II SA/RZ 1043/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółka P. sp. z o.o. zaskarżyła decyzje Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, którymi określono jej opłaty zmienne za wprowadzanie ścieków komunalnych z przelewów burzowych do rzeki. Spółka podniosła, że organ błędnie ustalił wysokość opłat na podstawie teoretycznych dopuszczalnych stężeń zanieczyszczeń w ściekach wprowadzanych w okresie awarii oczyszczalni, zamiast opierać się na złożonych przez nią oświadczeniach lub rzeczywistych pomiarach. Podkreśliła, że przelewy burzowe nie są elementem oczyszczalni i ich działanie nie jest sytuacją awaryjną, a zrzucane ścieki to głównie wody opadowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uznał skargi za zasadne. Sąd stwierdził, że organ nieuprawnienie określił opłaty zmienne na podstawie parametrów awaryjnych, co nie znajdowało oparcia w obowiązujących przepisach. Podkreślono, że na Spółce nie ciążył obowiązek stosowania urządzeń pomiarowych, a organ powinien oprzeć się na danych ze złożonych oświadczeń lub przeprowadzić własne pomiary. Wobec naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd uchylił zaskarżone decyzje.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie opłat zmiennych za wprowadzanie ścieków z przelewów burzowych, obowiązki organów w zakresie postępowania dowodowego i stosowania przepisów prawa wodnego.
Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją z dnia 1 stycznia 2024 r. (wprowadzenie art. 272 ust. 6d u.p.w.).
Zagadnienia prawne (2)
Czy wysokość opłaty zmiennej za wprowadzanie ścieków z przelewów burzowych powinna być ustalana na podstawie teoretycznych parametrów awaryjnych określonych w pozwoleniu wodnoprawnym, czy na podstawie danych ze złożonych oświadczeń lub rzeczywistych pomiarów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wysokość opłaty zmiennej za wprowadzanie ścieków z przelewów burzowych nie powinna być ustalana na podstawie teoretycznych parametrów awaryjnych. Organ powinien oprzeć się na danych ze złożonych oświadczeń lub przeprowadzić rzeczywiste pomiary.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ błędnie ustalił opłaty zmienne na podstawie dopuszczalnych stężeń zanieczyszczeń w ściekach wprowadzanych w okresie awarii oczyszczalni, co nie miało odzwierciedlenia w rzeczywistym zakresie korzystania z wód. Podkreślono, że przelewy burzowe nie są elementem awaryjnym oczyszczalni, a na skarżącej spółce nie ciążył obowiązek stosowania urządzeń pomiarowych.
Czy organ administracji publicznej, ustalając opłatę zmienną za wprowadzanie ścieków, może oprzeć się na parametrach teoretycznych, zamiast na rzeczywistych pomiarach lub danych ze złożonych oświadczeń?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ powinien oprzeć się na rzeczywistych danych, a w przypadku wątpliwości lub braku danych, interpretować przepisy na korzyść strony.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że opłata zmienna ma odzwierciedlać rzeczywisty zakres korzystania z wód. Określenie jej wysokości w sposób nieprzewidziany przez przepisy prawa, bez przeprowadzenia postępowania dowodowego lub oparcia się na danych ze złożonych oświadczeń, jest naruszeniem prawa.
Przepisy (13)
Główne
u.p.w. art. 272 § ust. 6
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Określa sposób ustalania wysokości opłaty zmiennej za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty i ilości substancji wprowadzanych ze ściekami.
u.p.w. art. 278 § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Określa, że opłata jest ustalana na podstawie substancji powodującej najwyższą opłatę, a w przypadku ścieków przemysłowych lub komunalnych innych niż bytowe, dolicza się opłatę za inne substancje.
u.p.w. art. 552 § pkt 2
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Obowiązek złożenia oświadczeń o ilości wprowadzanych ścieków.
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne art. 10 § ust. 2 pkt 2
Jednostkowa stawka opłaty zmiennej za 1 kg substancji wyrażonej jako wskaźnik chemicznego zapotrzebowania tlenu.
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne art. 10 § ust. 3 pkt 2
Jednostkowa stawka opłaty zmiennej za 1 kg substancji dla cynku, miedzi, niklu, chromu, ołowiu.
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne art. 10 § ust. 6 pkt 2
Współczynnik różnicujący dla ścieków komunalnych innych niż bytowe.
Pomocnicze
u.p.w. art. 300 § ust. 1
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Stosuje odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej do ponoszenia opłat za usługi wodne.
p.p.s.a. art. 111 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do połączenia spraw do wspólnego rozpoznania.
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada praworządności.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej.
k.p.a. art. 7a
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek rozstrzygania wątpliwości na korzyść strony.
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
u.p.w. art. 272 § ust. 6d
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Nowelizacja wprowadzająca sposób ustalania opłaty zmiennej za ścieki z przelewów burzowych (obowiązująca od 01.01.2024 r.).
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ błędnie ustalił opłaty na podstawie parametrów awaryjnych, a nie danych ze złożonych oświadczeń lub rzeczywistych pomiarów. • Przelewy burzowe nie są elementem awaryjnym oczyszczalni ścieków. • Na skarżącej spółce nie ciążył obowiązek stosowania urządzeń pomiarowych. • Organ nie przeprowadził postępowania dowodowego.
Godne uwagi sformułowania
nieuprawnione było określenie przez organy opłat zmiennych za wprowadzanie ścieków do wód powierzchniowych z przelewów burzowych na podstawie wynikającego z pozwolenia wodnoprawnego, dopuszczalnego do zrzutu stężenia zanieczyszczeń w ściekach wprowadzanych do odbiornika w przypadku awarii urządzeń istotnych do realizacji pozwolenia wodnoprawnego. • W przeciwieństwie do opłaty stałej istotą opłaty zmiennej jest rzeczywisty zakres korzystania z wód (tutaj: wprowadzania ścieków do wód). • w przedstawionym wyżej stanie prawnym i uzasadnieniu projektu nowelizacji, konieczne stało się odstąpienie od stanowiska wyrażonego w uzasadnieniu wyroku z 15 lutego 2024 r. sygn. akt II SA/Rz 1593/23.
Skład orzekający
Tomasz Smoleń
przewodniczący sprawozdawca
Piotr Popek
sędzia
Jarosław Szaro
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie opłat zmiennych za wprowadzanie ścieków z przelewów burzowych, obowiązki organów w zakresie postępowania dowodowego i stosowania przepisów prawa wodnego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego przed nowelizacją z dnia 1 stycznia 2024 r. (wprowadzenie art. 272 ust. 6d u.p.w.).
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa wodnego – opłat za wprowadzanie ścieków z przelewów burzowych, co jest istotne dla wielu podmiotów gospodarczych i samorządów. Wyjaśnia praktyczne problemy związane z interpretacją przepisów i dowodzeniem faktów.
“Jak prawidłowo naliczyć opłaty za ścieki z przelewów burzowych? Sąd administracyjny wyjaśnia.”
Sektor
ochrona środowiska
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.