Orzeczenie · 2023-07-18

II SA/Ol 398/23

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Miejsce
Olsztyn
Data
2023-07-18
NSAAdministracyjneWysokawsa
samorząd terytorialnyrada gminymandat radnegoprawo wybieralnościmiejsce zamieszkaniaKodeks wyborczypostępowanie administracyjnekontrola sądowauchwała

Sprawa dotyczyła skargi L. Z. na uchwałę Rady Miejskiej w G. stwierdzającą wygaśnięcie jego mandatu radnego z powodu utraty prawa wybieralności. Rada argumentowała, że radny nie zamieszkuje stale na terenie gminy, opierając się głównie na materiale dowodowym zgromadzonym przez Prokuraturę w dochodzeniu dotyczącym podejrzenia popełnienia przestępstwa. Prokuratura stwierdziła, że zgromadzony materiał dowodowy prowadzi do wniosku, iż L. Z. faktycznie nie zamieszkuje w G., jednakże zaznaczyła, że kwestia legalności posiadania mandatu nie leży w jej kompetencjach. Skarżący zarzucił Radzie naruszenie przepisów KPA poprzez błędną ocenę materiału dowodowego i brak możliwości obrony, a także naruszenie Kodeksu wyborczego poprzez błędną wykładnię pojęcia "stałego zamieszkania". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że Rada nie przeprowadziła prawidłowo postępowania wyjaśniającego, opierając się jedynie na postanowieniu Prokuratury, które dotyczyło innego przedmiotu i nie stanowiło wystarczającej podstawy do stwierdzenia wygaśnięcia mandatu. Sąd podkreślił, że organ nie dokonał samodzielnych ustaleń faktycznych, a postanowienie prokuratorskie nie przesądzało o miejscu zamieszkania radnego. Sąd zwrócił uwagę na potrzebę uwzględnienia całokształtu okoliczności, w tym miejsca zameldowania, płacenia podatków, korzystania z usług medycznych oraz faktu wieloletniego sprawowania mandatu radnego, które przemawiały za zamieszkiwaniem w G. Wobec braku wyczerpujących ustaleń faktycznych przez organ, Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie miejsca zamieszkania radnego jako podstawy do wygaśnięcia mandatu, wymogi proceduralne przy podejmowaniu uchwał o wygaśnięciu mandatu, znaczenie samodzielnych ustaleń faktycznych przez organy administracji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wygaśnięcia mandatu radnego z powodu utraty prawa wybieralności z uwagi na miejsce zamieszkania. Wymaga analizy całokształtu okoliczności faktycznych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił miejsce stałego zamieszkania radnego, stanowiące podstawę do stwierdzenia wygaśnięcia jego mandatu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie przeprowadził wystarczających samodzielnych ustaleń faktycznych w tym zakresie, opierając się jedynie na materiale dowodowym z innego postępowania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że postanowienie prokuratorskie nie było wystarczającą podstawą do stwierdzenia wygaśnięcia mandatu, a organ powinien samodzielnie zebrać i ocenić dowody dotyczące miejsca zamieszkania radnego, uwzględniając całokształt okoliczności.

Czy postanowienie prokuratorskie dotyczące umorzenia dochodzenia w innej sprawie może stanowić wyłączną podstawę do stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie prokuratorskie dotyczące innego przedmiotu postępowania nie może być wyłączną przesłanką do stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że prokurator nie koncentrował się na ustaleniu miejsca zamieszkania strony, a jedynie na przesłankach przestępstwa, które ostatecznie nie zostały potwierdzone. Kwestia legalności mandatu leży w kompetencji organów administracji.

Jakie dowody są istotne dla ustalenia "stałego zamieszkania" w rozumieniu Kodeksu wyborczego?

Odpowiedź sądu

Istotne są wszystkie okoliczności faktyczne składające się na przebywanie z zamiarem stałego pobytu i uczynienie z danego miejsca centrum życiowego, a nie tylko kryteria administracyjne.

Uzasadnienie

Sąd wskazał na potrzebę analizy całokształtu okoliczności, w tym miejsca zameldowania, płacenia podatków, korzystania z usług, a także centrum interesów życiowych, a nie tylko pojedynczych dowodów.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Stwierdzono nieważność
Stwierdzono nieważność uchwały Rady Miejskiej w G. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego L. Z.

Przepisy (16)

Główne

k.w. art. 383 § 1 pkt 2

Kodeks wyborczy

k.w. art. 10 § 1 pkt 3 lit. a

Kodeks wyborczy

k.w. art. 11 § 1 pkt 5

Kodeks wyborczy

k.w. art. 5 § pkt 9

Kodeks wyborczy

Przez "stałe zamieszkanie" należy rozumieć zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego pobytu.

Pomocnicze

u.s.g. art. 91 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 91 § 4

Ustawa o samorządzie gminnym

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

P.u.s.a. art. 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 6

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 147 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.k. art. 272

Kodeks karny

k.p.k. art. 17 § § 1 pkr 2

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ nie przeprowadził samodzielnych i wyczerpujących ustaleń faktycznych dotyczących miejsca zamieszkania radnego. • Organ oparł się wyłącznie na postanowieniu prokuratorskim, które dotyczyło innego przedmiotu i nie mogło stanowić wyłącznej podstawy do stwierdzenia wygaśnięcia mandatu. • Uzasadnienie uchwały nie zawierało wyjaśnienia przyczyn odmowy wiarygodności innym dowodom. • Zastosowanie sankcji wygaśnięcia mandatu wymaga rygorystycznej procedury i wyczerpujących ustaleń faktycznych.

Odrzucone argumenty

Argumentacja Rady oparta na postanowieniu Prokuratury o braku zamieszkania w G. • Ustalenia Prokuratury dotyczące logowań telefonu i zeznań sąsiadów.

Godne uwagi sformułowania

Organ nie przeprowadził prawidłowo postępowania w przedmiotowej sprawie, opierając się jedynie na postanowieniu Prokuratora, które dotyczyło innego przedmiotu. • Pozbawienie mandatu uzyskanego w drodze demokratycznych wyborów stanowi ingerencję w materię praw konstytucyjnie chronionych. • Im bardziej drastyczne jest wkroczenie władzy w materię konstytucyjnie chronionych praw podstawowych, tym bardziej rygorystycznym przesłankom powinna podlegać procedura tej ingerencji.

Skład orzekający

Tadeusz Lipiński

przewodniczący

Ewa Osipuk

sprawozdawca

Bogusław Jażdżyk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie miejsca zamieszkania radnego jako podstawy do wygaśnięcia mandatu, wymogi proceduralne przy podejmowaniu uchwał o wygaśnięciu mandatu, znaczenie samodzielnych ustaleń faktycznych przez organy administracji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wygaśnięcia mandatu radnego z powodu utraty prawa wybieralności z uwagi na miejsce zamieszkania. Wymaga analizy całokształtu okoliczności faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu samorządności lokalnej – prawa do sprawowania mandatu radnego i kryteriów jego utraty. Pokazuje, jak istotne jest prawidłowe ustalenie stanu faktycznego przez organy administracji.

Czy radny musi mieszkać tam, gdzie sprawuje mandat? Sąd wyjaśnia kluczowe zasady.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst