II SA/Ol 198/26

II SA/Ol 198/26 - Postanowienie WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2026-05-20
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2026-03-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Andrzej Brzuzy /sprawozdawca/
Anna Janowska
Przemysław Krzykowski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6135 Odpady
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art. 58 §1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2025 poz 1691
art. 40 §2, art. 109 §1, art. 110 §1, art. 126
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks  postępowania administracyjnego
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Przemysław Krzykowski, Sędziowie sędzia WSA Anna Janowska, sędzia WSA Andrzej Brzuzy (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 maja 2026 r. sprawy ze skargi E. L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia [...], nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia w sprawie wykonania zastępczego usunięcia odpadów składowanych na działce p o s t a n a w i a I. odrzucić skargę, II. zwrócić skarżącemu uiszczony wpis od skargi w kwocie 100,00 zł (sto złotych).
Uzasadnienie
W dniu 13 lutego 2026 r. (data nadania w placówce pocztowej) E. L. (dalej jako: "skarżący", "strona") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie (dalej jako: "SKO", "organ") z [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia w sprawie wykonania zastępczego usunięcia odpadów składowanych na działce.
Z przekazanych tutejszemu sądowi wraz ze skargą akt administracyjnych sprawy wynika, że w piśmie z 11 sierpnia 2025 r. sprecyzowanym pismem z 28 października 2025 r. skarżący zwrócił się z prośbą o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Wójta Gminy [...] z 24 kwietnia 2024 r. w przedmiocie zastosowania wykonania zastępczego. W dniu 28 października 2025 r. do organu wpłynęło upoważnienie udzielone I. L. do reprezentowania skarżącego w sprawie (k. 158 akt administracyjnych). Postanowienie będące przedmiotem skargi do sądu organ doręczył bezpośrednio skarżącemu w dniu 22 stycznia 2026 r. (KartaEPO - k. 200 akt administracyjnych) .
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Na wstępie należy zaznaczyć, że badanie merytorycznej zasadności skargi każdorazowo poprzedza ustalenie dopuszczalności jej wniesienia. Badanie to przebiega m. in. z uwzględnieniem przesłanek odrzucenia skargi, o których mowa w art. 58 §1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143, ze zm.), dalej: "p.p.s.a.".
Zgodnie z treścią art. 58 §1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn, niż wymienione w pkt 1-5, jej wniesienie jest niedopuszczalne. W myśl art. 58 §3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę postanowieniem.
Z akt administracyjnych sprawy wynika, że zaskarżone postanowienie zostało doręczone stronie pomimo ustanowienia przez nią pełnomocnika w postępowaniu administracyjnym.
Sąd zauważa, że stosownie do art. 109 §1 w zw. z art. 126 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2025 r. poz. 1691, ze zm.), dalej jako: "k.p.a.", o wprowadzeniu postanowienia do obrotu prawnego i jego obowiązywaniu wobec strony można mówić dopiero z chwilą doręczenia. Przesądza o tym art. 110 §1 w zw. z art. 126 k.p.a., zgodnie z którymi organ administracji publicznej, który wydał postanowienie, jest nim związany od chwili jego doręczenia. Zgodnie zaś z art. 40 §2 zd. pierwsze k.p.a., jeżeli ustanowiono pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Przepis ten nie dopuszcza żadnych wyjątków i zgodnie z przyjętą w k.p.a. zasadą oficjalności doręczeń obarcza organy administracyjne prowadzące postępowanie obowiązkiem doręczania wszystkich pism procesowych, a w tym orzeczeń (decyzji, postanowień) pełnomocnikowi ustanowionemu w sprawie. Organ administracji, który pomija pełnomocnika w toku czynności postępowania administracyjnego niweczy skutki staranności strony w dążeniu do ochrony jej praw i interesów oraz otrzymania takiej ochrony, jaką powinna uzyskać w państwie prawa. Z kolei sąd administracyjny w ramach kontroli zgodności z prawem działań administracji publicznej, powinien mieć na uwadze te zasady i badać, czy jednostka w postępowaniu administracyjnym miała zapewnioną należną jej ochronę prawną.
Jak już wspomniano, skarżący ustanowił w sprawie pełnomocnika, któremu należało doręczać korespondencję, w tym w szczególności postanowienie kończące postępowanie administracyjne. Organ pominął jednak osobę pełnomocnika i doręczył postanowienie bezpośrednio skarżącemu. W ten sam sposób SKO postąpiło z pismem z 8 grudnia 2025 r., które również doręczyło stronie zamiast jej pełnomocnikowi (k. 170-172 akt administracyjnych).
Zdaniem sądu w powyższym stanie faktycznym należy stwierdzić, że postanowienie SKO nie została prawidłowo doręczone, a co za tym idzie nie wywołuje ona żadnych skutków prawnych, a tym samym nie można było od niego wnieść skutecznie skargi do sądu administracyjnego, ponieważ nie rozpoczął się bieg trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi, o którym mowa w art. 53 §1 p.p.s.a. Skutki procesowe związane z doręczeniem aktu administracyjnego powstają dopiero z chwilą doręczenia go w sposób prawidłowy, to jest w tym przypadku pełnomocnikowi strony. Pominięcie pełnomocnika i doręczenie pisma bezpośrednio stronie nie wywołuje skutków prawnych. Czynność doręczenia w takiej sytuacji jest wadliwa, a zatem bezskuteczna. Przed datą prawidłowego doręczenia akt administracyjny w ogóle nie wchodzi do obrotu prawnego (zob. postanowienie NSA z 11 czerwca 2019 r., sygn. akt II GZ 97/19 - dostępne CBOSA). Podkreślić należy, że ustanowienie pełnomocnika wyłącza zasadę doręczania pism bezpośrednio stronie. Zatem w przypadku, gdy strona ma ustanowionego pełnomocnika, jedynie doręczenie tego pisma pełnomocnikowi jest prawnie skuteczne.
Dodatkowo sąd zauważa, że naruszenia art. 40 §2 k.p.a. poprzez wadliwe doręczenie postanowienia z pominięciem pełnomocnika nie może konwalidować okoliczność wniesienia skargi do sądu przez samą stronę postępowania. Przyjęcie odmiennego stanowiska uzależniłoby ocenę skuteczności doręczenia od aktywności procesowej strony. Dopiero od daty prawidłowego doręczenia zaskarżonego postanowienia stronie reprezentowanej przez pełnomocnika, co powinien uczynić organ w wykonaniu niniejszego postanowienia, zacznie biec termin do wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego.
W konsekwencji powyższego sąd na podstawie art. 58 §1 pkt 6 p.p.s.a. ) w pkt 1. sentencji odrzucił skargę, bowiem jej wniesienie było niedopuszczalne (przedwczesne).
Rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2. sentencji postanowienia znalazło swoje oparcie w art. 232 §1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego.