Pełny tekst orzeczenia II SA/Lu 49/25

II SA/Lu 49/25 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2025-03-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-02-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Bartłomiej Pastucha /sprawozdawca/
Jerzy Parchomiuk /przewodniczący/
Robert Hałabis
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 725
art. 29 ust. 1 pkt 16 i pkt 22, art. 29 ust. 2 pkt 31, art. 30 ust. 5 i ust. 6
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.)
Dz.U. 2020 poz 1609
§ 14 pkt 4 lit. a
Rozporządzenie Ministra Rozwoju z dnia 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk Sędziowie Sędzia WSA Robert Hałabis Asesor sądowy Bartłomiej Pastucha (sprawozdawca) Protokolant Referent Kinga Kościejewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2025 r. sprawy ze skargi A. S. i G. S. na decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia 22 stycznia 2021 r., znak: IF-VII.7840.6.41.2020.KK w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru budowy I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Starosty Włodawskiego z dnia 1 grudnia 2020 r., znak: W.B.6743.303.2020.HR; II. umarza postępowanie administracyjne; III. zasądza od Wojewody Lubelskiego solidarnie na rzecz A. S. i G. S. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; IV. zasądza od Wojewody Lubelskiego na rzecz A. S. kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Uzasadnienie
Wojewoda Lubelski decyzją z dnia 22 stycznia 2021 r. znak: IF-VII.7840.6.41.2020.KK, po rozpatrzeniu odwołania A. S. i G. S. od decyzji Starosty Włodawskiego z dnia 1 grudnia 2020 r. znak: W.B.6743.303.2020.HR w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia budowy budynku rekreacji indywidualnej oraz zbiornika na nieczystości ciekłe, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.
Rozstrzygnięcie powyższe zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
W dniu 16 listopada 2020 r. A. S. i G. S. (dalej także jako "skarżący" lub "inwestorzy") dokonali zgłoszenia do Starosty Włodawskiego zamiaru budowy wolno stojącego parterowego budynku rekreacji indywidualnej o powierzchni zabudowy 35 m2 oraz zbiornika bezodpływowego na nieczystości ciekłe o pojemności 8 m3 na działce nr ewid. [...] w O., gmina W.. W treści zgłoszenia inwestorzy wskazali, że przy planowanym budynku rekreacji indywidualnej będzie znajdował się taras naziemny o wymiarach 2,5 m x 7 m, niewchodzący do powierzchni zabudowy budynku. Taras będzie zadaszony, lecz nie poprzez wysunięty element poddasza nieużytkowego.
Decyzją z dnia 1 grudnia 2020 r. Starosta Włodawski, na podstawie art. 36 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1996 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 ze zm.; aktualny t.j. – Dz. U. z 2024 r. poz. 725 ze zm.; dalej jako "Pr.bud.") wniósł sprzeciw w sprawie powyższego zgłoszenia. Organ pierwszej instancji uznał, że planowany budynek rekreacji indywidualnej wraz z tarasem tworzą całość funkcjonalno-użytkową, a zatem powierzchnia zabudowy budynku (z uwzględnieniem projektowanego tarasu) wynosić będzie 52,50 m2, a nie 35 m2 – jak wskazano w zgłoszeniu. W ocenie Starosty, na taką budowę niezbędne jest uzyskanie pozwolenia na budowę.
W odwołaniu od powyższej decyzji inwestorzy zarzucili naruszenie art. 29 ust. 1 pkt 16 Pr.bud. poprzez jego błędną wykładnię oraz art. 29 ust. 2 pkt 31 Pr.bud., § 14 pkt 4 lit. "a" rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2020 r. poz. 1609; aktualny t.j. - Dz. U. z 2022 r. poz. 1679 ze zm., dalej jako "r.p.b."), art. 2 Konstytucji RP i art. 7a k.p.a., poprzez ich niezastosowanie, co skutkowało błędnym zastosowaniem art. 30 ust. 6 pkt 1 Pr.bud. Skarżący podnieśli, że taras jest elementem drugorzędnym, a co za tym idzie, nie powinien być wliczany do powierzchni zabudowy budynku. W ocenie inwestorów, o powyższym świadczy zarówno art. 29 ust. 2 pkt 31 Pr.bud., który stanowi, że nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia budowa przydomowych tarasów naziemnych o powierzchni zabudowy do 35 m2, jak i § 14 pkt 4 lit. "a" r.p.b., zgodnie z którym powierzchnię zabudowy budynku pomniejsza się o powierzchnię części zewnętrznych budynku, takich jak: tarasy naziemne i podparte słupami, gzymsy oraz balkony.
W piśmie z dnia 7 stycznia 2023 r. oznaczonym jako "Sprecyzowanie treści odwołania z dnia 10 grudnia 2020 r." skarżący dodatkowo podnieśli, że ich intencją było zgłoszenie dwóch niezależnych od siebie obiektów, tj. wolno stojącego budynku rekreacji indywidualnej o powierzchni zabudowy do 35 m2 oraz zadaszonego tarasu. Podkreślili, że budynek rekreacji indywidualnej będzie posiadał własny fundament, a taras będzie znajdował się na słupach fundamentowych.
Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda Lubelski nie znalazł podstaw do jego uwzględnienia i wskazaną na wstępie decyzją z dnia 22 stycznia 2021 r. (zaskarżoną do Sądu) utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że przez pojęcie "wolno stojący" rozumieć należy samodzielność i suwerenność konstrukcji obiektu, to jest jego fizyczne oddzielenie od innych obiektów budowlanych. Chodzi o taki budynek, który nie jest połączony z innym obiektem budowlanym i nie wykorzystuje w swojej konstrukcji jakichkolwiek elementów innego obiektu budowlanego i jako całość stanowi samodzielną konstrukcję, nieograniczoną fizycznie w przestrzeni innymi budowlami.
Wojewoda wskazał, że choć przepisy Pr.bud. nie określają legalnej definicji "przydomowych naziemnych tarasów", to jednak wykładnia językowa przy odwołaniu się do definicji słownikowych prowadzi do wniosku, iż określenie "przydomowy" odnosi się do budynku mieszkalnego. Budynek rekreacji indywidualnej, nie jest natomiast indywidualnym budynkiem mieszkalnym, a więc domem (miejscem) przeznaczonym do stałego zamieszkiwania osób, lecz budynkiem (miejscem) przeznaczonym do okresowego wypoczynku. Dokonując natomiast wykładni celowościowej, zdaniem organu odwoławczego, należy wskazać, że intencją ustawodawcy było upraszczanie procesu inwestycyjnego, ale w odniesieniu do budów określonych w przepisie art. 29 w zw. z art. 30 ust. 1 Pr.bud., gdzie ustawodawca wymienia konkretnie te budowy, które mogą być realizowane przez zgłoszenie, nakładając na pozostałe wymóg uzyskania pozwolenia na budowę. Natomiast przepisu art. 29 ust. 1 pkt 31 Pr.bud. nie można, jak chcą skarżący, interpretować rozszerzająco na innego rodzaju budynki.
Organ odwoławczy podniósł, że z uwagi na przepis art. 29 ust. 1 pkt 16 Pr.bud. pozwalający inwestorowi na realizację budynku rekreacji indywidualnej w trybie zgłoszenia tylko w przypadku, gdy zgłaszany budynek jest obiektem wolno stojącym o powierzchni zabudowy poniżej 35 m2, należy stwierdzić, że przedmiotowy budynek nie spełnia tych warunków. Wojewoda zgodził się ze stanowiskiem Starosty Włodawskiego, że mając na uwadze zarówno orzecznictwo sądów administracyjnych jak i Polską Normę PN-ISO 9836:2015-12 (punkt 5.1.2.1), przez powierzchnię zabudowy należy rozumieć powierzchnię terenu zajętą przez budynek w stanie wykończonym. Powierzchnia zabudowy jest zaś wyznaczona przez rzut pionowy zewnętrznych krawędzi budynku na powierzchnię terenu. Do powierzchni zabudowy nie wlicza się jednak: powierzchni obiektów budowlanych ani ich części niewystających ponad powierzchnię terenu, powierzchni elementów drugorzędnych takich jak np. schody zewnętrzne, rampy zewnętrzne, daszki, markizy, występy dachowe, oświetlenia zewnętrzne, powierzchnie zajmowanej przez wydzielone obiekty pomocnicze np. szklarnie, altany, szopy (punkt 5.1.2.2 przywołanej normy).
Dodatkowo Wojewoda wyjaśnił, że o powierzchni zabudowy budynku mówi również art. 63 ust 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2001 r. nr 38 poz. 454; t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 393 ze zm., dalej jako "r.e.g.b." ) stanowiący, że danymi ewidencyjnymi dotyczącymi budynku jest pole powierzchni zabudowy budynku, przy czym:
1a. przez kontur budynku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, rozumie się linię zamkniętą wyznaczoną przez prostokątny rzut na płaszczyznę poziomą linii przecięcia się zewnętrznych ścian budynku z powierzchnią terenu,
1b. w przypadku gdy z powierzchnią terenu przecina się ściana fundamentowa budynku lub gdy budynek albo jego część posadowiona jest na filarach, konturem budynku lub częścią tego konturu jest odpowiednio linia wyznaczona przez prostokątny rzut na płaszczyznę poziomą najniższych zewnętrznych krawędzi ścian kondygnacji budynku, które są oparte na ścianach fundamentowych lub filarach, a w przypadku, gdy na filarach oparty jest dach budynku - zewnętrznych krawędzi dachu (...).
W analizowanej sprawie taras wraz z budynkiem rekreacji indywidualnej tworzą całość wyznaczającą zewnętrzne krawędzie obiektu w rzucie pionowym, co wynika ze szkicu przedstawionego przez inwestora.
Nadto organ odwoławczy wskazał, że taras jako przynależne zagospodarowanie terenu nie posiada definicji legalnej, a w języku potocznym opisywany jest jako odkryta, płaska część budynku, otoczona balustradą, umieszczona na parterze (często połączona schodami z ogrodem), piętrze lub płaskim dachu (por. Słownik języka polskiego pod red. M. Szymczaka, t. III., s 480, PWN Warszawa 1979). Z kolei w § 34 pkt 24 lit "a" rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75 poz. 690 ze zm.; aktualny t.j. – Dz. U. z 2022 r. poz. 1225 ze zm.; dalej jako "r.w.t."), czytamy, że do kubatury brutto wlicza się kubaturę balkonów i tarasów, obliczoną do wysokości balustrad. Ze względu na powyższe taras stanowić będzie całość funkcjonalno-użytkową z budynkiem, zapewniając jego obsługę. Jego istnienie rzutuje na podniesienie walorów użytkowych samego budynku, który zyskuje element mogący stanowić miejsce wypoczynku oraz dodatkową możliwość bezpośredniej komunikacji z ogrodem.
W związku z powyższym, w ocenie Wojewody Lubelskiego, organ pierwszej instancji prawidłowo stwierdził, że powierzchnia zabudowy budynku wynosić będzie 52,5 m2 (17,5 m2 + 35 m2), a nie 35 m2 jak wskazali w zgłoszeniu inwestorzy.
A. S. i G. S. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na decyzję Wojewody Lubelskiego. W skardze inwestorzy zarzucili zaskarżonej decyzji naruszenie:
1. art. 8 § 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, poprzez powoływanie w treści decyzji nieobowiązujących przepisów (art. 30 ust. 1 Pr.bud. uchylonego z dniem 19 września 2020 r.), nieistniejących jednostek redakcyjnych w ustawie np. art. 29 ust. 1 pkt 31 Pr.bud., nieistniejących jednostek redakcyjnych w r.w.t., tj. § 34 pkt 24 lit. "a", powoływanie przepisów, których w ogóle nie dotyczy sprawa tj. art. 29 ust. 1 pkt 3 Pr.bud. (skarżący nigdy nie chciał budować stacji transformatorowej), powołanie się w treści decyzji na nową normę PN-ISO 9836:2015-12, a cytowanie treści starej normy PN IS09836:1997, pominięcie wskazanego w odwołaniu § 14 pkt 4 lit. "a" r.p.b., który wprost określa, iż do powierzchni zabudowy nie wlicza się tarasu naziemnego;
2. art. 29 ust. 1 pkt 16 Pr.bud. poprzez jego błędną wykładnię, co skutkowało błędnym zastosowaniem art. 30 ust. 6 pkt 1 Pr.bud.;
3. art. 7 Konstytucji RP poprzez działanie organu bez podstawy prawnej tj. powołanie w decyzji art. 29 ust. 1 pkt 31 Pr.bud., którego nie ma w ustawie. Takie działanie doprowadziło organ do błędnego przyjęcia, iż budowa przydomowego tarasu naziemnego o powierzchni zabudowy do 35 m2 wymaga zgłoszenia. W przypadku działania na podstawie i w granicach prawa organ winien przyjąć, iż budowa tarasu, o którym mowa w art. 29 ust. 2 pkt 31 Pr.bud. nie wymaga ani zgłoszenia ani pozwolenia na budowę;
4. art. 7 Konstytucji RP poprzez działanie organu bez podstawy prawnej tj. powołanie w decyzji art. 30 ust. 1 Pr.bud., który to przepis został uchylony w dniu 19 września 2020 r.;
5. art. 7 Konstytucji RP poprzez działanie organu bez podstawy prawnej tj. powołanie w decyzji art. 29 ust. 1 pkt 3 Pr.bud., w sytuacji gdy skarżący nigdy nie dokonywał zgłoszenia budowy wolno stojących parterowych budynków stacji transformatorowych i kontenerowych stacji transformatorowych o powierzchni zabudowy do 35 m2,
6. art 7 Konstytucji RP poprzez działanie organu bez podstawy prawnej tj. powołanie w decyzji § 34 pkt 24 lit. "a" r.w.t., który to przepis nie występuje w ww. rozporządzeniu;
7. art. 29 ust. 2 pkt 31 Pr.bud. poprzez jego błędną wykładnię, co skutkowało błędnym zastosowaniem art. 30 ust. 6 pkt 1 Pr.bud.;
8. § 14 pkt 4 lit. "a" r.p.b. poprzez jego niezastosowanie, co skutkowało błędnym zastosowaniem art 30 ust. 6 pkt 1 Pr.bud.;
9. art. 63 ust. 1 r.e.g.b. poprzez jego błędną wykładnię, co skutkowało błędnym zastosowaniem art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego;
10. art. 2 Konstytucji RP poprzez jego niezastosowanie i nie rozstrzygnięcie wątpliwości co do treści normy prawnej na korzyść obywatela zgodnie z zasadą in dubio pro libertate, co skutkowało błędnym zastosowaniem art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego;
11. art. 7a k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nie rozstrzygnięcie wątpliwości co do treści normy prawnej na korzyść obywatela zgodnie z zasadą in dubio pro libertate, co skutkowało błędnym zastosowaniem art. 30 ust. 6 pkt 1 Pr.bud.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty Włodawskiego. Ponadto zwrócili się o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Lubelski wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wyrokiem z dnia 22 czerwca 2021 r. sygn. akt II SA/Lu 215/21 Wojewódzki Sad Administracyjny w Lublinie oddalił skargę inwestorów.
Sąd jako prawidłowe ocenił stanowisko organów, iż planowanej inwestycji, z uwagi na powierzchnię jej zabudowy, nie można uznać za obiekt określony w art. 29 ust. 1 pkt 16 Pr.bud. Wskazał, że w odniesieniu do wolno stojących parterowych budynków rekreacji indywidualnej ustawodawca określił, iż maksymalna powierzchnia ich zabudowy nie może przekraczać 35 m2. Co istotne, ustawodawca wyraźnie i w sposób wiążący określił, że pod pojęciem "budynki rekreacji indywidualnej" rozumie się budynki przeznaczone do okresowego wypoczynku. Odmienna znaczeniowo jest natomiast treść art. 29 ust. 2 pkt 31 Pr.bud., który stanowi, że nie wymaga decyzji o pozwoleniu oraz zgłoszenia budowa przydomowych tarasów naziemnych o powierzchni zabudowy do 35 m2. Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego, iż wykładnia językowa tego przepisu prowadzi do wniosku, że określenie "przydomowy" odnosi się do budynku mieszkalnego, którym z całą pewnością nie jest budynek rekreacji indywidualnej.
Odnosząc się natomiast do kwestii ustalenia prawidłowej powierzchni zabudowy spornego obiektu, WSA stwierdził, że wobec braku ustawowej definicji "powierzchni zabudowy", pojęciu temu należy przypisywać dokładnie takie znaczenie, jakie dla tego parametru przyjęto oficjalnie we właściwej Polskiej Normie. Zgodnie z punktem 5.1.2.2 Polskiej Normy PN-ISO 9836, powierzchnia zabudowy jest wyznaczona przez rzut pionowy zewnętrznych krawędzi budynku na powierzchnię terenu. Przy czym do powierzchni zabudowy nie wlicza się powierzchni obiektów budowlanych ani ich części nie wystających ponad powierzchnię terenu, powierzchni elementów drugorzędnych, np. schodów zewnętrznych, ramp zewnętrznych, daszków, markiz, występów dachowych, oświetlenia zewnętrznego, powierzchni zajmowanej przez wydzielone obiekty pomocnicze np. szklarnie, altany, szopy.
Mając powyższe na uwadze, zdaniem Sądu, trafnie ocenił Starosta Włodawski, że powierzchnia zabudowy zaplanowanego przez skarżących obiektu rekreacji indywidualnej przekracza normatywną, dopuszczalną powierzchnie 35 m2. Dołączony do dokonanego przez skarżących zgłoszenia rysunek ewidentnie bowiem wskazuje, że wymiary projektowanego budynku wraz z tarasem w rzucie głównym wynosić mają 7 m x 7,5 m. Przy czym zaplanowany taras przykryty będzie w całości dachem wspartym z jednej strony na ścianie budynku, tworząc wraz z nim całość wyznaczającą zewnętrzne krawędzie obiektu w rzucie pionowym. Dlatego też sporny taras, należy uwzględnić przy obliczaniu powierzchni zabudowy zaplanowanego budynku.
Sąd dodał, ze w orzecznictwie obowiązuje powszechnie przyjęty pogląd, że dobudowanie tarasu do istniejącego budynku mieszkalnego zwiększa powierzchnię zabudowy budynku. Zatem wykonanie w tym zakresie roboty budowlane należy zakwalifikować jako rozbudowę, a więc budowę w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowlane (por. orzeczenia w sprawach II OSK 404/09, II SA/Bd 97/09).
W związku z powyższym Sąd uznał, że organy obu instancji prawidłowo przyjęły, iż realizacja tarasu dodatkowo zwiększy powierzchnię zabudowy budynku rekreacji indywidualnej, co prowadzi do konieczności uzyskania pozwolenia na budowę.
Inwestorzy wnieśli skargę kasacyjną od powyższe wyroku (skarga kasacyjna została sporządzona i złożona przez skarżącego G. S., który będąc radcą prawnym, działał w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik skarżącej A. S.). Skarżący kasacyjnie zarzucili zaskarżonemu wyrokowi naruszenie następujących przepisów prawa materialnego:
1. § 12 w zw. z § 14 pkt lit. "a" r.p.b. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie (niezastosowanie), co skutkowało - bez wystarczających ku temu przesłanek - uznaniem, iż do powierzchni zabudowy budynku rekreacji indywidualnej należy wliczać powierzchnię zabudowy tarasu naziemnego, a czego konsekwencją było oddalenie skargi;
2. art. 29 ust. 1 pkt 16 Pr.bud. poprzez jego błędną wykładnię polegającą przyjęciu, iż do powierzchni zabudowy budynku rekreacji indywidualnej należy wliczyć powierzchnię tarasu naziemnego, co skutkowało oddaleniem skargi;
3. art. 29 ust. 2 pkt 31 Pr.bud. poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, iż nie odnosi się on do tarasów usytuowanych przy budynkach rekreacji indywidulanej, co skutkowało oddaleniem skargi.
Ponadto zarzucili naruszenie przepisów postępowania, których uchybienie miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; aktualny t.j. - Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako "p.p.s.a.") poprzez nieodniesienie się do wszystkich zarzutów przedstawionych w skardze, a nawet ich niewskazanie w uzasadnieniu wyroku tj. zarzutów naruszenia: § 14 pkt 4 lit. "a" r.p.b., art. 8 § 1 k.p.a., art. 7 Konstytucji RP, art. 63 ust. 1 r.e.g.b., art. 2 Konstytucji RP i art. 7a k.p.a.
Wskazując na powyższe, skarżący kasacyjnie domagali się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i wydania orzeczenia reformatoryjnego poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody Lubelskiego oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty Włodawskiego, ewentualnie uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie, a ponadto zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.
Po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 28 maja 2024 r. sygn. akt II OSK 2179/21, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie do ponownego rozpoznania (pkt 1), zasądził od Wojewody Lubelskiego na rzecz skarżących solidarnie zwrot kosztów postępowania kasacyjnego (pkt 2) oraz zasądził od Wojewody Lubelskiego na rzecz skarżącej A. S. zwrot kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym (pkt 3).
NSA stwierdził, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia wymogów przewidzianych art. 141 § 4 p.p.s.a., bowiem nie zawiera rzetelnego wyjaśnienia podstawy rozstrzygnięcia, w tym odniesienia się do istotnych, podnoszonych w skardze kwestii. Sąd drugiej instancji zwrócił uwagę, że skarżący, wnosząc skargę do sądu administracyjnego, a wcześniej odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji, wskazali m.in. na znaczenie dla wyniku niniejszej sprawy regulacji zawartych w § 2 i § 14 pkt 4 lit. "a" r.p.b. Nadto wytknęli zastosowanie w sprawie niewłaściwych przepisów, konkretyzując, że w treści zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał: nieobowiązujący na dzień wydania przez niego decyzji art. 30 ust. 1 Pr.bud.; nieistniejące w ustawie Prawo budowlane, jak też r.w.t. jednostki redakcyjne (odpowiednio art. 29 ust. 1 pkt 31 i § 34 pkt 24 lit. "a"); przepisy, których w ogóle nie dotyczy sprawa (art. 29 ust. 1 pkt 3 Pr.bud.); "nową" normę PN-ISO 9836:2015-12 cytując treść "starej" normy PN-ISO 9836:1997, co skutkowało z kolei naruszeniem art. 8 § 1 k.p.a. Kwestie te nie zostały przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w żadnym zakresie wyjaśnione.
Jednocześnie, w ocenie NSA, w rozpoznawanej sprawie Sąd pierwszej instancji dokonał błędnej wykładni art. 29 ust. 2 pkt 31 Pr.bud. polegającej na przyjęciu, iż nie odnosi się on do tarasów usytuowanych przy budynkach rekreacji indywidulanej. NSA przyjął, że art. 29 ust. 2 pkt 31 Pr.bud. który dotyczy zgłoszenia budowy przydomowych tarasów naziemnych o powierzchni zabudowy do 35 m2, obejmuje swoim zakresem również tarasy przy budynkach rekreacji indywidualnej.
Podsumowując NSA wskazał, że skarga kasacyjna w zakresie art. 141 § 4 p.p.s.a. oraz art. 29 ust. 2 pkt 31 Pr.bud. okazała się uzasadniona.
Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Lublinie w dniu 6 marca 2025 r. radca prawny G. S. – działając w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik skarżącej A. S. – poparł skargę i wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz uchylenie decyzji organu pierwszej instancji, ewentualnie uchylenie decyzji organów obu instancji. Ponadto wniósł o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Rozpoznając ponownie sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 190 p.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Powołany przepis znajduje zastosowanie w sytuacji, jaka zaistniała w niniejszej sprawie, tj. gdy doszło do wydania orzeczenia, o którym mowa w art. 185 § 1 p.p.s.a., a mianowicie gdy zaszła konieczność ponownego rozpoznania sprawy przez wojewódzki sąd administracyjny. W takim wypadku sąd ten związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, co oznacza, że jest zobowiązany do przyjęcia określonego stanowiska przy ponownym rozpoznaniu sprawy, które to stanowisko nie może być odmienne od zaprezentowanego w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego rozumienia przepisów będących podstawą orzekania w sprawie i przedmiotem wykładni in concreto. Związanie sądu administracyjnego oceną prawną, o jakiej mowa w art. 190 p.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z poglądem wyrażonym we wcześniejszym orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zarówno w orzecznictwie, jak i doktrynie przyjmuje się, że "związanie wykładnią prawa" oznacza wykładnię przepisów prawa materialnego, procesowego, jak i kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania określonego aktu (por. np. wyroki NSA: z dnia 9 marca 2023 r., sygn. akt II OSK 1618/19; z dnia 12 kwietnia 2023 r., sygn. akt II OSK 18/23; z dnia 28 marca 2023 r., sygn. akt II FSK 2317/20).
Rozpoznając sprawę ponownie w warunkach związania wykładnią prawa dokonaną w przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 maja 2024 r. sygn. akt II OSK 2179/21, Sąd stwierdził, że skarga jest zasadna. Zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja Starosty Włodawskiego z dnia 1 grudnia 2020 r. naruszają prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.
Przypomnieć dla porządku należy, że zaskarżoną decyzją utrzymano w mocy decyzję wnoszącą sprzeciw do dokonanego przez skarżących zgłoszenia budowy wolno stojącego parterowego budynku rekreacji indywidualnej o powierzchni zabudowy 35 m2 oraz zbiornika bezodpływowego na nieczystości ciekłe o pojemności 8 m3 na działce nr ewid. [...] w O., gmina W.. Wnosząc sprzeciw organ pierwszej instancji miał na uwadze okoliczność, iż w treści zgłoszenia inwestorzy wyjaśnili, że przy planowanym budynku rekreacji indywidualnej zamierzają zrealizować przydomowy taras naziemny o wymiarach 2,5 m x 7 m. Organ uznał, że powierzchnię zabudowy wskazanego tarasu naziemnego należy zaliczyć do powierzchni zabudowy planowanego budynku rekreacji indywidualnej, co oznacza, że powierzchnia zabudowy przedmiotowego budynku wynosić będzie 52,50 m2 i tym samym przekroczy maksymalną wartość powierzchni zabudowy budynku rekreacji indywidualnej (35 m2), przy zachowaniu której tego rodzaju obiekt – zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 16 Pr.bud. – zwolniony jest z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę i może być zrealizowany na podstawie zgłoszenia.
Istotą sporu pozostaje więc ocena, czy wobec kształtu inwestycji przedstawionego przez skarżących w treści zgłoszenia, w którym to uwzględniono nie tylko wolno stojący budynek rekreacji indywidualnej, lecz również przydomowy taras naziemny, zasadne jest wliczenie powierzchni tarasu do powierzchni zabudowy budynku. Dokonując oceny prawnej w tym zakresie należy odnieść się do przepisów obowiązujących w dacie orzekania przez organy. W tym też brzmieniu poszczególne przepisy mające zastosowanie w sprawie zostaną przytoczone w dalszej części uzasadnienia.
Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 16 Pr.bud. nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, budowa wolno stojących parterowych budynków rekreacji indywidualnej rozumianych jako budynki przeznaczone do okresowego wypoczynku, o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać jednego na każde 500 m2 powierzchni działki. Stosownie zaś do art. 29 ust. 1 pkt 22 Pr.bud., nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę, natomiast wymaga zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, budowa przydomowych tarasów naziemnych o powierzchni zabudowy powyżej 35 m2. Z kolei budowa przydomowych tarasów naziemnych o powierzchni zabudowy do 35 m2, nie wymaga ani decyzji o pozwoleniu na budowę, ani zgłoszenia, o którym mowa w art. 30 (art. 29 ust. 2 pkt 31 Pr.bud.)
Instytucja zgłoszenia uregulowana w art. 30 Pr.bud. przewiduje, że zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych, natomiast organ administracji architektoniczno-budowlanej, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zgłoszenia, może, w drodze decyzji, wnieść sprzeciw. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu w tym terminie (art. 30 ust. 5 Pr.bud.). Jedną z podstaw do wniesienia sprzeciwu w sprawie zgłoszenia jest stwierdzenie, że zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 30 ust. 6 pkt 1 Pr.bud.). W oparci o tę właśnie przesłankę wniesiono sprzeciw w niniejszej sprawie.
W świetle przytoczonych norm nie budzi wątpliwości, że możliwość budowy wolno stojącego budynku rekreacji indywidulnej bez uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, a jedynie w oparciu o zgłoszenie, uzależniona jest przede wszystkim od powierzchni zabudowy planowanego budynku określonej w treści zgłoszenia.
W orzecznictwie sądów administracyjnych wielokrotnie wskazywano, że wobec braku prawnej definicji "powierzchni zabudowy", należy w tym względzie odwołać do wskazań wynikających z Polskich Norm (por. np. wyroki NSA: z dnia 25 sierpnia 2017 r., sygn. akt II OSK 2747/15; z dnia 7 grudnia 2016 r., sygn. akt II OSK 623/15; z dnia 24 listopada 2016 r., sygn. akt: II OSK 933/15; z dnia 18 września 2014 r., sygn. akt II OSK 675/13; z dnia 6 maja 2008 r., sygn. akt I OSK 785/07). Nie ma przy tym istotnego znaczenia, czy podstawą ocen w powyższym zakresie będzie aktualna Polska Norma PN-ISO 9836:2015-12, czy też poprzedzająca ją Polska Norma PN-ISO 9836:1997. W zakresie sposobu zdefiniowania "powierzchni zabudowy" Normy te nie przewidują bowiem istotnych różnic. Według pkt 5.1.2 PN-ISO 9836:1997, przez "powierzchnię zabudowy" rozumie się powierzchnię terenu zajętą przez budynek w stanie wykończonym. Powierzchnia zabudowy jest wyznaczona przez rzut pionowy zewnętrznych krawędzi budynku na powierzchnię terenu. Do powierzchni zabudowy nie wlicza się: powierzchni obiektów budowlanych ani ich części nie wystających ponad powierzchnię terenu; powierzchni elementów drugorzędnych, np. schodów zewnętrznych, ramp zewnętrznych, daszków, markiz, występów dachowych, oświetlenia zewnętrznego; powierzchni zajmowanej przez wydzielone obiekty pomocnicze (np. szklarnie, altany, szopy). Według zaś pkt 5.1.2 PN-ISO 9836:2015-12, przez "powierzchnię zabudowy" rozumie się powierzchnię terenu zajętą przez budynek w stanie wykończonym. Powierzchnia zabudowy jest wyznaczona przez rzut wymiarów zewnętrznych budynku na powierzchnię terenu. Do powierzchni zabudowy nie wlicza się powierzchni: elementów budynku ani ich części nie wystających ponad powierzchnię terenu; elementów drugorzędnych budynku, np. schodów zewnętrznych, ramp i pochylni zewnętrznych, daszków, markiz, okapów dachowych, oświetlenia zewnętrznego; zewnętrznych obiektów pomocniczych, np. szklarni i przybudówek.
Dokonując interpretacji pojęcia "powierzchnia zabudowy" w oparciu o przytoczone zapisy Polskich Norm, sądy administracyjne w szeregu spraw wyrażały pogląd, iż powierzchnię zabudowy tarasu, należy zaliczać do powierzchni zabudowy budynku. W ocenie Sądu, stanowiska tego nie można kwestionować w oparciu o powołany w skardze oraz w odwołaniu od decyzji pierwszej instancji przepis § 14 pkt 4 lit "a" r.p.b., który w ramach wytycznych co do treści części opisowej projektu zagospodarowaniu działki lub terenu wskazuje, że w zestawieniu powierzchni zabudowy projektowanych i istniejących obiektów budowlanych, powierzchnię zabudowy budynku należy pomniejszyć o powierzchnię części zewnętrznych budynku, takich jak: tarasy naziemne i podparte słupami, gzymsy, balkony oraz loggie. Przepis ten w istocie pozostaje spójny z treścią ww. Norm w zakresie, w jakim wskazują, że do powierzchni zabudowy nie wlicza się "elementów drugorzędnych budynku". Pomniejszenie powierzchni zabudowy budynku o powierzchnię tarasu dotyczyć więc może wyłącznie tarasu stanowiącego element drugorzędny budynku.
W niniejszej sprawie ocena, czy taras naziemny uwzględniony w zgłoszeniu dokonanym przez skarżących będzie istotnym, czy też drugorzędnym elementem budynku, nie ma jednak przesądzającego znaczenia dla ustalenia, czy jego powierzchnia winna być zaliczona do powierzchni zabudowy budynku. Należy bowiem przede wszystkim zauważyć, że analiza orzeczeń, w których wyrażane było stanowisko wskazujące na konieczność zaliczenia powierzchni tarasu do powierzchni zabudowy budynku, wskazuje, że pogląd ten odnosi się do tarasów zrealizowanych jako integralna część budynku, powiązana z nim konstrukcyjnie, stanowiąca wraz z budynkiem wspólną substancję budowlaną, często zabudowana bądź zadaszona poprzez przedłużenie poddasza budynku, a więc wpisująca się w bryłę budynku (zob. np. wyroki NSA: z dnia 18 września 2014 r., sygn. akt II OSK 675/13; z dnia 25 sierpnia 2017 r., sygn. akt II OSK 2747/15; z dnia 6 grudnia 2023 r. sygn. akt II OSK 689/21; z dnia 16 marca 2023 r., sygn. akt II OSK 708/20). Budowa tego rodzaju tarasu traktowana jest jako rozbudowa budynku w rozumieniu art. 3 pkt 6 Pr.bud. (zob. np. wyrok NSA z dnia 16 lutego 2010 r., sygn. akt II OSK 404/09).
Innego rodzaju inwestycji dotyczą natomiast przepisy art. 29 ust. 1 pkt 22 i ust. 2 pkt 31, tj. w których mowa o budowie przydomowych tarasów naziemnych, które - w zależności od powierzchni zabudowy - mogą być realizowane bez pozwolenia na budowę, a na podstawie zgłoszenia (w przypadku tarasów o powierzchni powyżej 35 m2) lub są zwolnione zarówno z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę jak i zgłoszenia (w przypadku tarasów o powierzchni powyżej 35 m2). Dyspozycją tych przepisów objęte sią "przydomowe" tarasy naziemne, a więc zlokalizowane "przy domu", lecz stanowiące odrębny obiekt budowlany niebędący elementem konstrukcji budynku (niebędący jego częścią), lecz pozostający z nim w związku jedynie funkcjonalnym. W przypadku tego rodzaju tarasu naziemnego, jego realizacja nie stanowi rozbudowy budynku, a tym samym powierzchnia zabudowy nie będzie zaliczana do powierzchni zabudowy budynku, przy którym został zlokalizowany.
Istotne znaczenie ma przy tym wykładnia art. 29 ust. 2 pkt 31 Pr.bud. dokonana w niniejszej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 maja 2024 r. sygn. akt II OSK 2179/21, którą – jak wskazano na wstępie – Sąd obecnie rozpoznający sprawę jest związany z mocy art. 190 p.p.s.a. W ramach tej wykładni NSA przesądził bowiem, że ww. przepis ma zastosowanie nie tylko do tarasów przy budynkach mieszkalnych, lecz dotyczy również tarasów przy wolno stojących budynkach rekreacji indywidualnej. Stanowisko to jest tym bardziej zasadne, gdy weźmie się pod uwagę, że art. 29 ust. 2 pkt 31 Pr.bud. dotyczy tarasów realizowanych jako odrębny względem budynku obiekt budowlany, a zatem tego rodzaju taras może być realizowany przy budynku rekreacji indywidualnej objętej dyspozycją art. 29 ust. 1 pkt 16 Pr.bud. również z tego względu, że nie będzie pozbawiał takiego budynku charakteru obiektu wolno stojącego. Odmienna interpretacja art. 29 ust. 2 pkt 31 Pr.bud. przyjęta w sprawie przez organy, wyłączająca z jego zakresu przydomowe tarasy naziemne realizowane przy wolno stojących budynkach rekreacji indywidulnej, świadczy o naruszeniu przedmiotowej normy w stopniu, który miał wpływ na wynik sprawy.
Konsekwencją powyższego naruszania była wadliwa ocena treści złożonego przez inwestorów zgłoszenia pod kątem kwalifikacji objętej nim inwestycji, skutkująca błędnym uznaniem wskazanego w zgłoszeniu tarasu za element planowanego budynku, a przez to wadliwym zaliczeniem powierzchni zabudowy tarasu do powierzchni zabudowy objętego zgłoszeniem budynku. Należy bowiem zauważyć, że kształt przedmiotowej inwestycji określony przez inwestorów w żaden sposób nie świadczy o zamiarze budowy budynku rekreacji indywidulnej z tarasem naziemnym będącym częścią tego budynku (związanym z budynkiem konstrukcyjnie). Przeciwnie, w zgłoszeniu - w zakresie, w jakim odnosiło się ono do planowanego tarasu naziemnego o wymiarach 2,5 m x 7 m - inwestorzy wprost powołali się na przepis art. 29 ust. 2 pkt 31 Pr.bud., podkreślając, że taras będzie znajdował się "przy domku" oraz, że będzie zadaszony, jednak "nie będzie zadaszony poprzez wysunięty element poddasza użytkowego". Dodatkowo w dalszym toku postępowania, uzupełniając odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji, w piśmie z dnia 7 stycznia 2023 r. inwestorzy doprecyzowali charakterystykę planowanej inwestycji wskazując, że "intencją inwestorów było zgłoszenie dwóch niezależnych od siebie obiektów: 1) wolno stojącego budynku rekreacji indywidualnej o powierzchni zabudowy do 35 m2, 2) zadaszonego tarasu." Podkreślili przy tym, że obiekty te nie będą posadowione na wspólnym fundamencie – "budynek rekreacji indywidualnej będzie posiadał własny fundament, a taras będzie znajdował się na słupach fundamentowych".
Wobec powyższego prawidłowa kwalifikacja inwestycji objętej zgłoszeniem winna prowadzić do uznania, że dotyczy ono wolno stojącego budynku rekreacji indywidualnej o powierzchni zabudowy 35 m2, a więc obiektu, który zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 16 Pr.bud. może zostać zrealizowany na podstawie zgłoszenia, bez uzyskania pozwolenia na budowę. Drugim elementem zgłoszenia był bezodpływowy zbiornik na nieczystości ciekłe o pojemności 8 m3, którego możliwość realizacji bez uzyskania pozwolenia na budowę (zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 6 Pr.bud.) nie jest w niniejszej sprawie sporna. Dodatkowo w treści zgłoszenia (w istocie pomimo braku takiego obowiązku) poinformowano o zamiarze realizacji przydomowego tarasu naziemnego, jako odrębnego obiektu względem budynku (niepołączonego z konstrukcją budynku), który to taras – ze względu na jego wymiary wskazane przez inwestorów – nie wymaga ani pozwolenia na budowę, ani zgłoszenia, stanowiąc obiekt wymieniony w art. 29 ust. 2 pkt 31 Pr.bud. Wobec tak określonego kształtu planowanej inwestycji, wniesienie sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 Pr.bud. nie znajdowało podstaw. Przy czym wymaga podkreślenia, że realizując przedmiotowe przedsięwzięcie inwestorzy będą związani zakresem i treścią dokonanego zgłoszenia, a jego ewentualne przekroczenie może skutkować wszczęciem przez właściwy organ nadzoru budowlanego postępowania naprawczego na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 3 Pr.bud.
Podsumowując stwierdzić należy, że kontrolowane decyzje zostały wydane w oparciu o błędną wykładnię art. 29 ust. 2 pkt 31 Pr.bud., wskutek której organy wadliwie - z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. - oceniły materiał dowodowy. Konsekwencją tych uchybień było zaś błędne - niezasadne zastosowanie w sprawie art. 30 ust. 6 pkt 1 Pr.bud.
Dodatkowo jako uzasadnione ocenić należy zarzuty skargi wskazujące na wady uzasadnienia zaskarżonej decyzji, polegające na przywołaniu w jego treści błędnie oznaczonych jednostek redakcyjnych przepisów prawa ("art. 29 ust. 1 pkt 31" Pr.bud. zamiast – jak powinno być prawidłowo - art. 29 ust. 2 pkt 31 Pr.bud. oraz "§ 34 pkt 24 lit a" r.w.t. zamiast – jak powinno być prawidłowo - § 3 pkt 24 lit "a" r.w.t.) oraz powołaniu jednostek redakcyjnych przepisów nie mających zastosowania w sprawie (art. 29 ust. 1 pkt 3 Pr.bud. i uchylonego z dniem 19 września 2020 r. art. 30 ust. 1 Pr.bud.). Powyższe uchybienia świadczą o sporządzeniu uzasadnienia zaskarżonej decyzji z naruszeniem wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a. W ocenie Sądu, nie zasługuje jednak na uwzględnienie stanowisko skarżącego wyrażone na rozprawie sądowej w dniu 6 marca 2025 r., wedle którego wytknięte wyżej wady winny zostać zakwalifikowane jako przejaw rażącego naruszenia prawa bądź wydania decyzji bez podstawy prawnej, i jako takie skutkować stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Rażące naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., może bowiem dotyczyć wyłącznie wad o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym, oczywistych, a przy tym wywołujących skutki, które są nie do zaakceptowania z punktu widzenia zasady praworządności. Wytknięte wady zaskarżonej decyzji nie mają takiego charakteru, sprowadzając się w istocie do omyłek redakcyjnych (aczkolwiek oczywistych). Uchybienia te nie dają także podstaw do przypisania zaskarżonej decyzji braku podstawy prawnej, bowiem wydanie decyzji bez podstawy prawnej zachodzi jedynie wówczas, gdy decyzja nie ma oparcia w żadnym z przepisów prawa obowiązujących w dacie jej wydania. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił zaś przepis art. 30 ust. 1 pkt 6 Pr.bud. i choć w niniejszej sprawie przepis ten został wadliwie zastosowany, nie świadczy to o wydaniu decyzji bez podstawy prawnej.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" w związku z art. 135 p.p.s.a., orzekł, jak w punkcie I sentencji wyroku.
Uchylenie kontrolowanych decyzji przekłada się na konieczność umorzenia postępowania administracyjnego ze względu na upływ przewidzianego w art. 30 ust. 5 Pr.bud., 21-dniowy terminu do wniesienia sprzeciwu. Termin ten ma bowiem charakter materialnoprawny i nie ma żadnych przepisów, z których wynikałoby, że rozpoczyna on bieg na nowo po uprawomocnieniu się wyroku sądu uchylającego decyzję w przedmiocie wniesienia sprzeciwu. Upływ powyższego terminu skutkuje zatem bezprzedmiotowością postępowania administracyjnego w sprawie sprzeciwu do zgłoszenia. Mając to na względzie Sąd, na podstawie art. 145 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie II sentencji wyroku.
Orzeczenia o kosztach postępowania zawarte w punktach III i IV sentencji wyroku, znajdują natomiast uzasadnienie w art. 200 i art. 205 § 1 i § 2 p.p.s.a. Koszty postępowania zasądzone solidarnie na rzecz obojga skarżących obejmują uiszczony wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości 500 zł. Dodatkowo na rzecz skarżącej A. S. – jako strony reprezentowanej przez radcę prawnego – należało tytułem kosztów postępowania zasądzić koszty zastępstwa procesowego w kwocie 480 zł, odpowiadającej stawce określonej w § 14 ust. 1 pkt. 1 lit. "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1935 ze zm.).