkę dziecka MO (dalej: zobowiązana lub skarżąca) do zgłoszenia się z dzieckiem do punktu szczepień w celu wykonania zaległych szczepień ochronnych. Upomnienie uznano za doręczone Skarżącej w trybie zastępczym, zgodnie z art. 44 §4 K.p.a., w dniu 23 maja 2024 r. Wobec braku szczepień dziecka, PPIS w [...] 19 czerwca 2024 r. wystawił tytuł wykonawczy, zobowiązując stronę do poddania dziecka zaległym obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciwko: błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, odrze, śwince i różyczce oraz wystosował do PPWIS - organu egzekucyjnego - wniosek o wszczęcie postępowania egzekucyjnego w stosunku do strony. Postanowieniem z 2 lipca 2024 r. PPWIS orzekł o nałożeniu na stronę grzywny w wysokości 1000 zł - w celu przymuszenia do wykonania obowiązku szczepień ochronnych, wynikającego z tytułu wykonawczego z 19 czerwca 2024 r. Zobowiązana w piśmie z 9 lipca 2024 r. wniosła równocześnie zarzuty do tytułu wykonawczego podnosząc: brak uprzedniego doręczenia zobowiązanej upomnienia; określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa, brak wymagalności obowiązku szczepień oraz zażalenie do Ministra Zdrowia. Skarżąca wskazała, że obowiązek został określony niezgodnie z art. 17 ust. 2 i 4 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2024 r., poz. 924, dalej: u.z.z.ch.), gdyż wierzyciel pominął obowiązek wykluczenia przeciwwskazań i wystawienia zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu kwalifikacyjnym. Zarzuciła też brak uprzedniego doręczenia Zobowiązanej upomnienia, brak wymagalności obowiązku z uwagi na brak kwalifikacji do obowiązkowych szczepień ochronnych, brak wykluczenia przeciwwskazań do szczepienia, brak wystawienia zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym. Dodała, że nie została prawidłowo podana podstawa prawna obowiązku, a tytuł wykonawczy nie spełnienia wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. Postanowieniem z [...] sierpnia 2024 r. PPIS w [...] oddalił zarzuty strony. W zażaleniu na ww. postanowienie Skarżąca zarzuciła: niezapoznanie się organu z treścią zarzutów zobowiązanego i brak ustosunkowania się do podniesionych zarzutów, brak merytorycznego odniesienia się do zarzutów, a jedynie ograniczenie się do wskazania w uzasadnieniu postanowienia przepisów dotyczących obowiązkowych szczepień, oddalenie zarzutu braku wymagalności obowiązku, co nie znajduje merytorycznego uzasadnienia w treści postanowienia oraz ograniczenie uzasadnienia do szerokiego wskazania podstawy prawnej obowiązku, z pominięciem przez organ okoliczności podnoszonych w zarzutach, w szczególności, co do braku wymagalności obowiązku. Powołanym na wstępie postanowieniem z 30 września 2024 r. organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji z [...] sierpnia 2024 r. oddalające zarzuty zobowiązanej. Wskazał, że zgodnie z art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi u.z.z.ch., wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do jego przeprowadzenia. Zgodnie z art. 17 ust. 4 u.z.z.ch., lekarz, po przeprowadzeniu badania kwalifikacyjnego, wydaje stosowne zaświadczenie, wskazując w nim datę i godzinę badania. Badanie to jest warunkiem koniecznym do przeprowadzenia szczepienia, a jego ważność wynosi 24 godziny. W przypadku, gdy badanie kwalifikacyjne wskazuje na konieczność długotrwałego odroczenia szczepienia, lekarz kieruje pacjenta na konsultację specjalistyczną (art. 17 ust. 5 u.z.z.ch.). Organ zwrócił uwagę, że zobowiązana, mimo wezwania i upomnienia, nie zgłosiła się z małoletnim dzieckiem do poradni celem uzupełnienia zaległych szczepień ochronnych i tym samym uniemożliwiła przeprowadzenie wspomnianego badania kwalifikacyjnego. W konsekwencji nie doszło do realizacji obowiązku wynikającego z przepisów prawa. Organ podkreślił bezzasadność zarzutu naruszenia art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a., wyjaśniając, że aktach sprawy znajduje się upomnienie z dnia 6 maja 2024 r., które spełnia wszystkie wymogi określone w art. 15 § 1b u.p.e.a. Upomnienie to zawiera wymagane dane, w tym imię i nazwisko, stanowisko służbowe oraz podpis osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela. Organ wskazał, że upływ terminu wskazanego w upomnieniu skutkował skierowaniem sprawy na drogę egzekucji administracyjnej. Podkreślił, że operator pocztowy po dwukrotnym awizowaniu zwrócił upomnienie do siedziby organu I instancji, zgodnie zatem z art. 44 § 4 K.p.a. uznano je za skutecznie doręczone z dniem 23 maja 2024 r. Organ zaznaczył, że brak wskazania w upomnieniu numeru PESEL zobowiązanej nie wpływa na jego skuteczność, gdyż identyfikacja osoby fizycznej może odbywać się także na podstawie innych danych, takich jak adres czy numer dokumentu tożsamości. Odnosząc się do zarzutu braku wymagalności obowiązku, organ wyjaśnił, że wymagalność oznacza stan, w którym upłynął czas na dobrowolne wykonanie obowiązku, a wierzyciel może podjąć czynności egzekucyjne. Organ wskazał, że obowiązek poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom wynika z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b u.z.z.ch., zgodnie z którym osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są zobowiązane do poddania się szczepieniom ochronnym. W przypadku osób małoletnich odpowiedzialność za wypełnienie tego obowiązku spoczywa na osobie sprawującej nad nimi prawną pieczę (art. 5 ust. 2 u.z.z.ch.). Ponadto, zgodnie z art. 17 ust. 9 u.z.z.ch., lekarz sprawujący profilaktyczną opiekę zdrowotną ma obowiązek poinformować osobę zobowiązaną do poddania się szczepieniu lub jej opiekuna o konieczności jego wykonania. Kolejno organ odwoławczy wskazał, że zarzut naruszenia art. 29 § 2 u.p.e.a. poprzez przystąpienie do egzekucji mimo niespełnienia wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. jest niezasadny. Tytuł wykonawczy spełniał wszystkie wymogi formalne wynikające z art. 27 u.p.e.a., został wystawiony zgodnie ze wzorem stanowiącym załącznik nr 2 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 marca 2024 r. (Dz. U. z 2024 r., poz. 431) i zawierał prawidłowe podstawy prawne, tj. art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, art. 5 ust. 2 i art. 17 u.z.z.ch. Organ uznał, że pominięcie oznaczenia konkretnych ustępów art. 17 u.z.z.ch. stanowiło jedynie wadę nieistotną, nie wpływającą na skuteczność egzekucji. Organ odniósł się także do zarzutu naruszenia art. 7 K.p.a., wskazując, że nie zasługuje on na uwzględnienie. W postanowieniu z dnia 12 sierpnia 2024 r. organ szczegółowo odniósł się do zarzutów zobowiązanej dotyczących wymagalności obowiązku, braku przeciwwskazań do szczepienia, braku wydania zaświadczenia o badaniu kwalifikacyjnym oraz rzekomego braku uprzedniego doręczenia upomnienia. Postanowienie zawierało wszystkie wymagane elementy uzasadnienia. Organ podkreślił, że obowiązek szczepienia obejmuje zarówno podanie szczepionki, jak i wcześniejsze badanie kwalifikacyjne. Przepisy nie przewidują możliwości odmowy wykonania badania kwalifikacyjnego, a jedyną podstawą do odstąpienia od szczepienia są wyniki tego badania lub przekroczenie terminu wskazanego przez lekarza (art. 17 ust. 2 i 3 u.z.z.ch.). W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 104 § 2 K.p.a., poprzez rzekomy brak merytorycznego odniesienia się organu do zarzutów zobowiązanej, organ wskazał, że argument ten jest bezzasadny. Cały materiał dowodowy został wnikliwie przeanalizowany, a organ odniósł się do wszystkich zgłaszanych przez zobowiązaną zarzutów. Organ odwoławczy uznał również za chybiony zarzut naruszenia art. 33 § 2 u.p.e.a., podkreślając, że obowiązek poddania dziecka szczepieniu ochronnemu wynika wprost z przepisów prawa i jest bezpośrednio wykonalny. Podkreślił, że zobowiązana w zarzutach i zażaleniu powtarzała te same argumenty, nie przedstawiając nowych okoliczności mogących wpłynąć na zmianę stanowiska. Finalnie organ stwierdził, że przyczyną niepoddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym było niestawienie się zobowiązanej na badanie kwalifikacyjne, co skutkowało brakiem możliwości realizacji obowiązku wynikającego z przepisów prawa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Skarżąca, zarzuciła opisanemu na wstępie postanowieniu organu naruszenie: - art. 124 § 2 K.p.a. poprzez brak wskazania postanowienia podstawy prawnej wymagalności obowiązku, - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia tj. uznanie, że Skarżący nie wykonał obowiązku, podczas gdy obowiązek nie może być uznany za wymagalny z uwagi na brak określenia wymagalności obowiązku przez lekarza, ponadto brak jest w aktach sprawy zaświadczenia o przeprowadzony, lekarskim badaniu kwalifikacyjnym, które potwierdzałoby, że dziecko zostało zakwalifikowane do obowiązkowych szczepień ochronnych, - art. 7, 7a, 77 i 81 a K.p.a. w zw. z art. 18 ust. 2 u.z.z.ch. poprzez rozstrzygnięcie wątpliwości interpretacyjnych na niekorzyść Skarżącej, jak również wątpliwości, co do stanu faktycznego sprawy oraz brak wszechstronnego rozważenia całości materiału dowodowego, - art. 80 K.p.a. poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów i dokonanie tej oceny w sposób dowolny, skutkujący uznaniem, że Skarżąca uchyla się od wykonania obowiązkowych szczepień ochronnych, co nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym, w szczególności brak jest oświadczenia o odmowie szczepień, a strona podejmuje kroki w celu wykonania obowiązku. W oparciu o wskazane zarzuty strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Postanowieniem z 18 grudnia 2024 r. WSA w Rzeszowie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 1 - 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: P.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym oraz egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 P.p.s.a. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego, w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) P.p.s.a.). W tak zakreślonych granicach kontroli sądowej skargę wniesioną w przedmiotowej sprawie należało uwzględnić, jednakże z innych przyczyn aniżeli podniesione w jej treści – skuteczny okazał się bowiem, podniesiony na wstępnym etapie niniejszego postępowania, zarzut braku uprzedniego doręczenia upomnienia. Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie PPWIS w Rzeszowie z 30 września 2024 r. utrzymujące w mocy postanowienie PPIS w [...] w przedmiocie zarzutów wniesionych przez Skarżącą w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, w związku z niewykonaniem obowiązku szczepień ochronnych. Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 33 § 1 u.p.e.a., zgodnie z którym zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. W myśl art. 33 § 2 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest: 1) nieistnienie obowiązku; 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, b) dokumentu, o którym mowa w art. 3 a § 1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3) błąd co do zobowiązanego; 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. Zgodnie z art. 34 § 1 i 2 u.p.e.a., organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej. Wierzyciel wydaje postanowienie, w którym oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej bądź uznaje go w całości, w części bądź też stwierdza jego niedopuszczalność w przypadkach określonych w ustawie. Z materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy wynika, że PPIS w [...] upomnieniem z 6 maja 2024 r. wezwał Skarżącą do zgłoszenia się z dzieckiem do punktu szczepień, w celu wykonania zaległych szczepień ochronnych. Upomnienie to uznano za skutecznie doręczone Skarżącej w trybie zastępczym, zgodnie z art. 44 §4 K.p.a., w dniu 23 maja 2024 r. a wobec braku reakcji ze strony Skarżącej, organ I instancji 19 czerwca 2024 r. wystawił tytuł wykonawczy, zobowiązując stronę do poddania dziecka zaległym obowiązkowym szczepieniom ochronnym oraz wystosował do PPWIS - organu egzekucyjnego - wniosek o wszczęcie postępowania egzekucyjnego. W oparciu o wskazany powyżej tytuł wykonawczy wszczęte zostało postępowanie egzekucyjne, w toku którego Skarżąca podniosła szereg zarzutów, w tym również zarzut braku doręczenia jej stosownego upomnienia, który po zbadaniu akt sprawy okazał się zarzutem zasadnym, gdyż doręczenie przedmiotowego upomnienia w trybie zastępczym dokonane zostało nieprawidłowo. Zgodnie z art. 44 §1 - §5 K.p.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43: 1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego: 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1 tj. od daty pozostawienia pisma w placówce, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. Zgodnie z ugruntowanym już stanowiskiem orzecznictwa i doktryny doręczenie na podstawie art. 44 K.p.a. w trybie tzw. "doręczenia zastępczego" opiera się na domniemaniu prawnym (art. 44 § 4 K.p.a.), że przesyłka została doręczona do rąk adresata, ale pod warunkiem, że zostały spełnione wszystkie wymogi wynikające z tego przepisu. Skorzystanie ze wskazywanego domniemania wymaga dopełnienia ściśle określonych czynności przez podmiot doręczający. Jest to m.in. wymóg dwukrotnej awizacji przesyłki, zgodnie z art. 44 § 2 i 3 K.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 30 stycznia 2020 r. II OSK 2936/19). W orzecznictwie podnosi się również, że adresat pisma nie powinien ponosić jakichkolwiek negatywnych konsekwencji niezawinionych przez siebie uchybień przy doręczaniu mu korespondencji, będących wynikiem zaniedbań organu lub podmiotu dokonującego doręczenia, a wszelkie pojawiające się w tym zakresie wątpliwości winny być interpretowane i oceniane na jego korzyść. Prawidłowo dokonane doręczenie uznawane jest za jeden z kluczowych warunków przestrzegania praw strony w postępowaniu administracyjnym. Dla przyjęcia zaś, że doszło do doręczenia przesyłki, pomimo braku jej faktycznego przekazania adresatowi, konieczne jest spełnienie określonych czynności, które mogą zostać zweryfikowane w oparciu o adnotacje dokonane przez doręczyciela na kopercie lub zwrotnym potwierdzeniu odbioru. W szczególności chodzi o wskazanie dat kolejnych zawiadomień o pozostawieniu przesyłki w określonym urzędzie, miejsca pozostawienia zawiadomień oraz przyczynę braku doręczeń przesyłki adresatowi. Aby uznać, że przesyłka została skutecznie doręczona w drodze tzw. fikcji doręczenia należy dysponować kopertą z naklejonym zwrotnym potwierdzeniem odbioru, na której znajdą się stosowne pieczęcie i podpisy doręczyciela przy pierwszym i drugim awizowaniu oraz data zwrotu pisma (z podpisem pracownika podejmującego próbę doręczenia przesyłki i datą zwrotu). Dodatkowo konieczną jest adnotacja doręczyciela ze wskazaniem gdzie zostało umieszczone awizo i gdzie złożona została przesyłka. Kolejne czynności z tym związane winny znaleźć odzwierciedlenie na kopercie i zwrotnym potwierdzeniu odbioru (wyroki: WSA w Krakowie z dnia 17 grudnia 2024 r. III SA/Kr 1303/23, WSA w Gliwicach II SA/Gl 1180/24, WSA w Gorzowie Wielkopolskim II SA/Go 474/24 WSA w Białymstoku z dnia 27 listopada 2024 II SA/Bk 497/24, WSA w Poznaniu z 6 czerwca 2024 r. IV SA/Po 235/24). Doręczenie upomnienia w przedmiotowej sprawie nie spełnia wspomnianych warunków, gdyż znajdująca się w aktach sprawy kopia koperty nie zawiera żadnej adnotacji w przedmiocie ewentualnie dokonanego drugiego awizowania przesyłki. Ze znajdującej się w aktach sprawy kopii koperty wynika, że przesyłka zawierająca upomnienie została nadana na adres strony 7 maja 2024r., została awizowana po raz pierwszy 8 maja 2024r., a po upływie 14 dni została zwrócona do adresata. Okoliczności ewentualnego dokonania drugiego awizowania tj. zawiadomienia adresata przesyłki o możliwości odebrania przesyłki z placówki pocztowej - która to okoliczność jest konieczna do uznania dokonanego doręczenia za prawidłowe - nie można też ustalić na podstawie zwrotnego poświadczenia odbioru, gdyż takie nie znajduje się w aktach sprawy. Abstrahując jednak od tego, że w aktach sprawy nie znajduje się koperta wraz z prawidłowo wypełnionym zwrotnym potwierdzeniem odbioru przedmiotowej przesyłki a jedynie kopia tej koperty, to najistotniejszym w sprawie jest to, że z kopii tej nie wynika aby przy doręczeniu przedmiotowej przesyłki zachowano wszelkie wymogi wynikające z art. 44 K.p.a. tj. nie wynika aby przesyłka ta była dwukrotnie awizowana. Daty uwidocznione na znajdującej się w aktach sprawy kopi koperty wskazują na to, że przesyłka została awizowana jednokrotnie, a następnie po upływie stosownego terminu zwrócona do nadawcy, jako nie podjęta w terminie. Tego rodzaju doręczenie nie spełnia warunków wynikających z powołanego art. 44 K.p.a. a zatem nie może stanowić podstawy do uznania upomnienia za doręczone w sposób prawidłowy w trybie zastępczym. Tym samym podniesiony przez Skarżącą brak upomnienia tj. zarzut z art. 33§1 pkt 4 u.p.e.a. jest zarzutem zasadnym. W ocenie Sądu, jedną z ważniejszych czynności doręczyciela, warunkujących możliwość odebrania przesyłki i zapoznania się z jej treścią jest informacja o możliwości odebrania przesyłki w postaci awiza. Powołany wyżej przepis stanowi, że informacja ta ma zostać skierowana do adresata dwukrotnie. Bez tego czynność doręczania nie może zostać uznana za skuteczną. W przedmiotowej sprawie ma to niebagatelne znaczenie, gdyż negatywne dla Skarżącej skutki w postaci wszczęcia egzekucji zostały wyciągnięte z powodu nie poddania dziecka szczepieniu tj. zaniechania wizyty lekarskiej w celu umożliwienia zakwalifikowania do szczepienia, w sytuacji gdy nie można ustalić z całą pewnością, że wezwanie do dobrowolnego dokonania tej czynności - pod rygorem wszczęcia postępowania egzekucyjnego - doszło do Skarżącej i że miała ona możliwość dobrowolnego wykonania obowiązku. Tym samym wniosek organu o prawidłowym doręczeniu upomnienia Skarżącej w trybie art. 44 §5 K.p.a. - jest nieprawidłowy gdyż za słuszny należało uznać zarzut Skarżącej w tej kwestii. Skoro bowiem z literalnego brzmienia przepisu art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a. wynika że powodem wniesienia zarzutów w postępowaniu administracyjnym może być nie doręczenie upomnienia, w sytuacji kiedy jest ono wymagane, to doręczenie upomnienia w sposób wadliwy, powodujący że nie można przyjąć skutku doręczenia, stanowi o zasadności tego zarzutu. Wobec powyższego, zaskarżone postanowienie, a także poprzedzające je postanowienie organu I instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania, które w ocenie Sądu miało wpływ na wynik sprawy i jako takie wymagają usunięcia ich obrotu prawnego. Mając powyższe na uwadze, w związku ze stwierdzonym naruszeniem przepisów postępowania, w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. w zw. z art. 135 P.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym zgodnie z art. 119 ust. 3 P.p.s.a. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 §1 P.p.s.a. Zasądzone do zwrotu koszty postępowania sądowego obejmują uiszczony przez Skarżącą wpis od skargi.
Pełny tekst orzeczenia
II SA/RZ 1501/24
Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.