Orzeczenie · 2024-09-26

II SA/PO 445/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2024-09-26
NSAochrona środowiskaWysokawsa
ochrona przyrodydrzewakara pieniężnaprzycinanie drzewustawa o ochronie przyrody WSA Poznańpostępowanie administracyjneprawo ochrony środowiska

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty o nałożeniu na C. sp. z o.o. kary pieniężnej za zniszczenie drzew. Kara została wymierzona za usunięcie gałęzi w wymiarze przekraczającym 50% korony drzewa, co miało stanowić zniszczenie w rozumieniu art. 87a ust. 5 ustawy o ochronie przyrody. Spółka twierdziła, że prace pielęgnacyjne były wykonywane przez wiele lat w celu utrzymania uformowanego kształtu korony, a pierwotne uformowanie nastąpiło przed wejściem w życie przepisów z 2015 roku. Sąd uznał, że organy administracji nie wykazały w sposób wystarczający, czy usunięcie korony przekroczyło dopuszczalny limit 30% (lub 50% w przypadku zniszczenia) w całym okresie rozwoju drzewa, uwzględniając przepisy obowiązujące od 28 sierpnia 2015 roku. Sąd podkreślił, że zasada 'lex retro non agit' wymaga stosowania przepisów obowiązujących w czasie popełnienia czynu lub przepisów względniejszych dla strony. Organy nie ustaliły stanu korony drzew przed wejściem w życie nowych przepisów ani nie wykazały, kiedy i w jakim zakresie doszło do usunięcia korony po tej dacie. Sąd wskazał na potrzebę uzupełnienia materiału dowodowego, w tym poprzez analizę danych geodezyjnych lub przesłuchanie świadków, aby prawidłowo ocenić zakres prac i zastosować przepisy prawa materialnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących kar za usunięcie korony drzew, zwłaszcza w kontekście zmian prawnych i zasady niedziałania prawa wstecz.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej interpretacji przepisów ustawy o ochronie przyrody z 2015 roku i późniejszych zmian.

Zagadnienia prawne (2)

Czy usunięcie gałęzi drzewa w wymiarze przekraczającym 50% korony, która rozwinęła się w całym okresie rozwoju drzewa, w celu innym niż określony w art. 87a ust. 2 ustawy o ochronie przyrody, stanowi zniszczenie drzewa podlegające karze pieniężnej, zwłaszcza gdy prace były wykonywane przed wejściem w życie przepisów wprowadzających sankcje?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ale tylko w odniesieniu do okresu rozwoju drzewa po wejściu w życie przepisów z dnia 28 sierpnia 2015 r. Organy administracji nie wykazały, że usunięcie korony przekroczyło dopuszczalny limit w świetle przepisów obowiązujących od 2015 roku, a ciężar dowodu w tym zakresie spoczywał na organach.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy nie wykazały, iż usunięcie korony drzew przekroczyło dopuszczalny limit w całym okresie rozwoju drzewa, uwzględniając przepisy obowiązujące od 2015 roku. Zasada 'lex retro non agit' wymaga stosowania przepisów obowiązujących w czasie popełnienia czynu lub przepisów względniejszych dla strony. Organy nie ustaliły stanu korony drzew przed wejściem w życie nowych przepisów ani nie wykazały, kiedy i w jakim zakresie doszło do usunięcia korony po tej dacie.

Czy obowiązek przedstawienia dokumentacji fotograficznej dotyczy prac wykonywanych w celu utrzymania uformowanego kształtu korony drzewa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, obowiązek przedstawienia dokumentacji fotograficznej, o którym mowa w art. 87a ust. 3 ustawy o ochronie przyrody, dotyczy specjalistycznych zabiegów w celu przywrócenia statyki drzewa, a nie prac mających na celu utrzymanie uformowanego kształtu korony.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że skarżąca utrzymywała, iż prace miały na celu utrzymanie uformowanego kształtu korony (art. 87a ust. 2 pkt 2 u.o.p.), co wyłącza obowiązek wykonania dokumentacji fotograficznej zgodnie z art. 87a ust. 3 u.o.p.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty.

Przepisy (10)

Główne

u.o.p. art. 87a § ust. 1 i 2

Ustawa o ochronie przyrody

Prace w obrębie korony drzew nie mogą prowadzić do usunięcia gałęzi w wymiarze przekraczającym 30% korony, która rozwinęła się w całym okresie rozwoju drzewa, chyba że mają na celu usunięcie gałęzi obumarłych, utrzymanie uformowanego kształtu korony lub przywrócenie statyki drzewa.

u.o.p. art. 87a § ust. 3

Ustawa o ochronie przyrody

Usunięcie gałęzi w wymiarze przekraczającym 30% korony, która rozwinęła się w całym okresie rozwoju drzewa, w celu innym niż określony w ust. 2, stanowi uszkodzenie drzewa.

u.o.p. art. 87a § ust. 5

Ustawa o ochronie przyrody

Usunięcie gałęzi w wymiarze przekraczającym 50% korony, która rozwinęła się w całym okresie rozwoju drzewa, w celu innym niż określony w ust. 2, stanowi zniszczenie drzewa.

u.o.p. art. 88 § ust. 1 pkt 3 i 4

Ustawa o ochronie przyrody

Uszkodzenie oraz zniszczenie drzewa zagrożone jest sankcją administracyjną w postaci kary pieniężnej.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej i działania organów dla dobra strony.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.a. art. 84 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zasięgnięcia opinii biegłego.

k.p.a. art. 189c

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada stosowania ustawy względniejszej dla strony w przypadku zmiany przepisów.

Ustawa z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw art. 59 § pkt 2

Przepis wprowadzający art. 87a do ustawy o ochronie przyrody, wszedł w życie z dniem 28 sierpnia 2015 r.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nie wykazały, że usunięcie korony drzew przekroczyło dopuszczalny limit w całym okresie rozwoju drzewa, uwzględniając przepisy obowiązujące od 2015 roku. • Zasada 'lex retro non agit' wymaga stosowania przepisów obowiązujących w czasie popełnienia czynu lub przepisów względniejszych dla strony. • Obowiązek przedstawienia dokumentacji fotograficznej nie dotyczy prac mających na celu utrzymanie uformowanego kształtu korony drzewa.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organów opartej na opinii biegłego, która nie uwzględniała stanu drzew przed wejściem w życie przepisów z 2015 roku. • Uznanie braku stawienia się strony na rozprawie administracyjnej za okoliczność obciążającą.

Godne uwagi sformułowania

Sąd stoi na stanowisku, iż jako koronę, która rozwinęła się w całym okresie rozwoju drzewa należy rozumieć objętość korony przed pierwszym zabiegiem jej redukcji, plus objętość korony, która przyrosła w okresie od ostatniej redukcji do kolejnej itd. • Ustawowy zapis mówiący o tym, iż dopuszczalne jest usunięcie do 30% korony drzewa, która rozwinęła się w całym okresie jego rozwoju oznacza, że taka część korony może być usunięta łącznie we wszystkich, w tym wcześniejszych, zabiegach, a nie podczas każdego zabiegu. • Podmiot przycinający (redukujący) koronę drzewa w sposób zakazany w omawianym przepisie nie może być zatem karany za ten okres rozwoju drzewa, kiedy przepis sankcjonujący o takiej treści nie obowiązywał. • Zasada lex retro non agit wraz z zasadą tempus regit actum wyrażają zakaz oceny faktów – w tym wypadku stanu rozrostu korony drzewa i czynności mających na to wpływ – według przepisów, które w czasie zaistnienie tych faktów nie obowiązywały.

Skład orzekający

Arkadiusz Skomra

sprawozdawca

Danuta Rzyminiak-Owczarczak

przewodniczący

Szymon Widłak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kar za usunięcie korony drzew, zwłaszcza w kontekście zmian prawnych i zasady niedziałania prawa wstecz."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej interpretacji przepisów ustawy o ochronie przyrody z 2015 roku i późniejszych zmian.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu przycinania drzew i kar za to, z ważnym aspektem prawnym dotyczącym stosowania przepisów wstecz.

Czy można dostać karę za przycinanie drzew, jeśli przepisy weszły w życie później?

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst