Pełny tekst orzeczenia II SA/Rz 1278/18

II SA/Rz 1278/18 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2019-02-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-11-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Elżbieta Mazur-Selwa /przewodniczący/
Ewa Partyka /sprawozdawca/
Magdalena Józefczyk
Symbol z opisem
6133 Informacja o środowisku
Hasła tematyczne
Ochrona środowiska
Sygn. powiązane
III OSK 1528/21 - Wyrok NSA z 2022-10-21
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Dz.U. 2017 poz 1257
art. 6, art. 7, art. 9, art. 77, art. 138
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2017 poz 1405
art. 64 ust. 1 pkt 1 i 4, art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b, art. 85 ust. 2 pkt 2, art. 62a
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.
Dz.U. 2017 poz 1566
art. 545 ust. 1 i 1b
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur - Selwa Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk WSA Ewa Partyka /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2019 r. sprawy ze skargi G. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2018 r. nr [...] w przedmiocie możliwości realizacji przedsięwzięcia oraz braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko -skargę oddala-
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi G.R. (dalej: skarżąca) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] (dalej jako: SKO lub Kolegium) z dnia [...] września 2018 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] orzekającą o możliwości realizacji przedsięwzięcia oraz o braku potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania tego przedsięwzięcia na środowisko.
Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia 4 kwietnia 2017r., wspólnicy spółki cywilnej [...] s.c. K.O., K.W., zwrócili się do Wójta Gminy [...] o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, polegającego na: "Wydobywaniu żwirów z piaskiem ze złoża [...] na działkach o nr ewid. 1996 i 1997 w miejscowości [...]".
Po wszczęciu postępowania w sprawie, organ I instancji trzykrotnie wydawał decyzje w przedmiocie możliwości realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia. Pierwsza decyzja zapadła w dniu [...] lipca 2017 r. i została uchylona decyzją SKO w [...] z dnia [...] września 2017 r. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, w dniu [...] stycznia 2018 r., Wójt wydał kolejną decyzję dotyczącą możliwości realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia. Ta z kolei została uchylona decyzją Kolegium z dnia [...] marca 2018 r.
Wójt Gminy [...] kolejną decyzją z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...], działając na podstawie art. 104 i 127a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r., poz. 1257 z późn. zm. – dalej: K.p.a.) oraz na podstawie art. 71, art. 75 ust. 1 pkt. 4, art. 84, art. 85 ust 2 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1405 z późn. zm. – zwana dalej: "ustawą"), przy uwzględnieniu opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...], orzekł o możliwości realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia oraz stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, po spełnieniu następujących warunków: wykonaniu ekranu akustycznego pochłaniającego wzdłuż granicy działki inwestycyjnej od strony zachodniej (najbliższej zabudowy mieszkalnej) o wysokości ok. 3,30 m i długości ok. 50,0 m; wydobywanie kruszywa odbywać się będzie jedynie w porze dziennej tj. w godzinach od 6:00 do 22:00; humus (warstwa 20 cm) i nadkład zalegający nad złożem będą gromadzone na tymczasowych wewnętrznych hałdach, zlokalizowanych w granicach własności inwestora, poza terenem bezpośredniego zagrożenia powodziowego; realizacja przedsięwzięcia nie może wiązać się z jakąkolwiek ingerencją w priorytetowe siedlisko przyrodnicze łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe 91E0 (Salicetum albae, Populetum albae, Alnenion glutinoso-incanae, olsy źródliskowe); w odległości min. 86 m od w/w siedliska przyrodniczego nie będą prowadzone jakiekolwiek prace związane z realizacją przedsięwzięcia, w tym poruszanie się ciężkiego sprzętu; prace związane ze zdejmowaniem nadkładu wykonywane będą poza okresem 1 marca - 15 października; powstały w wyniku wydobycia kruszywa zbiornik poeksploatacyjny nie będzie grodzony, zostanie wyłączony z funkcji rekreacyjnej oraz rolniczej związanej z hodowlą ryb, pełnił będzie wyłącznie funkcje przyrodnicze.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w tym Karta informacyjna przedsięwzięcia (dalej tez w skrócie Karta informacyjna) wraz z uzupełnieniami I i II oraz Analiza akustyczna do Karty informacyjnej przedsięwzięcia, przedstawiają w sposób dostateczny zagadnienia istotne z punktu widzenia ochrony środowiska, pozwalające ocenić skalę możliwych oddziaływań planowanego zamierzenia na środowisko. Z ustaleń organu wynika, że przedmiotowe przedsięwzięcie będzie polegało na wydobywaniu żwirów z piaskiem, metodą odkrywkową, ze złoża [...], z powierzchni 0,4769 ha, zlokalizowanego w miejscowości [...], gmina [...], powiat [...] – na działkach o nr ewid. 1996 i 1997 o łącznej powierzchni około 2,10 ha. Ilość udokumentowanych zasobów złoża wynosi 10 660,2 m3 (18 751,3 Mg), a planowane roczne wydobycie wynosić będzie maksymalnie do 10 000 m3. Organ wskazał, że zakres oddziaływania planowanego przedsięwzięcia nie będzie wykraczał poza granice działek inwestora. Opisując szczegółowo położenie planowanego przedsięwzięcia względem cieków, zbiorników wodnych i innych eksploatowanych złóż żwiru, oraz zlokalizowanie przedsięwzięcia w obrębie Jednolitych Części Wód Powierzchniowych [...] Wójt stwierdził, że nie zidentyfikowano czynników oddziaływania na jednolite części wód w związku z realizacją działań objętych projektem. Wskazał, że planowane przedsięwzięcie zlokalizowane jest w obszarze Głównego Zbiornika Wód Podziemnych Nr 433 Dolina rzeki [...], poza strefami ochronnymi ujęć wody oraz poza terenami szczególnego zagrożenia powodzią. Organ ocenił, że planowana eksploatacja nie wpłynie na zaburzenie przepływu wód na obszarze zlewni oraz, że zapewnione zostaną prawidłowe rozwiązania w zakresie gospodarki wodno-ściekowej. Zgodnie z przedstawioną analizą akustyczną również emisja hałasu pochodząca od źródeł związanych z funkcjonowaniem przedsięwzięcia, po zastosowaniu ekranowania, nie przekroczy wartości dopuszczalnych hałasu. Zdaniem organu z uwagi na niewielką skalę przedsięwzięcia i jego lokalizację, nie będzie ono miało wpływu na warunki klimatyczne regionu. Wziąwszy pod uwagę rodzaj, skalę, usytuowanie przedsięwzięcia, typ generowanych oddziaływań na środowisko przyrodnicze oraz środki minimalizujące, organ uznał, że nie zachodzi konieczność przeprowadzania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przyrodnicze, w tym obszary Natura 2000. Przedmiotowe przedsięwzięcie, zdaniem organu, nie będzie powodować oddziaływań o charakterze transgranicznym ze względu na jego charakter, oraz z uwagi na przyjęte rozwiązania techniczno-technologiczne na etapie jego realizacji i eksploatacji oraz lokalizację przedsięwzięcia, nie będzie generować oddziaływań mogących mieć znaczący wpływ na klimat. Również wskazane warunki realizacji przedsięwzięcia, jak też zamieszczone w przedłożonej dokumentacji deklaracje inwestora odnośnie sposobu realizacji przedsięwzięcia oraz sposobu zagospodarowania wyrobiska poeksploatacyjnego, w ocenie organu, w sposób wystarczający minimalizują wpływ przedsięwzięcia na środowisko przyrodnicze, w tym na obszar mający znaczenie dla Wspólnoty [...] z Dopływami [...] (dalej: OZW [...] z Dopływami).
Jeszcze przed wydaniem w/w decyzji, w dniu [...] czerwca 2018 r. Wójt Gminy [...] wydał postanowienie znak: [...] stwierdzające brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko.
Odwołania od opisanej wyżej decyzji z dnia [...] lipca 2018 r. wnieśli A.R., G.R. oraz M.B. G.R. i M.B. w złożonych odwołaniach zaskarżyły ponadto postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2018 r. stwierdzające brak potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko.
Decyzją z dnia [...] września 2018 r.nr [...], SKO w [...], działając na podstawie art. 17 pkt 1, art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 72 ust. 1 pkt 4, art. 75 ust. 1 pkt 4 oraz art. 84 i art. 85 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy w zw. z art. 545 ust. 1b ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2017 r., poz. 1566 z późn. zm. – dalej: u.P.w.) utrzymało zaskarżone rozstrzygnięcie w mocy. Zdaniem Kolegium organ I instancji zasadnie uznał, że przedmiotową sprawę należało rozpatrywać na podstawie przepisów ustawy w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2018 r. (tj. bez pozyskiwania opinii organu właściwego do wydania oceny wodnoprawnej), z uwagi na kolejną zmianę przepisów art. 545 u.P.w., która weszła w życie z dniem 26 kwietnia 2018 r.
Na wstępie organ wyjaśnił, że planowane przedsięwzięcie, zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 40 lit. a) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r. poz. 71 – dalej zwanego: "Rozporządzeniem"), zaliczone zostało do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Wobec powyższego swoje stanowisko w tym zakresie, zgodnie z art. 64 ust. 1 pkt 1 ustawy, wyraził organ opiniujący (Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...]), a następnie Wójt Gminy [...] odnosząc się do tej opinii dokonał własnej oceny w zakresie braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, wydając w dniu 27 czerwca 2018 r. postanowienie, w którym w sposób wyczerpujący uzasadnił swoje stanowisko, uwzględniając dane zawarte w karcie informacyjnej przedsięwzięcia oraz dokonując oceny w kontekście uwarunkowań, o których mowa w art. 63 ust. 1 ustawy. Zdaniem Kolegium brak było podstaw do zakwestionowania powyższego stanowiska organu, które wbrew twierdzeniom odwołujących się, oparte zostało na pozyskanej opinii organu właściwego - Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...], który ocenił, że rodzaj i (niewielka) skala przedsięwzięcia nie wskazują na konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, o ile będą spełnione pewne (wskazane) warunki.
Zdaniem SKO w przedmiotowej sprawie nie zachodzą również podstawy do zakwestionowania samej decyzji. W ocenie organu odwoławczego decyzja ta jest spójna z postanowieniem Wójta Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2018 r., gdyż organ w sposób szczegółowy odniósł się do uwarunkowań z art. 63 ust. 1 ustawy. Zdaniem Kolegium, organ I instancji dokonał wyczerpującej charakterystyki inwestycji wskazując, jakiego rodzaju działania mają być podjęte z uwzględnieniem istotnych w sprawie warunków określonych w art. 63 ust. 1 ustawy, a szczegółowy zakres planowanych do wykonania działań opisany został w warunkach wymienionych w sentencji zaskarżonej decyzji, które wraz z ustaleniami wynikającymi z zapisów Karty informacyjnej przedsięwzięcia prowadzą do stwierdzenia, że planowane przedsięwzięcie nie zagraża środowisku.
Odnosząc się do zarzutów podnoszonych w odwołaniach, Kolegium podkreśliło, że w sprawie nie zachodziła obligatoryjna podstawa do przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, natomiast odstąpienie od przeprowadzenia tej oceny nie może być utożsamiane z brakiem zbadania jego wpływu na środowisko. Ocena taka została bowiem w sprawie przeprowadzona i wynika z niej, że przedsięwzięcie nie będzie negatywnie oddziaływać na środowisko. Niesłuszny jest również zarzut, że decyzja wydana została bez uzyskania opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, gdyż opinia taka została w sprawie wydana pismem z dnia [...] grudnia 2017 r. znak: [...]. Zdaniem Kolegium ocena przedmiotowego przedsięwzięcia, pozwala na stwierdzenie, że nie wpłynie ono negatywnie na środowisko. Wbrew twierdzeniom odwołujących się, sprawa została dogłębnie przeanalizowana w oparciu o kompletny materiał dowodowy. Organ wyjaśnił również, że podstawowym dowodem w sprawie jest Karta informacyjna przedsięwzięcia, natomiast z braku dowodów przeciwnych w tym względzie, ogólnie sformułowane uwagi, wątpliwości czy obawy odwołujących się odnośnie przedsięwzięcia i jego oddziaływania na środowisko nie mogą skutecznie podważać zasadności stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Odnosząc się do pozostałych zarzutów, w szczególności kwestii użytkowania dróg dojazdowych, Kolegium wskazało, że zasięg oddziaływania planowanego przedsięwzięcia zawarty jest w obrębie 2 działek, tj. działki nr 1996 i 1997, będących własnością inwestora, stąd też wywóz sprzętem ciężkim pozyskanego materiału, odbywać się będzie poza obszar oddziaływania przedsięwzięcia, ogólnodostępnymi drogami publicznymi. Sama zaś ocena, czy drogi te dostosowane są do takiego transportu, oraz czy przebiegać będzie on zgodnie z zasadami i przepisami normującymi kwestie ruchu drogowego, nie były objęte procedurą postępowania administracyjnego.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie złożyła G.R., wnosząc o uchylenie tej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi II instancji oraz o zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie:
1) art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w zw. z art. 6, art. 7, art. 8 oraz art. 11 K.p.a., poprzez bezzasadne utrzymanie w mocy decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] w sprawie możliwości realizacji przedsięwzięcia oraz postanowienia Wójta Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2018 r., nr [...], stwierdzającego brak potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, pomimo wydania ich w wyniku postępowania prowadzonego z naruszeniem przez organ I instancji:
a) przepisu art. 64 ust. 1 pkt 1 ustawy w zw. z art. 63 ust. 2 ustawy poprzez wydanie postanowienia z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] stwierdzającego brak potrzeby przeprowadzania oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia, a w konsekwencji decyzji z dnia [...] lipca 2018 r. w sprawie możliwości realizacji tego przedsięwzięcia bez uzyskania opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, co do potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko;
b) przepisu art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy w zw. z art. 6, 7, 9, 77 K.p.a. poprzez zaniechanie dokonania oceny powiązań zamierzonego przedsięwzięcia z innymi realizowanymi już przedsięwzięciami polegającymi na eksploatowaniu złoża żwirów z piaskiem [...] znajdującym się w odległości 155 m od granicy przedsięwzięcia [...];
c) przepisu art. 63 ust. 1 ustawy, poprzez jego niezastosowanie i brak przeprowadzenia analizy przewidzianych w powyższych przepisach kryteriów, czego skutkiem było bezzasadne odstąpienie od przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a także naruszenie art. 85 ust. 2 pkt 2 ustawy poprzez brak umieszczenia w uzasadnieniu decyzji informacji o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1, uwzględnionych przy stwierdzaniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko;
d) przepisu § 3 ust. 1 pkt 40 lit. a Rozporządzenia poprzez uznanie, że przedmiotowe przedsięwzięcie nie zalicza się do grupy przedsięwzięć, dla których przeprowadzenie procedury oceny oddziaływania na środowisko może być wymagane, na podstawie art. 63 ust. 1 w zw. z art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy;
e) przepisu art. 62a ustawy w zw. 7 K.p.a. poprzez bezkrytyczne oparcie się przez organ na przedłożonych przez inwestora w postępowaniu danych, w tym zawartych w Karcie informacyjnej przedsięwzięcia bez ich weryfikacji;
f) przepisu art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. d ustawy poprzez wydanie decyzji stwierdzającej możliwość realizacji przedsięwzięcia pomimo stwierdzenia, że najbliższa zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna zlokalizowana jest jedynie w odległości ok. 23 m na zachód od granicy złoża oraz ustaleniu, że "W związku z realizacją przedsięwzięcia będzie miała miejsce emisja hałasu oraz zanieczyszczeń do powietrza związana z pracą urządzeń wydobywczych (okresowo pracować będzie koparka i spycharka, samochody ciężarowe). Przy planowanym wydobyciu, ilość kursów wywożonych kopalinę wyniesie 15-16 pojazdów na dobę",
- w sytuacji gdy prawidłowe było uchylenie przedmiotowej decyzji oraz postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji na podstawie art. 138 § 2 K.p.a., co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia przez organ II instancji podstawowych zasad prawa administracyjnego;
2) art. 138 § 2 K.p.a. w zw. art. 136 § 1 K.p.a. poprzez nieuchylenie decyzji organu I instancji, a także postanowienia tego organu z dnia [...] czerwca 2018 r., nr [...], stwierdzającego brak potrzeby przeprowadzania oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz nieprzekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, w sytuacji gdy decyzja ta wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, a dla podjęcia rozstrzygnięcia zaszła konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie przekraczającym kompetencje organu odwoławczego.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje;
Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 – określanej dalej jako P.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W myśl art. 145 P.p.s.a., sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności
z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, albo zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach.
W ramach kontroli legalności sąd stosuje przewidziane prawem środki
w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.).
Po rozpoznaniu sprawy w powyższych aspektach Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie jest zasadna. Sąd nie dopatrzył się bowiem przedstawionych wyżej podstaw do wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie była decyzja SKO w przedmiocie możliwości realizacji przedsięwzięcia pod nazwą "wydobywanie żwirów z piaskiem ze złoża [...] na działkach nr ewid. 1996 i 1997 w miejscowości [...]" i stwierdzająca brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. SKO po rozpatrzeniu sprawy na skutek odwołań G.R., A.R. i M.B. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy [...], który w decyzji z dnia [...] lipca 2018 r. orzekł o możliwości realizacji w/w inwestycji i stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przy spełnieniu warunków wskazanych we wcześniejszej części niniejszego uzasadnienia.
Wbrew zarzutom skargi postanowienie Wójta z dnia [...] czerwca 2018 r. stwierdzające brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko zostało wydane po uzyskaniu opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (RDOŚ). Taka opinia z dnia [...] grudnia 2017 r., nr [...] znajduje się w aktach sprawy organu I instancji na k. 291 – 295. Od daty wydania w/w opinii nic się przecież nie zmieniło w stanie faktycznym sprawy. Nie zmieniły się żadne parametry i podane w Karcie informacyjnej oraz jej uzupełnieniach dane odnoszące się do planowanego przedsięwzięcia. Opinia RDOŚ z dnia [...] grudnia 2017 r. w żaden sposób się więc nie zdezaktualizowała. Przedstawiona zaś w uzasadnieniu skargi koncepcja związana z pierwszym zarzutem, rzekomo poparta stanowiskiem doktryny nie znalazła akceptacji Sądu. Przede wszystkim cytowany tam fragment komentarza do art. 138 K.p.a. autorstwa A. Wróbla został wyrwany z kontekstu. Pochodzi on – jak wynika z treści tego komentarza (12) – z uzasadnienia wyroku NSA z dnia 9 maja 2017 r., II OSK 2219/15 – (LEX nr 2315542) i brzmi następująco: "Decyzja organu odwoławczego wydana w oparciu o art. 138 § 2 K.p.a. nie kształtuje stosunku materialnoprawnego, ale stanowi wręcz przeszkodę do jego ostatecznego ukształtowania. Następstwem wydania decyzji kasacyjnej jest powrót sprawy na drogę postępowania przed organem I instancji. Ponowne postępowanie, jakie się będzie przed nim toczyć, nie jest jednak dalszym ciągiem ani "przedłużeniem postępowania" odwoławczego. Sprawa wraca do poprzedniego stanu i postępowanie przed organem I instancji toczy się od początku. Na nowo zostaje ustalony stan sprawy, zarówno faktyczny, jak i prawny. Z tego też powodu oceny wyrażone w decyzji organu II instancji uchylającej decyzję i kierującej sprawę do ponownego rozpoznania nie wiążą organu II instancji w omawianym aspekcie".
Z powyższego absolutnie nie wynika, że zarówno wszelkie dowody przeprowadzone w dotychczasowym postępowaniu, uzgodnienia czy opinie, niezależnie od okoliczności, po decyzji kasacyjnej organu II instancji należy przeprowadzić ponownie. Z żadnego przepisu procedury administracyjnej nie wynika aby istniał taki wymóg w każdej sprawie po uchyleniu na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. decyzji organu I instancji. To, że po decyzji kasacyjnej "sprawa wraca do poprzedniego stanu i postępowanie przed organem I instancji toczy się od początku" i że "na nowo zostaje ustalony stan sprawy, zarówno faktyczny, jak i prawny" nie oznacza przecież, że organ I instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy nie może wykorzystać zgromadzonych już uprzednio dowodów, uzgodnień i opinii. Oznacza natomiast, że dowody te musi ponownie ocenić a po tej ocenie i w jej wyniku ustalić stan faktyczny sprawy. Jeśli materiał dowodowy nie wymagał uzupełnienia i nic się w tym ponownie ustalonym stanie faktycznym nie zmieniło, to w ocenie Sądu nie było ani potrzeby, ani racjonalnego uzasadnienia, żeby po raz kolejny występować do RDOŚ o opinię wymaganą przepisem art. 64 ust. 1 pkt 1 ustawy, skoro taka opinia znajduje się w aktach sprawy i się nie zdezaktualizowała. Po decyzji SKO z dnia [...] marca 2018 r. wnioskodawcy nie zmodyfikowali wniosku, jak wcześniej wskazano – nie zmieniły się parametry inwestycji, żadne dane wynikające z karty informacyjnej przedsięwzięcia (dwukrotnie w toku postępowania uzupełnianej). Prowadzone po decyzji kasacyjnej postępowanie stanowiło kontynuację, dalszy ciąg postępowania wszczętego na wniosek inwestorów. Oczywiście, że to postępowanie przed organem I instancji nie stanowiło "przedłużenia postępowania odwoławczego", ale było to w dalszym ciągu postępowanie administracyjne zainicjowane wnioskiem inwestorów, dotyczące tego samego planowanego przedsięwzięcia.
Przypomnieć należy, że przyczyną uchylenia poprzedniej decyzji Wójta – tj. decyzji z dnia [...] stycznia 2018 r., była wskazywana przez SKO w decyzji z dnia [...] marca 2018 r. zmiana stanu prawnego, która wg organu II instancji wymagała, zgodnie z art. 64 ust. 1 pkt 4 ustawy pozyskania opinii organu Polskich Wód.
W stanie prawnym aktualnym dla decyzji Wójta z dnia [...] lipca 2018 r., zgodnie z art. 545 ust. 1 (a nie ust. 1b – jak wskazuje SKO w uzasadnieniu swej decyzji) ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1566 z późn. zm.), na skutek zmian wprowadzonych ustawą z dnia 28 lutego 2018r. o zmianie ustawy – Prawo wodne (Dz.U. z 2018 r., poz. 710), do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem 1 stycznia 2018 r. dotyczących decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz w sprawach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania albo zmiany decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1, 10, 14 i 18 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, ustawodawca nakazał stosować przepisy obowiązujące przed dniem 1 stycznia 2018 r. Zmiana w tym zakresie weszła w życie w dniu 26 kwietnia 2018 r. Poprzednio (w okresie od 1.01- 24.04.2018 r.) przepis ten nakazywał stosować przepisy w brzmieniu nadanym ustawą Prawo wodne (zob. art. 509 ustawy Prawo wodne i poprzednia wersja art. 545 ust. 1). W dacie orzekania przez organy obydwu instancji art. 545 ust. 1b ustawy Prawo wodne nakazywał z kolei do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz decyzji, przed wydaniem której jest przeprowadzana ponowna ocena oddziaływania na środowisko, o których mowa w ust. 1, nie stosować przepisu art. 428 ustawy Prawo wodne. Ten ostatni przepis dotyczy zastąpienia oceny wodnoprawnej decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach.
Wobec tego, że w stanie faktycznym sprawy po decyzji SKO z dnia [...] marca 2018 r. nie nastąpiły zmiany w tym sensie, że nie zmienił się przedmiot sprawy, tj. przedsięwzięcie, którego dotyczyło postępowanie, nie dopuszczono żadnych nowych dowodów, zdaniem Sądu w tych okolicznościach nie było ani konieczności, ani potrzeby po raz kolejny uzyskania opinii RDOŚ. Tak więc zarzut dotyczący naruszenia art. 64 ust. 1 pkt 1 ustawy nie jest zasadny. Postanowienie z dnia [...] czerwca 2018 r., a następnie decyzję w tych okolicznościach Wójt wydał zgodnie z prawem.
Organy nie naruszyły także art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy w zw. z art. 6, 7, 9 i 77 K.p.a., bo wbrew zarzutom wzięły pod uwagę, że w odległości 155 m od granicy planowanego przedsięwzięcia (działek, na których ma być realizowane) jest eksploatowane złoże żwirów z piaskiem [...]. Informacje w tym zakresie wynikały z Karty informacyjnej przedsięwzięcia. Problematyka ta została opisana w pkt 3.7 pierwotnego opracowania. Informacje i stanowisko w tym przedmiocie były znane także RDOŚ, co jasno wynika z opinii. Powyższego organ ten nie zakwestionował w żaden sposób. Wójt tę kwestię także przeanalizował, czemu dał wyraz w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] czerwca 2018 r. Wskazał w nim, że nie przewiduje się równoczesnej eksploatacji złóż [...] oraz [...]. Szczegółowe omówienie powyższej problematyki zawarte w Karcie informacyjnej nie daje podstaw do zakwestionowania wniosków, z których wynika, że skumulowany wpływ na środowisko w tym także na obszar Natura 2000 dwóch przedsięwzięć związanych z eksploatacją kopaliny nie będzie odczuwalny. Jak się wskazuje, wydobycie będzie rozłożone w czasie a dotychczasowa działalność eksploatacyjna przedsiębiorców będących inwestorami nie daje podstaw do podważania wiarygodności ich deklaracji czy założeń odnośnie planowanego sposobu realizacji przedsięwzięcia.
Wbrew zarzutom skargi, w ocenie Sądu z postanowienia Wójta z dnia [...] czerwca 2018 r. wynika, że została przeprowadzona analiza wszystkich przewidzianych w art. 63 ust. 1 ustawy kryteriów niezbędnych w kontekście konkretnego przedsięwzięcia. Zarzuty skargi skierowane zaś do opinii RDOŚ są na tyle ogólnikowe, że nawet trudno się do nich odnieść. Jeśli weryfikacja danych przedstawionych przez inwestorów nie byłaby możliwa albo wymagałaby uzupełnienia podanych informacji, ewentualnie dane te czy informacje byłyby z jakichś powodów niewiarygodne lub wątpliwe, to – podobnie jak to miało miejsce na wcześniejszych etapach postępowania RDOŚ zażądałby ich uzupełnienia. Oczywiste jest, że na tym etapie, zanim inwestorzy nie przystąpią do realizacji inwestycji można się opierać na ich deklaracjach, oprócz oczywiście danych, w których posiadaniu są organy z urzędu. Kwestia zaś czy inwestycja będzie realizowana zgodnie z tymi deklaracjami wykracza poza ramy kontrolowanego postępowania. Na tym etapie, zanim się nie rozpocznie realizacji przedsięwzięcia nie można przecież skontrolować jak ono jest realizowane, skoro dopiero będzie realizowane.
Wbrew zarzutom skargi w decyzji Wójta zawarte zostały także informacje o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1 ustawy, uwzględnionych przy stwierdzaniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, zgodnie z art. 85 ust. 2 pkt 2 ustawy.
Z decyzji i akt sprawy, w tym z dokumentacji zawartej w Karcie informacyjnej wynika, że planowane przedsięwzięcie będzie realizowane poza terenami szczególnego zagrożenia powodziowego. Organy ustaliły powyższe analizując aktualne mapy zagrożenia powodziowego. Wydobycie kruszywa będzie przeprowadzone tylko na stosunkowo niewielkiej części działek 1996 i 1997 a nie z całego ich terenu. Organy przeprowadziły także analizę zebranego w sprawie materiału w aspekcie istnienia możliwości zanieczyszczenia wód w ujęciach podziemnych znajdujących się w zasięgu oddziaływania inwestycji. Z decyzji i akt sprawy wynika, że planowane przedsięwzięcie zlokalizowane jest w obszarze Głównego Zbiornika Wód Podziemnych Nr 433 Dolina [...], poza strefami ochronnymi ujęć wody. Najbliższe ujęcie wód podziemnych znajduje się w odległości ponad 1 km w kierunku na północ od terenu planowanego przedsięwzięcia. Przy zachowaniu zwykłych środków ostrożności nie ma więc możliwości zanieczyszczenia wód w ujęciach podziemnych w zasięgu oddziaływania inwestycji.
Z decyzji wynika także, że z uwagi na rozłożenie w czasie eksploatacji złoża i technologię eksploatacji nie przewidujących poboru wody w celu jej uszlachetniania przedsięwzięcie nie powinno wpływać na zmianę bilansu wód zasilających dolinę [...] oraz zmniejszenie napływu wód gruntowych na tereny sąsiadujące z rzeką.
W celu wykluczenia i minimalizacji ewentualnych negatywnych oddziaływań na środowisko wodne eksploatacja kruszywa ma być prowadzona bez odwadniania wyrobiska eksploatacyjnego. Według Karty informacyjnej zwierciadło wody w rejonie eksploatacji podlega sezonowym wahaniom, w zależności od opadów atmosferycznych i stanu wód w zlewni [...]. Przyjęte w hydrologii naturalne wahania poziomów wodonośnych o charakterze powierzchniowym wynoszą +/- 0,4 m, więc potencjalny wpływ przedsięwzięcia, jako że eksploatacja kruszywa ma się odbywać "spod wody", będzie się mieścił w granicach naturalnych wahań lustra wody podziemnej. W decyzjach (zwłaszcza organu I instancji) zostało dokładnie opisane jakie środki ostrożności i zabezpieczenia powinny być zachowane, aby wykluczyć możliwość zanieczyszczenia środowiska wodnego podczas eksploatacji kruszywa.
Jak wcześniej wskazano, jeśli Karta informacyjna została sporządzona zgodnie z przepisami prawa, a informacje w niej podane nie nasuwają wątpliwości, nie są sprzeczne z danymi posiadanymi przez organ, źródłami powszechnie dostępnymi (np. aktualne mapy zagrożenia powodziowego), to organ nie ma podstaw do zakwestionowania podanych w niej informacji. Skarżąca zaś jedynie polemizuje z w/w danymi nie przedstawiając jednak żadnych dowodów, które by je podważały.
Wbrew zarzutom skargi z decyzji jasno wynika, że planowane przedsięwzięcie zostało prawidłowo zakwalifikowane jako mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 40 lit. a) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listoapda 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Taka kwalifikacja nie oznacza jednak automatycznie obligatoryjnego przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Argumentacja w tym zakresie przedstawiona przez organy jest przekonująca i zasadna. Według Sądu organy prawidłowo oceniły skutki oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w aspekcie braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowej inwestycji. Oceny takiej nie można odrywać od nakazu indywidualizacji sprawy, od realiów konkretnego przypadku. Nie można także przyjmować, że w odniesieniu do każdego przedsięwzięcia w sposób absolutnie precyzyjny z góry uda się określić, czy istnieje możliwość np. powstania poważnej awarii, czy też zagrożenie zanieczyszczenia środowiska gruntowo –wodnego w związku z realizacją przedsięwzięcia. Należy wziąć pod uwagę, że materialnoprawne przesłanki, na podstawie których organ podejmuje rozstrzygnięcie co do nałożenia lub nie nakładania obowiązku przeprowadzenia pełnej oceny oddziaływania na środowisko, w części odnosi się do kryteriów nie poddających się jednoznacznemu kwantyfikowaniu (np. "prawdopodobieństwa oddziaływania"). Tym samym nie sposób dokonywać oceny prawidłowości zaskarżonych decyzji bez odniesienia ich do realiów konkretnego przedsięwzięcia. Takie odniesienie zostało przeprowadzone w decyzjach organów obu instancji. Organ I instancji dwukrotnie zażądał uzupełnienia karty informacyjnej o brakujące informacje, które pozwoliły w prawidłowy sposób dokonać analizy przedmiotowej inwestycji pod kątem oddziaływania na środowisko. Tej analizie nie można zarzucić dowolności.
Organy nie były związane opinią RDOŚ, ale w ocenie Sądu zasadnie wzięły pod uwagę jej treść. W postanowieniu i decyzji organu I instancji przedstawiona została ocena, która jest przekonująca. Okoliczności te a także treść uzasadnienia decyzji SKO świadczą o tym, że stanowisko, o którym mowa w art. 85 ust. 2 pkt 2 ustawy jest zasadne. Prawidłowo ustalony stan faktyczny i analiza w aspekcie ustawowych kryteriów w okolicznościach sprawy uzasadniały stanowisko, że nie ma potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W świetle art. 63 ust. 3 ustawy nie było zaś w tym konkretnym przypadku obowiązku przeprowadzenia takiej oceny.
Także zarzut naruszenia art. 62a ustawy w związku z art. 7 K.p.a. jest bezzasadny z uwagi na to, że uzupełniona w toku postępowania karta informacyjna przedsięwzięcia mogła stanowić wiarygodne źródło informacji. Sąd nie dopatrzył się w niej braków, które uzasadniałyby konieczność uzupełnienia jej lub materiału dowodowego potrzebnego dla rozstrzygnięcia sprawy.
W aktach znajduje się analiza akustyczna, w której zbadano wpływ poziomu hałasu na tereny sąsiednie. W decyzji zostały uwzględnione jej wyniki, w tym konieczność wykonania ekranu akustycznego znacznych rozmiarów, który ma chronić przed nadmiernym hałasem właśnie najbliższy teren mieszkalny znajdujący się po drugiej stronie drogi.
Wskazywana ilość 15 – 16 kursów na dobę pojazdów, które mają wywozić kopalinę realnie oznacza średnio 2 kursy w ciągu godziny przy 8 godzinnym dniu pracy. W razie dłuższej pracy ta ilość byłaby jeszcze mniejsza. Załadunek tych pojazdów i praca koparki, czy spychacza z uwagi na obowiązek wykonania w/w ekranu akustycznego nie będą na zamieszkałym terenie powodować przekroczenia dopuszczalnych norm hałasu.
Według Sądu nie było konieczności uzupełnienia zebranego materiału dowodowego, a tym samym nie został naruszony przepis art. 138 § 2 K.p.a.
Wbrew zarzutom skargi organy wzięły pod uwagę, że teren planowanego przedsięwzięcia znajduje się w sąsiedztwie obszaru chronionego Natura 2000 – OZW [...] z Dopływami. Przedsięwzięcie nie będzie realizowane na całym terenie działek 1996 i 1997, lecz w odległości 86 m od chronionego siedliska przyrodniczego i zastrzeżono iż w mniejszej niż powyższa odległości nie mogą być prowadzone żadne roboty, w tym także nie może się tam poruszać sprzęt ciężki. W ramach obszaru priorytetowe siedlisko przyrodnicze łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe 91EO chroniona jest wymieniona roślinność, a nie ptaki czy zwierzęta. Z akt sprawy wynika, że przez teren planowanego przedsięwzięcia ani w pobliżu nie przebiegają trasy migracyjne fauny, nie występują miejsca lęgowe ptaków poddanych ochronie gatunkowej, ani nie ma wyznaczonych stref ochronnych gniazdowania gatunków chronionych.
RDOŚ przeprowadził analizę we własnym zakresie i nie znalazł podstaw do zakwestionowania informacji podanych przez inwestorów, ani zagrożenia dla środowiska, w tym dla obszaru Natura 2000 przez realizację przedsięwzięcia przy zachowaniu określonych środków ostrożności i ochrony.
Najbliższe ujęcie wód podziemnych znajduje się w odległości 1047 m od terenu planowanego przedsięwzięcia.
Wskazywane w skardze i w odwołaniu rzekome nieścisłości w karcie informacyjnej nie istnieją. Podana na str. 45 (oznaczenie drukiem) odległość zwartej zabudowy dotyczy odległości od drogi technologicznej i gminnej, po której będzie odbywał się transport kopaliny, zaś na str. 42 – to odległość podana od granicy terenu inwestycji.
Rozbieżność zaś dotycząca kwalifikacji czy nazewnictwa drogi, którą ma się odbywać transport jest uchybieniem, ale w aspekcie przepisów ustawy nie miało ono wpływu na wynik sprawy.
Także zdaniem Sądu nie ma znaczenia, że nie wpisano, że "każdy z zakładowych samochodów opuszczających wyrobisko górnicze [...] poddany będzie ważeniu" jako warunku realizacji inwestycji, bo każdy pojazd ciężarowy korzystający z dróg określonej kategorii musi spełniać określone przepisami normy wagowe, których przekroczenie wiąże się z odpowiedzialnością administracyjną – karami pieniężnymi. Kwestie wynikające z powszechnie obowiązujących przepisów prawa powinny być przestrzegane przez każdego użytkownika dróg i wykraczają poza ramy kontrolowanego postępowania. Istotne zresztą nie jest samo ważenie pojazdu, lecz to, aby jego waga nie przekraczała dopuszczalnych norm.
Wbrew zarzutom skargi w decyzjach zostało wyjaśnione dlaczego planowane przedsięwzięcie nie wymaga przeprowadzenia w toku postępowania oceny oddziaływania na środowisko i jest to uzasadnienie przekonujące oraz do konkretnych okoliczności faktycznych. Decyzje uwzględniają zarówno usytuowanie planowanego przedsięwzięcia i możliwe zagrożenia dla środowiska, w tym obszaru Natura 2000, co wynika z ich uzasadnienia. Decyzje wraz z charakterystyką przedsięwzięcia określają niezbędne w danych okolicznościach warunki, w jakich ma być realizowane przedsięwzięcie.
Sąd nie stwierdził więc żadnych podstaw przewidzianych w art. 145 § 1 P.p.s.a. do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Dlatego skargę jako bezzasadną Sąd oddalił na podstawie art. 151 P.p.s.a.