II SA/Rz 148/25

II SA/Rz 148/25 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2025-04-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-01-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Jolanta Kłoda-Szeliga /sprawozdawca/
Karina Gniewek-Berezowska
Magdalena Józefczyk /przewodniczący/
Symbol z opisem
6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne
Koszty postępowania
Skarżony organ
Główny Geodeta Kraju
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, art. 135, art. 200, art. 205 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 572
art. 156, art. 262 § 1 pkt 1 i 2, art. 263 § 1, art. 84 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Magdalena Józefczyk Sędziowie WSA Karina Gniewek - Berezowska AWSA Jolanta Kłoda-Szeliga /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 23 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi J. P. na postanowienie Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie z dnia 12 grudnia 2024 r. nr GK-II.7221.138.2024 w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie na rzecz skarżącego J. P. kwotę 384 zł /słownie: trzysta osiemdziesiąt cztery złote/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej: PWINGiK, lub Organ odwoławczy) postanowieniem z 12 grudnia 2024 r. nr GK-II.7221.138.2024, utrzymał w mocy postanowienie Starosty [...] (dalej: Starosta lub Organ I instancji) z 19 sierpnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania administracyjnego.
Z akt sprawy wynika, że na wniosek J. P. (dalej: Skarżący) z 28 czerwca 2023 r. sprecyzowanego pismami z 3 stycznia 2024 r. oraz 25 stycznia 2024 r., Starosta wszczął postępowanie administracyjne w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów na działce nr [...] położonej w miejscowości [...] , gmina [...]. Skarżący domagał się wszczęcia przedmiotowego postępowania na koszt własny, wnioskując o upoważnienie do wykonania przedmiotowych prac gleboznawców i klasyfikatorów gruntów: J. B. i W. K.
Pismem z 30 stycznia 2024 r. Organ I instancji wezwał Skarżącego do wpłaty zaliczki w wysokości 9 600 zł na pokrycie kosztów sporządzenia operatu pomiarowo- klasyfikacyjnego dla działki nr [...] o powierzchni 16.5971 ha, położonej w miejscowości [...], gm. [...], w związku z przeprowadzeniem kontroli gleboznawczej klasyfikacji gruntów.
Postanowieniem z 8 lutego 2024 r. Starosta powołał biegłego z zakresu geodezji i kartografii oraz gleboznawczej klasyfikacji gruntów – W. T.. Biegły przeprowadził czynności klasyfikacyjne na przedmiotowej działce oraz sporządził operat techniczny nr [...], zawierający projekt ustalenia klasyfikacji. Operat ten był podstawą do wydania decyzji Organu I instancji z dnia 4 lipca 2024 r. nr [...] w przedmiocie gleboznawczej klasyfikacji gruntów. Za wykonanie ww. operatu Starosta postanowieniem z dnia 3 czerwca 2024 r. orzekł o przyznaniu biegłemu wynagrodzenia w wysokości 9 600 zł. Wypłata wynagrodzenia miała nastąpić na podstawie rachunku złożonego przez wykonawcę przeprowadzonej klasyfikacji gruntów przedmiotowej działki (rachunek nr [...] wystawiony 17 czerwca 2024 r.)
Postanowieniem z 19 sierpnia 2024 r. nr [...], Starosta ustalił koszty postępowania administracyjnego w sprawie sporządzenia operatu pomiarowo-klasyfikacyjnego dla działki nr [...] w [...], na kwotę 9 600,00 zł. (ust. 1) oraz zaliczył na poczet ww. kosztów, całość zaliczki uiszczonej Skarżącego (ust. 2).
W zażaleniu na to postanowienie Skarżący wniósł o jego uchylenie w całości oraz o zwrot kwoty 9 600 zł. wraz z ustawowymi odsetkami. Uzasadniając podkreślił, że wezwanie do uiszczenia kosztów opinii biegłego oparte zostało na zarządzeniu Starosty [...] z 24 marca 2022 r. nr. II /11/2022 w sprawie ustalenia zasad powoływania i wynagradzania biegłych z zakresu geodezji i kartografii oraz gleboznawczej klasyfikacji gruntów w postępowaniach administracyjnych prowadzonych przez Starostę [...] w ramach zadań zleconych z zakresu administracji rządowej (zwane dalej zarządzeniem Starosty), które to zarządzenie, wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 11 kwietnia 2024r. w sprawie II SA/Rz 1898/23, zostało uznane za wydane z naruszeniem prawa. W ocenie Skarżącego oznacza to, że uiszczona zaliczka powinna zostać mu zwrócona wraz z ustawowymi odsetkami od dnia zapłaty.
Po rozpoznaniu zażalenia, opisanym na wstępie postanowieniem z 12 grudnia 2024 r. PWINGiK - działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572 - dalej K.p.a.), oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1151 ze zm. dalej: p.g.i.k. ) - utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.
Organ odwoławczy podkreślił, że sporządzenie operatu wymagało wiedzy specjalistycznej, a działania klasyfikatora mają charakter opinii biegłego w rozumieniu art. 84 § 1 K.p.a. W związku z tym, zgodnie z art. 262 § 1 pkt 2 oraz art. 263 § 1 K.p.a., koszty wynagrodzenia klasyfikatora obciążają Skarżącego jako osobę, na wniosek której postępowanie zostało wszczęte i która ponosi jego ciężar ekonomiczny.
W zakresie kwestionowanej wysokości kosztów, Organ odwoławczy przeanalizował informacje i dokumenty przedłożone przez Starostę, w tym wyceny rynkowe innych wykonawców podobnych usług i stwierdził, że kwota 9 600 zł mieści się w przedziale cen rynkowych i nie została zawyżona, a organ I instancji przed ustaleniem wynagrodzenia, przeprowadził rozeznanie rynku i choć ustalił wysokość zaliczki na podstawie stawek przyjętych w zarządzeniu wewnętrznym to przyjęte wartości nie stanowią kwot wyższych aniżeli rynkowe. W ocenie organu odwoławczego mimo, że WSA w Rzeszowie orzekł o niezgodności tego zarządzenia z prawem, to nie stwierdził jego nieważności. Zarządzenie to obowiązywało w dacie dokonanych czynności i wywoływało skutki prawne do dnia wydania wyroku, co oznacza, że działania organu I instancji w tym zakresie były zgodne z prawem.
Organ odwoławczy rozpatrzył również wniosek Skarżącego o przekazanie sprawy innemu organowi, który potraktował jako żądanie wyłączenia organu. W tym zakresie stwierdził, że nie zachodzą podstawy przewidziane w art. 24 i 25 K.p.a. do wyłączenia organu ani jego pracownika.
Odnosząc się do zarzutów Skarżącego, dotyczących późnego zebrania ofert cenowych przez Organ odwoławczy, wskazano, że przeprowadzona analiza miała charakter pomocniczy i służyła potwierdzeniu zasadności uprzednio ustalonych kosztów. Ostateczna wysokość tych kosztów nie odbiegała od poziomu rynkowego. Organ odwoławczy ocenił również, że skarga złożona przez osobę trzecią (pismo z 30 września 2024 r.) nie miała wpływu na wynik sprawy, nie pochodziła bowiem od strony postępowania i została potraktowana jako materiał rozpoznany z urzędu.
W skardze na opisane na wstępie postanowienie Organu odwoławczego, Skarżący zarzucił naruszenie jego ważnego interesu prawnego, przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz przepisów prawa postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej przed organami administracyjnymi. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia Organu I instancji, nadto o zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi podkreślił, że kiedy deklarował pokrycie kosztów prac klasyfikacyjnych uprawnionych gleboznawców i klasyfikatorów gruntów, orientacyjne koszty wykonania tych prac, przez wskazanych przez niego biegłych, miały wynosić w granicach 3 -4 tys. zł. Tymczasem organ I instancji pominął wniosek Skarżącego, w zakresie upoważnienia konkretnych osób do sporządzenia opinii i ustalił zaliczkę na koszty postępowania, zgodnie z zarządzeniem wewnętrznym, które uznane zostało przez WSA w Rzeszowie za wydane z naruszeniem prawa (wyrok z 11 kwietnia 2024 r. II SA/Rz 1898/23). Skarżący kilkakrotnie podkreślił, że organ nie udzielił upoważnienia wskazanym przez niego osobom, mimo że legitymowały się one stosownymi uprawnieniami zawodowymi, ani nie przestawił precyzyjnego wyliczenia pobranej od Skarżącego zaliczki, a uzyskane w sprawie konkurencyjne wyceny analogicznych prac gleboznawczych, nie zostały przedstawione w toku postępowania przed organem I instancji ale dopiero w toku postępowania odwoławczego, co świadczy o wadliwości postępowania organów obu instancji.
W odpowiedzi na skargę PWINGiK wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, ze zm. - dalej: P.p.s.a.), stanowiący, że sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w jej treści podstawą prawną.
Uwzględnienie skargi skutkujące wyeliminowaniem zaskarżonej decyzji lub postanowienia z obrotu prawnego, w ramach tej kontroli, może nastąpić wyłącznie przy spełnieniu warunków określonych w art. 145 § 1 P.p.s.a. który obliguje Sąd do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub gdy zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności wymienione w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach.
W tak zakreślonych granicach kontroli, Sąd uznał wniesioną skargę za zasadną, aczkolwiek z innych przyczyn, aniżeli podniesione w jej treści.
Na wstępie zaznaczyć należy, że przepisy ustawy - prawo geodezyjne i kartograficzne, jak również przepisy Rozporządzenia Rady Ministrów z 12 września 2012r. w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów (Dz. U. z 2012 poz. 1246 - zwane dalej rozporządzeniem) nie zawierają norm dotyczących kosztów administracyjnego postępowania o ustalenie gleboznawczej klasyfikacji gruntów i sposobu ich rozliczenia. W tej kwestii zastosowanie mają przepisy działu IX K.p.a.
W świetle art. 262 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a. stronę obciążają te koszty postępowania, które: wynikły z winy strony; zostały poniesione w interesie lub na żądanie strony, a nie wynikają z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie. Zgodnie z art. 263 § 1 i 264 § 1 K.p.a. do kosztów postępowania zalicza się m.in. należności biegłych a organ administracji publicznej jednocześnie z wydaniem decyzji ustala w drodze postanowienia wysokość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia.
Wspomniana wyżej przesłanka winy strony nie zachodzi w przedmiotowej sprawie. Niewątpliwie jednak koszty opinii biegłego w przedmiotowej sprawie zostały poniesione na wyraźne żądanie Skarżącego, domagającego się wszczęcia postępowania w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów na działce nr [...] położonej w [...], gmina [...] oraz w jego wyłącznym interesie - do rozważenia pozostaje zatem zasadność obciążenia przedmiotowymi kosztami strony postępowania na podstawie art. 262 §1 pkt 2 K.p.a.
Postępowanie w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów prowadzane jest stosownie do przepisów § 4 rozporządzenia, zgodnie z którym klasyfikację przeprowadza się z urzędu:
1) na gruntach, które nie zostały dotychczas sklasyfikowane;
2) na gruntach zmeliorowanych - po upływie 3 lat od wykonania urządzeń melioracji wodnych;
3) na gruntach objętych postępowaniem scaleniowym;
4) na gruntach, na których starosta zarządził przeprowadzenie modernizacji ewidencji gruntów i budynków albo okresowej weryfikacji danych ewidencyjnych - w przypadku zmiany użytków gruntowych na gruntach podlegających klasyfikacji;
5) po wystąpieniu klęski żywiołowej powodującej zmiany środowiska glebowego;
6) po zalesieniu gruntów na podstawie przepisów o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej lub na podstawie przepisów o wspieraniu obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich.
Stosownie do § 5 ust. 2 rozporządzenia czynności kwalifikacyjne w ramach gleboznawczej klasyfikacji gruntów przeprowadza osoba upoważniona przez starostę, zwana dalej klasyfikatorem. W myśl art. 84 § 1 K.p.a. operat techniczny klasyfikatora jest opinią biegłego.
Z przytoczonych przepisów wynika zatem, że – co do zasady – obowiązek poniesienia kosztów postępowania przeprowadzonego przez klasyfikatora, wszczętego na wniosek Skarżącego z 28 czerwca 2023r. obciąża Skarżącego, gdyż postepowanie wszczęte zostało na wniosek strony, w sytuacji w której przepis prawa nie wymaga od organu prowadzenia tego postępowania z urzędu. Dodatkowo z treści wniosku wyraźnie wynika, że Skarżący zwrócił się o wszczęcie przedmiotowego postępowania, deklarując pokrycie kosztów tego postępowania tj. odwołując się do możliwości wynikającej z art. 262 §1 i §2 K.p.a. zastosowanie tego przepisu w przedmiotowej sprawie było zatem – co do zasady- prawidłowe.
Należy jednak odróżnić zasadniczą prawidłowość obciążenia Skarżącego kosztami postępowania, od prawidłowości przeniesienia na Skarżącego obowiązku poniesienia kosztów postępowania w konkretnej wysokości, wynikającej z konkretnych okoliczności sprawy.
Skarżący w toku postępowania klasyfikacyjnego kwestionował sposób postępowania organu przy wyborze klasyfikatora, na kanwie zaś zagadnienia ponoszenia kosztów postępowania podważał zarówno wysokość wynagrodzenia przyznanego klasyfikatorowi, które stanowi w istocie całość kosztów postępowania w sprawie, jak również fakt pozostawienia bez rozpatrzenia jego wniosku o powołanie w charakterze biegłego konkretnie wskazanych osób.
Zauważyć należy, że udział klasyfikatora w postępowaniu dotyczącym klasyfikacji gruntów opiera się na upoważnieniu właściwego organu i jest obligatoryjny. Klasyfikator jest zobowiązany do właściwego przeprowadzenia czynności wskazanych w § 5 ust. 1 pkt 1-3 rozporządzenia, w tym sporządzenia projektu ustalenia klasyfikacji. Klasyfikator, jako osoba posiadająca wiadomości szczególne, korzysta z pewnej autonomii. Prowadzącym postępowanie administracyjne jest jednak organ administracji publicznej, który odpowiada za prawidłowość tego postępowania i kieruje nim, ponosząc odpowiedzialność zarówno za sprawność jak i rzetelność całego postępowania. Obowiązkiem organu jest zatem wskazanie do pełnienia obowiązków klasyfikatora takiej osoby, która daje gwarancje pełnienia swojej funkcji w sposób bezstronny oraz zgodny z zasadami sztuki. Z tego względu organ administracji publicznej, przy wyborze osoby klasyfikatora, nie jest ograniczony wskazaniami wynikającymi z wniosku strony postępowania, ale przeciwnie - ma obowiązek zadbać aby upoważniony przez niego klasyfikator dawał rękojmię należytego sprawowania swojej funkcji. W związku z tym podniesiony przez Skarżącego zarzut pominięcia jego wniosku o upoważnienie konkretnego, wymienionego w treści wniosku z imienia i nazwiska, kandydata na klasyfikatora - jest bezzasadny. Niezależnie bowiem od tego że to Skarżący, co do zasady, zobowiązany jest ponieść koszty wszczętego postępowania - nie ma możliwości wiążącego wskazania organowi osoby, jaką organ ten upoważnić powinien do przeprowadzenia wnioskowanej klasyfikacji gruntów. Odmienne praktyki w tym zakresie należy ocenić jako mogące mieć wpływ na rzetelność przeprowadzonego postępowania.
Organ administracji publicznej, będąc nieograniczonym w kwestii wyznaczenia konkretnego klasyfikatora gruntu, ma jednak obowiązek skrupulatnej kontroli kosztów postępowania. Ustalenie wysokości kosztów postępowania klasyfikacyjnego obejmujących wynagrodzenie uprawnionego klasyfikatora za dokonane czynności, stosownie do treści zawartej z nim umowy czy na podstawie przedłożonego przez niego rachunku, nie jest bowiem automatyczne i wymaga weryfikacji oraz oceny przedstawionych przez tego rzeczoznawcę wyników jego prac, przedłożonej dokumentacji klasyfikacyjnej, specyfikacji kosztów oraz rachunku.
Tymczasem z akt przedmiotowego postępowania - mimo że wykonawca przedłożył rachunek na kwotę 9 600 zł. - nie wynika co składa się na wysokość ustalonego wynagrodzenia klasyfikatora za wykonaną usługę. Brak jest w tych dokumentach zestawienia podejmowanych czynności i zakresu prac dla poszczególnych działek objętych wnioskiem. Nie ma też wskazania poniesionych przez rzeczoznawcę kosztów poszczególnych działań, wyjaśnienia podstaw i zasad ustalenia wynagrodzenia klasyfikatora za powierzone czynności. Z dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy w żadnym razie nie wynika, w jaki sposób ustalono wynagrodzenie klasyfikatora, czy w oparciu o stawkę ryczałtową za 1 hektar gruntu i powierzchnię badanych nieruchomości, czy też w oparciu o wynagrodzenie godzinowe za 1 godzinę pracy i jaki był jej łączny wymiar.
W realiach kontrolowanej sprawy organ I instancji odstąpił, co prawda, od żądania od Skarżącego zaliczki w wysokości 16,5 tys. zł. wynikającej z wyliczeń opartych na zarządzeniu wewnętrznym - brak podstawy prawnej do wydania którego stwierdzono w wyroku WSA w Rzeszowie z 11 kwietnia 2024r. II SA/Rz 1898/23 - i oparł się na kwocie wynikającej z rachunku przedłożonego przez wykonawcę prac klasyfikacyjnych, a organ odwoławczy zbadał czy kwota wynikająca z przedłożonego rachunku nie jest nadmierna w stosunku do rynkowej wartości analogicznych prac, uzyskując odpowiedź konkurencyjnych wykonawców na zapytanie, co do ceny analogicznych prac klasyfikacyjnych.
Nie sposób jednak oprzeć się wrażeniu, że postępowanie w sprawie zostało przeprowadzone pobieżnie, bez szczegółowej analizy adekwatności zasądzonych kosztów do nakładu pracy klasyfikatora i poniesionych przez niego kosztów własnych, a także bez odniesienia do podnoszonych przez Skarżącego argumentów, w kwestii dostępnych na rynku tańszych ofert usług tego samego typu. W sprawie, w której głównym przedmiotem sporu jest wysokość poniesionych przez stronę kosztów postępowania analiza taka ma szczególne znaczenie. Zgodnie z przyjętą linią orzeczniczą sądów administracyjnych organ ma bowiem obowiązek rzetelnie kontrolować wysokość kosztów postępowania (por. wyrok WSA w Warszawie z 23 lutego 2024r. VII SA/Wa 2082/23; wyrok z 7 stycznia 2025r. I OSK 2387/21; wyrok WSA w Poznaniu z 10 października 2024r. IV SA/Po 559/24) a sam fakt przedłożenia przez biegłego faktury czy rachunku dokumentujących kwotę za wykonane w postępowaniu usługi, nie zwalnia organu administracji ustalającego koszty postępowania od obowiązku zawarcia w wydanym postanowieniu rozważań i ocen co do sposobu ustalenia tej kwoty organ administracji publicznej nie może bowiem bezkrytycznie przyjmować rachunków czy faktur wystawionych przez biegłych lecz jest zobligowany do ich sprawdzenia z uwzględnieniem wydatków niezbędnych do wykonania zleconej pracy czemu winien dać wyraz w uzasadnieniu postanowienia w przedmiocie kosztów postępowania ( wyr. NSA z 7 stycznia 2025r. I OSK 2389/21).
Odnosząc się do zarzutów skargi, w kwestii bezzasadnego oparcia wyliczenia kosztów na wewnętrznym zarządzeniu Starosty - którego wydanie z naruszeniem prawa zostało stwierdzone wyrokiem tut. sądu z 11 kwietnia 2024 r. II SA/Rz 1898/23 - co zdaniem Skarżącego uprawnia go do żądania zwrotu zaliczki uiszczonej na poczet kosztów postępowania, Sąd stwierdza że obowiązek uiszczenia kosztów postępowania w sprawie wynika zasadniczo z art. 262 K.p.a., szczegółowe zaś jego wyliczenie z rachunku przedstawionego przez biegłego. Samo zatem stwierdzenie mocą wyżej wymienionego wyroku braku podstawy prawnej do wydania wewnętrznego zarządzenia Starosty nie powoduje skutku w postaci automatycznego przerzucenia kosztów tego postępowania na organ administracyjny. Mimo bowiem stwierdzenia, mocą wspomnianego wyżej wyroku, że organ administracji publicznej nie miał podstawy prawnej do określenia w drodze zarządzenia, kwalifikacji, jakie posiadać powinien klasyfikator gleboznawczy gruntu oraz zasad wyliczania jego wynagrodzenia, organ ten miał prawo do upoważnienia klasyfikatora gruntu do wykonania zleconych mu w przedmiotowym postępowaniu prac oraz do wyliczenia przysługującego mu wynagrodzenia. Jedynie pobieżność dokonanej kontroli i automatycznie przyjęcie przedstawionego rachunku za koszty należne, budzi wątpliwości Sądu.
Zarzuty skargi, w kwestii naruszenia zasad wyłączania od rozpoznawania sprawy pracowników organu, Sąd uznał za bezzasadne. Z akt sprawy nie wynikają bowiem okoliczności uzasadniające takie wyłączenie.
Reasumując, organ nie jest związany formułowanymi przez stronę propozycjami, co do powołania konkretnych biegłych, jednakże powinien szczegółowo zbadać, wyjaśnić i uzasadnić wysokość kosztów, którymi obciąża stronę postępowania, a nie poprzestawać na automatycznym akceptowaniu przedkładanych przez biegłych rachunków.
Organy, ustalając koszty postępowania i zobowiązując strony do ich uiszczenia, zobligowane są do weryfikacji ustalonych kosztów wynagrodzenia klasyfikatora, np. poprzez wyjaśnienie, jakie czynności składały się na zakres przeprowadzonych prac, jakie wydatki w związku tymi czynnościami poniósł rzeczoznawca, jaki był czas niezbędny do przeprowadzenia prac terenowych i sporządzenia koniecznej dokumentacji, jaką stawkę przyjął klasyfikator za podstawę wynagrodzenia i czy wartość ta znajduje odzwierciedlenie w rzeczywistych cenach tego typu usług. Organy w niniejszej sprawie nie wywiązały się z tych powinności, nade wszystko zaś z uzasadnień postanowień wydanych w tej sprawie nie wynika, by organy oceniły, czy wysokość ustalonych kosztów odpowiada rzeczywistym kosztom za czynności tego rodzaju na danym terenie. Samo bowiem odniesienie się do lakonicznej kalkulacji kosztów konkurencyjnego wykonawcy nie czyni za dość wymogowi skrupulatnego kontrolowania kosztów postępowania przerzucanych na wnioskodawcę.
W sprawie doszło zatem do naruszenia przepisów art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a., które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ powinien zweryfikować koszty postępowania w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów określone przez klasyfikatora, poprzez wezwanie rzeczoznawcy do wyjaśnienia, co się składa na tę kwotę, a następnie poprzez dokonanie własnej oceny, czy koszty te odpowiadały nakładowi pracy klasyfikatora i czy mogą być one zaakceptowane na tle ówczesnych cen rynkowych usług tego samego rodzaju. Ocena ta powinna znaleźć się w prawidłowo sporządzonym uzasadnieniu ponownie wydanego orzeczenia.
Mając to na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie.
O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 P.p.s.a. obejmując obowiązkiem zwrotu kosztów postępowania sądowego uiszczony przez Skarżącego wpis od skargi.