II SA/Po 115/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą kary pieniężnej za zniszczenie drzew, wskazując na naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania.
Skarżąca wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy karę pieniężną za zniszczenie drzew. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania przez organ odwoławczy, który pominął pismo profesjonalnego pełnomocnika skarżącej. Sąd wskazał również na potrzebę ponownego rozpatrzenia kwestii zastosowania przepisów dotyczących odroczenia kary oraz nieścisłości w określeniu liczby zniszczonych drzew.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) z dnia 1 czerwca 2023 r., która utrzymała w mocy decyzję Starosty o nałożeniu kary pieniężnej za zniszczenie 11 drzew (8 dębów i 3 sosen) poprzez nadmierne przycięcie koron. Sąd uznał, że SKO naruszyło zasadę dwuinstancyjności postępowania (art. 15 K.p.a.), ponieważ pominęło w swoim rozpoznaniu pismo z dnia 10 stycznia 2023 r., sporządzone przez profesjonalnego pełnomocnika skarżącej, które zawierało istotne zarzuty i wnioski dowodowe. Sąd podkreślił, że organ odwoławczy ma obowiązek ponownego rozpatrzenia sprawy i ustosunkowania się do wszystkich zarzutów strony. Dodatkowo, Sąd zwrócił uwagę na konieczność ponownego rozpatrzenia przez SKO kwestii zastosowania przepisów art. 88 ust. 4 i 5 ustawy o ochronie przyrody, dotyczących odroczenia terminu płatności kary, jeśli stopień zniszczenia drzew nie wyklucza ich żywotności. Sąd dopuścił dowód z przedstawionych przez skarżącą zdjęć drzew, wskazując, że mogą one budzić wątpliwości co do ich żywotności, jednak ostateczna ocena należy do organu administracji. Sąd zwrócił również uwagę na nieścisłość w sentencji decyzji organu I instancji, gdzie wskazano na zniszczenie 7 dębów szypułkowych, a następnie umorzono postępowanie wobec jednego dębu szypułkowego, co sugeruje, że przedmiotem postępowania było łącznie 8 dębów szypułkowych, podczas gdy materiał dowodowy wskazywał na 7 sztuk. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził od SKO na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, organ odwoławczy naruszył zasadę dwuinstancyjności, pomijając pismo profesjonalnego pełnomocnika skarżącej, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Uzasadnienie
Organ odwoławczy ma obowiązek ponownego rozpoznania sprawy i ustosunkowania się do wszystkich zarzutów strony, w tym tych zawartych w piśmie profesjonalnego pełnomocnika. Pominięcie takiego pisma czyni ponowne rozpoznanie sprawy iluzorycznym.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (13)
Główne
P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uchylenie zaskarżonej decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
u.o.p. art. 88 § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
Podstawa nałożenia kary pieniężnej za zniszczenie drzew.
u.o.p. art. 88 § ust. 4
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
Możliwość odroczenia terminu płatności kary, jeżeli stopień zniszczenia drzewa nie wyklucza zachowania jego żywotności.
u.o.p. art. 88 § ust. 5
Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
Odroczenie terminu płatności kary za zniszczenie korony drzewa dotyczy 70% wysokości kary.
K.p.a. art. 15
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
K.p.a. art. 10 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
P.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
K.p.a. art. 40 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Doręczanie pism pełnomocnikowi.
K.p.a. art. 136 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek przeprowadzenia z urzędu dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów.
K.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi uzasadnienia decyzji.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. a
Podstawa ustalenia wynagrodzenia pełnomocnika.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 2 § pkt 5
Podstawa ustalenia wynagrodzenia pełnomocnika.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania przez organ odwoławczy, który pominął pismo profesjonalnego pełnomocnika skarżącej. Potrzeba ponownego rozpatrzenia przez organ odwoławczy kwestii zastosowania przepisów o odroczeniu kary pieniężnej za zniszczenie drzew. Nieścisłości w określeniu liczby zniszczonych drzew w decyzji organu I instancji.
Godne uwagi sformułowania
Ponowne rozpoznanie sprawy w postępowaniu odwoławczym staje się iluzoryczne, urągając zasadzie wyrażonej w art. 15 K.p.a. Organ odwoławczy ma obowiązek ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. Kwestia zastosowania w tejże sprawie art. 88 ust. 4 i 5 u.o.p. powinna być poddana szczególnie wnikliwej ocenie SKO.
Skład orzekający
Tomasz Świstak
przewodniczący sprawozdawca
Arkadiusz Skomra
członek
Paweł Daniel
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego oraz stosowanie przepisów dotyczących kar za zniszczenie drzew i możliwości ich odroczenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia procedury przez organ odwoławczy i konkretnych przepisów ustawy o ochronie przyrody.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak błędy proceduralne organu administracji mogą prowadzić do uchylenia decyzji, nawet jeśli kwestia merytoryczna (kara za zniszczenie drzew) jest istotna. Podkreśla wagę prawidłowego prowadzenia postępowania odwoławczego.
“Błąd organu odwoławczego uchyla karę za zniszczenie drzew – co poszło nie tak?”
Sektor
ochrona środowiska
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Po 115/24 - Wyrok WSA w Poznaniu Data orzeczenia 2024-09-11 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-02-14 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Sędziowie Arkadiusz Skomra Paweł Daniel Tomasz Świstak /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6136 Ochrona przyrody Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Ochrona przyrody Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 200, art. 205 par. 2 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Dz.U. 2022 poz 916 art. 88 ust. 1 pkt 3, art. 88 ust. 4, art. 88 ust. 5 Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.j) Dz.U. 2022 poz 2000 art. 15 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Sentencja [...] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 września 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Sędziowie Asesor WSA Arkadiusz Skomra Asesor WSA Paweł Daniel Protokolant sekr. sąd. Elżbieta Polody po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 września 2024 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 1 czerwca 2023 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zniszczenie drzew I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę 4 919 zł (słownie: cztery tysiące dziewięćset dziewiętnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów Uzasadnienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: "SKO", "Kolegium") decyzją z 1 czerwca 2023 r., nr [...], po rozpoznaniu odwołania M. M. (dalej: "strona") od decyzji Starosty [...] (dalej: "Starosta") z 22 grudnia 2022 r., nr [...], w przedmiocie kary pieniężnej za zniszczenie drzew, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w następującym stanie faktycznym. Pismem z 12 maja 2022 r. Burmistrz Miasta i Gminy P. poinformował o zgłoszeniu dotyczącym zniszczenia drzew w zakresie zbyt mocnego przycięcia koron, rosnących na terenie działki nr [...], arkusz mapy [...], obręb P., miasto P., stanowiącej własność Miasta i Gminy P.. Prace wykonane zostały bez zgody właściciela nieruchomości. W dniu 22 czerwca 2022 r. przeprowadzono oględziny terenowe z udziałem strony, która poinformowała, że zleciła przycięcie drzew. Oświadczyła, że działała z zamiarem ich pielęgnacji, a wykonanie cięć zleciła osobie prywatnej, nie prowadzącej działalności w branży dendrologicznej. Podczas oględzin potwierdzono zniszczenie 12 drzew. Korony sosen zostały usunięte w całości i nie rokują szans na wznowienie wegetacji w kolejnych sezonach. Korony dębów zostały całkowicie usunięte. Po rozpoczęciu sezonu wegetacyjnego pojawiły się na pniach pędy przybyszowe, rozwijające się z pączków śpiących na pniach drzew w następstwie ich odsłonięcia i zwiększenia dostępu światła. Pojawienie się tych pędów spowodowane jest stresem, który przeżyły rośliny w wyniku drastycznych cięć ogłowieniowych. Jednocześnie stwierdzono, że zniszczone drzew wchodzą w skład formacji roślinnej zbudowanej z drzew o podobnych parametrach. Drzewa rosnące w pobliżu drzew zniszczonych zachowały żywotność, nie wykazując oznak zamierania i stanowiąc materiał porównawczy do oceny skali zniszczeń. Powołany w sprawie biegły 17 października 2022 r. dokonał oględzin terenowych i stwierdził zniszczenia w wyniku prac w obrębie koron 8 sztuk drzew z gatunku dąb szypułkowy, 1 sztuki drzewa z gatunku dąb czerwony i 3 sztuk drzew z gatunku sosna pospolita, rosnących na terenie powyższej działki. Drzewa zostały pozbawione koron. W miejscach koron w przypadku dębów powstały odrośla, które są przejawem stresu po przeprowadzonych zabiegach. Drzewa zostały pozbawione możliwości prowadzenia fotosyntezy, procesu niezbędnego do prowadzenia funkcji życiowych. Na dębach w wyniku radykalnych cięć biegły potwierdził wystąpienie licznych zmian chorobowych o podłożu grzybowym. Ponadto, na pniach biegły stwierdził liczne nekrotyczne zmiany, świadczące o zamieraniu drzew. Sosny pospolite, które zostały pozbawione koron, w ocenie biegłego są obumarłe. Starosta [...] decyzją z 22 grudnia 2022 r., nr [...], działając na podstawie art. 89 ust. 1 w zw. z art. 84 ust. 1 i 2, art. 88 ust. 1 pkt 3, art. 83 ust. 1, art. 85 ust. 1 i art. 90 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 672 ze zm., dalej: "u.o.p."), rozporządzenia Ministra Środowiska z 6 lipca 2017 r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów (Dz. U. z 2017 r., poz. 1330), art. 402 ust. 5 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 2556) oraz art. 104 § 1 i art. 105 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm., dalej: "K.p.a."), w pkt 1. wymierzył stronie administracyjną karę pieniężną za zniszczenie 7 sztuk drzew z gatunku dąb szypułkowy, 1 sztuki drzewa z gatunku dąb czerwony i 3 sztuk drzew z gatunku sosna pospolita, rosnących na terenie działki nr [...], arkusz mapy [...], obręb P., miasto P., w wysokości [...] zł, w pkt 2. umorzył postępowanie w sprawie wymierzenia stronie administracyjnej kary pieniężnej za zniszczenie dębu szypułkowego o obwodzie 31,5 cm mierzonym na wysokości 130 cm, rosnącego na terenie działki nr [...], arkusz mapy [...], obręb P., miasto P.. W piśmie z 28 grudnia 2022 r., złożonym osobiście przez stronę, wniesiono o umorzenie kary pieniężnej w powołaniu na trudną sytuacją życiową i finansową. Kolegium, utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, podniosło, że postępowanie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy. Powołując się na art. 83 ust. 1, art. 87a ust. 5 i art. 88 ust. 1 pkt 2 u.o.p. oraz zgromadzony w sprawie materiał dowodowy organ II instancji stwierdził, że drzewa zostały zniszczone, praktycznie pozbawiono je korony. Prawidłowo także ustalono wysokość kary administracyjnej. Argument odwołującej, że drzewa były chore, nie zwalniał jej z obowiązku uzyskania zgody właściciela gruntu na usunięcie koron drzew i stosownego pozwolenia organu administracyjnego. Odnosząc się do prośby dotyczącej umorzenia kary, organ odwoławczy poinformował, że nie jest to możliwe z uwagi na przekroczenie przez odwołującą kryterium dochodowego. W skardze do tut. Sądu, zawartej w piśmie z 15 stycznia 2024 r., skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organu I instancji i zaskarżonej decyzji, a także o zasądzenie kosztów postępowania, zarzucając naruszenie: 1. art. 10 § 1 w zw. z art. 40 § 2 K.p.a. polegające na ich niezastosowaniu przejawiającym się brakiem doręczenia decyzji pełnomocnikowi strony i pominięciu w sprawie roli pełnomocnika, który został wyznaczony w toku postępowania odwoławczego, przez doręczenie decyzji wyłączenie skarżącej, co w konsekwencji powinno być uznane jako bezskuteczne doręczenie, a co niewątpliwie miało istotny wpływ na wynik sprawy albowiem decyzja organu w żadnym zakresie nie odnosi się do zarzutów określonych przez pełnomocnika skarżącej w odwołaniu z 10 stycznia 2023 r., 2. art. 75 § 1 w zw. z art 77 § 1 w zw. z art. 80 oraz art. 84 § 1 K.p.a. przez niezbadanie i niedokonanie prawidłowej oceny całego materiału dowodowego przejawiające się w szczególności pominięciem wniosków dowodowych pełnomocnika określonych w odwołaniu jak i w piśmie z 20 czerwca 2023 r., a szczególnie w zakresie dokładnego wyjaśnienia sprawy w kontekście przeprowadzenia uzupełniającej opinii biegłego dendrologa, albowiem z okoliczności sprawy wynika, iż drzewa wbrew twierdzeniom organów nie są pozbawione żywotności, co niewątpliwie miało istotny wpływ na wynik sprawy, 3. art. 77 ust. 4 i 5 u.o.p. przez ich niezastosowanie w sytuacji, w której materiał zgromadzony w sprawie, a szczególnie w zakresie fotografii przedstawiających zachowanie żywotności drzew, prowadzi do wniosku, iż zostały spełnione przesłanki odroczenia kary administracyjnej, ewentualnie zwolnienia z obowiązku jej uiszczenia, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. W piśmie z 24 lutego 2024 r. skarżąca podniosła, że drzewa nadal żyją, a ona ukarana została za zlecenie nadmiernego ich przycięcia. Jednocześnie zwróciła się o rozłożenie kwoty kary administracyjnej na raty. Pismem z 26 lutego 2024 r. skargę do tut. Sądu złożył pełnomocnik skarżącej, wnosząc o uchylenie decyzji organu I instancji i zaskarżonej decyzji, a także o zasądzenie kosztów postępowania, zarzucając naruszenie: 1. art. 10 § 1 w zw. z art. 40 § 2 K.p.a. polegające na ich niezastosowanie przez brak doręczenia decyzji Kolegium pełnomocnikowi i doręczenia jej w czasie późniejszym, to jest dopiero po złożeniu pisma ponaglającego z 20 grudnia 2023 r., a w konsekwencji pominięcie rolni pełnomocnika, który został ustanowiony przez skarżącą w toku postępowania odwoławczego w dniu 8 stycznia 2023 r., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem treść wydanej decyzji nie odnosi się w żadnym zakresie do treści podniesionych przez pełnomocnika w odwołaniu zarzutów, jak i wniosków dowodowych, 2. art. 75 § 1 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 78 § 1 w zw. z art. 80 oraz art. 84 § 1 w zw. z art. 85 § 1 K.p.a. przez niezbadanie i niedokonanie prawidłowej oceny całego materiału dowodowego przejawiające się w szczególności pominięciem wniosków dowodowych pełnomocnika określonych w odwołaniu jak również w piśmie z 20 czerwca 2023 r., a szczególnie w zakresie dokładnego wyjaśnienia sprawy w kontekście przeprowadzenia uzupełniającej opinii biegłego dendrologa, po dokonaniu ponownych oględzin przedmiotowych drzew, albowiem z okoliczności sprawy wynika, iż drzewa wbrew twierdzeniom organów nie są pozbawione żywotności, co niewątpliwie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, 3. art. 136 § 1 K.p.a. przez jego niezastosowanie i brak przeprowadzenia z urzędu dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie w sytuacji, w której to wobec wniosków dowodowych złożonych przez pełnomocnika istniała potrzeba dokonania ponownych oględzin drzew poprzedzających przeprowadzenie uzupełniającej opinii biegłego dendrologa, 4. art. 107 § 3 K.p.a. przez nieustosunkowanie się w uzasadnieniu decyzji do zarzutów pełnomocnika skarżącej oraz oceny dowodów dotyczących kompletności zawartych informacji w zakresie zachowania żywotności spornych drzew, a w konsekwencji brak dokonania przez organ odwoławczy jakiejkolwiek analizy faktów, które uznał za udowodnione, a którym to odmówił wiarygodności, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, 5. art. 88 ust. 4 i 5 u.o.p. przez jego niezastosowanie i uznanie, że w sprawie nie zostały spełnione przesłanki do obligatoryjnego zastosowania odroczenia kary administracyjnej na okres 5 lat, mimo że z dotychczas zgromadzonego materiału dowodowego (w tym fotografii przedstawionych we wniosku dowodowym pełnomocnika z 20 czerwca 2023 r., obrazujących stan drzew w okresie letnim) wynika, iż stopień zniszczenia drzew nie wyklucza zachowania ich żywotności. Jednocześnie wniesiono o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z załączonej do skargi fotografii przedstawiających stan drzew w okresie letnim 2023 r. celem ustalenia faktu zachowania ich żywotności, a w konsekwencji możliwości odroczenia płatności administracyjnej kary pieniężnej, jako że dowód tego rodzaju jest niezbędny dla wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. SKO w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas zajęte stanowisko. Na rozprawie przed tut. Sądem, która odbyła się 11 września 2024 r., pełnomocnik skarżącej wniósł i wywiódł jak w skardze, a ponadto wniósł o przeprowadzenie dowodu z przedłożonych do akt sprawy 8 zdjęć na okoliczność aktualnego stanu i żywotności dębów objętych zaskarżoną decyzją. Na pytanie Sądu wyjaśnił, że zdjęcia zostały zrobione przez skarżącą osobiście 2 tygodnie przed terminem rozprawy. Sąd postanowił dopuścić dowód złożony do akt sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 1 czerwca 2023 r., nr [...], wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: "P.p.s.a.") powoduje konieczność jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Przede wszystkim zauważyć trzeba, że decyzja ta wydana została na zakończenie uregulowanego przepisami K.p.a. postępowania odwoławczego. Wprowadzenie tego postępowania stanowi realizację wyrażonej w art. 15 K.p.a. zasady dwuinstancyjności, zgodnie z którą postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Konsekwentnie zgodnie z art. 127 § 1 K.p.a. od decyzji wydanej w I instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Odwołanie, co wynika z art. 128 K.p.a., nie wymaga szczegółowego uzasadnienia. Wystarczy, jeżeli z odwołania wynika, że strona nie jest zadowolona z wydanej decyzji. Przepisy szczególne mogą ustalać inne wymogi co do treści odwołania. Istota wyrażonej w art. 15 K.p.a. zasady dwuinstancyjności sprowadza się do spoczywającego na organie odwoławczym obowiązku ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. W praktyce oznacza to, iż organ II instancji ma obowiązek po pierwsze, ocenić prawidłowość decyzji organu I instancji, po drugie zaś rozpoznać sprawę na nowo biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny obowiązujący w dacie orzekania przez ten organ. Na organie odwoławczym spoczywa przy tym również obowiązek ustosunkowania się do zgłoszonych w złożonym środku zaskarżenia zarzutów i wniosków. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że nie jest naruszeniem zasady dwuinstancyjności sytuacja, w której organ rozpoznając odwołanie w uzasadnieniu ostatecznej decyzji nie ustosunkuje się tylko do niektórych z zarzutów zawartych w odwołaniu, zwłaszcza tych dotyczących kwestii nie mających istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Bez wątpienia jednak naruszeniem zasady dwuinstancyjności będzie sytuacja, w której organ odwoławczy pominie rozpoznanie sprawy na skutek wniesienia odwołania lub nie przeprowadzi ponownego rozpatrzenia sprawy (por. wyrok NSA z 8 stycznia 2019 r., sygn. akt II OSK 259/17, dostępny w CBOSA, na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Analiza przekazanych tut. Sądowi akt administracyjnych, jak i uzasadnienia zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, zgodnie z którym Kolegium wydając decyzję ograniczyło się wyłącznie do argumentacji przedstawionej w piśmie z 28 grudnia 2022 r., jakie zostało osobiście sporządzone przez skarżącą. Całkowicie pominięte przez organ II instancji zostało natomiast pismo z 10 stycznia 2023 r. zatytułowane jako odwołanie, mające pochodzić od profesjonalnego pełnomocnika skarżącej. Na kwestię pominięcia tego pisma wyraźnie zwraca uwagę skarżąca w postępowaniu przed tut. Sądem. Z argumentacji skarżącej wynika, iż pismo to zawierało zarówno mogące mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy stanowisko, jak i wnioski dowodowe. Nie powinno budzić wątpliwości, że wybiórcze traktowanie pism odwołującej się strony, w skutek czego dochodzi do nie dostrzeżenia przez organ II instancji pisma sporządzonego przez profesjonalnego pełnomocnika powoduje, iż ponowne rozpoznanie sprawy w postępowaniu odwoławczym staje się iluzoryczne, urągając zasadzie wyrażonej w art. 15 K.p.a. i prowadząc tym samym do istotnego jej naruszenia. Zgodzić się trzeba ze skarżącą w tym, że powyższa sytuacja powinna być także rozpatrywana jako istotne naruszenie art. 10 § 1 K.p.a. z uwagi na jednoczesne, wynikające z niej, pominięcie samego pełnomocnika ustanowionego przez stronę. Naruszenie to powiązać jednak trzeba z uchybieniem zasadzie dwuinstancyjności, która dla niniejszego orzeczenia ma przesądzające znaczenie. Również na dalszy plan w tych okolicznościach schodzi kwestia naruszenia art. 40 § 2 K.p.a. Tym bardziej, że analiza akt administracyjnych wskazuje, iż pierwotnie decyzja II instancji nie została wprawdzie doręczona pełnomocnikowi skarżącej, jednak po pierwsze, skarżąca i tak złożyła od tej decyzji do tut. Sądu skargę, co oznacza iż nie miało to wpływu na możliwość dalszej obrony jej praw, po drugie, uchybienie to zostało przez Kolegium dostrzeżone i naprawione, przez późniejsze doręczenie wydanej decyzji pełnomocnikowi, który także skierował do tut. Sądu skargę o analogicznej treści, jak skarga złożona osobiście przez skarżącą. Istotnym zagadnieniem, odnoszącym się już do meritum sprawy, jakie wynikło na etapie postępowania przed tut. Sądem, jest kwestia zastosowania w tejże sprawie art. 88 ust. 4 i 5 u.o.p. Do kwestii tej odnoszą się sformułowane w skardze zarzuty naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zważywszy na wykazane powyżej istotne naruszenia art. 15 K.p.a., jakiego dopuściło się Kolegium, odniesienie się do tej kwestii jest przedwczesne. Tym bardziej, że to do zastosowania wspomnianych przepisów odnosić się miał profesjonalny pełnomocnik skarżącej, którego stanowisko zostało przez organ odwoławczy pominięte. W tym miejscu wskazać zatem trzeba, że problematyka zastosowania w kontrolowanej sprawie art. 88 ust. 4 i 5 u.o.p. powinna być poddana szczególnie wnikliwej ocenie SKO. Zgodnie z art. 88 ust. 4 u.o.p. termin płatności kar wymierzonych na podstawie ust. 1 pkt 3 odracza się na okres 5 lat, jeżeli stopień zniszczenia drzewa lub krzewu nie wyklucza zachowania jego żywotności. Jak stanowi natomiast ust. 5 tego artykułu w przypadku, o którym mowa w ust. 4, odroczenie terminu płatności kar wymierzonych za zniszczenie korony drzewa dotyczy 70% wysokości kary. Już pobieżna lektura uzasadnienia decyzji wydanej w I instancji, w której nałożono na skarżącą administracyjną karę pieniężną na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 3 u.o.p., prowadzi do wniosku, że przepisy art. 88 ust. 4 i 5 u.o.p. na tym etapie postępowania administracyjnego nie były w ogóle przedmiotem rozważań. Kwestię ich zastosowania powinien zatem poddać dogłębnej analizie organ II instancji ponownie rozpoznając sprawę, przy równoczesnym uwzględnieniu pisma skarżącej z 10 stycznia 2023 r., jak również pochodzących już z okresu po wydaniu zaskarżonej decyzji - pisma z 20 czerwca 2023 r., czy twierdzeń i dowodów przedkładanych w postępowaniu przed tut. Sądem. Zarówno w piśmie procesowym z 26 lutego 2024 r. – sporządzonym przez profesjonalnego pełnomocnika skarżącej, a zatytułowanym, jako skarga – jak i na rozprawie, która odbyła się przed tut. Sądem 11 września 2024 r., skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodu z przedkładanych zdjęć na okoliczność aktualnego stanu drzew i zachowania przez nie żywotności. Tut. Sąd na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a. wziął pod uwagę prezentowany tak materiał dowodowy i stwierdził, iż okoliczność zachowania przez sporne drzewa żywotności może budzić wątpliwości. Sąd nie może jednak zastępować organów administracji publicznej w czynionych ustaleniach faktycznych. To Kolegium z uwzględnieniem zasad postępowania wyjaśniającego na etapie II instancji, jakie ustanowione zostały w art. 136 K.p.a., powinno poczynić w tym względzie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy ustalenia faktyczne i ocenić możliwość zastosowania w niej art. 88 ust. 4 i 5 u.o.p. Co więcej, uwadze organu odwoławczego Sąd poddaje wątpliwości jakie budzi treść pkt. 1 sentencji decyzji wydanej w I instancji, z której wynika jakoby zniszczeniu uległo – obok 1 szt. drzewa z gatunku dąb czerwony i 3 szt. drzew z gatunku sosna – 7 szt. drzew z gatunku dąb szypułkowy. Jednocześnie w pkt. 2. sentencji tej decyzji doszło do umorzenia postępowania względem 1 szt. drzewa z gatunku dąb szypułkowy. Całość sentencji decyzji Starosty wskazuje wobec tego na to, iż przedmiotem postępowania miało być 8 szt. drzew z gatunku dąb szypułkowy, choć ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wywnioskować można iż takich drzew było 7 szt. Problem ten i jego wpływ na rozstrzygnięcie sprawy także powinien być poddany wnikliwej ocenie SKO. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. orzeczono jak w pkt I. sentencji wyroku. O kosztach postępowania, na które składają się wpis od skargi w kwocie 1.302 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł, oraz wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 3.600 zł – łącznie 4.919 zł, postanowiono w oparciu o art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a. i § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1964 ze zm.) w pkt II. sentencji wyroku. Ponownie rozpoznając sprawę Kolegium uwzględni ocenę prawną wyrażoną w niniejszym uzasadnieniu i wynikające z niej wskazania co do dalszego postępowania.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI